I CSK 1214/24
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Agnieszka Piotrowska
5 września 2025 r.
na posiedzeniu niejawnym 5 września 2025 r. w Warszawie
w sprawie z powództwa G.Ś.
przeciwko T. spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w W.
o ochronę dóbr osobistych,
na skutek skargi kasacyjnej T. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w W.
od wyroku Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu
z 12 października 2023 r., I ACa 2314/22,
odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
UZASADNIENIE
Wyrokiem z 10 października 2022 r. Sąd Okręgowy w Świdnicy nakazał
pozwanej T. sp. z o.o. z siedzibą w W. usunięcie skutków naruszenia dóbr
osobistych powoda G.Ś. w sposób w tym wyroku wskazany. Apelacja pozwanego
wniesiona od tego orzeczenia została oddalona wyrokiem Sądu Apelacyjnego we
Wrocławiu z 12 października 2023 r.
Pozwany wniósł skargę kasacyjną od tego orzeczenia, opierając wniosek o
jej przyjęcie do rozpoznania na przyczynie kasacyjnej objętej art. 3989 § 1 pkt 1 i 3
k.p.c.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
I CSK 1214/24
2
Skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia
przysługującym od prawomocnych orzeczeń sądu drugiej instancji, służącym
ochronie interesu publicznego przez zapewnienie jednolitości wykładni i stosowania
prawa, wkład Sądu Najwyższego w rozwój orzecznictwa i nauki prawa oraz
eliminowanie z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu nieważnym
lub orzeczeń oczywiście niezgodnych z prawem. Stosownie do 3989 § 1 k.p.c., Sąd
Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania w razie wykazania przez
stronę, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba
wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących
rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub
skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Z punktu widzenia funkcji oraz
założeń skargi kasacyjnej jako nadzwyczajnego środka zaskarżenia, rolą
„przedsądu” jest wstępna selekcja skarg pod kątem spełniania wymienionych wyżej
kryteriów (przyczyn kasacyjnych) kwalifikujących skargę do jej przedstawienia
Sądowi Najwyższemu w celu merytorycznego rozpoznania.
Pozwany podniósł we wniosku o przyjęcie skargi, że doszło do nieważności
postępowania apelacyjnego z przyczyny wskazanej w art. 379 pkt 2 k.p.c.,
albowiem w postępowaniu odwoławczym za pełnomocnika powoda adwokata D.R.
działała upoważniona przez niego aplikantka adwokacka A.K. W ocenie
pozwanego, udzielone jej upoważnienie nie uprawniało do wniesienia odpowiedzi
na apelacje pozwanego ani do udziału w rozprawie przed Sądem Apelacyjnym we
Wrocławiu.
Z akt sprawy wynika, że powód udzielił adwokatowi D.R. pisemnego
pełnomocnictwa do zastępowania go przed sądami powszechnymi i Sądem
Najwyższym w sprawach związanych z naruszeniem dóbr osobistych powoda (k. 8
akt). W oparciu o to pełnomocnictwo adwokat wniósł pozew i reprezentował
powoda w sprawie. Pismem z 31 października 2022 r. (k.109 akt) adwokat
upoważnił aplikantkę adwokacką A.K. do zastępowania go w sprawie I C 1961/21
dotyczącej G.Ś. przed Sądem Okręgowym w Świdnicy przed, między innymi,
wszystkimi sądami oraz do sporządzania i podpisywania pism. Następnie pismem z
20 lutego 2023 r. (k. 152 akt) upoważnił ją do zastępowania go w sprawie z
powództwa G.Ś. przeciwko T. sp. z o.o. w przedmiocie ochrony dóbr osobistych i
I CSK 1214/24
3
zapłaty zadośćuczynienia, między innymi, przed wszystkimi sądami we wszystkich
instancjach oraz do sporządzania i podpisywania pism. W oparciu o te
upoważnienia, A.K. wniosła w imieniu pełnomocnika powoda do Sądu Apelacyjnego
zażalenie na postanowienie co do kosztów procesu (k.104-108 akt), odpowiedź na
apelację pozwanego (k. 142-148 akt), której odpis został bezpośrednio doręczony
pełnomocnikowi pozwanego oraz brała udział w rozprawie przed Sądem
Apelacyjnym we Wrocławiu w dniu 12 października 2023 r. (k. 162 akt). Obecny na
tej rozprawie pełnomocnik pozwanego adw. M.G. nie kwestionował jej uczestnictwa
ani udzielonego jej upoważnienia do zastępowania adwokata D.R.
