V KK 284/19

Sygn. akt V KK 284/19

POSTANOWIENIE

Dnia 12 sierpnia 2019 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Jacek Błaszczyk

w sprawie R. K.

skazanego z art. 198 k.k., z art. 13 § 1 w zw. z art. 197 § 1 k.k., z art. 197 § 1 k.k. i z art. 198 § 1 w zb. z art. 157 § 2 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k.

po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu

w dniu 12 sierpnia 2019 r.

wniosku obrońcy skazanego

o wstrzymanie wykonania zaskarżonego kasacją

wyroku Sądu Okręgowego w P.

z dnia 18 grudnia 2018 r., IV Ka (…) utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w P.

z dnia 26 czerwca 2018 r., II K (…)

na podstawie art. 532 § 1 k.p.k. a contrario

p o s t a n o w i ł:

nie uwzględnić wniosku.

UZASADNIENIE

W złożonej kasacji obrońca skazanego R. K. zawarł jednocześnie wniosek o wstrzymanie wykonania wyroku Sądu Okręgowego w P. z dnia 18 grudnia 2018 r., IV Ka (…) utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w P. z dnia 26 czerwca 2018 r., II K (…), wskazując, że „Podniesione zarzuty zmierzają do częściowego uniewinnienia oskarżonego w ewentualnym ponownym postępowaniu odwoławczym, w pozostałym natomiast zakresie do istotnego złagodzenia kary. Wobec powyższego skarżący wnosi o wstrzymanie wykonania wyroku Sądu Rejonowego w P. w zakresie orzeczenia o karze łącznej 10 lat pozbawienia wolności, mając przy tym na uwadze faktyczne pozbawienie wolności oskarżonego od dnia 12 sierpnia 2017 roku, tj. od blisko 1 roku i 8 miesięcy”.

Sąd Najwyższy rozważył, co następuje.

Wniosek obrońcy skazanego R. K. nie zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie wskazać należy, że sam fakt wniesienia kasacji nie stanowi dostatecznej podstawy do wstrzymania wykonania prawomocnego wyroku. Zgodnie bowiem z art. 9 § 1 k.k.w., postępowanie wykonawcze wszczyna się bezzwłocznie, gdy orzeczenie stało się wykonalne. Możliwość wstrzymania wykonania zaskarżonego kasacją wyroku – w oparciu o przepis art. 532 § 1 k.p.k. – jest więc wyjątkiem od zasady i może nastąpić tylko w wyjątkowych wypadkach, gdy wykonanie wyroku powodowałoby nieodwracalne skutki i niepowetowane straty – nie chodzi tu przy tym o takie okoliczności faktyczne czy prawne, które mogą być uwzględnione w postępowaniu wykonawczym w ramach chociażby instytucji odroczenia wykonania kary czy przerwy w karze. W wypadku instytucji określonej w art. 532 k.p.k. chodzi tylko i wyłącznie o okoliczności, które mają związek z toczącym się postępowaniem karnym inicjowanym nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia. Gdy zaskarżony jest wyrok skazujący, chodzi o zapobieżenie sytuacji, w której istnieje realne niebezpieczeństwo poniesienia przez skazanego dolegliwości wynikającej z wykonania prawomocnego wyroku, której nie powinien doznać wobec zasadności wniesionej kasacji (zob. D. Świecki (w:) D. Świecki (red.), Kodeks postępowania karnego. Komentarz, Lex/el. 2019, teza 7 do art. 532). Możliwość narażenia skazanego na poważne i w niepowetowane dolegliwości, w wypadku wykonania orzeczenia, powinna być w pierwszej kolejności odnoszona do sytuacji, gdy w wyniku uchylenia zaskarżonego wyroku realnie rysuje się w dalszym postępowaniu perspektywa uniewinnienia oskarżonego, względnie umorzenia wobec niego postępowania (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 15 lutego 2018 r, II KK 23/18).

Nie chodzi przy tym o to, aby dokonać całościowej i ostatecznej oceny kasacji, której dokonywać będzie Sąd Najwyższy merytorycznie rozpoznający nadzwyczajny środek zaskarżenia na rozprawie lub posiedzeniu, ale chodzi o taką sytuację, gdy nawet przy pobieżnej lekturze zarzutu kasacji w zestawieniu z ustaleniami i rozważaniami zawartymi w prawomocnym orzeczeniu trzeba uznać, że zaistniały istotne uchybienia, które podważają racje respektowania domniemania trafności ustaleń i ocen przyjętych za podstawę takiego orzeczenia (por. J. Matras (w:) K. Dudka (red.), Kodeks postępowania karnego. Komentarz, Lex/el. 2019, teza 2 do art. 532).

W przedmiotowej sprawie powyżej wskazane okoliczności nie zachodzą. Co prawda, w kasacji obrońcy skazanego zostały sformułowane zarzuty, ale większość z nich związana jest z nierzetelnością kontroli instancyjnej wyroku Sądu Rejonowego w P. – i to w dużej mierze w zakresie orzeczenia o karze; ostatni z zarzutów z kolei wydaje się być skierowany przeciwko uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Ranga i treść tych zarzutów, jak i ich uzasadnienie w zestawieniu z zaskarżonym wyrokiem i treścią pisemnych motywów tego orzeczenia nie wskazują na zasadność kasacji w tej mierze, co jest konieczne dla ustalenia ewentualnej potrzeby wstrzymania wykonania orzeczenia, nie wspominając już nawet o możliwości wstępnego prognozowania wydania orzeczenia korzystniejszego dla skazanego (w postaci uniewinnienia czy umorzenia postępowania, a co najmniej – orzeczenia kary innej niż izolacyjna). Nieco inaczej jawi się kwestia pierwszego z podniesionych w kasacji zarzutów (naruszenia art. 186 § 1 k.p.k.), który jest tej rangi, iż perspektywa wystąpienia tego rodzaju uchybienia mogłaby wskazywać na potrzebę wstrzymania wykonania orzeczenia – w części, w jakiej związane byłoby ono z naruszeniem prawa procesowego. Jednak, jak przyznaje obrońca, zeznania pokrzywdzonej K. K. choć miały być jedynym bezpośrednim dowodem winy oskarżonego co do czynów, o których mowa w pkt. III I IV (najpewniej chodzi o numerację czynów z aktu oskarżenia), to są jeszcze inne dowody, acz pośrednie, „niewłaściwych zachowań w sferze seksualnej” (s. 7 kasacji), jakich miał się dopuszczać skazany wobec swojej żony. To właśnie powoduje brak podstaw do wyprowadzenia prognozy korzystnego dla skazanego wyniku ewentualnego dalszego postępowania.

W chwili obecnej brak jest więc przesłanek do wstrzymania wykonania zaskarżonego wyroku. Kwestia ewentualnej skuteczności nadzwyczajnego środka zaskarżenia wymaga merytorycznego rozpoznania kasacji, co - jak wskazano -nastąpi na rozprawie, bądź na posiedzeniu.

Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł, jak w części dyspozytywnej postanowienia.