I KA 3/25

I KA 3/25 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 3 czerwca 2025 r. SSN Barbara Skoczkowska (przewodniczący) SSN Tomasz Artymiuk SSN Jacek Błaszczyk (sprawozdawca) Protokolant Dominika Izdebska przy udziale prokuratora Prokuratury Krajowej Zbigniewa Siejbika w sprawie Z. W. skazanego z art. 231 § 2 k.k. w zb. z art. 218 § 1 a k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na rozprawie w dniu 3 czerwca 2025 r., apelacji wniesionej przez obrońcę od wyroku Wojskowy Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 5 czerwca 2024 r., sygn. akt So. 9/21 1. utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok; 2. zasądza od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa kwotę 960 (dziewięciuset sześćdziesięciu) zł tytułem opłaty sądowej za obie instancje oraz kwotę 20 (dwudziestu) zł tytułem zwrotu wydatków za postępowanie odwoławcze. [J.J.] Tomasz Artymiuk Barbara Skoczkowska Jacek Błaszczyk I KA 3/25 2 UZASADNIENIE Płk rez. Z. W. został oskarżony o to, że: w okresie od 2017 roku daty dziennej nieustalonej do 29 grudnia 2018 roku w D. jako funkcjonariusz publiczny - żołnierz zawodowy w stopniu pułkownika zajmujący stanowisko kierownika Zakładu […] w D. i wykonujący w związku z tym w imieniu pracodawcy, tj. Akademii w D. czynności z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych uporczywie i złośliwie naruszał prawa pracownicze podległych mu osób zatrudnionych w tym Zakładzie, jak również umyślnie przekroczył swoje uprawnienia jako funkcjonariusz publiczny działając na szkodę interesu publicznego i interesu prywatnego poprzez: - poniżanie pracowników K. Z. , K. S. , M. U. , W. I. , D. D. , K. C. , G. D. , A. S. w czasie odpraw i w obecności innych pracowników poprzez wielokrotne i nieuzasadnione okolicznościami grożenie im wyrzuceniem z pracy lub wysłaniem ich na urlopy bezpłatne, kwestionowanie ich kompetencji zawodowych i jakości wykonywanej pracy, znieważając ich przy tym obraźliwymi określeniami jak również poprzez nakazywanie przygotowywania szczegółowych cotygodniowych referatów opisujących aktywność zawodową pracownika w danym tygodniu i prezentowania ich publicznie podczas odpraw u kierownika Z., 1. znieważenie K. Z. w 2018 roku daty dziennej nieustalonej podczas rozmowy służbowej prowadzonej z nim w swoim gabinecie poprzez określenie pokrzywdzonego słowem obraźliwym w wypowiedzi oceniającej go jako pracownika cywilnego wojska, 2. polecanie pracownikom wykonywania w czasie godzin pracy czynności z zakresu jego prywatnych spraw życiowych, niezwiązanych z zakresem wykonywanej przez nich pracy zawodowej, tj. kilkukrotne polecenie W. I. zaprowadzenie do stacji serwisowych i diagnostycznych użytkowanego przez siebie pojazdu marki L. nr rej. […] w celu dokonania napraw, przeglądu, wymiany opon lub oleju silnikowego, a także polecenie W. I. zaniesienia i odebrania z pralni mundurów, polecenie G. D. dokonanie wymiany koła użytkowanego przez siebie pojazdu marki L. nr rej. […] oraz kilkukrotne polecenie G. D. dokonania I KA 3/25 3 zakupów w sklepie spożywczym i dostarczenia mu ich, czym również umyślnie przekroczył swoje uprawnienia jako funkcjonariusz publiczny działając w celu osiągnięcia korzyści osobistej, oraz działając na szkodę interesu publicznego i interesu prywatnego W. I. i G. D. , 3. naruszanie przepisów prawa pracy dotyczących zadaniowego czasu pracy wobec pracowników dydaktycznych, tj. K. C. , M. U. , D. D. , A. S. poprzez nakazywanie im