Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia 18 sierpnia 2023 r., znak DOR.7211.38.2023.PKR, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r., poz. 775 ze zm.), zw. dalej "k.p.a.", po utrzymała w mocy postanowienie Wojewody Mazowieckiego z dnia 30 grudnia 2022 r, nr 1727/SAAB/2022, w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego.
Powyższe rozstrzygnięcie zostało podjęte w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy:
Postanowieniem z 30 grudnia 2022 r., biorąc po uwagę wytyczne wynikające z postanowienia Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 3 sierpnia 2022 r., znak: DOA.7111.84.2022.LWT, Wojewoda Mazowiecki po ponownym rozpatrzeniu sprawy odmówił wznowienia, na wniosek G. C., postępowania zakończonego ostateczną decyzją Wojewody Mazowieckiego z 13 lutego 2020 r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą [...] S.A. pozwolenia na budowę podstacji trakcyjnej D. wraz z niezbędną infrastrukturą na terenie zamkniętym na działce nr [...], obręb [...]], jednostka ewidencyjna K., powiat [...].
Zażalenie na powyższe postanowienie Wojewody Mazowieckiego z 30 grudnia 2022 r. złożyła G. C.
Po rozpatrzeniu powyższego zażalenia GIMB stwierdził, że Wyjaśnić w pierwszej kolejności należy, że wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego decyzją ostateczną jest wyjątkiem od ogólnej zasady trwałości decyzji administracyjnej, wyrażonej w art. 16 k.p.a. Wznowienie postępowania uregulowane w art. 145-153 k.p.a. jest instytucją procesową stwarzającą możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną w sytuacji, gdy postępowanie, w którym zapadło weryfikowane rozstrzygnięcie, było dotknięte jedną z kwalifikowanych wad wymienionych enumeratywnie w art. 145 § 1 pkt 1-8 k.p.a. oraz art. 145a, art. 145aa i art. 145b k.p.a.
Postępowanie w sprawie wznowienia postępowania podzielone jest na dwie fazy. Pierwsza faza to etap wyjaśniający, podczas którego organ administracji publicznej bada formalną dopuszczalność wszczęcia postępowania wznowieniowego. W razie stwierdzenia braku możliwości wznowienia postępowania, organ administracji wydaje postanowienie, na podstawie art. 149 § 3 k.p.a. Następuje to wtedy, gdy wznowienie nie jest możliwe z przyczyn podmiotowych lub przedmiotowych. Przyczyny przedmiotowe to m.in. złożenie wniosku po upływie ustawowego terminu.
Jak wskazano we wcześniejszym postanowieniu Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 3 sierpnia 2022 r., rozpatrującym zażalenie G. C. oraz K. C. na postanowienie Wojewody Mazowieckiego z 30 sierpnia 2021 r. w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Wojewody Mazowieckiego z 13 lutego 2020 r. G. C. uchybiła - wskazanemu w art. 148 § 2 k.p.a. - jednomiesięcznemu terminowi na wniesienie padania o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Wojewody Mazowieckiego z 13 lutego 2020 r. Ocena ta pokryła się z ustaleniami organu wojewódzkiego.
W odniesieniu do kwestii terminu w jakim K. C. dowiedział się o decyzji Wojewody Mazowieckiego z 13 lutego 2020 r. GINB, nie podzielił ustaleń Wojewody Mazowieckiego zawartych w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia z 30 sierpnia 2021 r., że wniosek K. C. o wznowienie postępowania zakończonego ww. decyzją Wojewody Mazowieckiego z 13 lutego 2020 r. został złożony z uchybieniem jednomiesięcznego terminu wynikającego z art. 148 § 2 k.p.a. Tym samym w analizowanym przypadku organ wojewódzki odmawiając, na podstawie art. 149 § 3 w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., wznowienia na wniosek K. C., postępowania zakończonego ww. decyzją Wojewody Mazowieckiego z 13 lutego 2020 r. naruszył art. 149 § 3 k.p.a.
W związku z powyższym GINB postanowieniem z 3 sierpnia 2022 r. uchylił w całości postanowienie Wojewody Mazowieckiego z 30 sierpnia 2021 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, jednocześnie wydając wytyczne, iż organ wojewódzki ponownie rozpatrując sprawę powinien odmówić wznowienia, na wniosek G. C., postępowania zakończonego decyzją Wojewody Mazowieckiego z 13 lutego 2020 r. a odrębnym postanowieniem wznowić, na wniosek K. C., postępowanie zakończone ww. decyzją organu wojewódzkiego i dopiero po wznowieniu postępowania ocenić czy zaszła przesłanka wznowieniowa z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.
