A. W. i M.W. ("skarżące") pismem z dnia 26 lipca 2022 r. wniosły do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę o wznowienie postępowania sądowego w sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 49/20.
Zarządzeniem z dnia 12 grudnia 2022 r. k. 24 wezwano skarżącą A. W. do wskazania w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi o wznowienie postępowania sądowego: a) przesłanki (przepisu) w oparciu o którą wnosi o wznowienie postępowania sądowego, b) oznaczenie orzeczenia, którego skarga dotyczy; postanowienia z 11 maja 2020 r. odrzucającego skargę A. W., czy postanowienia z 11 maja 2020 r. odrzucającego skargę M.W., c) wskazanie zakresu żądania o uchylenie lub zmianę zaskarżonego orzeczenia/orzeczeń, d) podanie okoliczności stwierdzających zachowanie terminu do wniesienia skargi o wznowienie wynikającego z art. 277 p.p.s.a. Jednocześnie pouczono skarżącą o treści art. 273, 277, 279 p.p.s.a.
Wezwanie do usunięcia ww. braków doręczono skarżącej w dniu 29 grudnia 2022 r. k. 26. Termin do usunięcia braku formalnego upłynął zatem bezskutecznie w dniu 5 stycznia 2023 r.
W piśmie z dnia 2 stycznia 2023 r. skarżąca wskazała, że wnosi "o wznowienie sprawy, gdyż w myśl art. 145 KPA na pewno zostały tu naruszone punkty 1, 2, 4 i 5 i być może inne, ale nie mając dokumentacji, ani postanowienia, nie mamy de fato możliwości precyzyjnie określić zarzutów."
Kolejno zarządzeniem z dnia 19 maja 2023 r. k. 49 wezwano skarżącą M. W. do wskazania w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi o wznowienie postępowania sądowego: a) przesłanki (przepisu) w oparciu o którą wnosi o wznowienie postępowania sądowego, b) oznaczenie orzeczenia, którego skarga dotyczy; postanowienia z 11 maja 2020 r. odrzucającego skargę A. W., czy postanowienia z 11 maja 2020 r. odrzucającego skargę M. W., c) wskazanie zakresu żądania o uchylenie lub zmianę zaskarżonego orzeczenia/orzeczeń, d) podanie okoliczności stwierdzających zachowanie terminu do wniesienia skargi o wznowienie wynikającego z art. 277 p.p.s.a. Jednocześnie pouczono skarżącą o treści art. 273, 277, 279 p.p.s.a.
Wezwanie do usunięcia ww. braków doręczono skarżącej w dniu 6 czerwca 2023 r. k. 51. Termin do usunięcia braku formalnego upłynął zatem bezskutecznie w dniu 13 czerwca 2023 r. W dniu 11 czerwca 2023 r. nadesłano wniosek z 10 czerwca 2023 r. o podanie wysokości kwoty wpisu od skargi z uwagi na postanowienia odmawiające przyznania skarżącym przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych (vide. VII SPP/Wa 27/23 i VII SPP/Wa 28/23).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Instytucja wznowienia postępowania polega na ponownym rozpatrzeniu i rozstrzygnięciu sprawy zakończonej prawomocnym orzeczeniem w przypadkach zajścia ustawowych przyczyn wznowienia. Artykuł 270 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 259 ze zm. – dalej jako "p.p.s.a.") dopuszcza wznowienie postępowania, które zostało zakończone prawomocny orzeczeniem.
Skarga o wznowienie postępowania powinna odpowiadać wymaganiom formalnym stawianym pismom strony (art. 46 p.p.s.a.), a ponadto zgodnie z art. 279 p.p.s.a. zawierać oznaczenie zaskarżonego orzeczenia, podstawę wznowienia i jej uzasadnienie, okoliczności stwierdzające zachowanie terminu do wniesienia skargi oraz żądanie uchylenia lub zmiany zaskarżonego orzeczenia.
Podanie podstawy wznowienia powinno zawierać powołanie i wyraźne określenie, które z podstaw wymienionych w art. 271-273 p.p.s.a. uzasadniają wznowienie postępowania w danej sprawie, natomiast uzasadnienie podstaw wznowienia powinno zawierać w szczególności powołanie okoliczności powodujących istnienie wskazanej podstawy wznowienia.
Powyższe elementy kształtują szczególną, obligatoryjną treść skargi o wznowienie postępowania, pozwalającą na określenie zakresu i podstaw oraz dopuszczalności wznowienia postępowania. Brak któregokolwiek z wyżej wskazanych obligatoryjnych elementów skargi o wznowienie postępowania powoduje, że skarga ta nie może być rozpoznana merytorycznie przez sąd, a zatem podlega odrzuceniu (por. postanowienie NSA z dnia 27 maja 2008 r., I OZ 347/08, LEX nr 494207).
Zgodnie z art. 280 p.p.s.a. Sąd bada na posiedzeniu niejawnym, czy skarga jest wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. W braku jednego z tych wymagań Sąd skargę odrzuci.
Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, że skarga o wznowienie postępowania sądowego podlega odrzuceniu, gdyż nie została oparta na ustawowej podstawie wznowienia.
W postępowaniu wstępnym sąd bada, czy twierdzenia skargi będą stanowiły ustawową podstawę wznowienia postępowania. Jeżeli z samej treści skargi o wznowieniu postępowania wynika, że podnoszona podstawa wznowienia nie zachodzi, to taka skarga jako nieoparta na ustawowej podstawie wznowienia podlega odrzuceniu (wyr. NSA z 26.10.2007 r., II FSK 1201/06, Legalis).
Można wyróżnić trzy grupy przyczyn będących podstawami wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego: przyczyny nieważności (art. 271 p.p.s.a.), właściwe przyczyny restytucyjne (art. 273 p.p.s.a.) oraz stwierdzenie przez Trybunał Konstytucyjny niezgodności aktu normatywnego, na podstawie którego zostało wydane prawomocne orzeczenie, z Konstytucją RP, umową międzynarodową lub ustawą (art. 272 p.p.s.a.).
Skarżące w skardze o wznowienie postępowania sądowego, a także w pismach nadesłanych do Sądu nie wskazały przesłanki, na podstawie której wnoszą o wznowienie. Takowej nie można także wywnioskować z treści ww. pism. Wskazanie, że przesłanką o "wznowienie sprawy, gdyż w myśl art. 145 KPA na pewno zostały tu naruszone punkty 1, 2, 4 i 5 i być może inne, ale nie mając dokumentacji, ani postanowienia, nie mamy de fato możliwości precyzyjnie określić zarzutów." nie stanowią żadnej z przesłanek wskazanych w art. 271-273 p.p.s.a.
Przechodząc do analizy terminowości wniesienia skargi z przyczyny wskazanej w art. 271 pkt 2 p.p.s.a., Sąd wskazuje, że przy jej ustalaniu, zastosowanie znajdzie art. 277 p.p.s.a., tj. a mianowicie zbadanie czy strona wniosła skargę w terminie 3 miesięcznym od dnia, w którym strona pozbawiona możności działania lub braku należytej reprezentacji, dowiedziała się o orzeczeniu. Sąd podkreśla przy tym, że świadomość strony o istnieniu podstaw wznowienia i data, kiedy strona dowiedziała się o nich, decyduje o dniu rozpoczęcia biegu terminu do wniesienia skargi, zaś wniesienie skargi o wznowienie postępowania po upływie tego terminu jest niedopuszczalne i powoduje odrzucenie tej skargi.
Odnosząc się do pisma skarżących z 2 stycznia 2023 r. i wskazania, że skarżące nie otrzymały "w sprawie żadnych dokumentów - postanowienia" wyjaśnić należy, że jak wynika z akt sprawy o sygn. akt VII SA/Wa 49/20 wobec której skarżące wnoszą o wznowienie postępowania sądowego, korespondencja z postanowieniem z 11 maja 2020 r. odrzucającym skargę A. W. została zwrócona do Sądu i podwójnie awizowana oraz uznana za doręczoną w dniu 30 lipca 2020 r. (k. 128 akt sądowych VII SA/Wa 49/20). W tej sytuacji, termin do wniesienia skargi o wznowienie postępowania, o którym mowa wyżej, rozpoczął swój 3-miesięczny bieg w dniu 30 lipca 2020 r. (data uznania za doręczone), a upłynął z dniem 30 października 2020 r. Zaś korespondencja zawierająca postanowienie z 11 maja 2020 r. odrzucające skargę M. W. została zwrócona do Sądu i podwójnie awizowana oraz uznana za doręczoną w dniu 30 lipca 2020 r. (k. 127 akt sądowych VII SA/Wa 49/20). W tej sytuacji, termin do wniesienia skargi o wznowienie postępowania, o którym mowa wyżej, rozpoczął swój 3-miesięczny bieg w dniu 30 lipca 2020 r. (data uznania za doręczone), a upłynął z dniem 30 października 2020 r. Idąc dalej należy wskazać, że postanowienie z 11 maja 2020 r. odrzucające skargę A.W. jest prawomocne od dnia 7 września 2020 r., zaś postanowienie z 11 maja 2020 r. odrzucające skargę M. W. jest prawomocne od 1 września 2020 r.
Tymczasem przedmiotowa w skarga o wznowienie postępowania została wniesiona w dniu 27 lipca 2022 r. (data Urzędowego Poświadczenia Przedłożenia), a więc ze znacznym przekroczeniem ustawowego terminu.
Ponadto odnosząc się do zarządzeń wzywających skarżące do uzupełnienia braków formalnych skargi o wznowienie postępowania sądowego należy zaznaczyć, że wymagane braki nie zostały uzupełnione przez skarżące w ustawowym terminie i później.
Mając na uwadze powyższe okoliczności, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. art. 58 § 1 pkt 3 i pkt 6 p.p.s.a. w zw. z art. 280 § 1 p.p.s.a., postanowił, jak w sentencji orzeczenia.