I CSK 464/26
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Władysław Pawlak
10 czerwca 2026 r.
na posiedzeniu niejawnym 10 czerwca 2026 r. w Warszawie
w sprawie z powództwa M.D. i M.D.1
przeciwko Bank spółce akcyjnej w G.
o ustalenie i zapłatę,
na skutek skargi kasacyjnej Bank spółki akcyjnej w G.
od wyroku Sądu Apelacyjnego w Szczecinie
z 22 października 2025 r., I ACa 1560/23,
1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;
2. zasądza od pozwanego na rzecz powodów kwotę 2700
(dwa tysiące siedemset) zł, z ustawowymi odsetkami za
opóźnienie za czas po upływie tygodnia od dnia doręczenia
pozwanemu niniejszego orzeczenia do dnia zapłaty, tytułem
kosztów postępowania kasacyjnego.
UZASADNIENIE
Powodowie – M.D. i M.D.1 pozwem skierowanym przeciwko Bank S.A. z
siedzibą w G. wnieśli o: ustalenie nieważności łączącej strony umowy kredytu nr
[…] z 26 marca 2008 r.; zasądzenie od pozwanego łącznie na ich rzecz kwoty
258.528,57 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od 30 marca 2022 r.,
ewentualnie, w przypadku nieuwzględnienia tego żądania powodowie wnieśli o:
zasądzenie od pozwanego łącznie na ich rzecz kwoty 105.118,62 zł wraz z
ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od 30 marca 2022 r. do dnia
I CSK 464/26
2
zapłaty oraz uznanie za nieobowiązujące stronę powodową jako konsumenta
wyszczególnionych w pozwie postanowień spornej umowy kredytowej nr […] z 26
marca 2008 r.
W odpowiedzi na pozew Bank S.A. z siedzibą w G. wniósł o oddalenie
powództwa w całości.
Odnośnie do okoliczności faktycznych, powodowie – M.D. i M.D.1, jako
małżeństwo, w którym obowiązuje ustrój wspólności majątkowej małżeńskiej, w
2008 r. chcieli uzyskać kredyt w celu budowy domu mieszkalnego i spłaty kredytu
złotowego zaciągniętego na zakup działki budowlanej położonej przy ul. […] w W.
Kredytu walutowego indeksowanego do CHF ostatecznie udzielił im Bank1 S.A. w
G., tj. poprzednik prawny pozwanego – Bank S.A. w G. Pomiędzy stronami została
zawarta 26 marca 2008 r. umowa kredytu nr […], na podstawie której wypłacono
kredytobiorcom kwotę 308.954,93 zł. Środki uzyskane z kredytu powodowie
przeznaczyli zgodnie z celem wskazanym w umowie na spłatę ceny działki
budowlanej i budowę domu. Powodowie w kredytowanej nieruchomości nadal
zamieszkują; nie prowadzono na jej terenie działalności gospodarczej. Od 3
kwietnia 2008 r. do 2 lutego 2022 r. powodowie wpłacili na rzecz pozwanego
Banku, w wyniku wykonania umowy kredytowej z 26 marca 2008 r. w sumie
269.716,29 zł. Pismem z 15 marca 2022 r. powodowie wezwali Bank do zapłaty
kwoty 1.000.000,00 zł oraz 310.000,00 CHF.
W wyniku rozpoznania sprawy - Sąd Okręgowy w Szczecinie wyrokiem z 28
kwietnia 2023 r., w szczególności: ustalił, iż umowa kredytu nr […] zawarta w dniu
26 marca 2008 r. pomiędzy Bank1 S.A. w G., a M.D. i M.D.1 jest nieważna (pkt I);
zasądził od pozwanego Bank S.A. w G. na rzecz powodów łącznie kwotę
258.528,57 zł z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 30 marca 2022 r. do
dnia zapłaty (pkt II).
