VIII SA/Wa 206/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Wroczyński, Sędziowie Sędzia WSA Leszek Kobylski (sprawozdawca), Sędzia WSA Iwona Szymanowicz-Nowak, , Protokolant Starszy sekretarz sądowy Marlena Stolarczyk, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 lipca 2022 r. w Radomiu sprawy ze skargi I. J. na decyzję Ministra Rozwoju i Technologii z dnia [...] grudnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość oddala skargę.

Przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie jest skarga na decyzję Ministra Rozwoju i Technologii ( dalej jako: "Minister", "organ odwoławczy") z dn. 9 grudnia 2021r. nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Wojewody M. ( dalej jako: "Wojewoda", "organ I instancji") z dn. 18 października 2021r. nr [...] w przedmiocie ustalenia odszkodowania z tytułu przejęcia nieruchomości na cele inwestycji w zakresie lotniska.

Zaskarżona decyzja została wydana w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i ocenę prawną sprawy:

Nieruchomość położona w obrębie [...] K., gminie G., powiecie r., oznaczona jako działka nr [...] o powierzchni 0,4398 ha, decyzją Wojewody M. Nr [...] z dnia 21 grudnia 2020 roku, znak: [...], której nadano rygor natychmiastowej wykonalności oraz decyzją Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 21 lipca 2021 r., znak: [...], została przejęta pod realizację inwestycji w zakresie lotniska użytku publicznego dla zadania pn.; "Rozbudowa Portu Lotniczego [...] (EPRA) w zakresie budowy samochodowych dróg technicznych i patrolowych, ogrodzenia oraz świetlnego systemu podejścia wraz z budową, przebudową i rozbiórką niezbędnej infrastruktury towarzyszącej oraz rozbiórką istniejącej zabudowy".

Zgodnie z treścią księgi wieczystej Nr [...], prowadzonej przez Sąd Rejonowy w Z., IV Wydział Ksiąg Wieczystych, własność przejętej nieruchomości przysługiwała A.J.w ¼ części, W.P. w 3/16 części, D.J. w 3/16 części, I. J.w 3/16 części i R.J.j w 3/16 części. Działy III i IV były wolne od wpisów.

Decyzją Nr [...] z dnia 18 października 2021 r., Wojewoda M. orzekł w pkt. 1 o ustaleniu odszkodowania w kwocie 1 349 863,00 zł za nieruchomość zabudowaną stanowiącą działkę numer [...] o powierzchni [...] ha, położoną w obrębie [...] K., gmina G., powiat r., która stała się własnością Skarbu Państwa na mocy decyzji Wojewody M. Nr [...] z dnia 21 grudnia 2020 r., o zeZ. na realizację inwestycji w zakresie lotniska użytku publicznego dla inwestycji pn.: "Rozbudowa Portu Lotniczego [...] (EPRA) w zakresie budowy samochodowych dróg technicznych i patrolowych, ogrodzenia oraz świetlnego systemu podejścia wraz z budową, przebudową i rozbiórką niezbędnej infrastruktury towarzyszącej oraz rozbiórką istniejącej zabudowy" oraz decyzji Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 21 lipca 2021 r. znak: [...]; w pkt. 2 o przyznaniu ustalonego w pkt 1 odszkodowania zgodnie z posiadanymi udziałami: A. J. w 1/4 części w kwocie 337 465,76 zł, I. J. w 3/16 części w kwocie 253 099.31 zł, R. J. w 3/16 części w kwocie 253 099,31 zł, D. J. w 3/16 części w kwocie 253 099,31 zł i W. P. w 3/16 części w kwocie 253 099,31 zł oraz w pkt. 3 o zobowiązaniu do zapłaty odszkodowania Wojewodę M. jednorazowo, w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja o ustaleniu odszkodowania stanie się ostateczna.

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że wysokość odszkodowania została ustalona na podstawie operatu szacunkowego z dn. 27 września 2021r., w którym rzeczoznawca majątkowa określiła wartość rynkową wywłaszczonej nieruchomości stanowiącej działkę nr ew. 5.1 położonej w obrębie [...] K., gm. G., powiat r. na kwotę łączną 1 349 863 zł , w tym : wartość rynkową gruntu na kwotę 364 790 zł, wartość odtworzeniową części składowych na kwotę 971 737 zł (w tym budynek mieszkalny na kwotę 852 883 zł), wartość nasadzeń na kwotę 13 336 zł.

W ocenie organu I instancji operat szacunkowy w niniejszej sprawie nie budzi zastrzeżeń pod względem formalnym, a ustalenia zawarte w jego treści zachowują wewnętrzną spójność i logikę.

Od powyższej decyzji odwołania wnieśli W. P., A. J., R. J. i I. J., zarzucając naruszenie przepisów postępowania oraz przepisów prawa materialnego, tj. ustawy o gospodarce nieruchomościami w zakresie sposobu wyceny wywłaszczonej nieruchomości oraz przepisów art. 23 ust. 1 ustawy z dnia 12 lutego 2009 roku o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie lotnisk użytku publicznego (t.j. Dz. U. z 2021 roku, poz. 1079), dalej jako: specustawa lotniskowa, poprzez ustalenie zaniżonej wysokości odszkodowania za wywłaszczenie nieruchomości. Skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i orzeczenie co do istoty sprawy poprzez wydanie decyzji ustalającej odszkodowania w wyższej wysokości na rzecz adresatów decyzji odszkodowawczej oraz o dopuszczenie przez organ odwoławczy dowodu z opinii sporządzonej przez innego biegłego z zakresu wyceny nieruchomości w celu ustalenia wartości nieruchomości.

Decyzją z dn. 9 grudnia 2021 r. Nr [...] Minister, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2021 r. poz. 735 ze zm., dalej: k.p.a.), po rozpatrzeniu odwołania, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Wojewody.

W uzasadnieniu decyzji Minister przedstawił treść przepisów art. 9 ust. 1 i ust. 2, art. 21, art. 23 ust. 1, art. 22 ust. 6 specustawy lotniskowej i wskazał, że w niniejszej sprawie podstawę do ustalenia wysokości odszkodowania za przejęcie z mocy prawa na rzecz Skarbu Państwa prawa własności nieruchomości, oznaczonej jako działka nr [...] o powierzchni 0,4398 ha, położonej w obrębie [...] K., gminie G., powiecie r.m, stanowi operat szacunkowy z dnia 27 września 2021 r. sporządzony przez rzeczoznawcę majątkowego I.C. (uprawnienia nr [...]).