pozostawania w pracy w godzinach od 7.30 do 15.30 pomimo tego, że wymienieni powinni wykonywać obowiązki według pensum wynoszącego 540 godzin rozliczanych w ramach roku akademickiego oraz prowadzenia dodatkowych zajęć w sekcjach sportowych ponad ustaloną normę godzinową, 4. naruszanie przepisów prawa pracy dotyczących pracy w godzinach ponadwymiarowych pracowników dydaktycznych, tj. M. U. , K. C. , D. D. , A. S. , poprzez brak właściwego dokumentowania nadgodzin i nieprawidłowe rozliczanie wypracowanych nadgodzin wynikających ze świadczenia pracy w godzinach od 7.30 do 15.30 oraz prowadzenia dodatkowych zajęć w sekcjach sportowych ponad ustaloną normę godzinową, 5. nakazanie w grudniu 2018 roku K. S. świadczenia pracy w okresie zwolnienia od obowiązku świadczenia pracy z tytułu opieki nad chorym dzieckiem, poprzez zobowiązanie go do niezwłocznego wykonania i przedstawienia mu projektu regulaminu pływalni, 6. zlecanie wykonywania zadań przekraczających ich kompetencje i zakres obowiązków służbowych w tym bez zapewnienia odpowiedniego przeszkolenia stanowiskowego w zakresie BHP, odpowiedniej odzieży ochronnej i roboczej, a także bez zapewnienia odpowiednich narzędzi i materiałów, a to: polecenie w sierpniu 2017 roku K. S. , W. I. , K. Z. i G. D. wykonywania prac na wysokościach z wykorzystaniem rusztowania polegających na naprawie i pomalowaniu filara w budynku L. w D. , polecenie w 2018 roku K. S. , W. I. , K. Z. i G. D. demontażu i przeniesienia elementów wyposażenia siłowni do innego pomieszczenia, polecenie w 2018 roku M. U. I KA 3/25 4 wykonania plakatu wielkoformatowego o wymiarach 2 x 1,5 metra stanowiącego baner informacyjno-reklamowy Z., Działając w ten sposób na szkodę M. U. , K. S. , W. I. , K. Z. , D. D. , K. C. , G. D. i A. S. ", tj. o czyn z art. 231 § 2 k.k. w zb. z art. 218 § 1a k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. Wyrokiem dnia 5 czerwca 2024 r. Wojskowy Sąd Okręgowy w Warszawie, sygn. akt So.9/21, oskarżonego płk rez. Z. W. uznał za winnego tego, że: w okresie od 2017 roku daty dziennej nieustalonej do dnia 29 grudnia 2018 roku w D. jako funkcjonariusz publiczny - żołnierz zawodowy w stopniu pułkownika zajmujący stanowisko kierownika Zakładu […] w D. i wykonujący w związku z tym w imieniu pracodawcy, tj. Akademii w D. czynności z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych, uporczywie i złośliwie naruszał prawa pracownicze podległych mu osób zatrudnionych w tym Zakładzie, określone w Kodeksie Pracy, ustawie z dnia 27 lipca 2005 roku Prawo o szkolnictwie wyższym (obowiązującej do dnia 30 września 2018 roku), ustawie z dnia 20 lipca 2018 roku Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, Regulaminie Pracy Wyższej Szkoły […] wprowadzonym Zarządzeniem nr […] Rektora - Komendanta z dnia […] 2017 roku, oraz w Uchwale Senatu nr […] roku z dnia 4 września 2017 roku, jak również umyślnie przekroczył swoje uprawnienia jako funkcjonariusz publiczny na zajmowanym stanowisku działając na szkodę interesu publicznego i interesu prywatnego niżej wymienionych pokrzywdzonych poprzez: 7. polecanie podległym pracownikom wykonywania przez nich w czasie godzin pracy czynności z zakresu jego prywatnych spraw życiowych, nie związanych z zakresem wykonywanej przez nich pracy zawodowej, tj. kilkukrotne polecenie W. I. zaprowadzenie do stacji serwisowych i diagnostycznych jego prywatnego pojazdu mechanicznego marki L. nr rej. […] w celu dokonania napraw, przeglądu, wymiany opon