I CSK 4092/24
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Grzegorz Misiurek
11 czerwca 2026 r.
na posiedzeniu niejawnym 11 czerwca 2026 r. w Warszawie
w sprawie z powództwa G. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w L.
przeciwko […]
o zapłatę,
na skutek skargi kasacyjnej G. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością
w L.
od wyroku Sądu Apelacyjnego w Lublinie
z 17 czerwca 2024 r., I AGa 164/21,
odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
(G.N.-J.)
UZASADNIENIE
Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do
rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje
potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub
wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność
postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.
Skarżąca wniosła o przyjęcie skargi do rozpoznania w oparciu o pierwszą,
drugą i czwartą z wymienionych przesłanek.
I CSK 4092/24
2
Przez istotne zagadnienie prawne, o którym mowa w art. 3989 § 1 pkt 1
k.p.c., należy rozumieć problem o charakterze prawnym, powstały na tle
konkretnego przepisu prawa, mający charakter rzeczywisty w tym znaczeniu, że
jego rozwiązanie stwarza realne i poważne trudności. Problem ten musi mieć
charakter uniwersalny, co oznacza, że jego rozwiązanie powinno służyć
rozstrzyganiu innych, podobnych spraw. Chodzi przy tym o problem, którego
wyjaśnienie jest konieczne dla rozstrzygnięcia danej sprawy, a więc pozostający w
związku z podstawami skargi oraz z wiążącym Sąd Najwyższy, a ustalonym przez
sąd drugiej instancji, stanem faktycznym sprawy (art. 39813 § 2 k.p.c.) i także w
związku z podstawą prawną zaskarżonego wyroku (zob. postanowienia SN: z 21
maja 2013 r., IV CSK 53/13, z 3 lutego 2012 r., I UK 271/11, nie publ.). Konieczne
jest przytoczenie argumentów prawnych, które prowadzą do rozbieżnych ocen.
Skarżący powinien nie tylko wskazać przepis prawa (materialnego lub
procesowego), którego dotyczy zagadnienie, ale także przedstawić pogłębioną
argumentację prawną w celu wykazania, że zagadnienie jest istotne, a jego
rozstrzygnięcie ma znaczenie dla merytorycznego rozstrzygnięcia w jego sprawie
(zob. m.in. postanowienia SN: z 23 sierpnia 2007 r., I UK 134/07, z 9 lutego 2011 r.,
III SK 41/10, nie publ.).
Natomiast oparcie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania na
tym, że istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne
wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów wymaga
wykazania, że określony przepis prawa, mimo, iż budzi poważne wątpliwości, nie
doczekał się wykładni albo niejednolita wykładnia wywołuje wyraźnie wskazane
przez skarżącego rozbieżności w orzecznictwie w odniesieniu do identycznych lub
podobnych stanów faktycznych, które należy przytoczyć (zob. postanowienia SN: z
13 czerwca 2008 r., III CSK 104/08, z 28 marca 2007 r., II CSK 84/07, nie publ.).
Zgodnie z utrwalonym stanowiskiem judykatury, odwołanie się do przesłanki
oczywistej zasadności skargi kasacyjnej wymaga przedstawienia, w czym wyraża
się „oczywista zasadność” skargi oraz argumentacji wykazującej, że istotnie skarga
jest oczywiście uzasadniona. Chodzi tu o wykazanie kwalifikowanej postaci
naruszenia prawa materialnego lub procesowego, polegającej na jego oczywistości
widocznej prima facie, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej (zob.
I CSK 4092/24
3
m.in. postanowienie SN z 23 listopada 2011 r., III PK 44/11, nie publ.). Celem
sformułowania powyższej przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania nie
jest wykazanie jedynie oczywistego naruszenie konkretnego przepisu prawa
materialnego lub procesowego, lecz sytuacji, w której naruszenie to spowodowało
wydanie oczywiście nieprawidłowego orzeczenia (zob. postanowienie SN z 6
listopada 2012 r., III SK 16/12, nie publ.).
Skarżąca zagadnienia prawne i potrzebę wykładni związała z art. 635 k.c.
oraz art. 11h ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach
przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (tekst jedn. Dz. U.
z 2024 r., poz. 311) co do oceny opóźnienia w wykonaniu dzieła i niemożliwości
jego wykonania w umówionym terminie. Z kolei oczywista zasadność skargi
dotyczy art. 635 k.c., art. 6 k.c. w związku z art. 635 k.c., art. 639 k.c., art. 11h
ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i
realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych co do nieotrzymania przez
skarżącą wynagrodzenia za wykonaną przez nią część dzieła.
Uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania nie przemawia
jednak za jego zasadnością. Zostało ono połączone z uzasadnieniem podstaw
skargi kasacyjnej. Taki sposób jego skonstruowania jest wadliwy, gdyż wymagałby
domysłów Sądu Najwyższego. Należy przypomnieć, że wniosek o przyjęcie skargi
do rozpoznania wraz z uzasadnieniem jest odrębną konstrukcyjnie i funkcjonalnie
częścią skargi kasacyjnej i nie jest rzeczą Sądu Najwyższego poszukiwanie w
innych częściach skargi argumentów na uzasadnienie podniesionych w nim
twierdzeń (zob. postanowienie SN z 22 kwietnia 2015 r., IV CSK 613/14, nie publ.).
Rolą Sądu Najwyższego nie jest domyślanie się lub poszukiwanie okoliczności,
które uzasadniałyby przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania (zob.
postanowienia SN z 9 czerwca 2008 r., II UK 38/08 i z 14 grudnia 2004 r., II CZ
142/04 - nie publ.).
Wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania i jego uzasadnienie podlegają
analizie na etapie przedsądu, natomiast przytoczone podstawy kasacyjne i ich
uzasadnienie oceniane są dopiero po przyjęciu skargi do rozpoznania, w trakcie jej
merytorycznego rozpoznawania; oba te elementy muszą być przez skarżącego
I CSK 4092/24
4
wyodrębnione, oddzielnie przedstawione i uzasadnione, a dla spełnienia wymogu z
art. 3984 § 2 k.p.c. nie wystarczy odwołanie się do podstaw kasacyjnych i ich
uzasadnienia, ponieważ mimo że argumenty mogą być podobne, to Sąd Najwyższy
w ramach przedsądu bada tylko wskazane w skardze okoliczności uzasadniające
przyjęcie jej do rozpoznania, nie analizując podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia
(zob. postanowienie SN z 8 lipca 2014 r., I UK 65/14, nie publ.).
Należy ubocznie zauważyć, że skarżąca nie zakwestionowała skutecznie
tego, iż prace projektowe wykonywane były niezgodnie z umową, a opóźnienie się
z rozpoczęciem lub wykończeniem dzieła było tak dalekie, że nie było
prawdopodobnym jego ukończenie w czasie umówionym. Pozwana nie mogła
zdążyć z uzyskaniem wszystkich pozwoleń na budowę, a zależało jej na
dotrzymaniu terminu wykonania tej umowy, gdyż starała się o uzyskanie
dofinansowania. Odstąpienie przez pozwaną od umowy było skuteczne, dotyczyło
całej umowy, a świadczeniem skarżącej było wyłącznie wykonanie kompleksowej
dokumentacji oraz uzyskanie odpowiedniego pozwolenia; wykonanie tego w
niepełnym zakresie nie może być uznane za częściowe wykonanie dzieła, za które
miałoby powódce przysługiwać wynagrodzenie.
Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji (art. 3989 § 2 k.p.c.).
(A.T.)
[a.ł]