Stosownie do art. 77 ust. 1 ustawy z 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze
(jedn. tekst Dz. U. z 2024 r., poz.1564), po sześciu miesiącach aplikacji adwokackiej
aplikant adwokacki może zastępować adwokata przed sądami, organami ścigania,
organami państwowymi, samorządowymi i innymi instytucjami, z wyjątkiem Sądu
Najwyższego, Naczelnego Sądu Administracyjnego, Trybunału Konstytucyjnego i
Trybunału Stanu. Aplikant adwokacki może także sporządzać i podpisywać pisma
procesowe związane z występowaniem adwokata przed sądami, organami ścigania
i organami państwowymi, samorządowymi i innymi instytucjami - z wyraźnego
upoważnienia adwokata, z wyłączeniem apelacji, skargi kasacyjnej i skargi
konstytucyjnej (art. 77 ust. 5). Pisemne upoważnienia przedłożone przez aplikantkę
adwokacką A.K. zawierały zatem należyte umocowanie jej do działania w sprawie,
stad postępowanie apelacyjne nie było obarczone wadą nieważności z przyczyny
wskazanej w art. 379 § 2 k.p.c.
Pozwany powołał się także na istotne zagadnienia prawne dotyczące cyt.:
„kwestii staranności dziennikarskiej” oraz cyt.: „możliwości stosowania art. 81 ust. 2
pkt 2 prawa autorskiego do strony internetowej”.
W świetle utrwalonego orzecznictwa Sądu Najwyższego oraz poglądów
nauki, istotnym zagadnieniem prawnym w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. jest
problem nowy i dotychczas niewyjaśniony, dotyczący ważnego abstrakcyjnego
zagadnienia jurydycznego, którego rozstrzygnięcie przez Sąd Najwyższy przy
okazji rozpoznania skargi kasacyjnej przyczyni się do rozwoju orzecznictwa i nauki
prawa oraz będzie miało znaczenie nie tylko dla tej konkretnej, jednostkowej
I CSK 1214/24
4
sprawy, ale także dla innych podobnych spraw (zob. postanowienie Sądu
Najwyższego z 18 września 2012 r., II CSK 180/12. oraz z 2 grudnia 2014 r., II CSK
376/14). Skarżący powinien sformułować to zagadnienie w sposób przyjęty przy
zwracaniu się przez sąd powszechny z pytaniem prawnym do Sądu Najwyższego
na podstawie art.390 k.p.c., zawrzeć we wniosku pogłębiony wywód prawny
uzasadniający zgłoszone wątpliwości, wykazać zasadność proponowanego
sposobu ich rozstrzygnięcia, a także wadliwość rozwiązania przez Sąd drugiej
instancji przedstawionego problemu prawnego w sposób rzutujący na wynik sprawy
(zob. postanowienia Sądu Najwyższego z 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC
2002, Nr 1, poz. 11; z 2 grudnia 2014 r., II CSK 376/14 oraz z 9 kwietnia 2015 r., V
CSK 547/14).
Wniosek powoda nie odpowiada tym założeniom, albowiem zawiera
kilkuzdaniowe pobieżne i lakoniczne wywody bez pogłębionej argumentacji
prawnej, bez wskazania zastrzeżeń skarżącego co do koncepcji prawnej
rozstrzygnięcia przyjętej przez Sąd Apelacyjny. Nie zawiera także, szerzej
omówionego, własnego stanowiska prawnego pozwanego, do którego mógłby
odnieść się Sąd Najwyższy przy okazji rozpoznania skargi przy uwzględnieniu,
akcentowanej wyżej, jej publicznoprawnej funkcji.
W tym stanie rzeczy orzeczono, jak w sentencji. Wobec skutecznego
zwrotu odpowiedzi powoda na skargę kasacyjną (zarządzenie z 9 kwietnia 2024 r.
k. 200 akt sprawy), nie było podstaw do obciążenia skarżącego kosztami
postępowania kasacyjnego na rzecz powoda.
(A.D.)
[a.ł]
