VI SA/Wa 4320/23
wyrok – Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie z dnia 2023-11-22
Dane orzeczenia
Słowa kluczowe
Pełna treść orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Kozik (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Urszula Wilk Asesor WSA Marek Maliński Protokolant starszy referent Agnieszka Stefańska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 listopada 2023 r. sprawy ze skargi J.S. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 24 kwietnia 2023 r. nr [...] w przedmiocie podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego oddala skargę
Zaskarżoną decyzją z 24 kwietnia 2023 r. nr [...] Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia (dalej: "Prezes NFZ"), działając na podstawie art. 109 ust. 1 i ust. 4, art. 5 pkt 21, art. 66 ust. 1 pkt 1 lit c i pkt 16, art. 69 ust. 1 oraz art. 82 ust. 1, ust. 3 i ust. 5 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2022 r., poz. 2561, dalej: "ustawa o świadczeniach") oraz art. 8 ust. 6 pkt 4 i art. 13 pkt 4, pkt 4a i pkt 4b ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2022 r., poz. 1009 ze zm., dalej: "u.s.u.s.", "ustawa systemowa"), ustalił, że J. S. (dalej: "Strona", "Skarżący"):1) podlega od 20 maja 2005 r. obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu jako osoba prowadząca pozarolniczą działalność będąca wspólnikiem jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością [...] SPÓŁKA Z OGRANICZONĄ ODPOWIEDZIALNOŚCIĄ W LIKWIDACJI" Sp. z o.o. (dalej: "Spółka z o.o. w likwidacji"; w okresie od 20 maja 2005 r. do 26 września 2008 r. pod nazwą: "[...] SPÓŁKA Z OGRANICZONĄ ODPOWIEDZIALNOŚCIĄ") z siedzibą w W., 2) podlegał od 14 czerwca 2017 r. do 30 stycznia 2023 r. obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu jako osoba prowadząca pozarolniczą działalność będąca wspólnikiem spółki komandytowej "[...] SPÓŁKA Z OGRANICZONĄ ODPOWIEDZIALNOŚCIĄ SPÓŁKA KOMANDYTOWA" z siedzibą w W. (dalej: "Spółka komandytowa [...]"), 3) podlegał od 13 października 2005 r. do 31 grudnia 2005 r. obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu jako osoba prowadząca pozarolniczą działalność będąca wspólnikiem spółki komandytowej "KANCELARIA [...] SPÓŁKA KOMANDYTOWA" z siedzibą w W. (dalej: "Spółka komandytowa – Kancelaria").
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Prezes NFZ wyjaśnił, że pismem z 19 stycznia 2023 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Warszawie (dalej: "ZUS") zwrócił się do Narodowego Funduszu Zdrowia o wydanie decyzji w zakresie podlegania obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu Strony z tytułu bycia wspólnikiem w ww. spółkach. W uzasadnieniu wniosku ZUS poinformował, że z odpisów pełnych z Rejestru Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego wynika, że Strona jest wspólnikiem ww. spółek oraz, że z tytułu bycia wspólnikiem Spółki z o.o. w likwidacji i Spółki komandytowej [...] nie dokonała zgłoszenia do ubezpieczenia zdrowotnego. Z kolei jeśli chodzi o spółkę Spółkę komandytową – Kancelaria to Strona dokonała zgłoszenia do ubezpieczenia zdrowotnego jako wspólnik tejże spółki w okresie od 1 stycznia 2006 r. do 30 sierpnia 2021 r., natomiast w KRS ww. osoba figuruje jako wspólnik tej spółki od 13 października 2005 r. do 29 sierpnia 2021 r. Dodatkowo wnioskodawca poinformował, że z danych zaewidencjonowanych na koncie ubezpieczonego w ZUS wynika, że ww. osoba w okresie od 20 maja 2005 r. do 31 sierpnia 2009 r, posiadała inny tytuł do obowiązkowych ubezpieczeń społecznych, a od 1 września 2009 r. ma ustalone prawo do emerytury.