W będącym przedmiotem analizy operacie szacunkowym rzeczoznawca majątkowy wskazała, że wyceniana nieruchomość położona jest w miejscowości K. tuż za granicami miasta R.. Na dzień 21 grudnia 2020 r. działka nr [...] miała kształt trójkąta. W północnej części była porośnięta krzewami malin. W części środkowej siedliskowej była zabudowana budynkiem mieszkalnym dwukondygnacyjnym z poddaszem użytkowym, niepodpiwniczonym o konstrukcji tradycyjnej murowanej o powierzchni użytkowej 170,19 m2, wybudowanym w 1999 roku. Ponadto na działce posadowiony był budynek gospodarczy o konstrukcji tradycyjnej murowanej o powierzchni zabudowy 24 m2, część budynku gospodarczego (pozostała część została rozebrana) o konstrukcji tradycyjnej murowanej o powierzchni zabudowy 22 m2, garaż blaszany posadowiony na wylewce betonowej (obiekt nie związany trwale z gruntem nie wchodzi w zakres wyceny). Nieruchomość miała średnią dostępność komunikacyjną. Posiadała bezpośredni dostęp do drogi publicznej nieutwardzonej. Droga asfaltowa znajdowała się ok. 12 m od granic nieruchomości. Leżała na terenach z dostępem do sieci energii elektrycznej, wodociągowej, kanalizacji sanitarnej, gazowej, teletechnicznej.

Bezpośrednie sąsiedztwo stanowiła zabudowa mieszkaniowo-zagrodowa oraz działki niezabudowane użytkowane rolniczo.

W operacie szacunkowy biegła wskazała, iż na dzień 21 grudnia 2020 r. szacowana nieruchomość leżała na terenie nieobjętym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Zgodnie ze studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy G. zatwierdzonym Uchwałą nr [...] Rady Gminy G. z dnia 24 marca 2000 r. szacowana nieruchomość położona była w części na terenach gruntów ornych kompleksy gleb V-VI oraz na terenach przeznaczonych pod zabudowę. W studium wskazano również, że jest to teren o uciążliwości hałasowej od lotniska powyżej 55 dB.

Rzeczoznawca majątkowy, w celu zbadania tzw. "zasady korzyści" przeprowadziła analizę rynku nieruchomości wykupowanych pod lotniska na rynku krajowym - Polska, która to analiza pozwoliła na stwierdzenie, iż nie odnotowano transakcji nieruchomościami przeznaczonymi pod lotniska, w związku z czym przyjęto do porównań nieruchomości drogowe i kolejowe, które uznano za nieruchomości o podobnym przeznaczeniu z uwagi na ich wykorzystywanie do celów komunikacyjnych, na rynku regionalnym obejmującym województwo mazowieckie. Ceny tych nieruchomości kształtowały się w przedziale od 26,12 zł/m2 do 65,00 zł/m2. Z kolei ceny nieruchomości budowlanych kształtowały się w przedziale od 53,25 zł/m2 do 103,42 zł/m2 Z tego też względu określono wartość rynkową dla aktualnego sposobu użytkowania jako podstawy określenia wysokości odszkodowania, posługując się transakcjami dotyczącymi gruntów przeznaczonych pod zabudowę.

Autorka operatu szacunkowego wskazała, iż w związku z brakiem w badanym okresie transakcji nieruchomościami o podobnym stopniu zagospodarowania, oszacowano wartość odtworzeniową nieruchomości, określając jej wartość jako sumę wartości rynkowej gruntu oraz wartości odtworzeniowej części składowych. Oszacowania wartości rynkowej gruntu dokonano w podejściu porównawczym, metodą porównywania parami.

Ustalono, że ceny nieruchomości budowlanych zależały od następujących cech rynkowych: lokalizacja (waga 28%), otoczenie i sąsiedztwo (waga 14%), stopień uzbrojenia terenu (waga 24%), powierzchnia działki (waga 16%), dostępność komunikacyjna (waga 13%) i warunki zagospodarowania działki (waga 5%).

Dla każdej cechy ustalono skalę ocen, definiując jednocześnie każdą z nich. Na stronie 23-24 operatu szczegółowo opisano nieruchomości przyjęte do porównania.

W dalszej kolejności scharakteryzowano przedmiotową nieruchomość z przedstawieniem jej ocen w odniesieniu do przyjętej skali cech rynkowych. Pozwoliło to na określenie wartości rynkowej 1 m2 nieruchomości na kwotę 87,31 zł, a całej powierzchni gruntu na kwotę 383 989,38 zł. Biegła wskazała, że szacowana nieruchomość posiada cechę obniżającą jej wartość, której nie posiadają wszystkie nieruchomości będące w obrocie, tj. położona jest na terenach uciążliwości hałasowej od lotniska. W związku z tym oszacowaną wartość skorygowano współczynnikiem eksperta 0,95, co pozwoliło na oszacowanie wartości gruntu na kwotę 364 790,00 zł.

Określenie wartości składowych gruntu zostało opisane szczegółowo na str. 26-30 operatu. Wartość ta została oszacowana na łączną kwotę 985 073,00 zł, w tym wartość budynków na kwotę 971 737,00 zł, a wartość nasadzeń na kwotę 13 336,00 zł.

Łączna wartość przedmiotowej nieruchomości została określona na kwotę 1 349 863,00 zł, w takiej też kwocie Wojewoda M. ustalił wysokość odszkodowania na rzecz skarżących odpowiednio do ich udziałów.

Oceniając operat szacunkowy z dn. 27 września 2021 r. Minister przedstawił brzmienie przepisów u.g.n., tj. art. 134 ust. 1, ust. 2, ust. 3 i ust. 4, art. 135 ust. 1, ust. 2, ust. 3, ust. 4 i ust. 5, oraz § 55 ust. 2 i § 56 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia RM z 2004 r. Zdaniem organu odwoławczego operat szacunkowy, będący podstawą ustalenia odszkodowania w niniejszej sprawie, zawiera wszystkie elementy wymagane przepisami prawa. Opinia biegłego jest jasna, spójna, logiczna i czytelna, co oznacza, że wartość przejętej na rzecz Skarbu Państwa nieruchomości została wyceniona prawidłowo.

