I CSK 922/26
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Ewa Stefańska
25 sierpnia 2026 r.
na posiedzeniu niejawnym 25 sierpnia 2026 r. w Warszawie
w sprawie z powództwa R.S.
przeciwko P. spółce akcyjnej w W.
o ustalenie i zapłatę,
na skutek skargi kasacyjnej P. spółki akcyjnej w W.
od wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie
z 14 października 2025 r., VIII ACa 81/25,
1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;
2. zasądza od pozwanego na rzecz powoda 2700 zł (dwa
tysiące siedemset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania
kasacyjnego, wraz z odsetkami w wysokości odsetek
ustawowych za opóźnienie od dnia następnego po upływie
tygodnia od dnia doręczenia pozwanemu odpisu postanowienia
do dnia zapłaty.
(M.T.)
UZASADNIENIE
Pozwana P. Spółka Akcyjna w W. wniosła skargę kasacyjną od wyroku Sądu
Apelacyjnego w Warszawie z 14 października 2025 r., o sygn. akt. VIII ACa 81/25.
Powód w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o odmowę przyjęcia skargi
i zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
I CSK 922/26
2
Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do
rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje
potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub
wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność
postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Tylko na tych
przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie o przyjęciu lub odmowie
przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Dopuszczenie i rozpoznanie skargi kasacyjnej ustrojowo i procesowo jest
uzasadnione jedynie w tych sprawach, w których mogą być zrealizowane jej
funkcje publicznoprawne. Zatem nie w każdej sprawie, skarga kasacyjna może być
przyjęta do rozpoznania. Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową
i nie rozpoznaje sprawy, a jedynie skargę, będącą szczególnym środkiem
zaskarżenia. W judykaturze Sądu Najwyższego, odwołującej się do orzecznictwa
Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w Strasburgu, jeszcze w okresie
obowiązywania kasacji zostało utrwalone stanowisko, że ograniczenie dostępności i
dopuszczalności kasacji nie jest sprzeczne z Konstytucją RP, ani z wiążącymi
Polskę postanowieniami konwencji międzynarodowych (por. uzasadnienie uchwały
składu siedmiu sędziów SN z 17 stycznia 2001 r., III CZP 49/00, OSNC 2001, nr 4,
poz. 53). Podstawowym celem postępowania kasacyjnego jest ochrona interesu
publicznego przez zapewnienie jednolitości wykładni oraz wkład Sądu Najwyższego
w rozwój prawa i jurysprudencji (por. postanowienie SN z 4 lutego 2000 r., II CZ
178/99, OSNC 2000, nr 7-8, poz. 147).
Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżący oparł
na przesłankach uregulowanych w art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c. Przesłanka te nie
została spełniona.
Oparcie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania
na twierdzeniu, że istnieje potrzeba wykładni przepisów budzących poważne
wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, wymaga
wykazania, że określony przepis prawa, mimo, iż budzi poważne wątpliwości,
nie doczekał się wykładni albo niejednolita wykładnia wywołuje wyraźnie wskazane
przez skarżącego rozbieżności w orzecznictwie w odniesieniu do identycznych lub
I CSK 922/26
3
podobnych stanów faktycznych, które należy przytoczyć (zob. postanowienia SN:
z 13 czerwca 2008 r., III CSK 104/08, z 26 czerwca 2015 r., III CSK 77/15, z 20
maja 2016 r., V CSK 692/15).
Skarżący wskazywał, że rozbieżności dotyczą kwestii, czy art. 2031 § 2 i 3
k.p.c. ogranicza w jakikolwiek sposób możliwość powołania w toku procesu przez
pozwanego nowego faktu, w postaci złożenia przez powoda pozwanemu
materialnego oświadczenia o potrąceniu, skutkującego umorzeniem wierzytelności
stanowiącej podstawę żądania pozwu, czy też przepisy te wprowadzają
ograniczenia jedynie w odniesieniu do potrącenia dokonywanego przez
pozwanego, czy to w postaci zarzutu procesowego, czy zarzutu opartego na
wcześniejszym dokonaniu potrącenia materialnoprawnego, nie odnosząc się do
możliwości powołania przez pozwanego nowego faktu, w postaci wygaśnięcia
wierzytelności powoda, w następstwie jednostronnej czynności prawnej powoda, tj.
złożenia przez samego powoda pozwanemu oświadczenia o potrąceniu,
Skarżący nie wykazał przesłanki określonej w art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c.
Przedstawione zagadnienie prawne nie ujawnia rzeczywistych rozbieżności
w wykładni art. 203 1 § 2 i 3 k.p.c., lecz zmierza do zakwestionowania sposobu
zastosowania tych przepisów w okolicznościach niniejszej sprawy. W istocie
argumentacja skargi stanowi polemikę z oceną prawną Sądu drugiej instancji,
nie wskazując potrzeby dokonania wykładni przepisów budzących poważne
wątpliwości ani wywołujących rozbieżności w orzecznictwie.
Z tych względów, na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł,
jak w sentencji.
O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 § 1,
11 i 3 w zw. z art. 108 § 1 w zw. z art. 39821 w zw. z art. 391 § 1 k.p.c., przy
uwzględnieniu § 2 pkt 6 w zw. z § 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra
Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności
radców prawnych.
I CSK 922/26
4
(M.T.)
[SOP]