I CSK 1049/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Marcin Łochowski
28 maja 2025 r.
na posiedzeniu niejawnym 28 maja 2025 r. w Warszawie
w sprawie z powództwa E. spółki akcyjnej w Ż.
przeciwko J. P.
o zapłatę,
na skutek skargi kasacyjnej J. P.
od wyroku Sądu Apelacyjnego w Lublinie
z 7 listopada 2024 r., I AGa 103/23,
1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;
2. zasądza od J. P. na rzecz E. spółki akcyjnej w Ż. 5400
złotych kosztów postępowania kasacyjnego.
UZASADNIENIE
Pozwany J. P. wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w
Lublinie z 7 listopada 2024 r., zaskarżając go w całości, wnosząc o jego uchylenie i
przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
W uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania
skarżący wskazał, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, gdyż Sąd
drugiej instancji dopuścił się kwalifikowanego naruszenia art. 378 § 1 zd. 1 i art.
3271 § 1 w zw. z art. 391 § 1 k.p.c. wskutek nierozpoznania kluczowych zarzutów
poniesionych w apelacji dotyczących art. 233 § 1 k.p.c. oraz naruszenia art. 651
k.c. przez jego niezastosowanie.
I CSK 1049/25
2
W odpowiedzi na skargę powód wniósł o odmowę przyjęcia skargi
kasacyjnej do rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, jeżeli zaskarżone nią
orzeczenie zapadło wskutek oczywistego naruszenia prawa, zaś oczywiste
naruszenie prawa powinno być rozumiane jako widoczna, bez potrzeby
dokonywania pogłębionej analizy jurydycznej, sprzeczność wykładni lub stosowania
prawa z jego brzmieniem albo powszechnie przyjętymi regułami interpretacji.
Skarżący powinien wykazać kwalifikowaną postać naruszenia przepisów prawa
materialnego lub procesowego, widoczną prima facie, przy wykorzystaniu
podstawowej wiedzy prawniczej. Ma to być przy tym zasadność łatwo dostrzegalna
już nawet przy pobieżnej lekturze skargi.
Skarżący nie wykazał, że skarga jest oczywiście uzasadniona. Po pierwsze,
nie może być skuteczny zabieg, którym posłużył się pozwany, powołując się
w ramach uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania na naruszenie
przepisów wskazanych w ramach podstaw kasacyjnych (s. 2-3 skargi kasacyjnej).
Są to przecież dwa odrębne elementy konstrukcyjne skargi kasacyjnej. Przesłanką
przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania nie jest oczywiste naruszenie
konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego, lecz sytuacja, w której
naruszenie to spowodowało wydanie oczywiście nieprawidłowego orzeczenia. Sam
zarzut naruszenia (nawet oczywistego) określonego przepisu (przepisów) nie
prowadzi wprost do oceny, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona
(postanowienia SN: z 7 stycznia 2003 r., I PK 227/02; z 11 stycznia 2008 r., I UK
285/07; z 11 kwietnia 2008 r., I UK 46/08, i z 9 czerwca 2008 r., II UK 37/08).
Po drugie, argumentacja skarżącego w części, w jakiej dotyczy naruszenia
art. 378 § 1 zd. 1 oraz art. 3271 § 1 w zw. z art. 391 § 1 k.p.c., wskutek
nierozpoznania poniesionych w apelacji zarzutów dotyczących art. 233 § 1 k.p.c.,
jest wymierzona w dokonaną przez Sądy meriti ocenę dowodów i poczynione na tej
podstawie ustalenia faktyczne. Jednak ta sfera uprawnień jurysdykcyjnych sądu nie
może być przedmiotem zarzutów kasacyjnych, gdyż w myśl art. 3983 § 3 k.p.c.
podstawą skargi kasacyjnej nie mogą być zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub
I CSK 1049/25
3
oceny dowodów a zgodnie z art. 39813 § 2 k.p.c. Sąd Najwyższy jest w
postępowaniu kasacyjnym związany ustaleniami faktycznymi stanowiącymi
podstawę zaskarżonego orzeczenia.
