V KK 239/17

Sygn. akt V KK 239/17

POSTANOWIENIE

Dnia 20 września 2017 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Jarosław Matras (przewodniczący, sprawozdawca)
‎SSN Michał Laskowski
‎SSN Barbara Skoczkowska

w sprawie N. M.

w przedmiocie uznania za nieważne orzeczenia w oparciu o ustawę z dnia 23 lutego 1991 r. (tj. Dz.U. z 2015 r. , poz.1583)

po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu

w dniu 20 września 2017 r.,

kasacji, wniesionej przez Ministra Sprawiedliwości-Prokuratora Generalnego

od postanowienia Sądu Okręgowego w P.

z dnia 7 maja 2012 r., sygn. akt III Ko […]

I. Uchyla zaskarżone postanowienie i na podstawie art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k. postępowanie wszczęte w sprawie III Ko […] Sądu Okręgowego w P. o uznanie za nieważny wyrok Wojskowego Sądu Rejonowego w P. z dnia 2 grudnia 1946 r., sygn. akt R […], umarza a kosztami tego postępowania obciąża Skarb Państwa;

II. Wydatkami postępowania kasacyjnego obciąża Skarb Państwa.

UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia 7 maja 2012 r., sygn. akt III Ko […], Sąd Okręgowy w P. uwzględnił wniosek Ministra Sprawiedliwości i na podstawie art. 1 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 23 lutego 1991 r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego (Dz. U. nr 34, poz.149), uznał za nieważny, wydany wobec skazanego N. M., wyrok Wojskowego Sądu Rejonowego w P. z dnia 2 grudnia 1946 r., o sygn. akt R […], utrzymany w mocy postanowieniem Najwyższego Sądu Wojskowego z dnia 21 stycznia 1947 r., o sygn. akt R.S.[…] (k. 13-17). Postanowienie to nie zostało zaskarżone i uprawomocniło się w dniu 21 maja 2012 r.

Kasację od tego postanowienia wniósł Minister Sprawiedliwości-Prokurator Generalny. Zaskarżając to postanowienie na korzyść N. M., zarzucił zaskarżonemu postanowieniu rażące i stanowiące bezwzględną przyczynę odwoławczą określoną w art. 439 § 1 pkt 8 k.p.k., naruszenie przepisu prawa procesowego, a mianowicie art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k., polegające na wydaniu w dniu 7 maja 2012 roku postanowienia o uznaniu za nieważny, wydanego wobec N. M. wyroku Wojskowego Sądu Rejonowego w P. z dnia 2 grudnia 1946 roku, o sygn. R […], utrzymanego w mocy postanowieniem Najwyższego Sądu Wojskowego z dnia 21 stycznia 1947 roku, o sygn. akt R.S.[…], podczas gdy postępowanie w przedmiocie unieważnienia tego wyroku zostało zakończone prawomocnym postanowieniem Sądu Wojewódzkiego w P. wydanym w dniu 2 grudnia 1997 roku, sygn. III Ko [X.].

Podnosząc ten zarzut wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Kasacja okazała się oczywiście zasadna, co umożliwiało jej uwzględnienie w trybie z art. 535 § 5 k.p.k. Z dołączonych do niniejszej sprawy akt III Ko [X.] Sądu Wojewódzkiego w P. wynika, że na skutek złożonego przez córkę zmarłego N. M. wniosku, Sąd Wojewódzki w P. prowadził postępowanie w przedmiocie unieważnienia tego samego wyroku, co w sprawie III Ko […] Sądu Okręgowego w P.. Postępowanie to zakończyło się wydaniem w dniu 2 grudnia 1997 r. postanowienia, mocą którego wyrok Wojskowego Sądu Rejonowego w P. z dnia 2 grudnia 1946 roku., o sygn. R […], skazujący N. M. za czyn z art. 88 k.k.W.P., został unieważniony (k. 24 - 27 akt o sygn. III Ko [X.]). Postanowienie to uprawomocniło się wobec niezaskarżenia go w dniu 10 grudnia 1997 r. (k. 23 oraz k. 24-27). W tym stanie sprawy jest oczywiste, że postępowanie w tym samym przedmiocie w sprawie III Ko […] nie mogło się toczyć i nie mogło także zostać wydane orzeczenie w tej samej sprawie (art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k.). Rację ma zatem skarżący, że rozstrzygając wniosek w tej sprawie i wydając orzeczenie w tym przedmiocie Sąd Okręgowy w P. rażąco naruszył przepis art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k. Konsekwencją tego uchybienia jest uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz umorzenie postępowania w sprawie III Ko […] oraz rozstrzygnięcie o kosztach postępowania w tej właśnie sprawie. Orzeczenie o kosztach postępowania kasacyjnego wynika z treści art. 638 k.p.k.

aw