Pozwany apelacją zaskarżył powyższy wyrok Sądu Okręgowego w
Szczecinie w całości, podnosząc sprecyzowane w treści apelacji zarzuty
naruszenia przepisów postępowania, tzn.: art. 25 k.p.c.; art. 227 k.p.c. oraz art. 233
§ 1 k.p.c. i art. 299 k.p.c.; art. 2352 § 1 pkt 3 i 5 k.p.c., art. 227 k.p.c. oraz art. 278
k.p.c. oraz przepisów prawa materialnego, tj.: art. 3851 § 1 k.c. oraz art. 3851 § 2
k.c.; art. 3851 k.c. w zw. z art. 3 ust. 1 Dyrektywy 93/13; art. 3851 § 2 k.c. w zw. z
I CSK 464/26
3
art. 6 ust. 1 Dyrektywy 93/13 oraz art. 358 § 2 k.c.; art. 58 k.c. oraz art. 69 ust. 1
Prawa bankowego; art. 1 pkt 1 lit a) w zw. z art. 4 Ustawy z dnia 29 lipca 2011 r. o
zmianie ustawy - Prawo bankowe oraz niektórych innych ustaw (ustawa
antyspreadowa); art. 410 § 1 k.c. w zw. z art. 405 k.c. w zw. z art. 3851 § 1 k.c. i
art. 58 k.c. w zw. z art. 481 k.c.
We wnioskach apelacji skarżący domagał się, między innymi, zmiany
zaskarżonego wyroku poprzez oddalenie powództwa w całości, ewentualnie,
uchylenia wyroku w zaskarżonej części i przekazania sprawy do ponownego
rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Szczecinie, w przypadku, zaś,
nieuwzględnienia ww. roszczeń, pozwany wniósł o uwzględnienie zgłoszonego
zarzutu prawa zatrzymania.
W piśmie z 18 maja 2023 r. pozwany złożył oświadczenie o skorzystaniu
przez Bank z prawa zatrzymania świadczeń spełnionych przez powodów na rzecz
Banku w ramach wykonania spornej umowy, do zwrotu których Bank mógłby zostać
zobowiązany w przypadku prawomocnego zakończenia postępowania, do czasu
gotowości do zadysponowania przez powodów, co do zwrotu świadczenia
spełnionego przez Bank na ich rzecz, w postaci kwoty 299.797,75 złotych tj.
wartości kapitału udostępnionego na podstawie spornej umowy kredytowej.
Powodowie w odpowiedzi na apelację wnieśli o jej oddalenie w całości.
Pismem z 1 października 2025 r. powodowie wskazali, że w związku z
zaistniałą koniecznością złożenia przez nich oświadczenia o potrąceniu, które
zostało dokonane pismem z 17 września 2025 r. oraz w związku z wezwaniem ich
przez pozwany bank do zapłaty z 9 września 2025 r. cofają powództwo o zapłatę ze
zrzeczeniem się roszczenia w zakresie: - zasądzenia kwoty 130.424,25 zł wraz z
odsetkami ustawowymi za opóźnienie w zapłacie, liczonymi od ww. kwoty od 30
marca 2022 r. i w konsekwencji wnieśli o umorzenie postępowania w tym zakresie;
- zasądzenia odsetek ustawowych za opóźnienie w zapłacie od pozwanego łącznie
na rzecz powodów liczonych od kwoty 128.104,32 zł za okres od 30 marca 2022 r.
do 17 września 2025 r. i w efekcie wnieśli o umorzenie postępowania w tym
zakresie. Równocześnie powodowie podtrzymali żądanie zasądzenia od
pozwanego łącznie na ich rzecz kwoty 128.104,32 zł wraz z odsetkami ustawowymi
za opóźnienie liczonymi od 18 września 2025 r. do dnia zapłaty oraz roszczenie o
I CSK 464/26
4
ustalenie nieważności umowy kredytu Nr […] z 26 marca 2008 r. Powodowie
podtrzymali też sprecyzowane pozwem roszczenie ewentualne.
W ocenie Sądu II instancji apelacja pozwanego, co do zasady okazała się
bezzasadna, a dokonana zmiana zaskarżonego wyroku w zakresie roszczenia o
zapłatę była konsekwencją dokonanego przez powodów potrącenia i ograniczenia
w postępowaniu apelacyjnym powództwa o zapłatę. W zakresie roszczenia o
ustalenie apelacja jako bezzasadna podlegała w całości oddaleniu.
