VII SO/Wa 17/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Asesor WSA Lucyna Staniszewska po rozpoznaniu w dniu 14 maja 2025 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. S. o wymierzenie Uczelni [...] w W. grzywny za nieprzekazanie sądowi administracyjnemu skargi na bezczynność wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę postanawia: oddalić wniosek.

Wnioskiem z 7 kwietnia 2025 r. A. S. wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o wymierzenie grzywny Uczelni [...] w W. za nieprzekazanie w terminie skargi wraz z odpowiedzią na skargę i aktami administracyjnymi.

Jak wskazała wnioskodawczyni, 12 lutego 2025 r. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na bezczynność Rektora Uczelni w wydaniu karty przebiegu studiów. Skarga została odebrana przez Uczelnię 14 lutego 2025 r. Organ miał obowiązek przekazać skargę wraz z aktami sprawy w terminie 30 dni od jej otrzymania. Tymczasem do dnia 7 kwietnia 2025 r. skarga nie została przekazana do Sądu.

W odpowiedzi na wniosek Uczelnia wniosła o jego oddalenie. Wskazała, że w dniu 28 kwietnia 2025 r. organ przekazał do Sądu akta postępowania oraz stanowisko w przedmiocie skargi. Nadto podniosła, że w dniu 17 kwietnia 2025 r. skarżąca otrzymała żądane przez siebie dokumenty, a dowody na tę okoliczność załączone zostały do pisma organu z 17 kwietnia 2025 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 54 § 2 zdanie pierwsze ustawy z dnia 30 czerwca 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm.), powoływanej dalej jako "ppsa", organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi, przekazuje ją wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia. Natomiast w myśl art. 55 § 1 ppsa, w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa powyżej, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 ppsa, czyli do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Postanowienie w tym przedmiocie może być wydane na posiedzeniu niejawnym.

Podkreślić należy, że grzywna, o której mowa w art. 55 § 1 ppsa ma charakter mieszany, tj. dyscyplinująco-restrykcyjny. Jej celem jest nie tylko doprowadzenie do tego, by organ przekazał sądowi administracyjnemu skargę wraz z aktami sprawy i swoim stanowiskiem, ale także ma ona być sankcją za naruszenie podstawowego prawa jednostki do rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, o którym mowa w art. 45 ust. 1 Konstytucji RP. Ponadto ma ona również funkcję prewencyjną, której celem jest zapobieżenie naruszeniom prawa w przyszłości (por. postanowienia NSA z dnia 4 listopada 2021 r., III OSK 5433/21 i z dnia 18 kwietnia 2023 r., III OZ 188/23 publ. CBOSA). Podkreślić należy, że określenie w art. 54 § 2 ppsa terminu na dopełnienie obowiązku przekazania skargi, odpowiedzi na skargę i akt sprawy wyklucza jakąkolwiek swobodę organu administracji w tym zakresie, a organ musi dochować terminu z art. 54 § 2 ppsa (por. uchwała NSA z dnia 3 listopada 2009 r., II GPS 3/09). I chociaż powołane przepisy nie zobowiązują sądu do wymierzenia organowi administracji publicznej grzywny, ale pozostawiają to do uznania sądu, o czym świadczy użycie sformułowania w art. 55 § 1 ppsa sąd "może orzec" o wymierzeniu organowi grzywny, to przy rozstrzyganiu wniosku o wymierzenie grzywny należy wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, tj.: przyczyny niewypełnienia obowiązków, czas jaki upłynął od wniesienia skargi, okoliczność czy organ przed rozpatrzeniem wniosku wypełnił obowiązek i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu.

Rozpoznając niniejszy wniosek o wymierzenie grzywny, stwierdzić należy, że – jak wynika z akt niniejszej sprawy oraz akt sprawy ze skargi A. S. na bezczynność Uczelni, skarga na bezczynność Uczelni w wydaniu karty przebiegu studiów wpłynęła do Uczelni w dniu 14 lutego 2025 r. Tym samym trzydziestodniowy termin, o którym mowa w art. 54 § 2 ppsa na przekazanie do Sądu skargi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę upłynął 16 marca 2025 r. W odpowiedzi na wniosek o wymierzenie grzywny organ poinformował, że przekazał Sądowi skargę na bezczynność w dniu 28 kwietnia 2025 r. i dokonał czynności, w odniesieniu do której skarga została wniesiona, tj. w dniu 16 kwietnia 2025 r. karta przebiegu studiów została wydana. Wnioskodawczyni otrzymała żądane przez siebie dokumenty w dniu 17 kwietnia 2025 r.

Wskazując na powyższe, stwierdzić należy, że Uczelnia wykonała ciążący na niej obowiązek wynikający z art. 54 § 2 ppsa w dniu 28 kwietnia 2025 r. Tym samym podstawowy cel – przekazanie dokumentów do Sądu – mimo że z opóźnieniem, został zrealizowany.

Podkreślić należy, że rozpoznając wniosek o wymierzenie grzywny Sąd nie wymierza jej automatycznie, lecz bierze pod uwagę specyfikę i charakter okoliczności danej sprawy, w tym przyczyny niewypełnienia przez organ obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 ppsa (por. postanowienia NSA z dnia 31 marca 2009 r., I OZ 274/09 i z 24 marca 2021 r., II OZ 134/21). Zakres i forma działania sądu administracyjnego nie powinna natomiast wykraczać poza to, co jest konieczne do osiągnięcia celu jakim jest sądowa kontrola wykonywania administracji publicznej (por. postanowienia NSA z 10 listopada 2016 r., I OZ 1216/16 i z dnia 24 maja 2022 r., III OZ 314/22).

Taka też sytuacja zaistniała w okolicznościach niniejszej sprawy, gdzie jak powyżej ustalono skarga na bezczynność wraz z odpowiedzią i aktami administracyjnymi została przekazana do Sądu z nieco ponad miesięcznym opóźnieniem. Tym samym Sąd uznał, że wymierzenie Uczelni grzywny jest nieuzasadnione, zwłaszcza, że przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie grzywny, organ wypełnił obowiązek przekazania dokumentów, o których mowa w art. 54 § 2 ppsa.

W tym stanie sprawy Sąd orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 55 § 1 a contrario ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.