Organ wyjaśnił, że z odpisów pełnych z Rejestru Przedsiębiorców KRS dostępnych poprzez stronę internetową Ministerstwa Sprawiedliwości wynika, że Strona: a) figuruje jako wspólnik jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością – Spółki z o.o. w likwidacji, który posiada 100% udziałów w kapitale zakładowym tejże spółki; w historii wpisu brak informacji o zawieszeniu działalności spółki lub jej wykreśleniu z KRS, b) figuruje jako wspólnik spółki komandytowej – Spółki komandytowej [...] od 14 czerwca 2017 r. jako jej komandytariusz; w historii wpisu widnieje informacja o zawieszeniu jej działalności od 31 stycznia 2023 r., c) figuruje jako wspólnik spółki komandytowej – Spółki komandytowej – Kancelaria od 13 października 2005 r., z historii wpisu wynika, że działalność spółki była zawieszona od 30 sierpnia 2021 r., natomiast od 1 lutego 2023 r. działalność spółki została wznowiona.
Organ po przytoczeniu mających zastosowanie w sprawie przepisów prawa uznał, że w świetle powyższych okoliczności Strona podlegała we wskazanych okresach obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z ww. tytułów.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżący, zaskarżając decyzję Prezesa NFZ z 24 kwietnia 2023 r. w całości, wniósł o jej uchylenie w całości, ewentualnie zmianę i przyjęcie, że Skarżący nie podlegał ani nie podlega obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego ze wskazanych tytułów.
Zaskarżonej decyzji Skarżący zarzucił naruszenie:
1) art. 24 § 3 i art. 26 w zw. z art.123 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r., poz. 775 ze zm., dalej: "K.p.a."), poprzez nie stwierdzenie i nie wydania postanowienia na zarzut Skarżącego o występowaniu uzasadnionej przyczyny wyłączenia pracownika i organu tj. Narodowego Funduszu Zdrowia Mazowiecki Oddział w Warszawie, ze względu na zaistnienie braku bezstronności tegoż organu, wywołanego udziałem organu jako Strony w sporach zarówno poddanych postępowaniom administracyjnym i cywilnym, tudzież i karnym, co zdaniem skarżącego ex lege niweczy możliwość należytego rozpoznania i rozstrzygania przez w/w organ w sprawie osobistej Skarżącego, czego namacalnym dowodem jest przemilczenie istnienia zarzutów w tej materii, zarówno przez Mazowiecki Oddział NFZ, jak i Prezesa NFZ, tudzież Ministra Zdrowia , w związku z wnioskami formalnymi z 24.04.2023 r., 02.05.2023 r. i 10.05.2023 r.,
2) 80 w zw. z art. 7 K.p.a., poprzez przekroczenie granic zasady swobodnej oceny dowodów, przez zaniechanie dokładnego wyjaśnienia i ustalenia stanu faktycznego, polegające in concreto na przemilczeniu dwóch nader istotnych okoliczności tj. faktu, że Skarżący jest: a) wspólnikiem spółki prawa handlowego tj. spółki jawnej pod Firmą {...}", tudzież , że :b) jest osobą pobierającą emeryturę, co ma wpływ na ustalenie okoliczności opłacania składek zdrowotnych z obu tytułów,
3) art. 6. K.p.a., bowiem wbrew powoływaniu się przez organ administracyjny, że działa on na przepisach prawa t.j. w tym wypadku, powołane w decyzji przepisy prawa materialnego tj.: art. 109 ust. 1 i 4, art.5 pkt.21, art. 66 ust. 1 pkt. 1 lit. c) i pkt.16, art. 69 ust. 1 oraz art. 82 ust. 1, 3 i 5 ustawy o świadczeniach, oraz art. 8 ust. 6 pkt. 4 i art. 13 pkt.4 , 4 a i 4b u.s.u.s., nie tylko zaniechał dokładnego wyjaśnienia i ustalenia stanu faktycznego,
4) art. 77 K.p.a., art. 2, art. 57 oraz art. 69 Konstytucji RP, oraz art. 80 K.p.a, poprzez brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, nie mając przez to na uwadze ani interesu społeczngo, ani tym bardziej interesu Skarżącego,