Odnosząc się zaś do zarzutów odwołania, Minister stwierdził, iż nie zasługują one na uznanie.

Odwołujący w pierwszej kolejności podnieśli, powołując się na treść art. 9 Kpa i art. 10 § 1 Kpa w zw. z art. 81 Kpa, iż organ pierwszej instancji uznał ustaloną wartość nieruchomości za udowodnioną, mimo że uniemożliwił byłym właścicielom nieruchomości zgłoszenie zastrzeżeń do operatu szacunkowego.

W odniesieniu do zarzutów dotyczących wymienionych uchybień i nieprawidłowości, organ odwoławczy wskazał, że zgodzić się należy z twierdzeniem stron, że organ pierwszej instancji wydał decyzję o ustaleniu odszkodowania przed upływem terminu na zapoznanie się z materiałem dowodowym oraz zgłoszenie zarzutów wyznaczonego w zawiadomieniu z dnia 1 października 2021 r. Jak wskazano wyżej zawiadomienie to zostało doręczone byłym właścicielom w dniu 18 października 2021 r. Tym samym 5-dniowy termin liczony od dnia doręczenia pisma, upłynął w dniu 25 października 2021 r. Niemniej jednak odwołujący nie wykazali jakie dowody chcieli przedstawić i jak one miałyby wpłynąć na wynik toczącego się postępowania. Należy również wskazać, że Iwona Jabłońska wnosiła początkowo o wyznaczenie terminu na złożenie uwag do operatu szacunkowego do dnia 15 października 2021 r., którego to terminu nie dotrzymała. Pozostali współwłaściciele nieruchomości zamieszkują pod tym samym adresem co I. J., należy zatem przypuszczać, że również mieli możliwość zapoznania się z operatem i wniesienia ewentualnych uwag.

Uwagi do operatu szacunkowego zostały zgłoszone dopiero w pismach z dnia 21 października 2021 r. , nadanych w dniu 23 października 2021 r., przy czym nie stanowiły one zastrzeżeń prowadzących do odmiennego rozstrzygnięcia sprawy.

Ponadto organ odwoławczy wskazał, że decyzja odszkodowawcza wydana została, po upływie 14 dni od dnia doręczenia I. J. kopii operatu szacunkowego. A zatem stwierdzić należy, że skarżący nie zostali pozbawieni możliwości udowodnienia swoich twierdzeń czy możliwości złożenia wyjaśnień. Tym samym nie można Wojewodzie M.postawić zarzutu naruszenia art. 10 Kpa. oraz art. 9 Kpa i art. 81 Kpa, jak również zarzutu braku odniesienia się do uwag zawartych w piśmie z dnia 21 października 2021 r.

Podobnie za nieuzasadniony należy również, w ocenie Ministra, uznać zarzut braku przeprowadzenia oceny operatu szacunkowego, stanowiącego podstawę ustalenia odszkodowania, podczas gdy jest on obarczony licznymi wadami i uchybieniami.

W odniesieniu do zarzutu braku analizy rynku nieruchomości przeznaczonych pod lotnisko według Ministra, biegła zarówno w operacie szacunkowym jak i w piśmie z dnia 31 sierpnia 2021 r. szczegółowo wyjaśniła tę kwestię. Biegła wskazała, że na potrzeby wyceny dokonano analizy rynku pod kątem obrotu gruntami położonymi na terenach lotnisk lub wykupowanych na te cele. Dokonano analizy aktów notarialnych

transakcji sprzedaży nieruchomości rejestrowanych w ewidencji gruntów Starostwa Powiatowego w R.. Stwierdzono, że w ostatnich dwóch latach nie odnotowano tego typu nieruchomości, które były przedmiotem obrotu rynkowego. Z informacji uzyskanych od Przedsiębiorstwa Państwowego [...], wynikało również, że przedsiębiorstwo to nie dokonywało żadnych transakcji działkami na terenie całego kraju w ostatnich dwóch latach. Brak transakcji dotyczących nieruchomości przeznaczonych pod lotniska uniemożliwił analizę zasady korzyści bezpośrednio w oparciu o transakcje nieruchomościami nabywanymi pod lotniska. Nie oznacza to jednak, że analiza zasady korzyści nie została przeprowadzona. Analizą zostały bowiem objęte transakcje nieruchomościami przeznaczonymi pod szeroko rozumianą komunikację, tj. dotyczące działek drogowych i kolejowych, gdyż uznano, że mają one zbliżone przeznaczenie co działki lotniskowe ze względu na ich wykorzystywanie do celów komunikacji. Biegła wyjaśniła, że w ostatnich dwóch latach na terenie powiatu r. z pominięciem miasta R. odnotowano jedną transakcję dotyczącą działki przeznaczonej pod drogę publiczną. W związku z czym rozszerzono badanie o rynek regionalny, tj. o województwo m. z pominięciem miast. Odnotowano kilkadziesiąt transakcji. Ich ceny lokowały się w przedziale od 14,00 zł/m2 do 251,00 zł/m2. Podkreślić również trzeba, iż biegła nie przyjęła do wyceny nieruchomości przeznaczonych pod komunikację. Tego typu transakcje wykorzystane były jedynie do analizy czy w przedmiotowej sprawie zachodzi tzw. zasada korzyści, wobec faktu, iż na rynku krajowym nie stwierdzono występowania nieruchomości przejmowanych na cele budowy lotnisk. Do wyceny biegła przyjęła natomiast transakcje nieruchomościami budowlanymi, z korzyścią dla byłego właściciela działki. Tym samym zarzuty dotyczące przyjęcia do wyceny nieruchomości położonych w miejscowościach znacznie oddalonych od R., jak również braku uzasadnienia niezastosowania zasady korzyści, należy również uznać za bezzasadny.

W kwestii zarzutu błędnego oszacowania składników roślinnych i budowlanych zaznaczyć należy, że wybór źródeł merytorycznych, w tym opracowań służących wycenie składników roślinnych pozostawiony jest kompetencji rzeczoznawcy majątkowego. Na str. 27-35, w operatu szacunkowego szczegółowo przedstawiono sposób oszacowania na niesień budowlanych i nasadzeń, zaś organ nie stwierdził w tym zakresie nieprawidłowości.