lub oleju silnikowego, a także polecenie W. I. zaniesienia i odebrania z pralni jego mundurów, polecenie G. D. dokonanie wymiany koła w jego prywatnym pojeździe mechanicznym marki L. nr rej […], oraz kilkukrotne polecenie G. D. dokonania zakupów w sklepie spożywczym, a następnie dostarczenia mu ich, czym również umyślnie przekroczył swoje uprawnienia jako funkcjonariusz publiczny na zajmowanym stanowisku służbowym, działając w celu osiągnięcia korzyści osobistej, oraz działając na I KA 3/25 5 szkodę interesu publicznego i interesu pokrzywdzonych w osobach W. I. i G. D., prywatnego rzeczonych 8. naruszanie przepisów prawa dotyczących zadaniowego czasu pracy wobec pracowników dydaktycznych, tj. K. C., M. U. i D. D., poprzez nakazywanie im ciągłego pozostawania w pracy w godzinach od 7.30 do 15.30 pomimo tego, że wymienieni powinni wykonywać swoje obowiązki według pensum wynoszącego 540 godzin rozliczanych w ramach roku akademickiego, oraz prowadzenia dodatkowych zajęć w sekcjach sportowych ponad ustaloną normę godzinową, 9. naruszanie przepisów prawa dotyczących pracy w godzinach ponadwymiarowych pracowników dydaktycznych, tj. M. U. , K. C. i D. D. , poprzez brak właściwego dokumentowania nadgodzin i nieprawidłowe rozliczanie wypracowanych przez nich nadgodzin wynikających ze świadczenia pracy w godzinach od 7.30 do 15.30, oraz prowadzenia dodatkowych zajęć w sekcjach sportowych ponad ustaloną normę godzinową, 10. nakazanie w grudniu 2018 roku K. S. świadczenia pracy w okresie zwolnienia od obowiązku świadczenia tejże pracy z tytułu opieki nad chorym dzieckiem, poprzez zobowiązanie go do niezwłocznego wykonania i przedstawienia mu projektu regulaminu pływalni, tj. za winnego popełnienia przestępstwa z art, 231 § 2 k.k. w zb. z art. 218 § 1a k.k., w zw. z art. 11 § 2 k.k., i za to skazał go: 1/ na podstawie art. 231 § 2 k.k. na karę 1 roku pozbawienia wolności, 2/ na podstawie art. 69 § 1 i 2 k.k. w zw. z art. 70 § 1 k.k. warunkowo zawiesił oskarżonemu wykonanie orzeczonej kary pozbawienia wolności na okres 2 lat próby, 3/ na podstawie art. 72 § 1 pkt 1 k.k. zobowiązał oskarżonego do informowania na piśmie sądu o przebiegu okresu próby, z częstotliwością co 6 miesięcy, 4/ na podstawie art. 71 § 1 pkt 1 k.k. w zw. z art. 33 § 1, § 1a pkt 3, § 2a k.k. wymierzył oskarżonemu karę grzywny w wysokości 150 stawek dziennych grzywny, na podstawie art. 33 § 3 k.k. ustalając wysokość stawki dziennej na kwotę 20 złotych każda, I KA 3/25 6 5/ na podstawie art. 46 § 2 k.k. orzekł od oskarżonego na rzecz pokrzywdzonych G. D. , K. C. , M. U. , D. D. , K. S. nawiązki w kwocie po 1.000 złotych na rzecz każdego z nich, 6/ na podstawie art. 626 § 1 k.p.k. oraz art. 627 k.p.k. zasądził od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa koszty procesu, w tym ustaloną na podstawie art. 1, art. 2 ust. 1pkt 3 oraz art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 23 czerwca 1973 roku o opłatach w sprawach karnych opłatę w kwocie 780 złotych. Apelację od tego orzeczenia wniósł obrońca oskarżonego zaskarżając wyrok w całości i zarzucając: - na podstawie art. 438 pkt 3 k.p.k. błąd w ustaleniach stanu faktycznego poprzez wydanie wyroku w oparciu o zeznania świadków, których wiarygodność była wątpliwa, a także na dowodach, które były sprzeczne z innymi faktami przedstawionymi w sprawie oraz brak uwzględnienia faktu, że zeznania kluczowych świadków oskarżenia były nieprecyzyjne, a w wielu przypadkach zawierały sprzeczności, a