5) art. 8 K.p.a., poprzez niezapewnienie przez organ prowadzenia postępowania w taki sposób, aby pogłębiać zaufanie obywateli do organów Państwa oraz świadomość i kulturę prawną obywateli, przez wadliwą z punktu widzenia prakseologicznego organizację organu, w tym braku możliwości kontaktu z osobą prowadzącą postępowanie, udostępniając w tej materii np. wyłącznie do dyspozycji nr. faksu, w sytuacji, kiedy np. nawet w wymiarze sprawiedliwości tego rodzaju nośniki informacji zostały zlikwidowane 2 .lata temu (notorium sądowe, a zarazem powszechne),
6) art. 156 § 1 pkt. 2 K.p.a., poprzez dopuszczenie się przez organ rażącego naruszenia prawa materialnego, a więc:
a) art. 66 ust. 1 pkt. 1 lit. c) i pkt.16 ustawy o świadczeniach poprzez zaniechanie ustalenia, że Skarżący podlega obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego, ze względu na pobieranie emerytury,
b) art. 82 ust. 1 ,3 i 5 ustawy o świadczeniach, poprzez błędne ustalenie, a następnie błędne przyjęcie, że Skarżący uzyskuje przychody z więcej niż jednego tytułu do objęcia obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego, o którym mowa w art. 66 ust. 1, i że składka na ubezpieczenie zdrowotne winna być opłacana od każdego z tych tytułów odrębnie, co jest nieprawdziwym twierdzeniem - domniemaniem, bowiem Skarżący jest nie tylko wspólnikiem w spółce jawnej [...], prowadząc działalność gospodarczą, ale nie prowadzi działalności gospodarczej w pozostałych spółkach wymienionych w preambule zaskarżonej decyzji, ani też nie uzyskuje z nich żadnych przychodów, do czego należało dojść przy prawidłowym ustaleniu stanu faktycznego, a zwłaszcza kiedy organ administracyjny zapoznałby się we wnikliwy sposób z bilansami rzeczonych spółek, które stanowią część składową wpisów do KRS, na które in principio organ nader chętnie się powołuje.
Na podstawie art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634, dalej: "P.p.s.a."), Skarżący wniósł o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z załączonych dokumentów: a) informacji odpowiadającej odpisowi aktualnemu z Rejestru Przedsiębiorców w/g stanu na dzień 08.06.2023 r. numer KRS: [...], na okoliczność opłacania składki zdrowotnej w ramach działalności w spółce jawnej – [...], b) informacji odpowiadającej odpisowi aktualnemu z Rejestru Przedsiębiorców w/g stanu na dzień 08.06.2023 r. numer KRS: [...], na okoliczność rozwiązania spółki [...] Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w likwidacji na dzień 03.09.2008 , tudzież, że Skarżący od rzeczonej daty nie prowadzi w spółce żadnej działalności gospodarczej i nie uzyskuje z niej żadnych przychodów, czemu dowodzą bilanse i sprawozdania z działalności podmiotu z którymi nie zapoznał się organ administracyjny, c) informacji ZUS , na okoliczność, iż Skarżący pobiera emeryturę i opłaca składkę zdrowotną, co jawi się niejako notorium powszechne i zarazem sądowe, która to okoliczność nie wymaga dowodu Jako, że powszechnie wiadomo, że ubezpieczony emeryt i rencista płaci z mocy prawa składkę zdrowotną , czego skarżący nie neguje i przyznaje jako okoliczność bezsporną, d) pisma organu z 22.02.2023 r, na okoliczność braku wskazania pracownika organu , tudzież Jego telefonu Jako osoby uprawnionej do odebrania dokumentów i zapoznania się z wnioskiem ZUS z 19.01.2023 r., oraz pozostałymi dokumentami w przedmiotowej sprawie, a w rezultacie braku kontaktu z pracownikiem organu, e) wniosku z 24.04.23 r., skargi z 02.05.23 r. oraz skargi z 10.05.23 r. wraz z dowodami nadania w/w