I CSK 746/25

I CSK 746/25 POSTANOWIENIE Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Marcin Trzebiatowski 28 maja 2026 r. na posiedzeniu niejawnym 28 maja 2026 r. w Warszawie w sprawie z powództwa R.K. przeciwko K.B., B.K. i T.K. o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym, na skutek skargi kasacyjnej K.B. od wyroku Sądu Okręgowego w Gliwicach z 6 sierpnia 2024 r., III Ca 256/23, odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. UZASADNIENIE Pozwana K.B. wniosła skargę kasacyjną od wyroku Sądu Okręgowego w Gliwicach z 6 sierpnia 2024 r. Wniosek o jej przyjęcie do rozpoznania uzasadniła oczywistą zasadnością skargi kasacyjnej. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. I CSK 746/25 2 Jak wskazano powyżej, skarżąca oparła wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania na czwartej spośród wymienionych przesłanek. Zgodnie z utrwalonym stanowiskiem Sądu Najwyższego, odwołanie się do przesłanki oczywistej zasadności skargi kasacyjnej wymaga przedstawienia, w czym wyraża się „oczywista zasadność" skargi oraz argumentacji wykazującej, że istotnie skarga jest oczywiście uzasadniona. Chodzi tu o wykazanie kwalifikowanej postaci naruszenia prawa materialnego lub procesowego, polegającej na jego oczywistości widocznej prima facie, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej (m.in. postanowienie SN z 23 listopada 2011 r., III PK 44/11). Celem sformułowania powyższej przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania nie jest wykazanie jedynie oczywistego naruszenie konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego, lecz sytuacji, w której naruszenie to spowodowało wydanie oczywiście nieprawidłowego orzeczenia (np. postanowienie SN z 6 listopada 2012 r., III SK 16/12). W związku z tym, że argumentacja zawarta w skardze sprowadza się do kwestionowania oceny materiału dowodowego dotyczącego opinii biegłych sądowych, należy przypomnieć, iż stosownie do art. 3983 § 3 k.p.c. podstawą skargi kasacyjnej nie mogą być zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów. Ponadto należy podkreślić, że w sytuacji, gdy skarga kasacyjna nie zarzuca obrazy jakiegokolwiek przepisu prawa materialnego stanowiącego podstawę wyrokowania sądu odwoławczego, to nie jest możliwa ocena czy naruszenie przepisów prawa procesowego wskazanych przez nią w podstawie kasacyjnej mogło mieć rzeczywiście istotny wpływ na wynik sprawy – czego wymaga art. 3983 § 1 pkt 2 k.p.c. Nie chodzi przy tym o czysto teoretyczną możliwość takiego wpływu, lecz o wykazanie, że w okolicznościach danej sprawy ten wpływ był (mógł być) realny – to zaś można stwierdzić dopiero wówczas, gdy w skardze zostanie podniesiony adekwatny w konkretnych okolicznościach faktycznych zarzut obrazy prawa materialnego. Innymi słowy, możliwość uznania przez Sąd Najwyższy orzeczenia Sądu drugiej instancji za merytorycznie błędne uzależniona jest od oceny materialnoprawnych zarzutów. Skoro jednak ich nie powołano w skardze I CSK 746/25 3 kasacyjnej, to nie sposób przyjąć, że nawet jeśli w rzeczywistości do naruszenia wskazanych przepisów postępowania by doszło, to mogło to mieć wpływ na wynik sprawy. Inaczej rzecz ujmując, zarzuty naruszenia przepisów postępowania nie mogą być celem samym w sobie, lecz muszą służyć wykazaniu błędnego zastosowania przepisu prawa materialnego, który stanowi rzeczywistą podstawę prawną rozstrzygnięcia. Dlatego powołanie się przez skarżącą wyłącznie na zarzuty procesowe uniemożliwia Sądowi Najwyższemu dokonanie oceny kasacyjnej w zakresie tego, czy w postępowaniu odwoławczym rzeczywiście wystąpiły uchybienia o tak znacznym ciężarze gatunkowym, że doprowadziły do wydania nieprawidłowego orzeczenia (postanowienia SN: z 3 lutego 2022 r., II USK 422/21 i z 6 lutego 2025 r., I USK 375/24). W związku z tym, że skarga kasacyjna nie zawiera oddzielnie wyodrębnionego uzasadnienia wniosku o jej przyjęcie do rozpoznania od uzasadnienia podstaw kasacyjnych, należy przypomnieć, iż wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania i jego uzasadnienie podlegają analizie na etapie przedsądu, natomiast przytoczone podstawy kasacyjne i ich uzasadnienie oceniane są dopiero po przyjęciu skargi do rozpoznania, w trakcie jej merytorycznego rozpoznawania. Oba te elementy muszą być przez skarżącą wyodrębnione, oddzielnie przedstawione i uzasadnione. Dla spełnienia wymogu z art. 3984 § 2 k.p.c. nie wystarczy więc odwołanie się do podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia. Pomimo bowiem, że argumenty dla obydwu w/w części skargi kasacyjnej mogą być podobne, to Sąd Najwyższy w ramach przedsądu bada tylko wskazane w tej skardze okoliczności uzasadniające przyjęcie jej do rozpoznania, natomiast nie analizuje podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia – a na pewno nie analizuje ich każdorazowo łącznie z argumentami za wnioskiem o przyjęcie skargi do rozpoznania (postanowienia SN: z 14 maja 2020 r., I CSK 380/19; z 8 lipca 2014 r., I UK 65/14; z 14 maja 2015 r., III PK 6/15; z 13 lutego 2014 r.; I PK 262/13; z 27 maja 2010 r., II UK 274/09 i z 13 grudnia 2007 r., I PK 207/07; z 12 lipca 2007 r., III CSK 160/07). Mając powyższe na uwadze, nie można przyjąć, że przesłanka przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania została w sposób właściwy wykazana. I CSK 746/25 4 Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji (art. 3989 § 2 k.p.c.). Marcin Trzebiatowski (M.M.) [SOP]