I CSK 2245/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Maciej Kowalski
30 czerwca 2026 r.
na posiedzeniu niejawnym 30 czerwca 2026 r. w Warszawie
w sprawie z powództwa A.K. i M.K.
przeciwko Bank spółce akcyjnej w W. (poprzednio Bank1 spółka akcyjna w W.)
o ustalenie,
na skutek skargi kasacyjnej Bank spółki akcyjnej w W.
od wyroku Sądu Apelacyjnego w Szczecinie
z 28 marca 2025 r., I ACa 908/23,
1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;
2. zasądza od Bank spółki akcyjnej w W.
na
rzecz
A.K.
i
M.K.
po 2700 (dwa tysiące siedemset) złotych tytułem zwrotu
kosztów postępowania kasacyjnego z odsetkami w wysokości
odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia
pieniężnego za czas po upływie tygodnia od dnia doręczenia
niniejszego
orzeczenia
Bank
spółce
akcyjnej
w W. do dnia zapłaty.
(a.z.)
UZASADNIENIE
I CSK 2245/25
2
W skardze kasacyjnej wywiedzionej od wyroku Sądu Apelacyjnego
w Szczecinie z 28 marca 2025 r. pozwany wniósł o przyjęcie skargi do rozpoznania
na podstawie art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.
Wskazał, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne wywołujące
w orzecznictwie rozbieżne oceny prawne: oparte o dyspozycję art 358 § 2 k.c.
w zw. z art 3851 § 1 i 2 k.c., polegające na konieczności rozstrzygnięcia,
czy sąd orzekający może zastąpić postanowienie abuzywne, kursem rynkowym
(obiektywnym kursem średnim NBP) lub zastosować przepis dyspozytywny
z art. 358 § 2 k.c., z uwagi na fakt, iż przepis ten stanowi normę prawną, która
może znaleźć zastosowanie w sprawie, a sąd winien podjąć wszelkie działania
prowadzące do przywrócenia równowagi kontraktowej stron?
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną
do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, potrzeba
wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących
rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub
skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.
Za istotne zagadnienie prawne w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. uznaje
się zagadnienie dotychczas nierozstrzygnięte w orzecznictwie, a zatem takie, które
cechuje się przymiotem nowości i którego wyjaśnienie może sprzyjać rozwojowi
prawa (zob. np. postanowienia SN: z 21 stycznia 2022 r., I CSK 1285/22;
z 24 kwietnia 2023 r., I CSK 4950/22; z 20 grudnia 2023 r., I CSK 4003/23).
Jak wyjaśnił Sąd Najwyższy nie istnieje potrzeba wykładni przepisów prawa,
podobnie jak nie występuje w sprawie istotne zagadnienie prawne, jeżeli Sąd
Najwyższy co do podnoszonych kwestii wyraził już swój pogląd we wcześniejszym
orzecznictwie, a nie zachodzą okoliczności uzasadniające zmianę przyjętego
stanowiska (zob. m.in. postanowienia SN: z 23 kwietnia 2015 r., I CSK 691/14;
i z 21 lutego 2024 r., I CSK 591/23).
Mając powyższe na względzie stwierdzić należy, że problem przedstawiony
przez skarżącego nie może być uznany za istotne zagadnienie prawne
w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c., gdyż nie ma już ono przymiotu nowości.
I CSK 2245/25
3
Skarżący nie wykazał przy tym, że pojawiły się nowe, istotne okoliczności,
uzasadniające kolejną wypowiedź Sądu Najwyższego w przedmiotowej kwestii.
W szczególności trzeba zwrócić uwagę na dostrzeżoną też w skardze
pozwanego uchwałę całej Izby Cywilnej Sądu Najwyższego z 25 kwietnia 2024 r.,
III CZP 25/22, w której wyjaśniono m.in. że w razie uznania, że postanowienie
umowy kredytu indeksowanego lub denominowanego odnoszące się do sposobu
określania kursu waluty obcej stanowi niedozwolone postanowienie umowne
i nie jest wiążące, w obowiązującym stanie prawnym nie można przyjąć, że miejsce
tego postanowienia zajmuje inny sposób określenia kursu waluty obcej wynikający
z przepisów prawa lub zwyczajów oraz przyjął, że w razie niemożliwości ustalenia
wiążącego strony kursu waluty obcej w umowie kredytu indeksowanego
lub denominowanego umowa nie wiąże także w pozostałym zakresie.
Na podstawie art. 87 § 1 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie
Najwyższym uchwała ta ma moc zasady prawnej i wiąże Sąd Najwyższy
w niniejszej sprawie.
Powyższa uchwała potwierdziła wcześniejsze orzecznictwo Sądu
Najwyższego, w którym przyjmowano, że nie ma możliwości wypełnienia luki
w umowie, powstałej na skutek usunięcia z niej klauzuli przeliczeniowej (art. 3851
§ 1 k.c.), przez odwołanie się do mechanizmu ustalania kursu walutowego
przewidzianego w art. 358 § 2 k.c., tj. przyjęcia na potrzeby wyliczeń średniego
kursu NBP (zob. np. wyroki: z 25 maja 2022 r., II CSKP 650/22, OSNC-ZD 2022,
nr 4, poz. 48; z 28 września 2022 r., II CSKP 412/22; z 31 stycznia 2023 r., II CSKP
1200/22; z 7 lutego 2023 r., II CSKP 1334/22; z 20 lutego 2023 r., II CSKP 809/22;
z 17 marca 2023 r., II CSKP 924/22; z 5 kwietnia 2023 r., II CSKP 1477/22).
W sprawie nie zachodzi także nieważność postępowania, którą Sąd
Najwyższy bierze pod rozwagę - w granicach zaskarżenia - z urzędu (art. 39813 § 1
k.p.c.).
Z tych względów, na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł,
jak w sentencji.
O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 § 1,
11 i 3 w zw. z art. 99 w zw. z art. 108 § 1 w zw. z art. 39821 w zw. z art. 391 § 1
I CSK 2245/25
4
k.p.c. przy uwzględnieniu § 2 pkt 7 w zw. z § 10 ust. 4 pkt 2 oraz § 20
rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie
opłat za czynności radców prawnych. Suma zwrotu kosztów została rozdzielona
na powodów w częściach równych zgodnie z uchwałą Sądu Najwyższego
z 16 listopada 2023 r., III CZP 54/23 (OSNC 2024, nr 6, poz. 57).
Maciej Kowalski
(a.z.)
[SOP]