pism na poczcie – na okoliczność nie rozpoznania zarzutów formalnych z art. 24 § 3 i art. 26 K.p.a. , w zw. z art. 123 K.p.a., oraz z ich przemilczenia do daty wydania i doręczenia zaskarżonej decyzji, co ma istotny wpływ na jej ważność w rozumieniu art. 156 § 1 pkt. 2 i 7 K.p.a., f) maili do organu z 12.05.23 i 12.05.23 , na okoliczność braku możliwości kontaktu z pracownikami organu, w celu zapoznania się z materiałem dowodowym w niniejszej sprawie, oraz zapewnienia realizacji zasady pogłębiania zaufania, sformułowanej w art. 8 K.p.a., a w szczególności uzyskania wniosku ZUS z 19.01.23 (znak: [...]) o wydanie decyzji w zakresie podlegania obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu Skarżącego z tytułu bycia wspólnikiem w/w spółkach prawa handlowego, tudzież wadliwej organizacji pracy w/w organu w kontekście procedur, o jakich mowa w decyzji , w tym kontaktowaniu się z organem za pomocą faxu, bez wskazania nr. telefonu osoby odpowiedzialnej za udzielanie informacji.
W uzasadnieniu skargi Skarżący przedstawił argumentację popierającą zarzuty skargi, zawartą również w zarzutach skargi.
W odpowiedzi na skargę Prezes NFZ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
W pismach procesowych z 24 sierpnia 2023 r. i z 9 listopada 2023 r., skierowanych do Sądu, Skarżący zawarł kolejne wnioski dowodowe.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Sąd stwierdza, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Sporna w niniejszej sprawie jest kwestia podlegania Skarżącego obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej w formie jednoosobowej spółki z o.o. – Spółki z o.o. w likwidacji w okresie od 20 maja 2005 r., Spółki komandytowej [...] w okresie od 14 czerwca 2017 r. do 30 stycznia 2023 r. oraz Spółki komandytowej – Kancelaria w okresie od 13 października 2005 r. do 31 grudnia 2005 r. Prezes NFZ uznał w zaskarżonej decyzji, że Skarżący w tych okresach podlegał z tych tytułów obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowił art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy o świadczeniach, z którego wynika, że obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego podlegają osoby spełniające warunki do objęcia ubezpieczeniami społecznymi lub ubezpieczeniem społecznym rolników, które są osobami prowadzącymi działalność pozarolniczą lub osobami z nimi współpracującymi – od 20 września 2008 r. zostało dodane wyłączenie – z wyłączeniem osób, które zawiesiły wykonywanie działalności gospodarczej na podstawie przepisów o swobodzie działalności gospodarczej (od 30 kwietnia 2018 r., - ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców (Dz. U. poz. 646) lub przepisów o ubezpieczeniach społecznych lub ubezpieczeniu społecznym rolników).
Zgodnie z definicją z art. 5 pkt 21 ustawy o świadczeniach, osobą prowadzącą działalność pozarolniczą, jest osoba, o której mowa w art. 8 ust. 6 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych. Jak natomiast wynika z art. 8 ust. 6 pkt 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, za osobę prowadzącą pozarolniczą działalność uważa się wspólnika jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością oraz wspólników spółki jawnej, komandytowej lub partnerskiej.
Z treści przytoczonych przepisów wynika, że obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego podlega spełniający warunki do objęcia ubezpieczeniami społecznymi lub ubezpieczeniem społecznym rolników, m.in. wspólnik jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością oraz wspólnicy spółki komandytowej.
