I CSK 1100/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Agnieszka Jurkowska-Chocyk
29 stycznia 2026 r.
na posiedzeniu niejawnym 29 stycznia 2026 r. w Warszawie
w sprawie z powództwa Banku spółki akcyjnej w W.
przeciwko Ł.S.
o zapłatę,
na skutek skargi kasacyjnej Ł.S.
od wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie
z 16 maja 2024 r., XXIII Ga 316/24,
I. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;
II. zasądza od Ł.S. na rzecz Banku spółki akcyjnej w W. 4 050
(cztery tysiące pięćdziesiąt złotych) kosztów postępowania
kasacyjnego z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za
opóźnienie za czas po upływie tygodnia od dnia doręczenia
zobowiązanemu niniejszego postanowienia do dnia zapłaty.
UZASADNIENIE
Wyrokiem z 7 czerwca 2023 r. Sąd Rejonowy dla m.st. Warszawy
w Warszawie zasądził od pozwanego Ł.S. na rzecz powoda Banku spółki akcyjnej z
siedzibą
w
W.
57 035,73
zł
wraz
z
odsetkami
w wysokości ustawowej za opóźnienie od 9 lipca 2019 r. do dnia zapłaty (pkt 1)
oraz orzekł o kosztach postępowania (pkt 2-4).
Wyrokiem z 16 maja 2024 r. Sąd Okręgowy w Warszawie oddalił apelację
I CSK 1100/25
2
pozwanego (pkt 1); zasądził od pozwanego na rzecz powoda koszty postępowania
apelacyjnego (pkt 2); przyznał kuratorowi pozwanego - adw. A.T. 1 328,40 zł brutto
tytułem
wynagrodzenia
za
reprezentowanie
pozwanego
w ramach postępowania apelacyjnego i polecił wypłacenie jej tej kwoty tymczasowo
ze Skarbu Państwa - Sądu Okręgowego w Warszawie (pkt 3); nakazał pobrać od
pozwanego na rzecz Skarbu Państwa - Sądu Okręgowego w Warszawie
1 328,40 zł tytułem wydatków poniesionych tymczasowo przez Skarb Państwa
(pkt 4).
Pozwany wniósł skargę kasacyjną, w której zaskarżył wyrok Sądu
Okręgowego w części, tj. co do punktów 1, 2 i 4. We wniosku o przyjęcie skargi
kasacyjnej do rozpoznania skarżący powołał się na jej oczywistą zasadność.
Wskazał, że Sąd drugiej instancji nieprawidłowo przyjął zasadność wypowiedzenia
umowy kredytu przez powoda oraz brak przedawnienia roszczenia.
W odpowiedzi powód wniósł o odmowę przyjęcia skargi kasacyjnej do
rozpoznania i zasądzenie na jego rzecz zwrotu kosztów zastępstwa procesowego
w postępowaniu kasacyjnym według norm przepisanych.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna została ukształtowana w przepisach Kodeksu
postępowania cywilnego jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, nakierowany na
ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa, jednolitości
orzecznictwa oraz prawidłowej wykładni, a także w celu usunięcia z obrotu
prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub
oczywiście wadliwych, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń
umożliwiający rozpoznanie sprawy w kolejnej instancji sądowej. Koniecznej selekcji
skarg pod kątem realizacji tego celu służy instytucja tzw. przedsądu, ustanowiona
w art. 3989 k.p.c., w ramach której Sąd Najwyższy dokonuje wstępnej oceny skargi
kasacyjnej. Ten etap postępowania przed Sądem Najwyższym jest ograniczony
wyłącznie do zbadania przesłanek przewidzianych w art. 3989 § 1 pkt 1-4 k.p.c., nie
służy zaś merytorycznej ocenie skargi kasacyjnej. W razie spełnienia co najmniej
jednej z tych przesłanek, przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania jest
usprawiedliwione.