nadto poprzez pominięcie dowodów obrony (świadków zeznających na korzyść oskarżonego) które mogłyby wpłynąć korzystnie na sytuację oskarżonego, co skutkowało błędnym przyjęciem podstawy odpowiedzialności oskarżonego, tj. art. 231 § 2 k.k. w zb. z art. 218 § 1a k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k.; - na podstawie art. 438 ust. 2 k.p.k. obrazę art. 424 § 1 i § 2 k.p.k. bowiem uzasadnienie wyroku zawiera braki w analizie dowodów i argumentacji Sądu meriti, co narusza prawo do obrony oskarżonego i uniemożliwia dokonanie kontroli zaskarżonego wyroku bowiem obrona nie jest w stanie poznać toku rozumowania Sądu przy ocenie i ustalaniu faktów oraz dowodów; - na podstawie art. 438 ust. 2 k.p.k. obrazę art. 7 k.p.k. poprzez dowolną, a nie swobodną ocenę dowodu z zeznań świadków i oparcie wyroku w dużej mierze na zeznaniach m.in. D. D. , M. B. , G. D. i R. T. w sytuacji, kiedy w sprawie występują również świadkowie wskazujący na okoliczności przeciwne; - na podstawie art. 438 ust. 2 k.p.k. obrazę art. 5 § 2 k.p.k. poprzez dokonanie analizy sprawy i oceny dowodów w sprawie w sposób sprzeczny z tym, że niedające się usunąć wątpliwości rozstrzyga się na korzyść oskarżonego. I KA 3/25 7 W oparciu o tak sformułowane zarzuty skarżąca wniosła o uniewinnienie oskarżonego, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy, jako sąd odwoławczy, zważył, co następuje: Apelacja nie jest zasadna. Wbrew twierdzeniom obrońcy Wojskowy Sąd Okręgowy prawidłowo przeprowadził postępowanie dowodowe i wyciągnął z niego trafne wnioski. Procedowano dokładnie w toku przewodu sądowego, zachowując standardy rzetelnego procesu karnego, z respektowaniem zasad wskazanych zwłaszcza w przepisach art. 7 k.p.k. w zw. z art. 410 k.p.k. Analiza zgromadzonych i przeprowadzonych w toku postępowania dowodów respektowała dyrektywy swobodnej oceny dowodów, z uwzględnieniem zasad prawidłowego rozumowania oraz wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego. Nie doszło do błędu w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wydanego wyroku i odtworzono relewantne zachowania oskarżonego Z. W. , dokonując następnie ich prawidłowej oceny prawnomaterialnej. O rzetelności przeprowadzonego postępowania sądowego świadczy m. in. to, że w opisie przypisanego oskarżonemu przestępstwa doszło do eliminacji szeregu jednostkowych zachowań zarzuconych w akcie oskarżenia, co zostało w uzasadnieniu wydanego wyroku rzeczowo i przekonująco przedstawione (s. 15 - 18). To również świadczy o krytycznym, wnikliwym i obiektywnym przeprowadzeniu postępowania w Sądzie meriti. Sporządzone uzasadnienie zaskarżonego apelacją orzeczenia w warstwie poświęconej ocenie dowodów dotyczy przede wszystkim: wyjaśnień złożonych przez oskarżonego na kolejnych etapach postępowania, treści zeznań świadków, na których oparto dane ustalenia faktyczne, złożonych w sprawie opinii i treści dokumentów. Pisemne motywy są niewątpliwie zwięzłe w rozumieniu art. 424 § 1 k.p.k., ale nie zawierają deficytów o takiej randze, że uniemożliwiają przeprowadzenie kontroli instancyjnej w zakresie zarzutów i żądań zawartych w zwykłym środku zaskarżenia. Nie zachodziły okoliczności określone w przepisie art. 449a § 1 k.p.k., a Sąd odwoławczy kierował się także treścią art. 455a k.p.k. Zarzut obrazy wskazanych przez obrońcę przepisów art. 7 k.p.k. w powiązaniu z art. 410 k.p.k. mógł zostać poddany ocenie, albowiem w rozpoznawanej sprawie I KA 3/25 8 Sąd odwoławczy dysponuje