Dodania też wymaga, że zgodnie z art. 69 ust. 1 ustawy o świadczeniach, obowiązek ubezpieczenia zdrowotnego osób, o których mowa w art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. a i c-i, powstaje i wygasa w terminach określonych w przepisach o ubezpieczeniach społecznych. Jak natomiast wynika z art. 13 pkt 4 u.s.u.s., w brzmieniu obowiązującym do 20 września 2008 r., obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym, chorobowemu i wypadkowemu podlegają osoby fizyczne w następujących okresach: osoby prowadzące działalność pozarolniczą - od dnia rozpoczęcia wykonywania działalności do dnia zaprzestania wykonywania tej działalności; natomiast od 20 września 2008 r. – osoby prowadzące pozarolniczą działalność - od dnia rozpoczęcia wykonywania działalności do dnia zaprzestania wykonywania tej działalności, z wyłączeniem okresu, na który wykonywanie działalności zostało zawieszone na podstawie przepisów o swobodzie działalności gospodarczej (od 30 kwietnia 2018 r., - na podstawie art. 36aa oraz przepisów ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców). Od 18 września 2021 r., przepis ten otrzymał brzmienie: obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym, chorobowemu i wypadkowemu podlegają osoby fizyczne w następujących okresach: osoby prowadzące pozarolniczą działalność, z wyłączeniem osób, o których mowa w pkt 4a i 4b - od dnia rozpoczęcia wykonywania działalności do dnia zaprzestania wykonywania tej działalności, z wyłączeniem okresu, na który wykonywanie działalności zostało zawieszone na podstawie art. 36aa oraz przepisów ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców. W dodanych natomiast ust. 4a i ust. 4b unormowano, że obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym, chorobowemu i wypadkowemu podlegają osoby fizyczne w następujących okresach: 4a) wspólnicy jednoosobowych spółek z ograniczoną odpowiedzialnością - od dnia wpisania spółki do Krajowego Rejestru Sądowego albo od dnia nabycia udziałów w spółce do dnia wykreślenia spółki z Krajowego Rejestru Sądowego albo zbycia wszystkich udziałów w spółce, z wyłączeniem okresu, na który wykonywanie działalności przez spółkę zostało zawieszone na podstawie przepisów ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców; 4b) wspólnicy spółki jawnej, partnerskiej lub komandytowej ( od 1 stycznia 2023 r. - oraz komplementariusze w spółce komandytowo-akcyjnej) - od dnia wpisania spółki do Krajowego Rejestru Sądowego albo od dnia nabycia ogółu praw i obowiązków w spółce do dnia wykreślenia spółki z Krajowego Rejestru Sądowego albo zbycia ogółu praw i obowiązków w spółce, z wyłączeniem okresu, na który wykonywanie działalności przez spółkę zostało zawieszone na podstawie przepisów ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców.
Z powyższej regulacji wynika, że objęcie ubezpieczeniem zdrowotnym z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności jako wspólnik jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, czy też spółki komandytowej istnieje od dnia rozpoczęcia wykonywania działalności do dnia jej zaprzestania. Oznacza to, że wspólnik jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, czy też spółki komandytowej jest objęty ubezpieczeniem zdrowotnym w okresie, w którym posiada status wspólnika tej spółki.
Jak wynika z art. 165 pkt 5 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 1526 z późn. zm., dalej: "K.s.h."), do powstania spółki z ograniczoną odpowiedzialnością wymaga się wpisu do rejestru. Zgodnie natomiast z art. 272 K.s.h., rozwiązanie spółki następuje po przeprowadzeniu likwidacji, z chwilą wykreślenia spółki z rejestru.
Jak wynika natomiast z art. 109 § 1 K.s.h., spółka komandytowa powstaje z chwilą wpisu do rejestru. Zgodnie z art. 103 § 1 K.s.h., w sprawach nieuregulowanych w niniejszym dziale do spółki komandytowej stosuje się odpowiednio przepisy o spółce jawnej, chyba że ustawa stanowi inaczej. Takim przepisem dotyczącym spółki jawnej, który stosuje się odpowiednio do spółki komandytowej, jest art. 84 § 2 K.s.h., zgodnie z którym rozwiązanie spółki następuje z chwilą wykreślenia jej z rejestru.
