I KK 196/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Stanisław Stankiewicz
Dnia 16 lipca 2025 r.
w sprawie A.N.
skazanej z art. 284 § 2 k.k. w zw. z art. 91 § 1 k.k.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 16 lipca 2025 r.,
wniosku obrońcy o wstrzymanie wykonania zaskarżonego kasacją
wyroku Sądu Okręgowego w Poznaniu
z dnia 23 września 2024 r., sygn. akt IV Ka 699/24,
zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego Poznań-Nowe Miasto i Wilda w Poznaniu
z dnia 8 lutego 2024 r., sygn. akt VI K 766/21,
na podstawie art. 532 § 1 i 3 k.p.k.
p o s t a n o w i ł:
nie uwzględnić wniosku.
UZASADNIENIE
W złożonej przez obrońcę skazanej A.N. kasacji, niezależnie od
podniesionych zarzutów rażącej obrazy prawa procesowego i materialnego,
zawarty został również wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego kasacją
wyroku do czasu rozpoznania kasacji.
W uzasadnieniu przedmiotowego wniosku obrońca wskazał m.in., że
wykonanie zaskarżonego wyroku w zakresie orzeczonej wobec A.N. „długoletniej”
kary pozbawienia wolności oraz „wysokiego” obowiązku naprawienia szkody, biorąc
pod uwagę jej podeszły wiek oraz fakt, że jej jedynym istotnym składnikiem majątku
I KK 196/25
2
jest prawo własności domu, w którym skazana obecnie mieszka – „może wywołać
dla niej niedające się odwrócić skutki”.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Wniosek obrońcy skazanej nie zasługiwał na uwzględnienie.
Na wstępie przypomnieć należy, że zgodnie z treścią art. 532 § 1 k.p.k., w
razie wniesienia kasacji Sąd Najwyższy może wstrzymać wykonanie zaskarżonego
orzeczenia, jak i innego orzeczenia, którego wykonanie zależy od rozstrzygnięcia
kasacji. Wstrzymanie wykonania orzeczenia ma niewątpliwie charakter wyjątkowy,
wprowadza bowiem odstępstwo od zasady niezwłocznej wykonalności
prawomocnych orzeczeń (art. 9 k.k.w.), a wobec tego nie podlega wykładni
rozszerzającej, zaś samo wniesienie kasacji nie stanowi dostatecznej podstawy do
zastosowania tej szczególnej instytucji. Łączy się to bowiem z faktem, że kasacja
przysługuje od prawomocnego wyroku, a więc orzeczenia objętego prawnym
domniemaniem prawidłowości zawartych w nim rozstrzygnięć. Wprawdzie
przepis art. 532 § 1 k.p.k. nie formułuje przesłanek przemawiających za podjęciem
takiej decyzji, jednakże w judykaturze od dawna utrwalone jest stanowisko, że
zastosowanie instytucji wstrzymania wykonania orzeczenia winno być uzasadnione
szczególnymi i jednoznacznymi w swej wymowie okolicznościami prowadzącymi do
wniosku, że wykonywanie lub wykonanie orzeczenia, przed rozpoznaniem skargi
kasacyjnej spowodowałoby dla osoby skazanej wyjątkowo dolegliwe skutki. Do
owych szczególnych okoliczności należy zaliczyć rangę i charakter postawionych
zarzutów kasacyjnych i ich widoczną już prima facie zasadność oraz w związku z
tym wysokie prawdopodobieństwo uwzględnienia wniesionej skargi, gdyż w takiej
sytuacji wykonanie orzeczenia przed rozpoznaniem kasacji, zwłaszcza w zakresie
kary, spowodowałoby dla skazanego poważne i nieodwracalne następstwa.
Oceniając wniosek obrońcy przez pryzmat powyższych reguł, stwierdzić
należy, że na obecnym, wstępnym etapie postępowania kasacyjnego, nie
przesądzając oczywiście ostatecznego rozstrzygnięcia (po merytorycznym
rozpoznaniu wniesionego nadzwyczajnego środka zaskarżenia), nie zachodzą
wystarczające przesłanki do zastosowania dobrodziejstwa z art. 532 § 1 k.p.k. W
orzecznictwie utrwalone jest stanowisko, iż to sam skarżący powinien odrębnie, w
powiązaniu z formułowanymi w kasacji zarzutami przedstawić dodatkową
I KK 196/25
3
argumentację i wykazać właśnie szczególnymi i jednoznacznymi w swej wymowie
okolicznościami, wysokie prawdopodobieństwo uwzględnienia tych zarzutów, a tym
samym i nieodwracalnych skutków wykonania już obecnie prawomocnie orzeczonej
kary. Tymczasem obrońca odwołał się jedynie do wymiaru orzeczonej wobec A.N.
kary pozbawienia wolności oraz perspektywy wykonania prawomocnego wyroku
skazującego, w zakresie nałożonego na nią obowiązku naprawienia szkody
(przeprowadzenia postępowania egzekucyjnego). Wskazać jednak trzeba, że
wzgląd na konsekwencje wykonania wyroku, np. w przedmiocie przeprowadzenia
postępowania egzekucyjnego jest doniosły dopiero wtedy, kiedy zachodzi wysokie
prawdopodobieństwo uwzględnienia kasacji (zob. postanowienie SN z 14
października 2021 r., II KK 466/21). Wprawdzie ranga sformułowanych w skardze
zarzutów rażącej obrazy prawa procesowego i materialnego jest niewątpliwie
wysoka, jednakże, dla uwzględnienia wniosku o wstrzymanie wykonania
prawomocnego wyroku, prawdopodobieństwo uwzględnienia kasacji (konkretnego
zarzutu), musiałoby być nieomal zbliżone do pewności, oczywistości. Tymczasem
na obecnym etapie postępowania można jedynie powiedzieć, że niewątpliwie
zasadność wniesionej na rzecz A.N. skargi, zostanie szczegółowo i wnikliwie
przeanalizowana przez Sąd Najwyższy na rozprawie. Rzecz jasna takiej gruntownej
oceny nie można dokonywać na przedpolu merytorycznego rozpoznania kasacji w
sytuacji, gdy nie podnosi ona tego rodzaju uchybień oraz argumentów, które w
sposób oczywisty, a więc bez potrzeby głębszego wnikania w całokształt
materiałów sprawy, wskazywałyby na niebudzącą wątpliwości ich zasadność, a tym
samym nieomal realną pewność uwzględnienia kasacji. Wobec tego przedmiotowy
wniosek, w tej perspektywie, nie zasługiwał na uwzględnienie.
Dostrzec także należy, że w pisemnej odpowiedzi na kasację obrońcy,
prokurator wniósł o jej oddalenie, podkreślając (w uzasadnieniu stanowiska), że jest
ona oczywiście bezzasadna.
W tym stanie rzeczy, nie przesądzając (w kontekście wcześniejszych uwag)
w żadnym stopniu przyszłego rozstrzygnięcia, które zapadnie po merytorycznym
rozpoznaniu kasacji, Sąd Najwyższy doszedł do przekonania, że nie zachodzą
wystarczające podstawy do uwzględnienia wniosku obrońcy i zastosowania
wyjątkowej instytucji przewidzianej w art. 532 § 1 k.p.k.
I KK 196/25
4
Z tych względów, orzeczono jak na wstępie.
[WB]