dowodami przeprowadzonymi przez Sąd I instancji. Kontrola instancyjna nie polega wyłącznie na analizie treści uzasadnienia wyroku, ale na analizie czynności procesowych dokonanych przez Sąd a quo i treści przeprowadzonych dowodów, w kontekście stawianych w środku odwoławczym zarzutów. Nieodniesienie się przez Wojskowy Sąd Okręgowy do osobowych dowodów wskazanych w apelacji nie zmienia zasadniczej kwestii, tj. tego, że miało miejsce zupełne i prawidłowe przeprowadzenie postępowania dowodowego oraz doszło do trafnych ustaleń faktycznych. Wskazany jednak brak nie mógł być pominięty, z uwagi - po pierwsze, na wskazanie go w apelacji, a - po drugie, na jednoznaczną treść art. 424 § 1 pkt 1 in fine k.p.k., z którego wynika obowiązek odniesienia się do dowodów przeciwnych, gdy takie istotnie w sprawie zaistniały. Sąd II instancji uzupełni więc braki motywacyjnej części zaskarżonego wyroku, dysponując w tym zakresie stosownym materiałem dowodowym zgromadzonym przez Sąd meriti (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 29 listopada 2022 r., IV KK 38/22). Zarzut naruszenia art. 424 § 1 k.p.k. może być bowiem skuteczny ale tylko wyjątkowo, o ile motywy rozstrzygnięcia sądu I instancji są zupełnie nieprzejrzyste, wewnętrznie sprzeczne, nie odnoszące się do rzeczywistej treści dowodów, nie wyjaśniając żadnych kluczowych kwestii. Taka zaś sytuacja w tej sprawie nie zachodzi. Sąd I instancji dokładnie, wieloaspektowo odniósł się do treści opinii Starszego Inspektora Pracy I. T. z Okręgowego Inspektoratu Pracy w L. - Państwowej Inspekcji Pracy (Tom X – k. 1851 - 1863). Uznał ten dowód za w pełni wartościowy pod względem merytorycznym i powiązał z treścią innych, stosunkowo licznych dowodów przeprowadzonych w sprawie, a więc zeznań świadków, wyjaśnień oskarżonego oraz szeregu dokumentów – w kontekście powołanych regulacji prawnych (uzasadnienie WSO – s. 2 - 9; s. 10 - 12; s. 13 - 14). Odniesiono się do stosownych przepisów następujących aktów prawnych: Kodeksu pracy, ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym z 2005 r., ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce z 2018 r., Regulaminu Pracy Wyższej Szkoły […] w D. wprowadzonym Zarządzeniem nr […] Rektora – Komendanta z 2017 r. i Uchwały Senatu nr […] z 2017 r. tej uczelni. Zeznania pokrzywdzonych K. C. , M. U. , D. D. , G. D. , K. S. oraz W. I. stworzyły logiczną całość i brak jest podstaw do twierdzenia, I KA 3/25 9 że oskarżony został pomówiony przez nich, gdyż nie ma żadnych przesłanek, aby takie wnioski wyprowadzać. Obrońca we wniesionym środku zaskarżenia zupełnie dowolnie zarzuciła, że zeznania pokrzywdzonych „można określić jako fałszywe i pomawiające”, czy „oparte na osobistych animozjach” – (uzasadnienie apelacji - s. 6 - 7). Treść zeznań świadków D. D. (Tom XI – k. 2170v. - 2172), M. B. (Tom XII – k. 2231v. - 2233), G. D. (Tom XIV – k. 2666v. - 2671), K. C. (Tom XI - k. 2172 - 2173) oraz M. U. (Tom XI – k. 2161 - 2163v.) temu niewątpliwie przeczy. Świadkowie ci zdali jedynie relacje z tego co rzeczywiście miało miejsce, w szczególności jakie działania w stosunku do nich podjął w określonym czasie i miejscu oskarżony. W trakcie składania zeznań obrońca miał prawo zadawania pytań, świadkowie na nie odpowiadali, i niewątpliwie kontradyktoryjność procesu była zachowana (przykładowo na rozprawie w dniu 11 października 2021 r. pokrzywdzony K. S. zeznając odpowiedział na ponad czterdzieści pytań obrońcy -Tom XI – k. 2159 - 