Z kolei zarzuty dotyczące przyjęcia do porównań nieruchomości niepodobnych, błędów w stosowaniu podejścia porównawczego i metody porównywania parami, jak również błędów w opisach i przyjętych jednostkach w stanie nieruchomości, nie zostały przez skarżących sprecyzowane, w związku z czym organ nie ma możliwości odniesienia się do nich.

Odnosząc się zaś do zarzutu nieuwzględnienia przez biegłą faktu położenia nieruchomości bezpośrednio przy drodze asfaltowej stwierdzić należy, że biegła ustosunkowała się do tego zarzutu w piśmie z dnia 30 września 2021 r. wyjaśniając, że pomiędzy szacowaną nieruchomością, a ul. Ż. i L. w R. znajdują się tereny Wojska Polskiego wraz z lotniskiem wojskowym i aby dojechać do wycenianej nieruchomości należy objechać tereny wojskowe, które są niedostępne na potrzeby komunikacji osób cywilnych. Natomiast odległość od szacowanej działki do ul. L. na terenie miasta R. wynosi 3,5 km, a do drogi krajowej nr 12 wynosi 2,7 km. W związku w powyższym, dokonana przez biegłą ocena, zdaniem organu odwoławczego, jest zasadna.

W ocenie organu drugiej instancji operat szacunkowy z dnia 27 września 2021 r. wraz z wyjaśnieniami rzeczoznawcy majątkowego zawartymi w piśmie z dnia 30 września 2021 r. stanowi spójną i rzetelną opinię na temat wartości przedmiotowej nieruchomości, która może stanowić podstawę ustalenia odszkodowania.

Ponadto Minister podniósł, że odwołujący nie załączyli do odwołania żadnego dowodu mogącego świadczyć o wadliwości sporządzonej wyceny na potrzeby ustalenia odszkodowania za przedmiotową nieruchomość.

Jeżeli bowiem skarżący uznał, iż sporządzony na zlecenie organu wojewódzkiego operat szacunkowy budzi jego wątpliwości powinien przedłożyć przeciwdowód z opinii organizacji zawodowej rzeczoznawców majątkowych (art. 157 ustawy o gospodarce nieruchomościami) lub operat szacunkowy sporządzony na jego zlecenie (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 lipca 2014 r, sygn. akt I OSK 2498/13, publ. CBOSA). Strona z tego uprawnienia jednak nie skorzystała.

Nie ma zatem podstaw do uznania, że postępowanie w sprawie ustalenia odszkodowania zostało przeprowadzone nieprawidłowo.

Od powyższej decyzji skarżąca I. J. reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika będącego adwokatem, wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając:

I. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.:

1) art. 21 ust. 2, art. 64 ust. 1 i ust. 2 Konstytucji RP, art. 1 Protokołu Nr 1 do Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności poprzez ustalenie odszkodowania nieodpowiadającego pojęciu słusznego odszkodowania, naruszającego zasadę "sprawiedliwej równowagi" i naruszającego co do istoty prawo własności skarżącego do nieruchomości, stanowiącej działkę nr [...] o powierzchni 0,4398 ha, położoną w obrębie [...] K., gmina G.,

2) art. 150 ust. 2 i ust. 3 u.g.n. poprzez bezpodstawne zaniechanie oszacowania rynkowej wartości nieruchomości i oszacowanie znajdujących się na niej budynków metodą odtworzeniową bez właściwej do tego podstawy prawnej,

3) art. 153 ust. 1, art. 154 ust. 1 w związku z art. 4 pkt 16 u.g.n. poprzez oszacowanie wartości nieruchomości w oparciu o nieruchomości, które nie spełniają kryteriów bycia "nieruchomościami podobnymi",

4) art. 23 ust. 1 specustawy lotniskowej poprzez określenie odszkodowania za wywłaszczenie nieruchomości w sposób odmienny od stanu nieruchomości w dniu wydania decyzji o zez. na realizację inwestycji w zakresie lotniska użytku publicznego przez właściwego wojewodę oraz niezgodnie z jej wartością z dnia, w którym następuje ustalenie wysokości odszkodowania oraz poprzez przyznanie odszkodowania, które pogorszy warunki mieszkaniowe dotychczasowego właściciela,

5) § 26 ust. 1 rozporządzenia RM z 2004 r. poprzez zaniechanie dokonania pozyskania cen transakcyjnych za nieruchomości podobne na regionalnym albo krajowym rynku nieruchomości;

II. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, polegające na:

1/ naruszeniu art, 138 § 2 ustawy z 14 czerwca 1960 r.

Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 735, ze zm. zwanej dalej: k.p.a.) poprzez utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji Wojewody M. wydanej z rażącym naruszeniem art. 9 kpa, art. 10 § 1 kpa w zw. z art. 81 kpa poprzez zaniechanie umożliwienia stronom wzięcia czynnego udziału w postępowaniu przez zgłoszenie zastrzeżeń do operatu szacunkowego, a zatem wypowiedzenie się co do zebranych dowodów, i pomimo tego uznanie za ustaloną wartości nieruchomości z naruszeniem art. 80 kpa pomimo wadliwości zakwestionowanego przez strony operatu, zamiast jej uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania temu organowi,

2. utrzymanie z naruszeniem art. 138 § 2 k.p.a. w mocy zaskarżonej decyzji Wojewody M. pomimo niezebrania pełnego stanu faktycznego sprawy, nierozpatrzenia pełnego materiału dowodowego oraz niedokonania przez organy administracji właściwej oceny materiału dowodowego zgodnie z regułami wynikającymi z art. 7, 77 § 1, 80, 77 ust. 1 i 107 ust. 3 zw. z art. 140 k.p.a., w szczególności poprzez zaniechanie oceny zgodności z przepisami prawa opinii biegłego sporządzonej w formie operatu szacunkowego oraz niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy i nierozpatrzenie właściwie materiału dowodowego, w tym przede wszystkim uwag zgłoszonych do operatu szacunkowego, zamiast jej uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania temu organowi pomimo wskazania w odwołaniu przez Skarżącą rażącej wadliwości postępowania przed organem pierwszej instancji oraz konieczności uzupełnienia materiału dowodowego,

W konsekwencji powyższych zarzutów skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

W odpowiedzi na skargę Minister wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej: p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż sąd, rozpoznając skargę, ocenia, czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 134 powołanej wyżej ustawy, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia przez Sąd przepisów prawa, wskazanego w art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.