Jak wynika z analizy akt organu wojewódzkiego. Wojewoda Mazowiecki postanowieniem z 30 grudnia 2022 r. odmówił wznowienia, na wniosek G.C., postępowania w sprawie zakończonej decyzją Wojewody Mazowieckiego z 13 lutego 2020 r. natomiast postanowieniem z 30 grudnia 2022 r. wznowił, na wniosek K.C., postępowanie w sprawie zakończonej decyzją Wojewody Mazowieckiego z 13 lutego 2020 r.
Biorąc pod uwagę powyższe GINB nie zgodził się z podstawowym zarzutem G.C. przedstawionym w zażaleniu z 16 stycznia 2023 r., na postanowienie Wojewody Mazowieckiego z 30 grudnia 2022 r. jakoby organ wojewódzki wadliwie wykonał zalecenia wynikające z postanowienia GINB z 3 sierpnia 2022 r. poprzez odmowę wznowienia postępowania na wniosek K.C., ponieważ ww. postanowienie odmawia jedynie wznowienia postępowania na wniosek G.C..
Na marginesie GINB wskazał, że decyzją z 19 czerwca 2023 r. organ wojewódzki odmówił uchylenia, po wznowieniu na wniosek K.C., ostatecznej decyzji Wojewody Mazowieckiego z 13 lutego 2020 r.
Pozostałe zarzuty zawarte w zażaleniu G.C. z 16 stycznia 2023 r. na postanowienie Wojewody Mazowieckiego z 30 grudnia 2022 r. są tożsame z zarzutami przedstawionymi w zażaleniu G.C. oraz K.C. z 20 września 2021 r. na postanowienie Wojewody Mazowieckiego z 30 sierpnia 2021 r., do których organ odwoławczy, tj. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego odniósł się już w postanowieniu GINB z 3 sierpnia 2022 r.
Mając na uwadze powyższe stanowisko judykatury oraz okoliczność, że G.C. we wniosku z 15 lutego 2021 r. wniosła o "udostępnienie treści decyzji administracyjnej tut. organu nr 108/SAAB w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę inwestycji przebudowy infrastruktury linii kolejowej dotyczącej budowy podstacji trakcyjnej D.", GINB przyjął, że skarżąca co najmniej w dniu 15 lutego 2021 r. wiedziała o ww. decyzji organu wojewódzkiego, w rozumieniu art. 148 § 2 k.p.a.
Tym samym, miesięczny termin wynikający z art. 148 § 2 k.p.a. na złożenie przez skarżącą – G. C. wniosku o wznowienie, w oparciu o art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., postępowania zakończonego ww. decyzją Wojewody Mazowieckiego z 13 lutego 2020 r., upłynął 15 marca 2021 r., podczas gdy wniosek o wznowienie ww. postępowania złożyła ona w placówce pocztowej operatora publicznego w dniu 22 marca 2021 r.
W związku z powyższym GINB uznał, że G.C. uchybiła wskazanemu w art. 148 § 2 k.p.a. jednomiesięcznemu terminowi na wniesienie podania o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Wojewody Mazowieckiego z 13 lutego 2020 r.
