I CSK 395/24
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Mariusz Łodko
11 grudnia 2025 r.
na posiedzeniu niejawnym 11 grudnia 2025 r. w Warszawie
w sprawie z powództwa E.W. i M.M.
przeciwko Bankowi spółce akcyjnej w W.
o ustalenie,
na skutek skargi kasacyjnej Banku spółki akcyjnej w W.
od wyroku Sądu Apelacyjnego w Białymstoku
z 27 lipca 2023 r., I ACa 1657/22,
1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;
2. zasądza od Banku spółki akcyjnej w W. na rzecz E.W. 5 400
złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego wraz
z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie za
czas po upływie tygodnia od dnia doręczenia pozwanej odpisu
niniejszego postanowienia.
UZASADNIENIE
Pozwana Bank spółka akcyjna w W. wniosła skargę kasacyjną od wyroku
Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z 27 lipca 2023 r. Wniosek o jej przyjęcie do
rozpoznania uzasadniła potrzebą wykładni przepisów prawnych budzących
poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów (art.
3989 § 1 pkt 2 k.p.c.), tj. art. 3851 § 1 i 2 k.c. w zw. z art. 58 § 3 k.c. w zw. z art. 69
ust. 1 i 2 pr. bank. w zw. z art. 56 k.c. i art. 65 k.c. w zakresie oceny skutków
I CSK 395/24
2
eliminacji z umowy kredytu indeksowanego do waluty obcej klauzul indeksacyjnych,
w sytuacji gdy pozostała treść umowy zawiera essentialia negotii umowy kredytu,
co może wiązać się bądź ze stwierdzeniem nieważności umowy kredytu bądź z
możliwością jej dalszego wykonywania na podstawie zapisów okrojonych.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną powódka wniosła o wydanie
postanowienia odmawiającego przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania,
ewentualnie o jej oddalenie oraz o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania oparty na potrzebie
wykładni przepisów prawa budzących poważne wątpliwości lub wywołujących
rozbieżności w orzecznictwie sądów (art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c.) powinien zawierać
wyjaśnienie, jaki konkretny przepis prawa, zastosowany w danej sprawie, jest
przedmiotem rozbieżnej wykładni w orzecznictwie i na czym rozbieżność ta polega,
co wymaga przytoczenia orzeczeń sądów wydanych w takich samych lub istotnie
zbliżonych stanach faktycznych, względnie, jaki konkretny przepis prawa,
zastosowany w danej sprawie, wymaga interpretacji ze strony Sądu Najwyższego,
z czego potrzeba ta wynika i z jakich powodów dotychczasowy dorobek doktryny
i orzecznictwa jest w tej mierze niewystarczający. Nieodzowne jest ponadto,
podobnie jak w przypadku przyczyny kasacyjnej określonej w art. 3989 § 1
pkt 1 k.p.c., wykazanie związku między oczekiwaną od Sądu Najwyższego
wykładnią prawa a wynikiem postępowania kasacyjnego (zob. np. postanowienia
SN: z 15 października 2002 r., II CZ 102/02; z 29 lipca 2015 r., I CSK 980/14;
z 19 czerwca 2018 r., IV CSK 56/18).
Skarga kasacyjna powyższych wymogów nie spełnia, gdyż w uchwale całej
Izby Cywilnej z 25 kwietnia 2024 r., III CZP 25/22, mającej moc zasady prawnej,
Sąd Najwyższy wyjaśnił, że w razie niemożliwości ustalenia wiążącego strony kursu
waluty obcej w umowie kredytu indeksowanego lub denominowanego umowa nie
wiąże także w pozostałym zakresie. Stanowisko to odzwierciedla dominujący
w orzecznictwie Sądu Najwyższego pogląd, że w przypadku umowy kredytu
indeksowanego kursem CHF, po wyeliminowaniu z niej klauzul przeliczeniowych,
nie jest możliwe utrzymanie takiej umowy w mocy. W takiej sytuacji nie jest bowiem
I CSK 395/24
3
możliwe określenie zgodnego z wolą stron rozmiaru wzajemnych świadczeń,
a przede wszystkim wysokości zobowiązania konsumenta względem banku.
Utrwalone zostały dotychczasowe poglądy orzecznicze, że wyeliminowanie
abuzywnych klauzul przeliczeniowych nie prowadzi do utrzymania w mocy umowy
kredytu indeksowanego kursem CHF jako kredytu złotowego oprocentowanego
według stawki LIBOR (zob. wyroki SN: z 17 marca 2022 r., II CSKP 474/22;
z 13 kwietnia 2022 r., II CSKP 15/22; z 26 kwietnia 2022 r., II CSKP 550/22;
z 30 maja 2023 r., II CSKP 1536/22). Niemożliwe jest także zastosowanie stawki
referencyjnej WIBOR (zob. wyrok SN z 8 listopada 2022 r., II CSKP 1153/22
i postanowienia SN: z 27 kwietnia 2023 r., I CSK 2707/22; z 2 czerwca 2023 r.,
I CSK 4115/22, i z 18 sierpnia 2023 r., I CSK 4216/22). Czy też, że
niedopuszczalne jest zastosowanie art. 358 § 2 k.c. w celu uzupełnienia umowy
kredytowej po wyeliminowaniu klauzul abuzywnych (zob. m.in. wyroki SN:
z 8 listopada 2022 r., II CSKP 1153/22 i 31 stycznia 2023 r., II CSKP 941/22;
postanowienie Sądu Najwyższego z 26 lutego 2024 r., I CSK 6543/22). Nie jest
również możliwe wypełnienie powstałych w umowie luk po usunięciu z niej
abuzywnej klauzuli waloryzacyjnej przez odwołanie się do art. 56 k.c., art. 65 k.c.,
art. 354 k.c. czy przepisów prawa wekslowego (zob. wyroki SN: z 14 czerwca
2023 r., II CSKP 254/22; z 18 kwietnia 2023 r., II CSKP 1511/22, i z 4 czerwca
2024 r., II CSKP 1213/22).
Z powyższych względów, Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c.
odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania nie znajdując również
okoliczności, które w ramach przedsądu jest obowiązany brać pod uwagę z urzędu,
w szczególności nieważności postępowania (art. 3989 § 1 pkt 3 k.p.c.).
O kosztach postępowania kasacyjnego Sąd Najwyższy orzekł na podstawie
art. 98 § 1, 11 i 3 w zw. z art. 99 w zw. z art. 108 § 1 k.p.c. oraz § 2 pkt 7
w zw. z § 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października
2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych.
I CSK 395/24
4
[wr]
[SOP]