Istotnym dla rozpoznania niniejszej sprawy jest ustalenie, czy wydana przez organ I instancji i utrzymana przez organ odwoławczy decyzja w zakresie ustalenia odszkodowania w związku z wywłaszczeniem nieruchomości na podstawie specustawy lotniskowej jest prawidłowa.

W pierwszej kolejności wskazać należy, że zgodnie z art. 9 ust. 1 i ust. 2 specustawy lotniskowej decyzją o zez. na realizację inwestycji w zakresie lotniska użytku publicznego zatwierdza się projekt podziału nieruchomości, a linie rozgraniczające teren ustalone w decyzji o zez. na realizację inwestycji w zakresie lotniska użytku publicznego stanowią linie podziału nieruchomości.

Z kolei art. 21 tej ustawy stanowi, iż z dniem, w którym decyzja o zez. na realizację inwestycji w zakresie lotniska użytku publicznego stała się ostateczna, za odszkodowaniem ustalonym w odrębnej decyzji, o której mowa w art. 22, nieruchomości, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 3, stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa albo właściwej jednostki samorządu terytorialnego - w przypadku, gdy zakładającym lotnisko albo zarządzającym lotniskiem jest organ tej jednostki samorządu terytorialnego albo jej samorządowa jednostka organizacyjna.

Art. 22 ust. 6 specustawy lotniskowej stanowi zaś, że odszkodowanie za nieruchomości, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 3, przysługuje dotychczasowym właścicielom nieruchomości, użytkownikom wieczystym nieruchomości oraz osobom, którym przysługuje do nieruchomości ograniczone prawo rzeczowe. Wysokość odszkodowania, o którym mowa w art. 21, ustala się według stanu nieruchomości w dniu wydania decyzji o zez. na realizację inwestycji w zakresie lotniska użytku publicznego przez właściwego wojewodę oraz według jej wartości z dnia, w którym następuje ustalenie wysokości odszkodowania. Do ustalenia wartości nieruchomości mają zastosowanie odpowiednio przepisy ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. W odniesieniu do lokali mieszkalnych ustalona wartość odszkodowania nie może pogorszyć warunków mieszkaniowych dotychczasowego właściciela (art. 23 ust. 1 specustawy lotniskowej).

Cytowane odesłanie do u.g.n. zawężone zostało jedynie do ustalenia wysokości i wypłacenia odszkodowania. Nie obejmuje zatem uzgodnień, czy rokowań prowadzonych na podstawie przepisów u.g.n. Zgodnie z art. 130 ust. 2 u.g.n. ustalenie wysokości odszkodowania następuje po uzyskaniu opinii rzeczoznawcy majątkowego, określającej wartość nieruchomości. Oznacza to, że podstawowym dowodem w sprawie odszkodowania za wywłaszczone nieruchomości jest sporządzony przez rzeczoznawcę majątkowego operat szacunkowy. Stanowi on dowód, że opisana w nim nieruchomość ma określoną wartość, a z kolei wartość ta jest podstawą ustalenia wysokości odszkodowania.

W myśl art. 134 ust. 1 u.g.n. podstawę ustalenia wysokości odszkodowania stanowi, z zastrzeżeniem art. 135 u.g.n., wartość rynkowa nieruchomości. Zgodnie z art. 134 ust. 2, ust. 3 i ust. 4 u.g.n. przy określaniu wartości rynkowej nieruchomości uwzględnia się w szczególności jej rodzaj, położenie, sposób użytkowania, przeznaczenie, stan nieruchomości oraz aktualnie kształtujące się ceny w obrocie nieruchomościami. Wartość nieruchomości dla celów odszkodowania określa się według aktualnego sposobu jej użytkowania, jeżeli przeznaczenie nieruchomości, zgodne z celem wywłaszczenia, nie powoduje zwiększenia jej wartości. Jeżeli przeznaczenie nieruchomości, zgodne z celem wywłaszczenia, powoduje zwiększenie jej wartości, wartość nieruchomości dla celów odszkodowania określa się według alternatywnego sposobu użytkowania wynikającego z tego przeznaczenia.

Zgodnie z kolei z art. 135 ust. 1, ust. 2, ust. 3, ust. 4 i ust. 5 u.g.n., jeżeli ze względu na rodzaj nieruchomości nie można określić jej wartości rynkowej, gdyż tego rodzaju nieruchomości nie występują w obrocie, określa się jej wartość odtworzeniową. Przy określaniu wartości odtworzeniowej nieruchomości, oddzielnie określa się wartość gruntu i oddzielnie wartość jego części składowych. Przy określaniu wartości gruntu stosuje się przepisy art. 134 ust. 2-4. Przy określaniu wartości budynków lub ich części, budowli, urządzeń infrastruktury technicznej i innych urządzeń szacuje się koszt ich odtworzenia, z uwzględnieniem stopnia zużycia. Przy określaniu wartości drzewostanu leśnego albo zadrzewień, jeżeli w drzewostanie znajdują się materiały użytkowe, szacuje się wartość drewna znajdującego się w tym drzewostanie. Jeżeli w drzewostanie nie występuje materiał użytkowy lub wartość drewna, które może być pozyskane, jest niższa od kosztów zalesienia i pielęgnacji drzewostanu, szacuje się koszty zalesienia oraz koszty pielęgnacji drzewostanu do dnia wywłaszczenia.

Należy podkreślić, że zgodnie z art. 150 ust. 2 u.g.n. wartość rynkową określa się dla nieruchomości, które są lub mogą być przedmiotem obrotu. Definicję wartości rynkowej nieruchomości określa z kolei art. 151 ust. 1 u.g.n., zgodnie z którym wartość rynkową nieruchomości stanowi najbardziej prawdopodobna jej cena, możliwa do uzyskania na rynku, określona z uwzględnieniem cen transakcyjnych, przy przyjęciu, że strony umowy były od siebie niezależne, nie działały w sytuacji przymusowej oraz miały stanowczy zamiar zawarcia umowy, jak również upłynął czas niezbędny do wyeksponowania nieruchomości na rynku i do wynegocjowania warunków umowy.

Zgodnie natomiast z art. 150 ust. 1 pkt 1 w związku z ust. 5 u.g.n. określenia wartości rynkowej nieruchomości dokonują rzeczoznawcy majątkowi poprzez dokonanie wyceny nieruchomości. Rzeczoznawcy majątkowi, co wymaga zaznaczenia, dokonują wyboru właściwego podejścia oraz metody i techniki szacowania nieruchomości, uwzględniając w szczególności cel wyceny, rodzaj i położenie nieruchomości, przeznaczenie w planie miejscowym, stan nieruchomości oraz dostępne dane o cenach, dochodach i cechach nieruchomości podobnych (art. 154 ust. 1 u.g.n.).

