V KK 38/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 16 kwietnia 2025 r.
SSN Ryszard Witkowski
w sprawie P. R. i in.
skazanego z art. 43 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 24 kwietnia 1997 r. o przeciwdziałaniu
narkomanii,
po rozpoznaniu w Izbie Karnej,
na posiedzeniu w dniu 16 kwietnia 2025 r.,
wniosku skazanego o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego Włodzimierza
Wróbla od rozpoznania sprawy o sygn. akt V KK 38/25,
na podstawie art. 42 § 1 i 4 k.p.k. w zw. z art. 41 § 1 k.p.k. a contrario
p o s t a n o w i ł:
wniosek pozostawić bez rozpoznania;
UZASADNIENIE
Wnioskiem z dnia 18 lutego 2025 r. skazany P. R. zwrócił się do Sądu
Najwyższego o wyłączenie w trybie art. 41 § 1 k.p.k. od orzekania w sprawie
kasacyjnej V KK 38/25, odwołując się do okoliczności powołania SSN Włodzimierza
Wróbla na urząd sędziego.
Z treści złożonego pisma procesowego wynika, iż skazany – wnioskodawca,
domaga się zbadania prawidłowości powołania SSN Włodzimierza Wróbla
na stanowisko sędziego, odwołując się przy tym do funkcjonującej w przestrzeni
publicznej terminologii „neo-sędzią” oraz „neo-KRS”. Uzasadniając swój wniosek
skazany przywołał poglądy wyrażone w orzecznictwie Europejskiego Trybunału
V KK 38/25
2
Praw Człowieka i Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (dalej TSUE), a
także Sądu Najwyższego, dotyczące polskiego ustawodawstwa.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
W aktualnym stanie procesowym złożony wniosek należało uznać za
niedopuszczalny z mocy ustawy, co implikowało pozostawienie go bez rozpoznania.
Przedstawiona przez skazanego argumentacja sprowadza się bowiem do
kwestionowania procedury powołania sędziów, w której SSN Włodzimierz Wróbel
nie uczestniczył.
Niemniej, niezależnie od powyższego, przypomnieć należy, iż Trybunał
Konstytucyjny w wyroku z dnia 4 marca 2020 r., sygn. akt P 22/19 uznał, iż: „art. 41
§ 1 w związku z art. 42 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks
postępowania karnego (Dz.U.2020.30), stosowany odpowiednio na podstawie art.
741 pkt 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych (Dz.U.2020.75) w
zakresie, w jakim dopuszcza rozpoznanie wniosku o wyłączenie sędziego z
powodu wadliwości powołania sędziego przez Prezydenta Rzeczypospolitej
Polskiej na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa, w skład której wchodzą
sędziowie wybrani na podstawie art. 9a ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o Krajowej
Radzie Sądownictwa (Dz.U.2019.84, 609, 730 i 914 oraz z 2020.190), jest
niezgodny z art. 179 w związku z art. 144 ust. 3 pkt 17 Konstytucji Rzeczypospolitej
Polskiej”. W konsekwencji, stosownie art. 190 ust. 1 Konstytucji RP, procedura z
art. 41 § 1 k.p.k. nie może być stosowana przy rozpoznaniu przedmiotowego
wniosku skazanego. Orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego mają bowiem moc
powszechnie obowiązującą i są ostateczne, a żaden organ nie posiada uprawnień
do weryfikowania oraz nierespektowania orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego.
W powyższym kontekście zauważyć i podkreślić należy także iż, Trybunał
Konstytucyjny wyrokiem z 20 kwietnia 2020 r. sygn. akt U 2/20 (OTK-A 2020, nr 61),
przywołaną przez skazanego uchwałę trzech połączonych Izb Sądu Najwyższego z
23 stycznia 2020 r. (BSA I-4110-1/20, OSNKW 2020, nr 2, poz. 7) uznał za
niezgodną z art. 179, art. 144 ust. 3 pkt 17, art. 183 ust. 1, art. 45 ust. 1, art. 8 ust. 1,
art. 7 i art. 2 Konstytucji RP; art. 2 i art. 4 ust. 3 Traktatu o Unii Europejskiej oraz art.
6 ust. 1 EKPCz.
V KK 38/25
3
Również z treści art. 29 § 4 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie
Najwyższym (Dz.U.2024.622, t.j.; dalej ustawa o SN), dodanego ustawą z dnia
9 czerwca 2022 r. o zmianie ustawy o Sądzie Najwyższym oraz niektórych innych
ustaw (Dz.U.2022.1259) jednoznacznie wynika, iż okoliczności towarzyszące
powołaniu sędziego Sądu Najwyższego nie mogą stanowić wyłącznej podstawy do
podważenia orzeczenia wydanego z udziałem tego sędziego lub kwestionowania
jego niezawisłości i bezstronności. Zresztą, skoro ustawa o SN w sposób
szczególny reguluje badanie kwestii bezstronności sędziego w kontekście
okoliczności towarzyszących powołaniu sędziego oraz jego postępowania po
powołaniu (vide art. 29 ustawy o SN), to w tym zakresie stanowi lex specialis w
stosunku do art. 41 § 1 k.p.k., wyłączając możliwość badania określonych w niej
przesłanek w ogólnej procedurze (por. postanowienie SN z 26 stycznia 2023 r.
sygn. akt V KK 485/21).
Omawiając powyższe, na marginesie można wskazać także, iż sam TSUE
w wyroku z 9 lipca 2020 r., C-272/19, VQ przeciwko Land Hessen, w pkt 54,
wskazał, iż jedynie fakt, że władze wykonawcze lub ustawodawcze uczestniczą
w procesie mianowania sędziego, nie może prowadzić do powstania zależności
sędziego od tych władz, ani do wzbudzenia wątpliwości co do jego bezstronności,
jeżeli po mianowaniu zainteresowany nie podlega żadnej presji i nie otrzymuje
instrukcji w ramach wykonywania swoich obowiązków (zob. postanowienie SN
z 10 sierpnia 2023 r. sygn. akt V KK 162/22).
Mając zatem na względzie wyszczególnione na wstępie niniejszych
rozważań okoliczności dot. SSN Włodzimierza Wróbla oraz dalsze wywody
odnoszące się do argumentacji skazanego - wnioskodawcy, uznać należało, iż
przedmiotowy wniosek jest niedopuszczalny z mocy ustawy, co też implikowało
pozostawienie go bez rozpoznania.
Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji
postanowienia.
[J.J.]
[r.g.]
V KK 38/25
4