I CSK 2707/23
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Karol Weitz
8 kwietnia 2025 r.
na posiedzeniu niejawnym 8 kwietnia 2025 r. w Warszawie
w sprawie z wniosku B. W.
z udziałem M. M., A. D., H. D. i Gmina S.
o rozgraniczenie,
na skutek skargi kasacyjnej B. W.
od postanowienia Sądu Okręgowego w Gdańsku
z 8 marca 2023 r., III Ca 841/22,
odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
UZASADNIENIE
Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną
do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje
potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub
wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność
postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.
Cel wymagania przewidzianego w art. 3984 § 2 k.p.c. może być, wobec
tego osiągnięty tylko przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek o
charakterze publicznoprawnym, które będą mogły stanowić podstawę oceny
skargi kasacyjnej pod kątem przyjęcia jej do rozpoznania. Na tych jedynie
przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie w kwestii przyjęcia
bądź odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
I CSK 2707/23
2
W niniejszej sprawie nie zachodzą przesłanki przyjęcia do rozpoznania
skargi kasacyjnej wnioskodawcy B. W. od postanowienia Sądu Okręgowego w
Gdańsku z 8 marca 2023 r.
W uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania
skarżący wskazali na występowanie w sprawie kilku istotnych zagadnień prawnych
oraz na oczywistą zasadność wniesionej skargi.
Zgodnie z utrwalonym poglądem judykatury Sądu Najwyższego,
przedstawienie okoliczności uzasadniających rozpoznanie skargi kasacyjnej ze
względu na występujące w sprawie istotne zagadnienie prawne polega na
sformułowaniu tego zagadnienia i wskazaniu argumentów, które prowadzą do
rozbieżnych ocen. Musi przy tym chodzić o zagadnienie nowe, dotychczas
nierozpatrywane w judykaturze, które zarazem ma znaczenie dla rozpoznania
wniesionej skargi kasacyjnej (por. postanowienia z dnia 10 maja 2001 r., II CZ
35/01, OSNC 2002, nr 1, poz. 11 i z dnia 11 stycznia 2002 r., III CKN 570/01,
OSNC 2002, nr 12, poz. 151).
Istotność zagadnienia prawnego (art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.) konkretyzuje się
w tym, że w danej sprawie występuje zagadnienie prawne mające znaczenie dla
rozwoju prawa lub znaczenie precedensowe dla rozstrzygnięcia innych podobnych
spraw. Sąd Najwyższy wyjaśnił, że przedstawienie okoliczności uzasadniających
rozpoznanie skargi kasacyjnej ze względu na przesłankę istotnego zagadnienia
prawnego polega na sformułowaniu tego zagadnienia, wskazaniu przepisów prawa,
na których tle zagadnienie to wyłoniło się, oraz zaprezentowaniu argumentacji
jurydycznej uzasadniającej możliwość rozbieżnych ocen prawnych
(por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC
2002, nr 1, poz. 11, z dnia 11 stycznia 2002 r., III CKN 570/01, OSNC 2002, nr 12,
poz. 151, z dnia 24 maja 2016 r., I CSK 666/15, nie publ.).
Tymczasem skarżący w skardze podnieśli jako istotne zagadnienie prawne
potrzebę rozstrzygnięcia i wyjaśnienia kwestii sprowadzającej się do pytania:
„czy dopuszczalne jest przyjęcie przez sąd odwoławczy jako podstawy orzeczenia
kryterium „stanu prawnego" według opinii biegłego sądowego geodety w warunkach
wniesionych zarzutów i z jednoczesnym pominięciem wskazanych w opinii
sprzeczności w tym pominięciem załączonych zdjęć lotniczych spornego pasa
I CSK 2707/23
3
gruntu z pominięciem zdarzeń prawnych takich jak uwłaszczenia i zasiedzenie a
także postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 26 kwietnia 1967 r., III CR 424/66?”
Biorąc pod uwagę, że pytanie sformułowane przez skarżącego zostało
sformułowane w sposób zbyt kazuistyczny oraz jest za bardzo powiązane ze
stanem faktycznym niniejszej sprawy, a przez to nie może mieć znaczenia dla
rozstrzygnięcia innych podobnych spraw, nie można przyjąć, że spełnia ono
przesłanki istotnego zagadnienia prawnego w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.
Należy także zauważyć, że skarżący w skardze formułuje zarzuty naruszenia
licznych przepisów prawa procesowego i materialnego, koncentrując się jednak
głównie na przeprowadzonym przez Sąd drugiej instancji postępowaniu
dowodowym i dokonanej przez ten Sąd ocenie dowodów. Zgodnie jednak z art.