W przypadku braku planu miejscowego przeznaczenie nieruchomości ustala się na podstawie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy lub decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, zaś w przypadku braku studium lub decyzji, o których mowa w ust. 2, uwzględnia się faktyczny sposób użytkowania nieruchomości (art. 154 ust. 2 i ust. 3 u.g.n.).

Opinia rzeczoznawcy majątkowego wymaga wiadomości specjalnych i tym samym ma walor opinii biegłego w rozumieniu art. 84 § 1 k.p.a. Ocena wartości dowodowej opinii, jej wiarygodności i przydatności dla rozstrzygnięcia sprawy należy do obowiązków organu, ponieważ ostatecznie to organ administracji rozstrzyga sprawę. Zadaniem biegłego jest jedynie dostarczenie organowi orzekającemu wiadomości specjalnych w celu ułatwienia należytej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego, nie zaś rozstrzyganie sprawy za organ administracji (por. wyrok NSA z 25 sierpnia 1998 r., sygn. akt IV SA 1656/96, LEX nr 43813; wyrok NSA z 16 stycznia 2002 r., sygn. akt I SA 1999/00, LEX nr 81989).

Organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 k.p.a.) oraz dokonać jego prawidłowej oceny zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów (art. 80 k.p.a.).

Taka ocena, zdaniem Sądu, w niniejszej sprawie została przeprowadzona i na podstawie operatu szacunkowego sporządzonego przez rzeczoznawcę I.. C. z dn. 27 września 2021 r. organ I instancji prawidłowo ustalił odszkodowanie za nieruchomość nr [...] o powierzchni 4398 m2, położoną w miejscowości K., gmina G., a organ odwoławczy, w ramach kontroli instancyjnej, jak również własnych ustaleń merytorycznych, utrzymał w mocy decyzję Wojewody. Tym samym nie jest zasadny zarzut skargi naruszenia przez Ministra art. 138 § 2 k.p.a., ponieważ w niniejszej sprawie nie było podstaw do uchylenia decyzji organu I instancji i przekazania jej temu organowi do ponownego rozpoznania.

Sąd podziela ocenę ww. operatu dokonaną przez organy co do ustaleń i wniosków końcowych, uznając je za kompletne, wiarygodne i rzetelne. Sporządzony operat, zgodnie z § 55 ust. 2 rozporządzenia RM z 2004 r., zawiera informacje niezbędne przy dokonaniu wyceny nieruchomości przez rzeczoznawcę majątkowego, w tym wskazanie podstaw prawnych i uwarunkowań dokonanych czynności, rozwiązań merytorycznych, przedstawienia toku obliczeń oraz wyniku końcowego.

W przedmiotowej sprawie biegła wskazała, że wyceniana nieruchomość położona jest tuż za granicami miasta R., a jej bezpośrednie sąsiedztwo stanowiła rozproszona zabudowa mieszkaniowo - zagrodowa oraz działki niezabudowane użytkowane rolniczo. Działka nr [...] miała kształt trójkąta. W północnej części była porośnięta krzewami malin. W części środkowej siedliskowej była zabudowana budynkiem mieszkalnym dwukondygnacyjnym z poddaszem użytkowym, niepodpiwniczonym o konstrukcji tradycyjnej murowanej o powierzchni użytkowej 170,19 m2, wybudowanym w 1999 roku. Ponadto na działce posadowiony był budynek gospodarczy o konstrukcji tradycyjnej murowanej o powierzchni zabudowy 24 m2, część budynku gospodarczego (pozostała część została rozebrana) o konstrukcji tradycyjnej murowanej o powierzchni zabudowy 22 m2, garaż blaszany posadowiony na wylewce betonowej (obiekt nie związany trwale z gruntem nie wchodzi w zakres wyceny).

Teren tej części działki był ogrodzony siatką metalową rozciągniętą na słupkach metalowych z dwoma furtkami ze sztachet drewnianych i ogrodzeniem sąsiedzkim z siatki, które nie wchodzi w zakres wyceny. Ponadto na nieruchomości znajdował się kojec dla psa z siatki metalowej rozciągniętej na słupkach metalowych osadzonych w podmurówce betonowej, ogrodzenie wewnętrzne z siatki metalowej z bramą wjazdową dwuskrzydłową z drutu w ramach metalowych, ogrodzenie wewnętrzne ze sztachet drewnianych na konstrukcji metalowej z furtką i bramą tej samej konstrukcji, studnia z kręgów betonowych, szczelny zbiornik na nieczystości płynne, trzepak metalowy, pergola metalowa pod winorośl oraz chodniki z betonu lanego oraz rosły nasadzenia roślin ozdobnych i owocowych. Południowa część działki była użytkowana rolniczo. Nieruchomość miała średnią dostępność komunikacyjną. Posiadała bezpośredni dostęp do drogi publicznej nieutwardzonej. Droga asfaltowa znajdowała się ok. 12 m od granic nieruchomości. Leżała na terenach z dostępem do sieci energii elektrycznej, wodociągowej, kanalizacji sanitarnej, gazowej, teletechnicznej.

Biegła w operacie szacunkowym (str. 16) uzasadniła zasadność zastosowania w przedmiotowej sprawie wyliczenia wartości szacowanej nieruchomości metodą odtworzeniową. Zgodnie z art. 135 ust. 1 u.g.n. stwierdziła, że analiza rynku nieruchomości gruntowych o tym samym charakterze co szacowana nieruchomość wykazała brak w badanym okresie w obrocie nieruchomości o podobnym stopniu zagospodarowania działki. Stąd określenie jej wartości jako sumy wartości rynkowej gruntu oraz wartości odtworzeniowej części składowych. Nie można więc skutecznie podnosić, że biegła dokonała szacunku przedmiotowej nieruchomości bez podstawy prawnej, czym naruszyła art. 150 ust. 2 i ust. 3 u.g.n. Sąd stwierdza, że wybór metody szacowania został przez rzeczoznawcę I. C. uzasadniony w stopniu przekonującym, a kolejne etapy szacunku, zawarte w spornym operacie, są przedstawione logicznie i czytelnie.