Z cyt. regulacji prawnej można wywieść, że wspólnik jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, czy też spółki komandytowej posiada status wspólnika tej spółki w okresie kiedy spółka jest wpisana do rejestru i w tym też okresie jest objęty ubezpieczeniem zdrowotnym z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności jako wspólnik – w niniejszej sprawie, jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością i spółki komandytowej. Ponadto z regulacji tej wynika, że sam fakt pozostawania danej osoby wspólnikiem jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, czy też spółki komandytowej przesądza o podleganiu ubezpieczeniu zdrowotnemu, niezależnie od faktycznego prowadzenia działalności gospodarczej przez tę spółkę w okresie, w którym spółka jest wpisana do rejestru i niezależnie od uzyskiwania z tej działalności przychodów, a więc również niezależnie od faktu prowadzonej likwidacji tej spółki, która w okresie likwidacji dalej istnieje w obrocie prawnym z dodatkowym zapisem "w likwidacji". Ustawodawca przyjął bowiem rozwiązanie, zgodnie z którym o podleganiu obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego wspólnika, w niniejszej sprawie, jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, czy też spółki komandytowej, rozstrzyga w istocie sam fakt istnienia spółki, który zamyka się w okresie od momentu wpisania spółki do rejestru do momentu jej wykreślenia z rejestru.
Sąd Najwyższy w wyroku z 3 marca 2020 r., II UK 295/18, OSNP 2021 Nr 4, poz. 43 (wydanym pod rządami art. 13 pkt 4 sprzed nowelizacji) przyjął, że wspólnik jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością podlega ubezpieczeniom społecznym, choćby spółka nie prowadziła działalności gospodarczej (art. 8 ust. 6 pkt 4 w związku z art. 6 ust. 1 pkt 5 ustawy systemowej). O objęciu ubezpieczeniami emerytalnym i rentowymi wspólników spółek osobowych: spółki jawnej, komandytowej lub partnerskiej tworzonych na podstawie Kodeksu spółek handlowych - oraz wspólników jednej tylko ze spółek kapitałowych, to jest jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, o których stanowi art. 8 ust. 6 pkt 4 ustawy systemowej, decyduje zatem prowadzenie przez nich działalności pozarolniczej, której zakres pojęciowy nie pokrywa się ściśle z definicjami działalności gospodarczej. Jedyny wspólnik spółki z ograniczoną odpowiedzialnością podlega obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym na podstawie tytułu określonego w art. 8 ust. 6 pkt 4 ustawy systemowej. Z treści tego przepisu wynika, że samo posiadanie statusu wspólnika jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością decyduje o podleganiu przez niego ubezpieczeniom społecznym z tytułu prowadzenia działalności pozarolniczej (zob. również wyrok Sądu Najwyższego z dnia 28 stycznia 2021 r., I USKP 1/21, OSNP 2021 Nr 12, poz. 136). Ponieważ ubezpieczeniowy status wszystkich wspólników spółek, w tym wspólnika jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością oraz wspólników spółki komandytowej, regulują te same przepisy, nie ma wątpliwości, że przywołane stanowisko jest również adekwatne w odniesieniu do wspólników spółki komandytowej - tym bardziej, że wynika ono wprost z brzmienia art. 8 ust. 6 pkt 4 ustawy systemowej. Stanowisko to znajduje potwierdzenie m.in. w postanowieniu Sądu Najwyższego z 12 sierpnia 2020 r., I UK 337/19, LEX nr 3054462.
Od 18 września 2021 r. ww. wykładnia została potwierdzona przez ustawodawcę przez dodanie art. 13 pkt 4a i 4b do ustawy systemowej, w przytoczonym powyżej brzmieniu.