Po trzecie, skarżący we wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do
rozpoznania nie wskazał, obok powyższych przepisów postępowania, przepisów
prawa materialnego, które Sąd Apelacyjny miałby naruszyć w sposób
kwalifikowany. Natomiast oparcie skargi kasacyjnej wyłącznie na zarzutach
naruszenia przepisów postępowania nie pozwala na uznanie, że skarga jest
oczywiście uzasadniona. Zgodnie bowiem z art. 3983 § 1 pkt 2 k.p.c. skargę
kasacyjną można oprzeć na naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie
to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, który ocenia się przez odniesienie
konkretnego rozstrzygnięcia do podstawy materialnoprawnej orzeczenia co do
istoty sprawy (zob. m.in. postanowienia SN: z 16 kwietnia 2019 r., I PK 115/18; z 21
grudnia 2021 r., IV CSK 615/21; z 31 sierpnia 2022 r., I CSK 3676/22). Oczywista
zasadność skargi determinuje więc konieczność uchylenia zaskarżonego
orzeczenia, wynikającą z naruszenia przepisów prawa materialnego. Zatem oparcie
argumentacji wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania tylko na
naruszeniu przepisów postępowania – w przypadku zaskarżenia orzeczenia co do
istoty sprawy – jest niewystarczające, nie pozwala bowiem na stwierdzenie, że
skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.
Niezależnie od tego należy też wskazać, że w orzecznictwie Sądu
Najwyższego wskazano, że w przyjętym w Kodeksie postępowania cywilnego
systemie apelacji pełnej postępowanie apelacyjne ma charakter rozpoznawczy, sąd
drugiej instancji orzeka na podstawie materiału zebranego w postępowaniu przed
sądem pierwszej instancji oraz w postępowaniu apelacyjnym. Wyjaśniono, że sąd
drugiej instancji ma obowiązki i uprawnienia sądu merytorycznego, który może
dokonać innej oceny prawnej ustalonego przez sąd pierwszej instancji stanu
faktycznego, odmiennej oceny dowodów i innych ustaleń faktycznych, a także
uzupełnić ustalenia sądu pierwszej instancji. W sytuacji, gdy sąd drugiej instancji
nie uzupełnia postępowania dowodowego ani po rozważeniu zarzutów
apelacyjnych, nie znajduje podstaw do zakwestionowania oceny dowodów i ustaleń
faktycznych orzeczenia sądu pierwszej instancji, może te ustalenia przyjąć za
I CSK 1049/25
4
podstawę faktyczną swojego rozstrzygnięcia. Wystarczające jest wówczas, by
stanowisko to znalazło odzwierciedlenie w uzasadnieniu orzeczenia sądu drugiej
instancji. Podkreślono, że wynikający z art. 378 § 1 k.p.c. obowiązek sądu drugiej
instancji nie oznacza konieczności osobnego omówienia przez sąd w uzasadnieniu
wyroku każdego argumentu podniesionego w apelacji, wystarczające jest, bowiem
odniesienie się do sformułowanych w apelacji zarzutów i wniosków w sposób
wskazujący na to, że zostały one przez sąd drugiej instancji w całości rozważone
przed wydaniem orzeczenia (zob. m.in. uchwałę składu siedmiu sędziów SN z 23
marca 1999 r., III CZP 59/98, oraz wyroki SN: z 13 września 2017 r., I PK 264/16;
z 30 września 2016 r., I CSK 623/15; z 15 września 2016 r., I CSK 659/15).
Po czwarte, skarżący wskazuje odrębnie na kwalifikowane naruszenie art.
651 k.c., zgodnie z którym, jeżeli dostarczona przez inwestora dokumentacja, teren
budowy, maszyny lub urządzenia nie nadają się do prawidłowego wykonania robót
albo jeżeli zajdą inne okoliczności, które mogą przeszkodzić prawidłowemu
wykonaniu robót, wykonawca powinien niezwłocznie zawiadomić o tym inwestora.
Wniosek o przyjęcie skargi nie zawiera natomiast wywodu, w jaki sposób
ewentualne naruszenie tego przepisu miałoby przekładać się na wynik sprawy, w
której powód dochodził wynagrodzenia za wykonanie umowy o roboty budowlane.
W szczególności nie zostało wyjaśnione, dlaczego naruszenie art. 651 k.c. miałoby
rzutować na wysokość należnego powodowi wynagrodzenia, co miałoby skutkować
– jak się wydaje – oddaleniem powództwa w całości albo w części, i jaka byłaby
podstawa prawna takiego rozumowania.
Według Sądu Najwyższego, nie ma przy tym innych przyczyn
uzasadniających przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, w szczególności
nieważności postępowania (art. 3989 § 1 pkt 3 k.p.c.).
Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 1 k.p.c. odmówił
przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, a stosownie do art. 98 § 1 i 3 k.p.c.
oraz § 10 ust. 4 pkt 2 w zw. z § 2 pkt 7 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z
dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie obciążył
skarżącego kosztami postępowania kasacyjnego.
I CSK 1049/25
5
(D.Z.)
[a.ł]