Do określenia wartości nieruchomości gruntowej, będącej przedmiotem wyceny, biegła zastosowała podejście porównawcze, metodę porównania parami. Zgodnie z art. 153 ust. 1 u.g.n. podejście porównawcze polega na określeniu wartości nieruchomości przy założeniu, że wartość ta odpowiada cenom, jakie uzyskano za nieruchomości podobne, które były przedmiotem obrotu rynkowego. Podejście porównawcze stosuje się, jeżeli są znane ceny i cechy nieruchomości podobnych do nieruchomości wycenianej. Przy metodzie porównywania parami porównuje się nieruchomość będącą przedmiotem wyceny, której cechy są znane, kolejno z nieruchomościami podobnymi, które były przedmiotem obrotu rynkowego i dla których znane są ceny transakcyjne, warunki zawarcia transakcji oraz cech tych nieruchomości (§ 4 ust. 3 rozporządzenia RM z 2004 r.).

Z kolei zgodnie z art. 4 pkt 16 u.g.n. nieruchomością podobną jest nieruchomość porównywalna z nieruchomością stanowiącą przedmiot wyceny ze względu na położenie, stan prawny, przeznaczenie, sposób korzystania oraz inne cechy wpływające na jej wartość.

Do określenia wartości odtworzeniowej części składowych gruntu biegła zastosowała podejście kosztowe, metodę kosztów odtworzenia, technikę wskaźnikową, zgodnie z § 21 ust. 2 i § 23 ust. 4 rozporządzenia RM z 2004 r. (str. 17, str. 24-31 operatu szacunkowego). W ocenie Sądu przedstawienie metodologii szacunku w tym zakresie jest jasne, przejrzyste i logiczne.

Strona w piśmie procesowym z dn. 23 maja maja 2022 r. (k. 77-78 akt sądowych) wnosiła o dopuszczenie dowodu z analizy cenowej rynku gruntów o przeznaczeniu budowlanym lub rolnym z możliwością zabudowy siedliskowej na okoliczność wykazania wadliwości wyceny wartości wywłaszczonej nieruchomości w operacie szacunkowym z dn. 27 września 2021 r. Sąd na rozprawie rozpoznającej skargę, postanowieniem z dn. 14 lipca 2022 r. uwzględnił ten wniosek na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. Z treści tego przepisu wynika, że sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowód uzupełniający z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie.

Z wniosku dowodowego wynika, że strona zarzuca rzeczoznawcy majątkowemu I. C., że dokonała analizy rynku lokalnego i zawartych na nim transakcji przez arbitralny wybór kilkunastu transakcji nieruchomości położonych w miejscowościach: M., G., K., natomiast pominęła transakcje z obszarów przedmieścia R., okalających lotnisko, które położone są równie blisko lub nawet bliżej wywłaszczonej nieruchomości niż ww. miejscowości.

Zdaniem Sądu przedstawiona przez stroną na etapie postępowania sądowego analiza cenowa sporządzona przez innego rzeczoznawcę majątkowego R.M. z dn. 26 stycznia 2022 r. (po dacie wydania zaskarżonej decyzji) nie może przynieść oczekiwanego skutku. W tym zakresie Sąd stoi na stanowisku, że jeśli strona miała zastrzeżenia co do rzetelności i prawidłowości wykonania przez rzeczoznawcę majątkowego operatu szacunkowego, to mogła skorzystać z możliwości oceny operatu przez organizację zawodową rzeczoznawców majątkowych w celu skontrolowania prawidłowości sporządzenia tego operatu (art. 157 u.g.n.). Możliwość ta i skorzystanie z niej zależy jednak od inicjatywy strony, która dąży do zakwestionowania prawidłowości sporządzenia operatu szacunkowego jako podstawy wydania decyzji (por. wyrok NSA z 7 marca 2014 r., sygn. akt I OSK 1894/12, wyrok WSA w Poznaniu z 28 lutego 2019 r., sygn. akt II SA/Po 1071/18, oba publ. CBOSA). Nie można oczekiwać takiego wystąpienia od organów administracji (czy też od Sądu), jeżeli w ich ocenie operat nie wzbudza wątpliwości co do jego prawidłowości (por. wyrok NSA z 28 kwietnia 2020 r., sygn. akt I OSK 557/19, Lex nr 2978263).

W przedmiotowej sprawie strona nie skorzystała z takiej możliwości, nie przedłożyła w toku postępowania administracyjnego kontroperatu szacunkowego, ani oceny operatu przez organizację zawodową rzeczoznawców, stąd stanowisko i wywody zawarte w przedłożonej analizie cenowej sporządzonej przez rzeczoznawcę majątkowego R. M. nie mogły doprowadzić do zakwestionowania oceny operatu szacunkowego sporządzonego przez rzeczoznawcę majątkowego I. C.. W sporządzonym przez rzeczoznawcę majątkowego I. C., jego autorka wskazała, że dla celów szacowania dokonała zestawienia transakcjami z rynku lokalnego z obszaru gm. G. ( opisała 19 transakcji, natomiast jako podobne wybrała i uzasadniała 3 transakcje z miejscowości M.). Sąd podziela stanowisko organów, że brak jest podstaw do uznawania jako podobne nieruchomości wskazanych w analizie cenowej R. M., w szczególności przyjęcia nieruchomości z terenu miasta R., które mają inne położenie ( inna gmina miejska, inny charakter rynku). Podsumowując powyższe rozważania, stwierdzić należy, że skarżąca nie wykazała skutecznie iż opinia biegłej nie spełnia wszystkich wymogów formalnych określonych w u.g.n. oraz w rozporządzeniu w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzenia operatu szacunkowego, a także że nie opiera się na prawidłowych danych dotyczących szacowanej nieruchomości. Wobec tego nie można było uznać za trafne zarzutów skargi, że ustalona wartość nieruchomości skarżącej nie odpowiada jej rzeczywistej wartości, co oznacza także niezasadność zarzutu, że ustalone odszkodowanie nie stanowi pełnego wynagrodzenia szkody poniesionej przez skarżącą, której odjęto prawo własności nieruchomości w drodze wywłaszczenia.

