I CZ 108/06

Sygn. akt I CZ 108/06 POSTANOWIENIE Dnia 10 stycznia 2007 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Tadeusz Wiśniewski (przewodniczący) SSN Marian Kocon SSN Iwona Koper (sprawozdawca) w sprawie z powództwa B. Leasing Spółki z o.o. w W. przeciwko P. P. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 10 stycznia 2007 r., zażalenia pozwanego na postanowienie Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 14 września 2006 r., oddala zażalenie oraz wniosek pełnomocnika pozwanego o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej pozwanemu w postępowaniu zażaleniowym. 2 Uzasadnienie Zaskarżonym postanowieniem Sąd Apelacyjny odrzucił apelację pozwanego P. P. od wyroku Sądu Okręgowego w W. z dnia 31 stycznia 2005 r. wobec stwierdzenia bezzasadności przywrócenia pozwanemu terminu do jej wniesienia postanowieniem Sądu Okręgowego w W. z dnia 5 grudnia 2005 r. W ustalonym stanie faktycznym Sąd Apelacyjny wskazał, że wyrok w Sądzie Okręgowym zapadł w dniu 31 stycznia 2005 r., a w dniu 3 lutego 2005 r. do akt sprawy zostało złożone pełnomocnictwo adwokat N. O. do reprezentowania pozwanego. Wniosek o uzasadnienie wyroku i jego doręczenie pełnomocnik pozwanego złożyła w dniu 4 lutego 2005 r. Odpis wyroku wraz z uzasadnieniem został jej doręczony w dniu 22 lutego 2005 r. W dniu 3 marca 2005 r., do akt sprawy wpłynęła informacja adwokat O. o wypowiedzeniu jej pełnomocnictwa. Tego samego dnia pozwany złożył wniosek o zwolnienie go od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu, które Sąd Okręgowy postanowieniem z dnia 15 marca 2005 r. oddalił uznając je za bezprzedmiotowe wobec uprawomocnienia się wyroku. Następnie pozwany w dniu 6 kwietnia 2005 złożył wniosek o przywrócenie terminu do złożenia apelacji, wraz z apelacją oraz ponowił wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu. Postanowieniem z dnia 12 maja 2005 r. Sąd Okręgowy uwzględnił oba te wnioski, zaś postanowieniem z dnia 5 grudnia 2005 r. przywrócił termin do wniesienia przez pozwanego apelacji. Wniosek o przywrócenie terminu motywował pozwany tym, że nie dysponując środkami na opłacenie apelacji oraz koszty zastępstwa procesowego udał się w ich poszukiwaniu do Wielkiej Brytanii skąd wrócił w dniu 22 marca 2005 r., zaś w dniu 30 marca 2005 r. zapoznał się z aktami sprawy i dowiedział się o oddaleniu jego wniosku o zwolnieniu od kosztów sądowych i ustanowieniu adwokata z urzędu. W ocenie Sądu Apelacyjnego nie są to jednak okoliczności, które mogłyby uzasadniać przyjęcie, zgodnie z art. 168 k.p.c., iż pozwany bez swojej winy nie dochował terminu do wniesienia apelacji. 3 W zażaleniu pozwany zarzucał naruszenie art. 168 § 1 k.p.c. przez jego niezastosowanie oraz błąd w ustaleniach faktycznych przez przyjęcie, że z własnej winy uchybił terminowi. Wnosił o uchylenie postanowienia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie nie dostarcza argumentacji na rzecz prezentowanej nim – w opozycji do stanowiska zaskarżonego postanowienia - tezy o niezawinionym niedotrzymaniu terminu do wniesienia apelacji. Skarżący powołuje się na trudną sytuację majątkową i nieznajomość przepisów procesowych. Brak winy w uchybieniu terminu podlega ocenie na podstawie wszystkich okoliczności konkretnej sprawy i z uwzględnieniem obiektywnego miernika staranności, jakiej można i należy wymagać od osoby należycie dbającej o swoje interesy (patrz m. innymi orzeczenia Sądu Najwyższego z 14 stycznia 1972 r., III CRN 448/71, OSPiKA 1972, nr 7-8, poz. 144, z 4 marca 1999 r., I PKN 596/98, OSNAPiUS 2000 r., nr 8, poz. 15, z 12 lutego 1999 r., II UKN 667/98, OSNAPiUS 2000 r., nr 12, poz. 488). Z przyczyn wskazanych przez Sąd Apelacyjny działanie pozwanego pozbawione było zwykłej staranności wymaganej przy podejmowaniu czynności procesowych, wymaganej w takich stosunkach. Złożenie przez pozwanego wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu nie miało wpływu na bieg terminu do złożenia apelacji. Pozostały po złożeniu tych wniosków okres biegnącego, od doręczania odpisu wyroku pełnomocnikowi pozwanego w dniu 22 lutego 2005 r., terminu do wniesienia apelacji wynoszący pięć dni okazał się niewystarczający do ich rozpoznania przed upływem tego terminu w dniu 8 marca 2005 r. W tym okresie jak trafnie stwierdził Sąd Apelacyjny nie wystąpiły żadne zdarzenia uniemożliwiające złożenie przez pozwanego apelacji i pozwalające uznać uchybienie terminu za niezawinione. Ustanowienie pełnomocnika z urzędu nie stanowiło przy tym koniecznego warunku skutecznego dopełnienia tej czynności przez pozwanego. Z tych przyczyn zażalenie oddalono (art. 39814 w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c.). Oddaleniu podlegał również wniosek pełnomocnika powoda o przyznanie mu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, albowiem nie zawierał przewidzianego w § 16 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 4 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348) oświadczenia, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub w części, które zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Sądu Najwyższego jest nieodzowne, ażeby wniosek o przyznanie tych kosztów został uwzględniony. db