2161v.). Przestrzegano wszelkich reguł procedowania, w tym odnoszących się do realizacji norm o charakterze programowym dla procesu karnego (art. 2 § 2 k.p.k. oraz art. 366 § 1 k.p.k.). Powyższa ocena dotyczy także zeznań innych świadków, w tym K. Z. , który był przesłuchany na rozprawie w dniu 25 października 2021 r. (Tom XI – k. 2177v. - 2182) oraz R. T., przesłuchanego przed Sądem w dniu 21 stycznia 2022 r. (Tom XII – k. 2271v. - 2273v.). W szczególnosci świadek K. Z. został bardzo dokładnie przesłuchany, zrelacjonował szczegółowo zachowania oskarżonego, podał zupełnie zasadnicze dla rozstrzygnięcia sprawy fakty i odpowiadał na pytania Sądu, jak i wszystkich stron - w tym na szereg pytań samego oskarżonego oraz na blisko pięćdziesiąt pytań jego obrońcy. W końcu, gdy obrońca zapytał K. Z. (k. 2180v.) „Czy zdaje sobie Pan sprawę, że składając zeznania, osoba którą Pan pomawia, może wystąpić z wnioskiem o Pana ściganie karne?”. Przewodniczący uchylił to pytanie, jako pytanie zawierające elementy wywierania niedozwolonych sugestii na świadka. W żadnym razie treść zeznań wskazanego wyżej świadka nie potwierdza stanowiska obrońcy zaprezentowanego w uzasadnieniu apelacji (s. 6 - 7), tj. tego, aby K. Z. był świadkiem niewiarygodnym oraz miał „zdolności do podżegania innych do składania niezgodnych z rzeczywistością zeznań”. I KA 3/25 10 Na wskazanym terminie rozprawy (25 października 2021 r.) została przesłuchana także żona zmarłego pokrzywdzonego W. I. – oskarżycielka posiłkowa D. I. , która jednoznacznie przedstawiła jak złe były relacje pomiędzy oskarżonym, a współpracownikami, i dowiedziała się o tym właśnie od męża. Potwierdziła w całości treść złożonych przez siebie zeznań z toku postępowania przygotowawczego, a dotyczących m. in. tego, że W. I. był wysyłany przez przełożonego Z. W. do prac niezwiązanych z jego obowiązkami (kwestia mundurów zawożonych do pralni, a następnie ich odbierania z niej) - (k. 2182 - 2182v.). Sąd zasadnie wszystkie dowody skonfrontował z tym, co wyjaśnił Z. W. i to w aspekcie podjętych przez niego czynności z zakresu prawa pracy (w tym dotyczących: zadaniowego czasu pracy pracowników dydaktycznych, pozostawania w pracy w godzinach ponadwymiarowych, czy świadczenia pracy w okresie zwolnienia od obowiązku świadczenia pracy z tytułu opieki nad chorym dzieckiem) oraz zlecania dokonania podległym mu pracownikom czynności w sferze prywatnych spraw życiowych (dokonywania napraw swojego samochodu, bądź robienia zakupów w sklepie). Sąd precyzyjnie wskazał, w jakim tylko zakresie dał wiarę depozycjom oskarżonego i przedstawił przekonującą argumentację w części odrzucającej twierdzenia Z. W.. Sąd I instancji, co prawda, zbiorczo powołał dowody, które stały się podstawą ustaleń faktycznych (uzasadnienie – s. 9 - 10), ale treść powołanych akt sprawy, potwierdza słuszność wyprowadzenia jednoznacznych ustaleń o sprawstwie oskarżonego. Jak wskazano, Sąd krytycznie i z poszanowaniem zarówno prawa do obrony (art. 6 k.p.k.), zasady obiektywizmu (art. 4 k.p.k.), jak i normy gwarancyjnej wynikającej z treści art. 5 § 2 k.p.k. znacząco ograniczył opis przypisanego przestępstwa (zachowań jednostkowych) i wystarczająco precyzyjnie to wskazał w pisemnych motywach rozstrzygnięcia. Na stronie 18 uzasadnienia m. in. wprost odwołał się do reguły in dubio pro reo w zakresie wątku „demontażu i przeniesienia elementów wyposażenia siłowni do innego pomieszczenia” i powodów usunięcia z opisu przypisanych czynów