W ocenie Sądu odwoławczego prawidłowa okazała się ocena Sądu I
instancji w zakresie statusu powodów jako konsumentów oraz co do istnienia
interesu prawnego w żądaniu ustalenia nieważności spornej umowy (art. 189
k.p.c.). Zdaniem Sądu drugiej instancji odwołanie się przy stosowaniu mechanizmu
denominacji/indeksacji kredytu do kursów walut stosowanych przez pozwany Bank,
samo przez się nie oznaczało nieważności spornej umowy, a jedynie - w sytuacji,
gdy mechanizm ten nie został z kredytobiorcą indywidualnie uzgodniony -
zapewniało podstawy do uznania, że postanowienia spornej umowy odwołujące się
do kursów z tabel pozwanego Banku, nie były uczciwe i rażąco naruszały interes
powodów, jako konsumentów (art. 3851 k.c.). W ocenie Sądu Apelacyjnego, Sąd
Okręgowy zasadnie przyjął, że zawarta w przedmiotowej umowie klauzula
waloryzacyjna kształtowała prawa i obowiązki powodów jako konsumentów w
sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami i rażąco naruszała ich interesy (art. 3851 §
1 k.c.), co ostatecznie doprowadziło do potraktowania tych postanowień umownych
jako niedozwolonych. W konsekwencji sporne klauzule dotyczące waloryzacji
świadczeń wynikających z umowy kredytu zakłócały równowagę między stronami
umowy oraz w sposób jaskrawy naruszyły interes powodów, w związku z czym
należało ocenić je jako sprzeczne z dobrymi obyczajami. W dalszej kolejności Sąd
Apelacyjny uznał za bezzasadny zarzut naruszenia art. 3851 k.c.; nadto, chybione
były te zarzuty apelującego, w których podważał ona wpływ klauzuli przeliczeniowej
na ważność spornej umowy. Zastosowanie abuzywnej klauzuli dotyczącej ustalania
wysokości świadczenia kredytodawcy i kredytobiorcy w PLN, w kontekście
jurydycznym tworzonym przez normy prawa materialnego interpretowane zgodnie z
normami prawa europejskiego tworzącymi system ochrony konsumenta, stanowiło
samoistną i wystarczającą przesłankę uznania nieważności umowy. Wprawdzie
I CSK 464/26
5
zgodnie z art. 3851 § 2 k.c., jeżeli niedozwolone postanowienie umowne nie wiąże
konsumenta, strony są związane umową w pozostałym zakresie. Jeżeli jednak
eliminacja niedozwolonego postanowienia umownego doprowadzi do takiej
deformacji regulacji umownej, że na podstawie pozostałej jej treści nie da się
odtworzyć treści praw i obowiązków stron, to w konsekwencji nie można przyjąć, iż
strony pozostają związane pozostałą częścią umowy. W rozpoznawanej sprawie
powodowie, w sposób jednoznaczny powoływali się na nieważność umowy
zawartej z poprzednikiem prawnym pozwanego, co oznaczało, iż wykluczyli
możliwość zastosowania rozwiązania polegającego na zastąpieniu postanowień
uznanych za abuzywne ustawowymi przepisami dyspozytywnymi, zwłaszcza, że
brak jest odpowiednich przepisów określających zasady waloryzacji walutowej w
umowach kredytowych. Biorąc pod uwagę charakter prawny wpływu abuzywności
klauzul na dalsze utrzymanie umowy, element woli i interesów konsumenta oraz
kwestię sankcjonowania wadliwych praktyk przedsiębiorcy posługującego się w
swojej praktyce klauzulą abuzywną, Sąd odwoławczy, w realiach niniejszej sprawy,
nie dostrzegł takich okoliczności, które z uwagi na ochronę konsumentów
przemawiałyby za utrzymaniem umowy w mocy bez postanowienia spornego.
Kluczowym dla rozstrzygnięcia pozostawało bowiem, że dalsze obowiązywanie
umowy, po wyłączeniu z niej nieuczciwych postanowień umownych, jest pomyślane
jako przejaw ochrony interesu konsumenta. W odniesieniu zaś do stawianego przez
pozwany Bank zarzutu naruszenia art. 410 § 1 k.c. w zw. z art. 405 k.c. w zw. z art.
3851 § 1 k.c. i art. 58 k.c. w zw. z art. 481 k.c., należało wskazać, że nie zasługiwał
on na uwzględnienie. Dodatkowo trzeba było wskazać, że jeśli do należytego
poinformowania konsumenta o skutkach ustalenia nieważności umowy dochodzi
przed sądem, to upadek umowy ex tunc powoduje, że wezwanie do spełnienia
świadczenia uzyskuje skuteczność, mimo że w chwili jego złożenia wymagalność
roszczenia jeszcze nie istniała. Tym samym rozstrzygnięcie Sądu Okręgowego w
przedmiocie początkowej daty ustalenia odsetek od zasądzonej kwoty jest
prawidłowe.