I CSK 1100/25
3
Oczywista zasadność skargi kasacyjnej (art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.) zachodzi
wówczas, gdy z treści skargi bez potrzeby głębszej analizy oraz szczegółowych
rozważań wynika, że wadliwości przytoczone w uzasadnieniu wniosku o przyjęcie
skargi kasacyjnej do rozpoznania, uzasadniają uwzględnienie skargi. W wypadku,
gdy strona skarżąca twierdzi, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona,
powinna przedstawić argumentację prawną wyjaśniającą w czym ta oczywistość się
wyraża oraz uzasadnić to twierdzenie. Konieczne jest w związku z tym wykazanie
kwalifikowanej postaci naruszenia prawa materialnego i procesowego, polegającej
na jego oczywistości prima facie, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy
prawniczej (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 10 stycznia 2003 r.,
V CZ 187/02, OSNC 2004, nr 3, poz. 49; postanowienie Sądu Najwyższego
z 14 lipca 2005 r., III CZ 61/05, OSNC 2006 r., nr 4, poz. 75; postanowienie Sądu
Najwyższego z 26 kwietnia 2006 r., II CZ 28/06). Wymaga przy tym podkreślenia,
że przesłanką przyjęcia skargi kasacyjnej nie jest oczywiste naruszenie
konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego, lecz sytuacja, w której
naruszenie to spowodowało wydanie oczywiście nieprawidłowego orzeczenia (zob.
postanowienie SN z 8 października 2015 r., IV CSK 189/15). Wynikająca
z art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. przesłanka oczywistej zasadności skargi kasacyjnej ma
charakter wyjątkowy. W konsekwencji, w judykaturze Sądu Najwyższego przyjmuje
się, że skarga kasacyjna jest zasadna w stopniu „oczywistym”, jeżeli można ją
stwierdzić „na pierwszy rzut oka”, bez potrzeby pogłębionego badania okoliczności
sprawy (zob. postanowienie SN z 2 sierpnia 2007 r., III UK 45/07).
Bliższa analiza wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie
pozwala przyjąć, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona w przyjętym
wyżej rozumieniu.
W lakonicznym uzasadnieniu skarżący ograniczył się do stwierdzenia, że
oczywista zasadność skargi polega na „niezrozumiałym i nieuprawnionym”
przyjęciu przez Sąd drugiej instancji, że w sprawie zasadne było wypowiedzenie
umowy kredytu przez powoda oraz że roszczenie nie było przedawnione. Skarżący
nie przedstawił argumentacji prawnej uzasadniającej to twierdzenie ani nie wyjaśnił,
dlaczego naruszenie bliżej niesprecyzowanych przepisów prawa procesowego lub
materialnego doprowadziło do wydania oczywiście nieprawidłowego orzeczenia.
I CSK 1100/25
4
Ubocznie należy wskazać, że Sąd Najwyższy na etapie przedsądu nie bada
podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia (art. 3984 § 1 pkt 2 k.p.c.), a jedynie
wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania i jego uzasadnienie
(art. 3984 § 2 k.p.c.), które stanowią odrębne elementy konstrukcyjne skargi
kasacyjnej. Skarga kasacyjna powinna być tak zredagowana i skonstruowana, by
Sąd Najwyższy nie musiał poszukiwać elementów kreatywnych skargi.
Nawet jeśli przyjąć, że wadliwości wskazane we wniosku o przyjęcie skargi
kasacyjnej do rozpoznania są skorelowane z podstawami kasacyjnymi, to nie ulega
wątpliwości, że art. 233 k.p.c. uchyla się spod kontroli kasacyjnej, bowiem przepis
ten określa kryteria oceny wiarygodności i mocy dowodów (zob. np. postanowienie
SN z 17 lipca 2025 r., I CSK 2569/24). Z kolei stosowanie klauzuli generalnej z art.
5 k.c. pozostaje domeną sądów meriti, a Sąd Najwyższy w postępowaniu
kasacyjnym mógłby zakwestionować ocenę tych sądów, gdyby była rażąco błędna
i krzywdząca, czego jednak skarżący nie wykazał w uzasadnieniu wniosku
o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania (por. wyrok SN z 20 listopada 2024 r.,
II CSKP 1092/22).
Z przytoczonych względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej
do rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.).
O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono zgodnie
z art. 98 § 1, 11 i 3 w związku z art. 99 k.p.c. i § 2 pkt 6, § 10 ust. 4 pkt 2
rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie
opłat za czynności radców prawnych.
Reprezentujący pozwanego kurator nie złożył wniosku o przyznanie mu
wynagrodzenia z tego tytułu.
Agnieszka Jurkowska-Chocyk
A.G.
[SOP]