jednoskowych zachowań oskarżonego - w porównaniu do tego co zawierał zarzut w skardze głównej. W apelacji obrońca wskazała dziewięć osób, które zostały przesłuchane w sprawie jako świadkowie i, zdaniem skarżącej, „nie potwierdziły żadnych zarzutów I KA 3/25 11 przeciwko oskarżonemu i ich zeznania mogą być uznane za istotny element obrony”. Brak jest jakiegokolwiek rozwinięcia wskazanej tezy, odniesienia się choćby do fragmentu danej wypowiedzi procesowej, i takie kategoryczne wnioski ostatecznie skwitowano jedynie stwierdzeniem, że „pominięto dowody obrony” (apelacja - s. 8, s. 10). Treść zeznań wskazanych świadków nie dowodzi tego, co zawarto w środku odwoławczym, a więc, że doszło do błędnych ustaleń faktycznych jakie poczynił Sąd meriti. I tak - w podstawowym zakresie: - św. A. Ś. (zeznania Tom XI – k. 2190v. - 2191) zeznał, że w stosunku do jego osoby oskarżony zachowywał się właściwie i „więcej nic nie wie”; - św. B. R. (Tom XII – k. 2242v. - 2245) zeznała, że po wypadku W. I. relacje w pracy się pogorszyły, oceniła negatywnie postępowanie Z. U. i C. i, jak to ujęła „Dostrzegalna jest coraz większa agresja i kolejne pretensje kierowane pod pułkownika [tj. oskarżonego – uwaga SN] jak i moim adresem”; - św. W. B. (Tom XII – k. 2275 - 2275v.) stwierdził, że nic mu nie jest wiadomym, aby pułkownik W. przekraczał uprawnienia służbowe bądź miał naruszać prawa pracownicze wobec podwładnych; - św. N. G. (Tom XII – k. 2298v. - 2301v.) zeznał, że był Dziekanem Wydziału […], a oskarżony Szefem Zakładu […]. Oświadczył, że „nie do końca orientuje się o co chodzi w sprawie”, ale wiedział, na podstawie „luźnych rozmów” z pracownikami, że istniał konflikt w miejscu pracy, gdzie przełożonym był Z. W., który to konflikt chciał - jako dziekan – rozwiązać; - św. A. W. (Tom XII – k. 2353v. - 2354) zeznał, że nie był świadkiem zdarzeń z udziałem oskarżonego, w trakcie których miał on zastraszać pracowników. Takie informacje usłyszał „na palarni”. Świadek był w inkryminowanym czasie Prorektorem ds. Studenckich i Kształcenia w Akademii w D. ; - św. R. C. (Tom XIII – k. 2443v. - 2445) zeznał, że w 2018 roku przez trzy miesiące pełni obowiązki Dziekana Wydziału […] i „bardzo pobieżnie orientuje się o co chodzi w sprawie”. Również potwierdził fakt, że w Zakładzie […] instruktorzy skarżyli się na płk. W., który kwestionował ich sposób prowadzenia zajęć. Zaznaczył, że „nie jest w stanie stwierdzić czy wszystkie te zarzuty były zgodne z rzeczywistością”; I KA 3/25 12 - św. R. J. (Tom XIII – k. 2446 - 2446v.) stwierdził, że nie widział i nie słyszał, aby oskarżony nieprawidłowo zachowywał się względem podwładnych, w tym wobec jego osoby; - św. J. P. (Tom XIII – k. 2492v. - 2493) zeznał, że nic nie wie o jakichkolwiek nieprawidłowościach w relacjach przełożony, a podwładny z udziałem płk. W.. Nie był świadkiem takich zachowań i uważa, że „nic więcej nie ma do powiedzenia na ten temat”; - św. S. S. (Tom XIII – k. 2544v. - 2545v.) zeznał na okoliczność serwisowania samochodu należącego do oskarżonego i dokonania wpisów w książce serwisowej L. w 2018 roku. Wskazane zeznania świadków, jak zaznaczono, nie dowodzą trafności postawionego zarzutu przez obrońcę, nie dyskredytują w szczególności tego co szczegółowo zeznali pokrzywdzeni, a Sąd w oparciu o całość materiału dowodowego, uznał za przekonujące i stanowiące pełnowartościową podstawę procesową do dokonania stanowczych ustaleń faktycznych, które finalnie doprowadziły do wydania wyroku