V KB 1/24
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 19 sierpnia 2026 r.
SSN Michał Laskowski
w sprawie wywołanej wnioskiem sędziego SN
o wyłączenie go od udziału w sprawie o wyłączenie sędziego SN od rozpoznawania
sprawy oznaczonej sygn. akt V KB 1/24
p o s t a n o w i ł:
na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. w zw. z art. 42 § 1 i 4 k.p.k.
wyłączyć sędziego SN Pawła Kołodziejskiego od udziału w
sprawie.
UZASADNIENIE
Sędzia SN Paweł Kołodziejski złożył wniosek o wyłączenie go od udziału w
orzekaniu co do wyłączenia innego sędziego SN od rozpoznawania sprawy V KB
1/24.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Wniosek okazał się zasadny.
Jest bezsporne, że pan Paweł Kołodziejski został powołany na stanowisko
sędziego Izby Karnej Sądu Najwyższego na podstawie postanowienia Prezydenta
RP z 7 marca 2022 r. w wyniku rekomendacji wydanej przez Krajową Radę
Sądownictwa w dniu 25 czerwca 2021 r. w składzie określonym ustawą z 8 grudnia
2017 r.
Wadliwość tej procedury omówiona została w uchwale składu połączonych
Izb: Cywilnej, Karnej oraz Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Sądu Najwyższego z
V KB 1/24
2
23 stycznia 2020 r., BSA I-4110-1/20 i w uchwale składu siedmiu sędziów Sądu
Najwyższego z 2 czerwca 2022 r., I KZP 2/22, wynika też z normatywnej treści art.
41 § 1 k.p.k., art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, art. 6 ust. EKPC i art. 47 Karty Praw
Podstawowych. Rolą powołanych przepisów jest zagwarantowanie stronie prawa
do bezstronnego, niezależnego i niezawisłego sądu, a takim może być wyłącznie
sąd ustanowiony ustawą. Pozostawienie przedmiotowej sprawy w referacie
sędziego Pawła Kołodziejskiego będzie prowadzić do naruszenia standardu z art. 6
ust. 1 EKPC. Badanie zasadności wniosku należało poprzedzić dywagacją, że
każdy polski sąd jest związany dokonaną przez ETPC wykładnią standardu z art. 6
ust. 1 EKPC (zob. post. SN: z 16 września 2021 r., I KZ 29/21; z 22 marca 2022 r., I
KZP 13/21; z 15 września 2022 r., I KO 75/21), a to skutkuje przyjęciem, że
rozstrzyganie w sprawie przez osobę powołaną do Sądu Najwyższego na
stanowisko sędziego w wadliwej procedurze, wiąże się z istotnym i bardzo
prawdopodobnym naruszeniem prawa strony do rozpoznania sprawy przez
bezstronny i niezależny sąd ustanowiony ustawą w rozumieniu art. 6 ust. 1 EKPC,
ale także standardu konstytucyjnego (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP). Takie
stanowisko miało miejsce w wyrokach EKPC przeciwko Polsce: z 22 lipca 2021 r.,
nr 43447/19 w sprawie Reczkowicz, z 8 listopada 2021 r., nr 49868/19 i nr
57511/19 w sprawie Dolińskiej-Ficek oraz Ozimka oraz z 3 lutego 2022 r., nr
1469/20 w sprawie Advance Pharma sp. z o.o. a punkt widzenia Sądu
Najwyższego wyrażony w postanowieniu z 16 września 2022 r., III KK 339/22
głoszący, że wejście w życie przepisów art. 29 § 4 – 25 ustawy o Sądzie
Najwyższym nie może prowadzić do obniżenia standardu dopuszczalności badania
bezstronności (…) sędziowskiej oraz określenia skutków ich braku, wypracowanego
w orzecznictwie TSUE i ETPCz” – ostatecznie dopełniło zasadności twierdzenia, że
realizacja standardów wynikających z przepisów art. 41 § 1 k.p.k., art. 45 ust. 1
Konstytucji RP, art. 6 ust. EKPC i art. 47 Karty Praw Podstawowych wymagało
wyłączenia od rozpoznania sprawy V KB 1/24 pana Pawła Kołodziejskiego.
Z tych powodów, kierując się zagwarantowaniem stronie prawa do
bezstronnego i niezależnego sądu zapewnionego ustawą (art. 6 ust. 1 EKPC), a
także biorąc pod uwagę konieczność wyeliminowania niepożądanych skutków
prawnych w postaci żądania wznowienia postępowania na podstawie art. 540 § 3
V KB 1/24
3
k.p.k. oraz w celu ochrony Skarbu Państwa przed odpowiedzialnością
odszkodowawczą, orzeczono jak w części dyspozytywnej postanowienia.
[J.J.]
[a.ł]