3983 § 3 k.p.c., podstawą skargi kasacyjnej nie mogą być zarzuty dotyczące
ustalenia faktów lub oceny dowodów.
Skarga wnioskodawcy nie może zostać przyjęta do rozpoznania również
z tego powodu, że w sprawie nie występuje potrzeba wykładni art. 153 k.c., który –
w jego ocenie - budzi poważne wątpliwości w orzecznictwie sądów. W tym zakresie
należy wyjaśnić, że powołanie się na przyczynę kasacyjną przewidzianą w art.
3989 § 1 pkt 2 k.p.c. wymaga wykazania przez stronę skarżącą, że chodzi o
wykładnię przepisów prawa, których treść i znaczenie nie zostały dostatecznie
wyjaśnione w dotychczasowym orzecznictwie lub, że istnieje potrzeba zmiany ich
dotychczasowej wykładni, podania, w drodze stosownego jurydycznego wywodu,
na czym owe wątpliwości polegają, a także że mają one poważny oraz rzeczywisty
charakter i ich rozstrzygnięcie wiąże się z rozpatrywaną sprawą i jest istotne z
punktu widzenia wyniku postępowania oraz publicznoprawnych funkcji skargi
kasacyjnej. Jeżeli podstawą wniosku w tym zakresie jest twierdzenie o
występujących w orzecznictwie sądowym rozbieżnościach wynikających z
dokonywania przez sądy różnej wykładni przepisu, konieczne jest wskazanie
rozbieżnych orzeczeń, dokonanie ich analizy i wykazanie, że rozbieżność wynika z
różnej wykładni przepisu (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 14 lutego
2020 r., V CSK 351/19, niepubl.).
Skarżący w skardze kasacyjnej nie wykazał także występowania innej
przesłanki przedsądu w postaci oczywistej zasadności skargi. W judykaturze Sądu
I CSK 2707/23
4
Najwyższego zgodnie przyjmuje się, że oczywista zasadność skargi kasacyjnej
oznacza, że dla przeciętnego prawnika podstawy wskazane w skardze prima facie
zasługują na uwzględnienie. Sytuacja taka w szczególności istnieje wtedy, gdy bez
wątpienia wystąpiły uchybienia, na które powołuje się skarżący, lub gdy jest pewne,
że miały one wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia albo podniesione zarzuty
oczywiście uzasadniają wniesiony środek zaskarżenia. Pamiętać przy tym trzeba,
że oczywiste jest to, co jest widoczne bez potrzeby głębszej analizy,
czy przeprowadzenia dłuższych badań lub dociekań. Skarżący musi zatem
wykazać, że wyrok zapadł z oczywistym, rażącym naruszeniem przepisów prawa
lub podstawowych zasad obowiązujących w praworządnym państwie, widocznym
na pierwszy rzut oka, bez konieczności przeprowadzenia bardziej szczegółowej
analizy (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 18 czerwca 2008 r., III CSK
110/08, nie publ.).
Bliższa analiza uzasadnienia wniosku nie pozwala jednak na stwierdzenie,
że skarga kasacyjna w niniejszej sprawie jest – w powyższym rozumieniu –
oczywiście uzasadniona. Wnioskodawca bowiem nie wykazał, że zastosowanie
powołanych w podstawach skargi przepisów, których naruszenie miałoby
wskazywać na oczywistą zasadność skargi kasacyjnej, było – w okolicznościach
sprawy – oczywiście błędne lub doprowadziło do tego, że zaskarżone orzeczenie
jest oczywiście nieprawidłowe.
Należy także zauważyć, że między twierdzeniem skarżącego, iż w sprawie
występuje istotne zagadnienia prawne oraz że skarga kasacyjna jest oczywiście
uzasadniona zachodzi wewnętrzna sprzeczność. Sąd Najwyższy w postanowieniu
z dnia 25 kwietnia 2008 r., III CSK 64/08 (nie publ.) wyjaśnił, że powoływanie się na
oczywistość skargi i konieczność dokonania wykładni prawa wzajemnie się
wyklucza. Taki sposób konstruowania skargi kasacyjnej jest pozorowaniem
występowania w sprawie okoliczności publicznoprawnych, w oparciu, o które Sąd
Najwyższy dokonuje oceny na podstawie art. 3989 k.p.c.
Z tych wszystkich względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej
do rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.).
[SOP]
[r.g.]
I CSK 2707/23
5
