I CSK 2753/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Agnieszka Piotrowska
30 lipca 2026 r.
na posiedzeniu niejawnym 30 lipca 2026 r. w Warszawie
w sprawie z wniosku H.D.
z udziałem C.M., J.M., M.L., S.S., M.S., M.L., B.B., J.P., J.P.1, B.P., M.C., W.B.,
E.G., Gminy I., J.N. - następczyni prawnej M.G. i E.G.1 - następczyni prawnej M.G.
o zasiedzenie,
na skutek skargi kasacyjnej M.S.
od postanowienia Sądu Okręgowego w Kielcach
z 26 kwietnia 2024 r., II Ca 321/23,
1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania,
2) zasądza od skarżącego na rzecz wnioskodawczyni koszty
postępowania kasacyjnego w kwocie 1.350 (jeden tysiąc trzysta
pięćdziesiąt) zł z odsetkami ustawowymi za opóźnienie w
spełnieniu świadczenia pieniężnego za czas po upływie tygodnia
od dnia doręczenia skarżącemu odpisu tego postanowienia do
dnia zapłaty.
UZASADNIENIE
Postanowieniem z 20 grudnia 2022 r., wydanym w sprawie z wniosku Z.B. z
udziałem C.M., J.M., M.L., Gminy I., S.S., M.S., M.L., B.B. J.P., B.P., M.G., M.C.,
W.B. i E.G. o stwierdzenie zasiedzenia, Sąd Rejonowy w Opatowie stwierdził, że
wnioskodawczyni Z.B. nabyła przez zasiedzenie z dniem 31 grudnia 2016 r.
I CSK 2753/25
2
własność bliżej opisanej nieruchomości, stanowiącej działkę nr […] o powierzchni
0,6859 ha, położoną we wsi W. oraz umorzył postępowanie w pozostałej części.
Apelacja uczestnika M.S. od tego orzeczenia została
postanowieniem Sądu Okręgowego w Kielcach z 26 kwietnia 2024 r.
oddalona
Uczestnik M.S. wniósł skargę kasacyjną, opierając wniosek o jej przyjęcie do
rozpoznania na art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia
przysługującym od prawomocnych orzeczeń sądu drugiej instancji, służącym
ochronie interesu publicznego przez zapewnienie jednolitości wykładni i stosowania
prawa, wkład Sądu Najwyższego w rozwój orzecznictwa i nauki prawa oraz
eliminowanie z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu nieważnym
lub orzeczeń oczywiście niezgodnych z prawem.
Stosownie do 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do
rozpoznania w razie wykazania przez stronę, że w sprawie występuje istotne
zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących
poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów,
zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście
uzasadniona. Z punktu widzenia funkcji oraz założeń skargi kasacyjnej jako
nadzwyczajnego środka zaskarżenia, rolą „przedsądu” jest wstępna selekcja skarg
pod kątem spełniania wymienionych wyżej kryteriów (przyczyn kasacyjnych)
kwalifikujących skargę do jej przedstawienia Sądowi Najwyższemu w celu
merytorycznego rozpoznania.
We wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, uczestnik powołał
się na wystąpienie istotnego zagadnienia prawnego, dotyczącego kwestii, cyt.: „czy
mając na względzie art. 175 k.c., możliwe jest wprost zastosowanie art. 118 zd. 2
k.c. w nowym brzmieniu obowiązującym od 9 lipca 2018 r., do obliczenia upływu
terminu nabycia własności rzeczy przez zasiedzenie, to jest przyjęcie, że posiadacz
samoistny nabywa własność rzeczy z końcem roku kalendarzowego, w którym
I CSK 2753/25
3
upłynął wymagany przez przepisy k.c. okres zasiedzenia. Ewentualnie, czy jest
dopuszczalne stosowanie wprost art. 118 zd. 2 k.c. w nowym brzmieniu, przy czym
dla orzeczeń stwierdzających nabycie własności rzeczy przez zasiedzenie, gdzie
data końcowa okresu zasiedzenia przypadałaby po wejściu w życie noweli
wprowadzającej ten przepis. Czy sąd meriti ma obowiązek ustalić konkretną datę
rozpoczęcia biegu okresu zasiedzenia względnie, czy w przypadku orzeczeń
stwierdzających nabycie własności rzeczy przez zasiedzenie , gdzie data końcowa
okresu zasiedzenia przypadałaby po wejściu w życie noweli wprowadzającej ten
przepis, wystarczające jest jedynie ustalenie roku, w którym termin zasiedzenia
rozpoczął swój bieg i określenie daty nabycia własności rzeczy wskutek upływu
terminu zasiedzenia przypadającej na koniec roku kalendarzowego”.
Odnosząc się do przywołanej przyczyny kasacyjnej należy podnieść, że w
świetle utrwalonego orzecznictwa Sądu Najwyższego oraz poglądów nauki,
istotnym zagadnieniem prawnym w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. jest
problem nowy i dotychczas niewyjaśniony, dotyczący ważnego abstrakcyjnego
zagadnienia jurydycznego, którego rozstrzygnięcie przez Sąd Najwyższy przy
okazji rozpoznania skargi kasacyjnej przyczyni się do rozwoju orzecznictwa i nauki
prawa oraz będzie miało znaczenie nie tylko dla tej konkretnej, jednostkowej
sprawy, ale także dla innych podobnych spraw (zob. postanowienie Sądu
Najwyższego z 18 września 2012 r., II CSK 180/12. oraz z 2 grudnia 2014 r., II CSK
376/14). Skarżący powinien sformułować przedstawione przez siebie zagadnienia
w sposób przyjęty przy zwracaniu się przez sąd powszechny z pytaniem prawnym
do Sądu Najwyższego na podstawie art.390 k.p.c., zawrzeć we wniosku
pogłębione wywody prawne usprawiedliwiające zgłoszone wątpliwości oraz
wykazać argumentami ściśle jurydycznymi zasadność proponowanego przez siebie
sposobu ich rozstrzygnięcia (zob. postanowienia Sądu Najwyższego: z 10 maja
2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002, Nr 1, poz. 11; z 2 grudnia 2014 r., II CSK 376/14
oraz z 9 kwietnia 2015 r., V CSK 547/14). Skarżący powinien także wykazać, jaki
wpływ na wynik sprawy miało wadliwe, jego zdaniem, ujęcie przedstawionej kwestii
prawnej przez Sąd drugiej instancji oraz że rozstrzygnięcie przez Sąd Najwyższy
zagadnienia jurydycznego, przedstawionego w ramach tej przyczyny kasacyjnej,
pozostaje w integralnym związku z podstawami skargi kasacyjnej, nawiązuje do
I CSK 2753/25
4
nich i będzie miało znaczenie dla wyniku ewentualnego merytorycznego
rozpoznania tej skargi przez skład trzyosobowy Sądu Najwyższego. .
W podstawach kasacyjnych brak jest zarzutu wadliwej wykładni lub
niewłaściwego zastosowania art. 118 zd. 2 kodeksu cywilnego, a zatem skarżący
nie wykazał istnienia powołanej przez siebie przyczyny, usprawiedliwiającej jego
wniosek przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania.
W tym stanie rzeczy orzeczono, jak w sentencji. O kosztach postępowania
kasacyjnego na rzecz wnioskodawczyni orzeczono na podstawie art. 520 § 3, 98 §
11 k.p.c., art. 391 § 1 i art. 39821 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. przy uwzględnieniu § 5 pkt
1 w zw. z § 2 pkt 6 w zw. z § 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra
Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności
adwokackie (jedn. tekst :Dz. U. z 2023 r. poz. 1964 z późn. zm.).
(A.D.)
[SOP]