skazującego. Nie potwierdziły się także zarzuty apelującego obrońcy, a dotyczące wadliwości wskazanej opinii biegłego I. T.. Jest to dowód o rzetelnej treści, oparty na jednoznacznie wskazanym materiale dowodowym i biegły wskazał w jakim zakresie oparł się na wiadomościach specjalnych. Sąd zaś w obszerny i trafny sposób wykazał w uzasadnieniu wydanego wyroku, że stwierdzone okoliczności miały istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy w rozumieniu art. 193 § 1 k.p.k. Twierdzenia zaś obrony, że „Na koniec należy podkreślić, że zarówno działania prokuratury, jak i żandarmerii były tendencyjne i niewłaściwe. Żandarmeria przeprowadziła przeszukania miejsca pracy i zamieszkania oskarżonego w sposób niedbały, co skutkowało pominięciem kluczowych dowodów mogących potwierdzić niewinność oskarżonego. Ponadto istnieją powiązania między funkcjonariuszami żandarmerii, a świadkami składającymi fałszywe zeznania, co dodatkowo podważa obiektywność całego postępowania” (apelacja – s. 12 - 13) są dowolne, wręcz gołosłowne. Prezentuje je przy tym w zasadniczym, dla postępowania instancyjnego, piśmie procesowym podmiot fachowy, i to szczególnie kwalifikowany, o wysokim stopniu naukowym – dotyczy to zwłaszcza kategorycznej konstatacji apelującej o „złożeniu I KA 3/25 13 fałszywych zeznań przez świadków”. W uzasadnieniu środka zaskarżenia wskazano także prokuratora – z imienia i nazwiska (s. 11), który - zdaniem skarżącej „wykazał tendencję do przedłużenia postępowania sądowego bez wyraźnych podstaw, co może sugerować celowe dążenie do uzyskania dodatkowego czasu na gromadzenie dowodów, które jednak nie pojawiły się w toku sprawy. Tego rodzaju praktyki mogą być postrzegane jako nadużycie władzy i naruszenie zasady rzetelności postępowania”. Sąd odwoławczy nie stwierdza, jak wskazano, aby sprawę w Sądzie I instancji przeprowadzono nieprawidłowo i, aby w toku postępowania przygotowawczego zaistniały jakiekolwiek okoliczności mające potwierdzić przywołane stanowisko strony apelującej. Zawartość bezprawia jakiego dopuścił się oskarżony oddaje w pełni dokonana multikwalifikacja prawna jaką przyjął Wojskowy Sąd Okręgowy. Dotyczy to w szczególności przekroczenia przez Z. W. jako funkcjonariusza publicznego uprawnień i działania na szkodę interesu publicznego oraz prywatnego, jak i działania w celu osiągnięcia korzyści osobistej. W tym zakresie rozważania Sądu a quo są wyczerpujące i wnikliwe (uzasadnienie – s. 15 - 18), podobnie jak i te odnoszące się do wymiaru kary i zastosowanych środków prawa karnego materialnego (s. 18 - 20). Z tych też względów zaskarżony wyrok utrzymano w mocy. W oparciu o treść m. in. art. 636 § 1 k.p.k. orzeczono o kosztach sądowych za postępowanie odwoławcze, obejmujących m. in. wydatki (20 złotych) i opłaty sądowe w związku z wysokością orzeczonej kary pozbawienia wolości (180 złotych) oraz kary grzywny (po przeliczeniu stawek dziennych - 3000 złotych), z tym, że w sumie orzeczono opłatę za obie instancje (2 x 480 złotych, czyli łącznie 960 złotych), gdyż Sąd I instancji wymierzył opłatę za orzeczoną karę grzywny w wysokości 20 % zamiast 10 % skoro wymierzono ją na mocy art. 71 § 1 k.k. (art. 1 , art. 2 ust. 1 pkt 3 i art. 3 ust. 2 oraz art. 8 ustawy z dnia 23 czerwca 1973 r. o opłatach w sprawach karnych – Dz. U. z 1983 r. Nr 49, poz. 223 ze zm.). Takie rozstrzygnięcie było orzeczeniem na korzyść oskarżonego. [J.J.] I KA 3/25 14 [r.g.] Tomasz Artymiuk Barbara Skoczkowska Jacek Błaszczyk