Ostatecznie Sąd Apelacyjny w Szczecinie wyrokiem z 22 października 2025
r., w szczególności: uchylił zaskarżony wyrok w punkcie drugim w części
zasądzającej kwotę 130.424,25 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie
I CSK 464/26
6
liczonymi od dnia 30 marca 2022 r. do dnia zapłaty oraz w części zasądzającej
odsetki ustawowe za opóźnienie od kwoty 128.104,32 zł za okres od dnia 30 marca
2022 r. do dnia 17 września 2025 r. i w tej części umorzył postępowanie w sprawie
o zapłatę (pkt I); oddalił apelację w pozostałym zakresie (pkt II).
Pozwany skargą kasacyjną zaskarżył powyższy wyrok Sądu Apelacyjnego w
Szczecinie z 22 października 2025 r. w całości. Skargę tę oparł na zarzutach
naruszenia przepisów postępowania, tzn.: art. 203 § 4 k.p.c. w zw. z art. 321 § 1
k.p.c. oraz na zarzutach naruszenia prawa materialnego, tj.: art. 499 k.c.
Na podstawie art. 3984 § 2 k.p.c. w związku z art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.
skarżący wniósł o przyjęcie jego skargi do rozpoznania, ze względu na następujące
zagadnienia prawne: „Czy Sąd, do którego wpłynęło pismo procesowe zawierające
cofnięcie pozwu i zrzeczenie się roszczenia wskutek złożenia uprzedniego
oświadczenia o potrąceniu, winien na podstawie art. 203 § 4 k.p.c. badać złożone
oświadczenie o potrąceniu pod kątem tego czy owe oświadczenie jest sprzeczne z
prawem lub zasadami współżycia społecznego albo zmierza do obejścia prawa, w
szczególności gdy oświadczenie o potrąceniu zawiera skapitalizowane, nienależne
odsetki od należności głównej objętej jak i nie objęte postępowaniem sądowym?”
(1); „Czy Sąd winien dokonać oceny potrącenia złożonego drugiej stronie,
wprowadzonego do postępowania sądowego, w szczególności czy oświadczenie
ma moc wsteczną od chwili, kiedy potrącenie stało się możliwe, a co za tym idzie
wywołuje retroaktywny skutek co do świadczeń ubocznych?” (2). Tytułem
wykazania tych zagadnień autor skargi zaprezentował wywód prawny, którym
stwierdził, że Sąd Apelacyjny nie zbadał, czy oświadczenie o potrąceniu złożone
jest w sposób prawidłowy, tj. czy potrącane skapitalizowane świadczenia uboczne
lub roszczenie główne jest zgodne z prawem lub też czy nie zmierza do obejścia
prawa. Skarżący podkreślił, że brak jest jakichkolwiek szerszych wywodów
prawnych w pisemnych motywach uzasadnienia co do zasadności potrącenia
skapitalizowanych odsetek. W ocenie skarżącego Sąd II instancji poprzestał na
tym, że skoro powodowi zrzekli się roszczenia cofając pozew, to mają do tego
prawo - bez szerszej analizy skutków prawnych takiego oświadczenia o potrąceniu.
Z drugiej jednak strony, zasądzając roszczenie główne wyższe o równowartość
potrąconych kwot obejmujących skapitalizowane odsetki, uznał w sposób
I CSK 464/26
7
dorozumiany, że owe potrącone odsetki się należą, pomimo treści art. 499 k.c.,
który statuuje o wstecznej mocy obowiązywania oświadczenia o potrąceniu.