Oznacza to, że Prezes NFZ nie naruszył art. 66 ust. 1 pkt. 1 lit. c) i pkt.16 ustawy o świadczeniach, stosując ten przepis w niniejszej sprawie w odniesieniu do prawidłowo ustalonego stanu faktycznego. Z Rejestru Przedsiębiorców KRS jednoznacznie wynika, że Skarżący figuruje jako wspólnik wpisanej do KRS 20 maja 2005 r., jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością – Spółki z o.o. w likwidacji (zgodnie z wpisem w KRS z 26 września 2008 r.), który posiada 100% udziałów w kapitale zakładowym tej spółki. W historii wpisu brak jest informacji o zawieszeniu działalności spółki lub jej wykreśleniu z KRS. Organ prawidłowo zatem uznał, że Skarżący podlega od 20 maja 2005 r. obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego jako osoba prowadząca pozarolniczą działalność będąca wspólnikiem tej spółki.
Z Rejestru Przedsiębiorców KRS jednoznacznie wynika, że Skarżący figuruje zgodnie z wpisem z 14 czerwca 2017 r., jako wspólnik spółki komandytowej – Spółki komandytowej [...], jako jej komandytariusz. Zgodnie z wpisem z 9 lutego 2023 r., działalność spółki została zawieszona od 31 stycznia 2023 r. Organ prawidłowo zatem uznał, że Skarżący podlegał od 17 czerwca 2017 r. do 30 stycznia 2023 r., obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego jako osoba prowadząca pozarolniczą działalność będąca wspólnikiem tej spółki.
Z Rejestru Przedsiębiorców KRS jednoznacznie wynika, że Skarżący figuruje jako wspólnik wpisanej do KRS 13 października 2005 r., spółki komandytowej – Spółki komandytowej – [...]. Jak wynika z wyjaśnień ZUS zawartych w piśmie z 19 stycznia 2023 r., Skarżący dokonał zgłoszenia do ubezpieczenia zdrowotnego jako wspólnik tej spółki w okresie od 1 stycznia 2006 r. do 30 sierpnia 2021 r., nie dokonał takiego zgłoszenia za okres od 13 października do 31 grudnia 2005 r., czego Skarżący nie zakwestionował. Organ prawidłowo zatem uznał, że Skarżący podlegał od 13 października do 31 grudnia 2005 r., obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego jako osoba prowadząca pozarolniczą działalność będąca wspólnikiem tej spółki. Zgodnie z wpisem z 14 września 2021 r. działalność spółki uległa zawieszeniu z dniem 30 sierpnia 2021 r., a zgodnie z wpisem z 6 marca 2023 r, wykonywanie działalności spółki zostało wznowione z dniem 1 lutego 2023 r., jednak nie ma to znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, ponieważ zaskarżoną decyzją objęty jest tylko okres działalności tej spółki od 13 października do 31 grudnia 2005 r.
Prawidłowości powyższych ustaleń faktycznych oraz uznania w ich konsekwencji podlegania Skarżącego obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z powyższych tytułów, nie podważa podnoszona przez Skarżącego okoliczność, że Skarżący jest ponadto wspólnikiem spółki jawnej, a także osobą pobierającą emeryturę. Są to również tytuły podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego, o których mowa w art. 66 ust. 1 pkt. 1 lit. c) i pkt.16 ustawy o świadczeniach i które się nie wykluczają. Skarżący zatem może podlegać obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z wielu tytułów wymienionych w art. 66 ust. 1 ustawy o świadczeniach, jeżeli znajduje się w sytuacjach opisanych w tym przepisie, co ma miejsce w niniejszej sprawie. Podkreślenia w tym miejscu wymaga, że Prezes NFZ zgodnie z kompetencją wynikającą z art. 109 ust. 1 ustawy o świadczeniach, rozstrzygnął w zaskarżonej decyzji o podleganiu Skarżącego obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z powyższych tytułów, nie o obowiązku uregulowania składek ubezpieczeniowych. Ta materia należy bowiem zgodnie z art. 109 ust. 2 ustawy o świadczeniach do właściwości organów ubezpieczeń społecznych. W świetle powyższego Prezes NFZ nie mógł naruszyć w niniejszej sprawie art. 82 ust. 1 ,3 i 5 ustawy o świadczeniach, ponieważ nie rozstrzygał w zaskarżonej decyzji o materii uregulowanej w tym przepisie.
