I CSK 928/26
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Mariusz Załucki
19 maja 2026 r.
na posiedzeniu niejawnym 19 maja 2026 r. w Warszawie
w sprawie z wniosku K.G., małoletniego C.G., małoletniego W.G., małoletniego
P.G., małoletniej H.G., małoletniej Z.G. i małoletniej K.G.
z udziałem S.S., A.Z., M.Z.
i A.G.
o częściowy dział spadku i zniesienie współwłasności,
na skutek skargi kasacyjnej A.Z., M.Z. oraz skargi kasacyjnej A.G.
od postanowienia Sądu Okręgowego we Wrocławiu
z 16 września 2025 r., II Ca 2227/24,
odmawia przyjęcia do rozpoznania skarg kasacyjnych
uczestników postępowania A.Z. i M.Z. oraz A.G.
UZASADNIENIE
Postanowieniem z 16 września 2025 r. Sąd Okręgowy we Wrocławiu oddalił
apelacje A.Z., M.Z. i A.G. od postanowienia wstępnego Sądu Rejonowego dla
Wrocławia-Śródmieścia we Wrocławiu z 23 maja 2024 r., wydanego w sprawie o
częściowy dział spadku i zniesienie współwłasności.
Od postanowienia Sądu Okręgowego do Sądu Najwyższego wpłynęły dwie
skargi kasacyjne.
I CSK 928/26
2
W skardze kasacyjnej uczestnika postępowania A.G. jako przyczynę
przyjęcia skargi do rozpoznania wskazano jej oczywistą zasadność, wynikającą z
rażącego naruszenia art. 11 ust. 2 ustawy o własności lokali poprzez nakazanie
robót przekraczających zakres „robót adaptacyjnych”.
Natomiast w skardze uczestników postępowania A.Z. i M.Z. w uzasadnieniu
wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania powołano się na występowania w
sprawie zagadnienia prawnego, którego nie sformułowano, lecz opisano w oparciu
o art. 11 ust. 2 ustawy o własności lokali oraz stanowisko skarżących dotyczące
faktycznego zakresu robót, które – zdaniem skarżących – są niezbędne do
skutecznego wyodrębnienia pięciu lokali na nieruchomości.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Powołanie się na istotne zagadnienie prawne (art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.)
wymaga sformułowania problemu prawnego i uzasadnienia, że ma on charakter
nowości lub precedensowe znaczenie dla rozwoju prawa. Problem ten powinien
odnosić się do konkretnych przepisów prawa i zostać ujęty w sposób abstrakcyjny,
a zarazem wiązać się z rozpoznawaną sprawą; konieczne jest przy tym wskazanie
argumentów, które prowadzą do jego rozbieżnych ocen. Skarżący powinien
sformułować to zagadnienie w sposób przyjęty przy zwracaniu się przez sąd
powszechny z pytaniem prawnym do Sądu Najwyższego na podstawie art. 390
k.p.c., zawrzeć we wniosku pogłębiony wywód prawny uzasadniający zgłoszone
wątpliwości, wykazać zasadność proponowanego sposobu ich rozstrzygnięcia,
a także wadliwość rozwiązania przez sąd drugiej instancji przedstawionego
problemu prawnego w sposób rzutujący na wynik sprawy. Nie może mieć
charakteru kazuistycznego i służyć uzyskaniu przez skarżącego odpowiedzi
odnośnie do kwalifikacji prawnej szczegółowych elementów podstawy faktycznej
zaskarżonego orzeczenia (zob. np. postanowienia SN z 30 kwietnia 2026 r., I CSK
2108/25; z 28 kwietnia 2026 r., I CSK 4012/24; z 22 kwietnia 2026 r., I CSK
3563/250).
Zagadnienie przedstawione przez skarżących nie spełniało tych wymagań.
Po pierwsze nie miało charakteru jurydycznego, lecz stanowiło polemikę w sferze
stanu faktycznego sprawy, w tym opartą o stwierdzenia niezgodne z ustaleniami
I CSK 928/26
3
poczynionymi przez sądy meriti, przede wszystkim co do możliwości wyodrębnienia
na nieruchomosci w przyszłości pięciu lokali. Kwestionowanie stanu faktycznego
ustalonego przez sądy powszechne rozpoznające sprawę jest zaś niemożliwe na
etapie skargi kasacyjnej na mocy art. 3983 § 3 oraz art. 39813 § 2 k.p.c. Po drugie,
problem został jedynie opisany, zabrakło wyraźnego i jednoznacznego
sformułowania zagadnienia prawnego, którym powinien się zająć Sąd Najwyższy.
W końcu zarysowany problem miał charakter całkowicie kazuistyczny, związany
wyłacznie z układem architektonicznym nieruchomości dzielonej w sprawie.
Zabrakło zatem wymaganego wymiaru uniwersalnego, korzysci dla rozwoju
orzecznictwa.
Natomiast w celu wykazania przesłanki oczywistej zasadności należy
wykazać, że zachodzi niewątpliwa, widoczna bez konieczności głębszej analizy,
sprzeczność orzeczenia z przepisami prawa nie podlegającymi różnej wykładni
i w wyniku takiego naruszenia prawa zapadło w drugiej instancji orzeczenie
oczywiście wadliwe. O przyjęciu skargi kasacyjnej do rozpoznania nie decyduje
zatem samo, nawet oczywiste, naruszenie konkretnego przepisu prawa
materialnego lub procesowego przez sąd, który wydał zaskarżone orzeczenie, lecz
sytuacja, w której naruszenie to spowodowało wydanie oczywiście nieprawidłowego
orzeczenia. Skarżący zaś powinien uzasadnić tę przesłankę, wskazując jedynie na
argumenty mieszczące się w zakresie kognicji Sądu Najwyższego. Nie może więc
powoływać się na wadliwość ustaleń faktycznych, ani opierać na innych faktach niż
stanowiące podstawę rozstrzygnięcia (zob. np. postanowienia SN z 7 grudnia 2023
r., I CSK 5630/22; z 8 listopada 2023 r., I CSK 3494/23; z 20 października 2023 r.,
I CSK 1631/23 oraz z 25 września 2023 r., I CSK 903/23).
Jak już wskazano wyżej – przedmiotem zarzutów skargi kasacyjnej nie mogą
być ustalenia stanu faktycznego poczynione przez sądy powszechne rozpoznające
sprawę, ani ocena dowodów. Uczestnik opierający wniosek o przjęcie skargi
kasacyjnej do rozpoznania jej oczywistą zasadnością posłużył się tymi samymi
argumentami dotyczącymi braku możności dokonania prac adaptacyjnych w całym
budynku tak, aby można było w nim wydzielić pięć samodzielnych lokali
mieszkalnych, niezgodnymi z ustaleniami sądów I i II instancji. Dlatego żaden ze
skarżących nie wykazał w wystarczający sposób, że w sprawie występuje któraś
I CSK 928/26
4
z przyczyn przyjęcia skargi do rozpoznania wymienionych w art. 3989 § 1 k.p.c.,
a w konsekwencji żadna ze skarg nie mogła zostać przyjęta.
Z tej przyczyny Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 1 i 2 k.p.c. odmówił
przyjęcia obu skarg kasacyjnych do rozpoznania.
Mariusz Załucki
[SOP]