Skargę na powyższe postanowienie GINB wniosła G.C., zarzucając naruszenie przepisów prawa procesowego mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
- art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 148 § 2 k.p.a. poprzez ustalenie, że wniosek o wznowienie postępowania został złożony z przekroczeniem ustawowego terminu;
- art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 148 § 1 k.p.a. w zw. z art. 7 i 77 k.p.a. oraz art. 9 k.p.a. oraz art. 124 § 2 k.p.a. albowiem organ II instancji, co najmniej przedwcześnie zarzucił skarżącej uchybienie terminu do złożenia podania o wznowienie postępowania uznając, że w dniu sporządzenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej skarżąca mieli wiedzę o wydanej przez Wojewodę Mazowieckiego decyzji z 13 lutego 2020 r. jak również i tego, że skarżąca przed wytworzeniem wniosku o udzielenie informacji publicznej miała wiedzę odnośnie ww. decyzji albowiem wniosek o udzielenie informacji publicznej z 27 stycznia 2021 r., nadano z adresu skrzynki mailowej [...], oraz że adres ww. jest zbieżny z adresem do korespondencji skarżącej, podczas gdy nie można utożsamiać wniosku o udostępnienie informacji publicznej złożony przez osobę trzecią a uzyskaniem wiedzy przez skarżącą o stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Organ w zaskarżonym postanowieniu nie wskazał z jakich przyczyn uznał, że skarżąca uchybiła jednomiesięcznemu terminowi wynikającym z art. 148 § 2 k.p.a;
- art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 7, 77 § 1, 80, 124 § 2 k.p.a. poprzez uchylenie się przez GINB od zgromadzenia i wyczerpującej analizy materiału dowodowego. Organ odwoławczy nie ustalił rzeczywistego stanu faktycznego sprawy oraz sekwencji zdarzeń związanych ze złożeniem wniosku o wznowienie postępowania, który wywiedziony był w terminie. W sprawie w dniu 8 marca 2021 r., skarżąca otrzymali treść decyzji uzyskaną w trybie dostępu do informacji publicznej. W tym dniu skarżąca dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia. Chodzi tu o treść decyzji organu administracji publicznej o postępowaniu, którym nie były zawiadomione. Zwrot "strona dowiedziała się o decyzji" należy rozumieć w ten sposób, że strona uzyskała informacje pozwalające zidentyfikować decyzję, której jej nie doręczono, w stopniu pozwalającym na sformułowanie żądania wznowienia postępowania. Organ odwoławczy nie poczynił własnych ustaleń odnośnie rzekomego uchybienia terminowi z art. 148 § 2 k.p.a. powielając ustalenia organu I instancji;
- art. 107 § 3 w zw. z art. 124 § 2 k.p.a. poprzez sporządzenie uzasadnienia zaskarżonego postanowienia w sposób lakoniczny uniemożliwiający prześledzenie toku rozumowania organu.
Wskazując na te zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia oraz zasądzenie kosztów postępowania sądowego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest niezasadna.
Przedmiotem kontroli Sądu jest postanowienie GINB z dnia 18 sierpnia 2023 r. wydane w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania. Postanowieniem tym GINB utrzymał w mocy postanowienie Wojewody Mazowieckiego z dnia 30 grudnia 2022 r. o odmowie wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Wojewody Mazowieckiego z dnia 13 lutego 2020 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającą [...] S.A. pozwolenia na budowę podstacji trakcyjnej D. wraz z niezbędną infrastrukturą na terenie zamkniętym na działce nr [...], obręb [...], jednostka ewidencyjna K., powiat w..
Zdaniem GINB skarżąca złożyła wniosek o wznowienie postępowania z uchybieniem terminu z art. 148 § 2 k.p.a.
Przechodząc do analizy zgłoszonych w skardze zarzutów na wstępie porządkująco przypomnieć należy, że skuteczność wniosku o wznowienie postępowania administracyjnego zależy od złożenia tego wniosku w terminie określonym przepisami k.p.a., który wynosi miesiąc i zgodnie z zasadą ogólną wyrażoną w art. 148 § 1 k.p.a. biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Na gruncie tej sprawy uwzględnić jednak należało, że ww. zasada przyjęta w art. 148 § 1 k.p.a. podlega modyfikacji w § 2 tego artykułu w sytuacji, gdy żądanie wznowienia postępowania opiera się na przesłance z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Mając zatem na uwadze, iż wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją Wojewody Mazowieckiego z dnia 13 lutego 2020 r. złożony został przez skarżącą z powołaniem się na przesłankę wznowienia określoną w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. (w związku ze wskazaniem, że skarżąca bez swojej winy nie brała udziału w tym postępowaniu), to badanie, czy przedmiotowy wniosek o wznowienie złożony został w terminie musiało nastąpić w odniesieniu do przepisu art. 148 § 2 k.p.a., który początek biegu tego terminu określa odmiennie, niż czyni to ustawodawca w przepisie art. 148 § 1 k.p.a.