Odnosząc się do kolejnych zarzutów skargi, zdaniem Sądu nie zasługuje na uwzględnienie zarzut skargi naruszenia § 26 ust. 1 rozporządzenia RM z 2004 r., ponieważ w pierwszej kolejności biegły ma za zadanie zbadać nieruchomości podobne będące przedmiotem obrotu na rynku lokalnym, a w przypadku ich braku dopiero na rynku regionalnym albo krajowym. Z operatu szacunkowego (str. 19) wynika, że w zakresie nieruchomości zabudowanych i gruntów budowlanych biegła dokonała analizy transakcji nieruchomości właśnie z rynku lokalnego – gminy G.. Nie było więc potrzeby sięgać do dalszych rynków nieruchomości. Poza tym § 26 ust. 3 rozporządzenia RM z 2004 r. wyraźnie wskazuje, że rodzaj rynku, jego obszar i okres badania określa rzeczoznawca majątkowy, uwzględniając w szczególności przedmiot, zakres, cel i sposób wyceny, dostępność danych oraz podobieństwo rynków.

Następnie, w ocenie Sądu, niezasadny jest zarzut skargi naruszenia art. 23 ust. 1 specustawy lotniskowej, bowiem zgodnie z tym przepisem biegła określiła stan przedmiotowej nieruchomości na datę wydania decyzji lokalizacyjnej, tj. 21 grudnia 2020 r. oraz według jej wartości z dnia sporządzenia operatu szacunkowego, tj. 27 września 2021 r. (str. 3 operatu). Zakreślając zaś okres badania cen nieruchomości z rynku lokalnego (od marca 2019 r. do dnia wyceny) wskazała, że w badanym okresie nie zaobserwowano znacznych różnic cenowych w związku z upływem czasu, ceny były stabilne (str. 19 operatu).

Sąd podziela także stanowisko organów, że przyjęty przez rzeczoznawcę majątkowego współczynnik 0,95 został właściwie uzasadniony. Jego uzasadnienie wynika z zapisów studium gminy G. w którym znajdują się zapisy, że szacowana nieruchomość znajduje się w obszarze związanym z uciążliwością hałasową od lotniska powyżej 65 dB. Taki zapis w studium rzeczoznawca zobowiązania była uwzględnić zgodnie z art. 154 ust.2 u.g.n.

Niezasadne są również zarzuty skargi dotyczące naruszenia art. 21 ust. 2, art. 64 ust. 1 i ust. 2 Konstytucji RP, art. 1 Protokołu nr 1 do Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności poprzez ustalenie odszkodowania nieodpowiadającego pojęciu słusznego odszkodowania i naruszającego zasadę "sprawiedliwej równowagi". W tym zakresie wypowiedział się Europejski Trybunał Praw Człowieka w decyzji z 31 sierpnia 2021 r. nr 65146/11 w sprawie Chojnowski i inni v. Polska (publ. Lex nr 3226038), że art. 1 Protokołu nr 1 nie gwarantuje prawa do pełnego odszkodowania. Wskazano w orzeczeniu, że osoba poddana wywłaszczeniu co do zasady musi uzyskać odszkodowanie "rozsądnie związane z wartością mienia", którego została pozbawiona, nawet jeżeli uprawnione cele "pożytku publicznego" mogą nakazywać przyznanie rekompensaty mniejszej niż pełna wartość rynkowa wywłaszczonego mienia. Wyżej wskazane przepisy Konstytucji dotyczące ochrony prawa własności, zdaniem Sądu, nie są naruszone w sytuacji ustalenia stronie odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość zgodnego z przepisami prawa.

Wreszcie, jako niezasadne, zostały potraktowane zarzuty naruszenia przepisów postępowania art. 9, art. 10§1, art. 80, art.81, art. 138§2 kpa poprzez zaniechanie umożliwienia stronom wzięcia czynnego udziału w postepowaniu przez zgłoszenie zastrzeżeń do operatu szacunkowego. W ocenie Sądu skarżąca, jak też pozostali współwłaściciele wywłaszczonej nieruchomości, mieli zachowane warunki realizacji uprawnień procesowych w zakresie składania zastrzeżeń, zarzutów do operatu szacowania. Zresztą w rezultacie tej "krytyki" biegła opracowała drugi operat, który podwyższał wycenę nieruchomości. Podniesiona okoliczność niezachowania terminów procesowych, w szczególności w odniesieniu do decyzji organu I instancji niezasadna, Decyzja Wojewody M. ( organu I instancji została wydana w dn. 18 października 2021r., natomiast kopia operatu szacowania została wydana skarżącej w dn. 4 października 2021r., a więc zachowano zasadę czynnego udziału strony w postępowaniu określoną w art. 10 kpa.

Nie znajdują także uzasadnienia zarzuty wadliwości oceny dowodu z operatu szacunkowego sporządzonego przez rzeczoznawcę majątkowego, w szczególności zarzut że dowód ten nie został wystarczająco wnikliwie zbadany przez organy orzekające w sprawie. W ocenie Sądu dowód ten został oceniony przez organy zgodnie z zasadą swobodnej oceny, nie dopuszczając się dowolności w tym zakresie. Sąd nie dopatrzył się także zarzucanych w skardze uchybień organów w zakresie zaniechania dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, oceny dowodów czy sposobu uzasadnienia zaskarżonej decyzji (art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 k.p.a.). Natomiast subiektywne przekonanie o wadliwości analizowanego operatu nie może przynieść oczekiwanego przez skarżącą rezultatu. Należy bowiem odróżnić ocenę wiarygodności dowodowej operatu szacunkowego od oceny prawidłowości tego operatu, która należy do organizacji zawodowej rzeczoznawców majątkowych, zgodnie z art. 157 ust. 1 u.g.n. Podważenie więc prawidłowości operatu szacunkowego w odniesieniu do wiadomości specjalnych następuje w ramach oceny dokonywanej przez organizację zawodową rzeczoznawców majątkowych.

Zdaniem Sądu fakt, że strona nie zaakceptowała zasadności przesłanek faktycznych i prawnych, którymi kierował się organ przy załatwieniu sprawy, nie świadczy o naruszeniu przez ten organ zasady przekonywania (art. 11 k.p.a.). Nie wymaga się bowiem od organu osiągnięcia rezultatu, tj. przekonania strony, że adresowana do niej decyzja jest słuszna i zgodna z prawem (por. wyrok NSA z 29 czerwca 2010 r., sygn. akt I OSK 124/10, publ. CBOSA).

Mając powyższe na uwadze Sąd, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.