I CSK 950/24
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Ireneusz Kunicki
13 sierpnia 2026 r.
na posiedzeniu niejawnym 13 sierpnia 2026 r. w Warszawie
w sprawie z powództwa A.P.
przeciwko Syndykowi masy upadłości […] spółki z ograniczoną odpowiedzialnością
w upadłości w T.
o pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności,
na skutek skargi kasacyjnej A.P.
od wyroku Sądu Apelacyjnego w Łodzi
z 8 września 2023 r., I ACa 813/23,
1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;
2. zasądza od A.P. na rzecz Syndyka masy upadłości […]
spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w upadłości w T. 4 050
(cztery tysiące pięćdziesiąt) złotych kosztów postępowania
kasacyjnego z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za
opóźnienie za czas po upływie tygodnia od dnia doręczenia
niniejszego postanowienia powódce do dnia zapłaty.
UZASADNIENIE
Wyrokiem z 8 września 2023 r. Sąd Apelacyjny w Łodzi oddalił apelację
powódki od wyroku z 12 stycznia 2023 r. Sądu Okręgowego w Łodzi w sprawie
o pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności.
I CSK 950/24
2
Powódka wniosła skargę kasacyjną, wskazując na jej oczywistą zasadność.
Zdaniem skarżącej zaskarżone orzeczenie w sposób oczywisty narusza przepisy
prawa procesowego w zakresie uniemożliwienia powódce obrony swoich praw
i podjęcia próby ich udowodnienia poprzez pominięcie przez Sąd drugiej instancji
wniosku dowodowego o przesłuchanie powódki na okoliczności istotne z punktu
widzenia podstaw do uwzględnienia dochodzonego roszczenia na podstawie art.
840 § 1 pkt 2 k.p.c. W szczególności dotyczy to wykazania, że w niniejszej sprawie
istnieją szczególne okoliczności wskazujące, iż pozostawienie w obrocie tytułu
wykonawczego, którego dotyczy pozew, koliduje z elementarnym poczuciem
sprawiedliwości oraz, że postawa wierzyciela w niniejszej sprawie powinna być
kwalifikowana jako nadużycie prawa na etapie jego wykonywania, zwłaszcza
w obliczu świadomości pozwanego, wobec rezultatów postępowania
przygotowawczego, że egzekwuje on tytuł wykonawczy wobec osoby
pokrzywdzonej przestępstwem, która w żaden sposób nie partycypowała
w pobraniu świadczenia zabezpieczonego wekslem.
Skarżąca zaskarżyła wyrok w całości i wniosła o jego uchylenie, ewentualnie
o orzeczenie co do istoty sprawy poprzez uwzględnienie powództwa.
W odpowiedzi na skargę pozwany wniósł o odmowę przyjęcia skargi
kasacyjnej do rozpoznania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie
występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów
prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności
w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna
jest oczywiście uzasadniona (art. 3989 § 1 k.p.c.). Cel wymagania przewidzianego
w art. 3984 § 1 pkt 4 k.p.c. może zostać osiągnięty jedynie poprzez powołanie
i właściwe uzasadnienie istnienia wymienionych przesłanek, a rozstrzygnięcie Sądu
Najwyższego o przyjęciu lub odmowie przyjęcia skargi do rozpoznania następuje
na podstawie oceny czy okoliczności powołane przez skarżącego odpowiadają tej
przyczynie kasacyjnej.
I CSK 950/24
3
Skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, jeżeli zaskarżone nią
orzeczenie zapadło wskutek oczywistego naruszenia prawa, zaś oczywiste
naruszenie prawa powinno być rozumiane jako widoczna, bez potrzeby
dokonywania pogłębionej analizy jurydycznej, sprzeczność wykładni lub stosowania
prawa z jego brzmieniem albo powszechnie przyjętymi regułami interpretacji.
Skarżący powinien wykazać kwalifikowaną postać naruszenia przepisów prawa
materialnego lub procesowego, widoczną prima facie, przy wykorzystaniu
podstawowej wiedzy prawniczej. Ma to być przy tym zasadność łatwo dostrzegalna
już nawet przy pobieżnej lekturze skargi.
Wymagania te nie zostały przez skarżącą spełnione. Treść uzasadnienia
wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie przekonuje o jej
oczywistej zasadności. Okoliczności wskazane przez skarżącą nie usprawiedliwiają
takiej oceny zaskarżonego orzeczenia. Sąd Najwyższy nie dopatrzył się rażącego
naruszenia powołanych przepisów, widocznego prima facie. Brak jest jakichkolwiek
podstaw, aby twierdzić, że w niniejszej sprawie doszło do oczywistego naruszenia
prawa.
Powołane przez skarżącą przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do
rozpoznania są w istocie polemiką z ustaleniami sądów meriti, a trzeba podkreślić,
że zgodnie z art. 3983 § 3 k.p.c. podstawą skargi kasacyjnej nie mogą być zarzuty
dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów.
Sąd drugiej instancji wskazał, że skarżąca nie powołała się na zdarzenia,
które nastąpiły po powstaniu tytułu egzekucyjnego bądź po zamknięciu rozprawy,
a prowadzące do wygaśnięcia zobowiązania lub wskutek których zobowiązanie to
nie może być egzekwowane. Zarzut sfałszowania podpisu w czasie, który miał
miejsce przed wydaniem nakazu zapłaty w postępowaniu nakazowym powinien być
co do zasady badany w postępowaniu rozpoznawczym, mającym na celu
powstanie tytułu egzekucyjnego. Powódka nie wniosła jednak zarzutów od nakazu
zapłaty. Również fakt wszczęcia i prowadzenia przez Prokuraturę Rejonową […]
postępowania w sprawie sfałszowania dokumentów, które ostatecznie zakończyło
się umorzeniem postępowania wobec niewykrycia sprawcy, nie zmienia tego, że
I CSK 950/24
4
okoliczność ta była znana powódce w czasie postępowania w sprawie, w której
wydany został tytuł egzekucyjny – nakaz zapłaty.
Ponadto sama skarżąca przyznała w skardze, zgadzając się z poglądem
Sądu drugiej instancji, że powództwo opozycyjne skierowane przeciwko
prawomocnemu orzeczeniu sądu, nie może naruszać powagi rzeczy osądzonej.
Może być ono oparte jedynie na zdarzeniach, które nastąpiły po powstaniu tytułu
egzekucyjnego (zamknięciu rozprawy), wskutek których zobowiązanie wygasło lub
nie może być egzekwowane.
Według Sądu Najwyższego, nie ma przy tym
uzasadniających przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania.
innych
przyczyn
Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 1 k.p.c. odmówił
przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zgodnie z art. 98 § 1, 11 i 3 w zw. z art.
391 § 1 i 39821 k.p.c. oraz § 10 ust. 4 pkt 2 w zw. z § 2 pkt 6 rozporządzenia
Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za
czynności radców prawnych obciążył skarżącą kosztami postępowania
kasacyjnego.
(M.M.)
[a.ł]