Zdaniem skarżącego bezspornym jest, że o zakresie potrącenia decyduje strona,
która z niego korzysta, a nadto, że potrącenie ma - z mocy ustawy - skutek
wsteczny (art. 499 k.c.). Skutek wsteczny potrącenia oznacza jednak - wbrew
zasądzonej przez Sąd Apelacyjny kwocie - że złożone skutecznie oświadczenie o
potrąceniu wywiera skutki prawne (określone w art. 498 § 2 k.c.) od chwili, kiedy
potrącenie stało się w ogóle możliwe, a więc od daty, w której istniał tzw. stan
potrącalności wierzytelności i zasadniczo nie ma nań wpływu kolejność
zgłoszonych do potrącenia przez potrącającego wierzytelności. W razie natomiast
późniejszego niż w chwili powstania stanu potrącalności złożenia oświadczenia o
potrąceniu z mocy prawa, następują takie skutki prawne, jakby oświadczenie o
potrąceniu zostało złożone przez uprawnionego do tego wierzyciela w chwili
powstania stanu potrącalności. Następnie skarżący wskazał, że umorzenie
wierzytelności, będących przedmiotem potrącenia, powoduje wygaśnięcie praw
akcesoryjnych wobec tych wierzytelności. Od chwili wystąpienia retroaktywnego
skutku wynikającego z art. 498 § 2 w zw. z art. 499 k.c., tj. od dnia powstania stanu
potrącalności, za niebyłe uznać należy te skutki prawne, które wynikały z założenia
istnienia wierzytelności, następnie umorzonych wskutek potrącenia. Dotyczy to w
szczególności naliczanych odsetek za opóźnienie lub zwłokę za okres po dniu
powstania stanu potrącalności od tej części każdej z wierzytelności wzajemnych,
które uległy z tą chwilą umorzeniu. W realiach sprawy – dotyczącej tzw. kredytu
frankowego - z uwagi na wsteczny charakter skutku potrącenia - potrąceniem
powinny być objęte wyłącznie kwoty główne, bez należności ubocznych. Skoro,
bowiem, umorzenie dokonuje się w wyznaczonym w przepisie art. 499 k.c.
momencie, którym w niniejszym procesie są daty wymagalności wierzytelności
głównej, to umorzeniu, na skutek potrącenia, ulegają wierzytelności w takim
rozmiarze, w jakim się wówczas znajdowały, a nie w wielkości, której - wobec
wcześniejszego umorzenia - nigdy nie osiągnęły.
Rekapitulując swoje rozważania autor skargi stwierdził, że należności
uboczne, z uwagi na retroaktywny skutek potrącenia, nie powinny zostać objęte
skutecznym potrąceniem jako niebyłe w dacie, w jakiej powstał stan potrącalności,
I CSK 464/26
8
tj. upływu wezwania do zapłaty wystosowanego przez kredytobiorców, co
jednocześnie uzasadniało przyjęcie jego skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do
rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje
potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub
wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność
postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Tylko na tych
przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie o przyjęciu lub odmowie
przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Dopuszczenie i rozpoznanie skargi kasacyjnej ustrojowo i procesowo jest
uzasadnione jedynie w tych sprawach, w których mogą być zrealizowane jej funkcje
publicznoprawne. Zatem nie w każdej sprawie, skarga kasacyjna może być przyjęta
do rozpoznania. Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową i nie rozpoznaje
sprawy, a jedynie skargę, będącą szczególnym środkiem zaskarżenia. W
judykaturze Sądu Najwyższego, odwołującej się do orzecznictwa Europejskiego
Trybunału Praw Człowieka w Strasburgu, jeszcze w okresie obowiązywania kasacji
zostało utrwalone stanowisko, że ograniczenie dostępności i dopuszczalności
kasacji nie jest sprzeczne z Konstytucją RP, ani z wiążącymi Polskę
postanowieniami konwencji międzynarodowych (por. uzasadnienie uchwały składu
siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 17 stycznia 2001 r., III CZP 49/00,
OSNC 2001, nr 4, poz. 53).
Podstawowym celem postępowania kasacyjnego jest ochrona interesu
publicznego przez zapewnienie jednolitości wykładni oraz wkład Sądu Najwyższego
w rozwój prawa i jurysprudencji (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 4
lutego 2000 r., II CZ 178/99, OSNC 2000, nr 7-8, poz. 147).
Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżący oparł na
przesłance uregulowanej w art. 3989 § 1 pkt. 1 k.p.c. Przesłanka ta nie została
jednak spełniona.
Zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem Sądu Najwyższego, przedstawienie
okoliczności uzasadniających rozpoznanie skargi kasacyjnej ze względu na
przesłankę istotnego zagadnienia prawnego (art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.) polega na
I CSK 464/26
9
sformułowaniu tego zagadnienia, wskazaniu przepisu, na tle którego ono powstało i
przedstawieniu argumentów, które prowadzą do rozbieżnych ocen. Musi przy tym
chodzić o zagadnienie nowe, dotychczas nierozpatrywane w judykaturze, które
zarazem ma znaczenie dla rozpoznania wniesionej skargi kasacyjnej oraz innych
podobnych spraw (zob. postanowienia Sądu Najwyższego z 10 maja 2001 r., II CZ
35/01, OSNC 2002, nr 1, poz.11, z 11 stycznia 2002, III CKN 570/01, OSNC 2002,
nr 12, poz. 151, z 21 czerwca 2016 r., V CSK 21/16, nie publ. i z 15 czerwca 2016
r., V CSK 4/16, nie publ.).
Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej już wyjaśnił, że w razie
stwierdzenia nieważności umowy kredytowej zawartej przez przedsiębiorcę z
konsumentem, konsument jest uprawniony do domagania się od przedsiębiorcy
zwrotu świadczeń spełnionych przez konsumenta w wykonaniu tej umowy oraz
odsetek za opóźnienie od momentu upływu terminu nałożonego na danego
przedsiębiorcę do wykonania tego zobowiązania, po tym jak przedsiębiorca ten
otrzyma wezwanie do zwrotu tego świadczenia (zob. wyrok z 14 grudnia 2023 r., C-
28/22). Powstanie stanu wymagalności roszczenia o zwrot świadczenia
spełnionego w wykonaniu nieważnej umowy oraz stanu opóźnienia w realizacji tego
roszczenia przez zobowiązanego, nie jest uzależnione od stanowiska konsumenta
co do braku jego zgody na dalsze obowiązywanie umowy zawierającej klauzule
abuzywne (zob. wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 7 grudnia
2023 r., C-140/22). Ponadto w świetle orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii
Europejskiej również i przedsiębiorcy – w przypadku nieważności umowy
kredytowej – przysługuje roszczenie o zwrot kapitału wypłaconego konsumentowi w
wykonaniu tej umowy, z odsetkami za opóźnienie od dnia wezwania konsumenta
do zapłaty (zob. wyrok z 15 czerwca 2023 r., C-520/21 oraz postanowienie z 11
grudnia 2023 r., C-756/22). Wreszcie istotnych wskazówek interpretacyjnych w
kwestii wymagalności roszczeń kondykcyjnych konsumenta i przedsiębiorcy, a tym
samym i wzajemnych roszczeń odsetkowych z perspektywy zarzutu potrącenia
dostarcza wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 22 stycznia 2026 r,
C-902/24.
Należy podkreślić, że pozwany w niniejszym procesie nie składał zarzutu
potrącenia ani też nie powoływał się na swoje oświadczenie o potrąceniu. Dlatego
I CSK 464/26
10
też Sąd drugiej instancji nie orzekał merytorycznie co do objętego potrąceniem
przez powodów roszczenia pozwanego. Nie musiał też badać w tym procesie
zakresu skuteczności oświadczenia powodów o potrąceniu, w kontekście
złożonego oświadczenia o częściowym cofnięciu pozwu za zrzeczeniem się
roszczenia.
Zgodnie z art. 203 § 2 zdanie pierwsze k.p.c. pozew cofnięty nie wywołuje
żadnych skutków, jakie ustawa wiąże z wytoczeniem powództwa. W związku z tym,
że Sąd odwoławczy rozstrzygał wyłącznie o roszczeniach powodów, w tym o ich
roszczeniu pieniężnym, po uwzględnieniu ograniczenia żądania w tym zakresie
wraz ze zrzeczeniem się roszczenia, pozwany nie został pozbawiony możliwości
dochodzenia własnego roszczenia zwrotnego (ze względu na nieważność umowy
kredytowej) w sytuacji, gdy w jego ocenie powodowie objęli potrąceniem jego
roszczenie zwrotne w wyższym zakresie niż byli do tego faktycznie i prawnie
uprawnieni.
Z powyższych przyczyn Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej
do rozpoznania na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c., a o kosztach postępowania
kasacyjnego orzekł zgodnie z art. 98 § 3 k.p.c. w zw. z art. 99 k.p.c., art. 391 § 1
k.p.c. i art. 398²¹ k.p.c., przy uwzględnieniu § 2 pkt 6 w zw. z § 10 ust. 4 pkt. 2 i § 20
rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie
opłat za czynności radców prawnych (jedn. tekst: Dz. U. z 2023 poz.1935 ze zm).
Orzeczenie o odsetkach od zasądzonych kosztów postępowania kasacyjnego
znajduje uzasadnienie w art. 98 § 11 k.p.c. w zw. z art. 19 ust. 1 i art. 31 ustawy z
dnia 9 marca 2023 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz
niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 614) oraz przy uwzględnieniu § 2a
rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 6 sierpnia 2014 r. w sprawie
określenia brzmienia klauzuli wykonalności.
Władysław Pawlak
[PG]
I CSK 464/26
11
[SOP]