Sąd stwierdza również, że niezasadne są zarzuty skargi dotyczące naruszenia przez Prezesa NFZ przepisów postępowania art. 6, art. 7, art. 8, art. 77 i art. 80 K.p.a. Prezes NFZ bowiem działając na podstawie przepisów prawa, podjął wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego oraz słusznego interesu Strony, gromadząc i rozpatrując w niniejszej sprawie wyczerpujący materiał dowodowy. Skarżący miał możliwość czynnego uczestnictwa w postępowaniu administracyjnym, do czego nie była potrzebna znajomość danych pracownika zajmującego się sprawą Skarżącego, co sprawia, że niezasadne są również zarzuty podnoszone przez Skarżącego w tym zakresie. Ustalenia organu, co do faktycznego statusu Skarżącego w powyższych spółkach oraz wskazanych przez organ, nie wykraczają poza granice swobodnej oceny dowodów. Z tego też względu organ prowadząc postępowanie administracyjne i podejmując na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego zaskarżone rozstrzygnięcie nie naruszył zasady zaufania uczestników postępowania do władzy publicznej. W ocenie Sądu również uzasadnienie zaskarżonej decyzji odpowiada wymogom art. 107 § 3 K.p.a.
Sąd stwierdza, że nie doszło także w niniejszej sprawie do naruszenia przez Prezesa NFZ art. 24 § 3 i art. 26 w zw. z art.123 K.p.a. Wskazania wymaga, że pismo Skarżącego z 24 kwietnia 2023 r. zawierające wniosek o wyłączenia pracowników organu oraz samego organu, wpłynęło do Prezesa NFZ 28 kwietnia 2023 r., a więc po wydaniu zaskarżonej decyzji 24 kwietnia 2023 r. Organ nie mógł w związku z tym rozpoznać tego wniosku w toku postępowania administracyjnego. Analizując argumentację Skarżącego w tym zakresie, Sąd nie dostrzegł w niniejszej sprawie okoliczności, które mogłyby wywołać wątpliwość co do bezstronności pracownika organu, a które organ powinien uwzględnić z urzędu. Sąd nie dostrzegł również takich okoliczności, które skutkowałyby koniecznością wyłączenia organu od załatwienia niniejszej sprawy. Takimi okolicznościami z całą pewności nie jest wykonywanie przez organ oraz jego pracowników zawodowych czynności w ramach wykonywania ustawowych zadań organu, w tym udział w postępowaniach, w których Skarżący reprezentuje strony tych postępowań. Z tych też względów Sąd na podstawie art. 106 § 3 P.p.s.a., oddalił wnioski dowodowe zawarte w piśmie Skarżącego z 9 listopada 2023 r.
Sąd, oddalił również na podstawie art. 106 § 3 P.p.s.a., wnioski dowodowe zawarte w skardze oraz w piśmie z 24 sierpnia 2023 r. Sąd wyjaśnia, że odpisy z Rejestru Przedsiębiorców znajdują się w aktach administracyjnych sprawy, które Sąd rozpatrując sprawę na podstawie akt administracyjnych sprawy jest zobligowany z mocy prawa do ich uwzględnienia. Pozostałe dowody wnioskowane przez Skarżącego, z wyżej opisanych w niniejszym uzasadnieniu względów nie miał znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Takiego znaczenia też nie miały zastrzeżenia Skarżącego odnośnie odpisu odpowiedzi na skargę przesłanej przez organ do Sądu.
Kontrolując zaskarżoną decyzję Sąd doszedł do wniosku, że organ w niniejszej sprawie, nie naruszył przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd nie stwierdził również w sprawie naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy.
Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku, działając na podstawie art. 151 P.p.s.a.
Powiązane przepisy
Zapytaj AI o to orzeczenie
Pytanie 1/2 (bez konta)