POSTANOWIENIE

Dnia 7 września 2023 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Waldemar Płóciennik

w sprawie zażalenia pełnomocnika pokrzywdzonego J. P.

po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu

w dniu 7 września 2023 r.,

wniosku Sądu Rejonowego w O.

z dnia 9 sierpnia 2023 r., sygn. akt II Kp 73/23,

w przedmiocie przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu

na podstawie art. 37 k.p.k.

p o s t a n o w i ł

przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Ś.

UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia 22 grudnia 2022 r., w sprawie […], na podstawie art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k., prokurator Prokuratury Rejonowej w K. odmówił wszczęcia śledztwa w sprawie:

„1. podejrzenia niedopełnienia czynności służbowych oraz przekroczenia uprawnień, w bliżej nieustalonym czasie od 2012 r. do 2022 r. w O. woj. […], przez wymienionego w zawiadomieniu z imienia i nazwiska sędziego Sądu Rejonowego w O. w toku prowadzonego postępowania cywilnego […] poprzez fałszowanie protokołów rozpraw w zakresie zapisywania treści zeznań świadków oraz pozbawianiu udziału w rozprawach zawiadamiającego J. P., jak również wydania niekorzystnego dla wskazanego rozstrzygnięcia końcowego w sprawie, czym działał na szkodę interesu publicznego oraz prywatnego, tj. o przestępstwo z art. 231 § 1 k.k.,

2. podejrzenia niedopełnienia czynności służbowych oraz przekroczenia uprawnień, w bliżej nieustalonym czasie, w O. i K. woj. […], przez nieokreślonych z imienia i nazwiska: sędziów Sądu Rejonowego w O., Sądu Okręgowego w K., prokuratorów Prokuratur Rejonowych w O. i K. oraz przez funkcjonariuszy policji w O. i w K., w toku prowadzonych postępowań z udziałem zgłaszającego poprzez podejmowanie działań sprzecznych z prawem związanych z obranym przez nich kierunkiem prowadzenia czynności na szkodę J. P., czym działali na szkodę interesu publicznego oraz prywatnego, tj. o przestępstwo z art. 231 § 1 k.k.,

3. podejrzenia składania w bliżej nieokreślonym czasie w O. woj. […] fałszywych oskarżeń wobec J. P., zarzucających mu niezgodne z prawdą popełnienie czynów zabronionych, tj. o przestępstwo z art. 234 k.k.”.

Postanowienie to zaskarżył pełnomocnik pokrzywdzonego J. P.

Sąd Rejonowy w O.. postanowieniem z dnia 9 sierpnia 2023 r., sygn. II Kp 73/23, zwrócił się do Sądu Najwyższego o rozważenie możliwości przekazania sprawy z zażalenia pełnomocnika pokrzywdzonego do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu. W uzasadnieniu Sąd podkreślił, że sprawa dotyczy podejrzenia popełnienia przestępstwa z art. 231 § 1 k.k. przez sędziego Sądu Rejonowego w O. rozpoznającego sprawę cywilną pokrzywdzonego (jest wieloletnim sędzią, pełnił również funkcję […] i utrzymuje kontakty służbowe i koleżeńskie z sędziami tego Sądu) oraz innych sędziów wskazanego Sądu oraz Sądu Okręgowego w K., prokuratorów Prokuratury Rejonowej w O. i Prokuratury Rejonowej w K. oraz funkcjonariuszy Policji z jednostek w O. i w K.

Sąd Najwyższy zważył co następuje.

Należy pamiętać, że przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu w trybie art. 37 k.p.k. ma charakter wyjątkowy. Sąd Najwyższy niejednokrotnie zwracał uwagę, iż zastosowanie tej instytucji może nastąpić tylko wtedy, gdy występują okoliczności, które mogą stwarzać uzasadnione przekonanie o braku warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy w danym sądzie. Nie każda więc okoliczność będzie skutkowała ewentualnym przekazaniem sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, ale tylko taka, która u postronnego i niezainteresowanego sposobem rozstrzygnięcia danej sprawy obserwatora procesu może zrodzić podejrzenie braku obiektywizmu w jej rozpoznaniu przez właściwy sąd. Zdaniem Sądu Najwyższego okoliczność taka zaistniała w rozważanej sprawie. Nie ulega wątpliwości, że podniesione przez Sąd wnioskujący okoliczności, takie jak pełnienie przez sędziego w przeszłości funkcji […] miejscowo właściwego do rozpoznania zażalenia pokrzywdzonego i orzekanie w chwili obecnej w tym Sądzie, mogą w odczuciu społecznym wywołać przekonanie, iż rozpoznanie sprawy w sądzie właściwym miejscowo, miałoby negatywny wydźwięk, a wydane orzeczenie zostałoby odebrane jako stronnicze i nierzetelne. Dodatkowo przecież odmowa wszczęcia śledztwa dotyczyła także niedopełnienia czynności służbowych oraz przekroczenia uprawnień przez innych sędziów tego Sądu oraz Sądu Okręgowego w K., prokuratorów Prokuratury Rejonowej w O. i Prokuratury Rejonowej w K. oraz funkcjonariuszy Policji z jednostek w O. i w K.

Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy postanowił przekazać sprawę do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, poza apelację […], tj. Sądowi Rejonowemu w Ś., aby uniknąć możliwości formułowania wątpliwości co do obiektywności i rzetelności prowadzonego postępowania.

(K.G.)

[ł.n]