Przepis art. 148 § 2 k.p.a. stanowi, że termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. Ciężar dowodu dochowania terminu, o którym mowa w art. 148 § 1 k.p.a., spoczywa na stronie, która domaga się wznowienia postępowania w sprawie. Strona musi więc udowodnić, kiedy (w jakiej dacie) dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania (tu: dowiedziała się o decyzji), w sposób pozwalający organowi zweryfikować i ustalić, że jej podanie o wznowienie wpłynęło przed upływem jednomiesięcznego terminu (W. Chróścielewski, Z. Kmieciak (red.), Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, WKP 2019, Komentarz do art. 148 i powołane tam orzecznictwo NSA: wyrok z 25 maja 2017 r., sygn. akt II OSK 2449/15; z dnia 11 października 2016 r., sygn. akt I OSK 2303/15; z dnia 25 maja 2016 r., sygn. akt II OSK 2343/14). Powzięcie wiadomości o wydaniu decyzji nie jest pojęciem tożsamym z zawiadomieniem o pełnej treści decyzji, co mogłoby nastąpić dopiero po doręczeniu decyzji. W świetle ugruntowanego już orzecznictwa sądowego, dowiedzenie się o decyzji należy traktować za równoznaczne uzyskaniu przez stronę informacji pozwalających zidentyfikować jej decyzję kończącą postępowanie, w którym nie brała udziału, w stopniu pozwalającym na sformułowanie żądania jego wznowienia (wyrok NSA z 19 czerwca 2019 r. sygn. akt II OSK 2083/17). Przez dowiedzenie się o decyzji należy rozumieć powzięcie wiedzy o samym fakcie wydania rozstrzygnięcia w sposób umożliwiający złożenie podania o wznowienie. Chodzi o takie dane, jak nazwa organu, który decyzję wydał oraz sposób rozstrzygnięcia sprawy. Nie jest natomiast konieczne dokładne poznanie pełnej treści decyzji (wyrok NSA z 30 września 2020 r. sygn. akt II OSK 1464/20 czy wyrok NSA z dnia 23 sierpnia 2023 r., sygn.. akt II OSK 2798/20).
Odnosząc powyższe do okoliczności niniejszej sprawy wskazać należy, iż Wojewoda Mazowiecki prowadził postępowanie w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Wojewody Mazowieckiego z 13 lutego 2020 r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą [...] S.A. pozwolenia na budowę podstacji trakcyjnej D. wraz z niezbędną infrastrukturą na terenie zamkniętym na działce nr [...], obręb [...]., jednostka ewidencyjna K., powiat [...].
Pismem z dnia 24 marca 2021 r. (data nadania) skierowanym do Wojewody Mazowieckiego G. i K. C. złożyli wniosek o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Wojewody Mazowieckiego z dnia 13 lutego 2020 r
We wniosku o wznowienie postępowania G. i K. C. podali przyczyny, które wg. nich stanowią postawę do wznowienia postępowania, a które określili jako przypadek wymieniony w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., tj. strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Dodatkowo nadmienili, że o ww. decyzji dowiedzieli się w dniu 8 marca 2021 r. kiedy uzyskali jej treść w trybie dostępu do informacji publicznej (w załączeniu przedłożyli pismo Wojewody Mazowieckiego z dnia 4 marca 2021 r.). W tym dniu dowiedzieli się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia. Dopiero wówczas poznali treść decyzji zapadłej w postępowaniu, o którym nie byli zawiadamiani. O inwestycji objętej decyzją z dnia 13 lutego 2020 r. dopiero podczas jej realizacji. Tym samy, w ocenie wnioskujących, termin na złożenie wniosku o wznowienie postępowania został zachowany.
Natomiast, tak Wojewoda, jak i GINB, przyjęli, że G.C. już w dniu 27 stycznia 2021 r., kiedy składała bardzo precyzyjnie brzmiący wniosek o udostępnienie treści decyzji w trybie informacji publicznej, przez uzyskanie "treści decyzji nr 108/SAAB/2020 wydanej przez wojewodę mazowieckiego. Decyzja dotyczy budowy podstacji trakcyjnej D.." "udostępnienie treści decyzji administracyjnej tut. organu nr 108/SAAB w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę inwestycji przebudowy infrastruktury linii kolejowej dotyczącej budowy podstacji trakcyjnej D.", wiedziała o ww. decyzji organu wojewódzkiego, w rozumieniu art. 148 § 2 k.p.a.
Informacje zawarte w przywołanym wyżej wniosku w oczywisty sposób spełniają kryteria "dowiedzenia się o decyzji" z art. 148 § 2 k.p.a. Wynika z nich bowiem przedmiot decyzji, sygnatura i merytoryczny charakter rozstrzygnięcia.
Przesądza to o prawidłowości zaskarżonego postanowienia, które prawidłowo przesądziło o uchybieniu przez skarżących terminu z art. 148 § 2 k.p.a.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił jako niezasadną.