Sygn. akt: KIO/UZP 1845/09
WYROK
z dnia 7 stycznia 2010 r.
Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie:
Przewodniczący: Jolanta Markowska
Członkowie: Luiza Łamejko
Ewa Sikorska
Protokolant: Magdalena Pazura
po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 stycznia 2010 r. w Warszawie odwołania wniesionego
przez CONSULTRONIX S.A. ul. Racławicka 58, 30-017 Kraków od rozstrzygnięcia przez
zamawiającego Wojewódzki Szpital Specjalistyczny im. L. Rydygiera os. Złotej Jesieni
1, 31-826 Kraków protestu z dnia 20 listopada 2009 r.
przy udziale wykonawcy xxx zgłaszającego przystąpienie do postępowania odwoławczego
po stronie odwołującego,
przy udziale wykonawcy OK Medical Systems Sp. z o.o. Spółka komandytowa ul.
Piątkowska 161, 60-650 Poznań zgłaszającego przystąpienie do postępowania
odwoławczego po stronie zamawiającego.
orzeka:
1. oddala odwołanie,
2. kosztami postępowania obciąża CONSULTRONIX S.A. ul. Racławicka 58, 30-017
Kraków i nakazuje:
1) zaliczyć na rzecz Urzędu Zamówień Publicznych koszty w wysokości 4 444 zł
00 gr (słownie: cztery tysiące czterysta czterdzieści cztery złote zero groszy)
z kwoty wpisu uiszczonego przez CONSULTRONIX S.A. ul. Racławicka 58,
30-017 Kraków,
2) dokonać wpłaty kwoty 2 974 zł 01 gr (słownie: dwa tysiące dziewięćset
siedemdziesiąt cztery złote jeden grosz) przez CONSULTRONIX S.A.
ul. Racławicka 58, 30-017 Kraków na rzecz Wojewódzki Szpital
Specjalistyczny im. L. Rydygiera os. Złotej Jesieni 1, 31-826 Kraków
stanowiącej uzasadnione koszty strony poniesione z tytułu wynagrodzenia
pełnomocnika i dojazdu na posiedzenie,
3) dokonać wpłaty kwoty 00 zł 00 gr (słownie: xxx) przez xxx na rzecz Urzędu
Zamówień Publicznych na rachunek dochodów własnych UZP,
4) dokonać zwrotu kwoty 10 556 zł 00 gr (słownie: dziesięć tysięcy pięćset
pięćdziesiąt sześć złotych zero groszy) z rachunku dochodów własnych
Urzędu Zamówień Publicznych na rzecz CONSULTRONIX S.A.
ul. Racławicka 58, 30-017 Kraków.
U z a s a d n i e n i e
Zamawiający: Wojewódzki Szpital Specjalistyczny im. L. Rydygiera w Krakowie
prowadzi postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego na „modernizację systemu
diagnostyki obrazowej w Wojewódzkim Szpitalu Specjalistycznym im. L. Rydygiera
w Krakowie, poprzez zakup i instalację nowoczesnych aparatów rentgenowskich
(stacjonarnych i przewoźnych), specjalistycznego aparatu USG oraz wprowadzenie systemu
ucyfrowienia diagnostyki obrazowej poprzez "stworzenie radiologicznego systemu
informatycznego (RIS) zintegrowanego ze szpitalnym systemem informatycznym (HIS), jak
również cyfrowej archiwizacji danych obrazowych (PACS)”. Ogłoszenie o zamówieniu
zostało opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej pod nr 2009/S 175-252334
w dniu 11 września 2009 r.
W postępowaniu wpłynęły dwie oferty. Zamawiający dokonał wyboru oferty
najkorzystniejszej - złożonej przez OK Medical Systems Sp. z o.o. Sp. komandytowa
z siedzibą w Poznaniu.
Wykonawca CONSULTRONIX S.A., który uzyskał drugą pozycję w ramach oceny
ofert, wniósł protest wobec tej czynności zarzucając zamawiającemu zaniechanie odrzucenia
z postępowania oferty OK Medical Systems, pomimo jej niezgodności z treścią siwz
i przepisami prawa, ograniczenie zasady konkurencyjności i równego traktowania
wykonawców. Wskazał na naruszenie przepisów art. 7 ust. 1 i 3, art. 89 ust. 1 pkt 3, 4 i 6,
art. 2 pkt 5 w zw. z art. 91 ust. 1 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień
publicznych (Dz. U. z 2007 r. Nr 223, poz. 1655 ze zmianami), zwanej dalej Pzp, w zw. z art.
3 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, jak również art. 32 ust. 1 w zw. z art. 6 ust. 1
i art. 35 ust. 1 i 2 Pzp w zw. z art. 3 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji oraz art. 5
Kodeksu cywilnego w zakresie czynienia ze swojego prawa użytku sprzecznego ze
społeczno-gospodarczym przeznaczeniem oraz zasadami współżycia społecznego.
Odwołujący wniósł o odrzucenie oferty OK Medical Systems, powtórzenie oceny ofert,
dokonanie wyboru oferty odwołującego jako najkorzystniejszej zgodnie z przepisami prawa
i siwz lub unieważnienie postępowania. Podniósł, iż w wybranej ofercie:
1. Zastosowano niewłaściwą stawkę podatku VAT – 7%, zamiast 22%,
co doprowadziło do naruszenia zasady równego traktowania wykonawców oraz
konkurencyjności ofert, spowodowało, iż zamawiający nie może porównać ofert
w sposób należyty i wybrać oferty. Odwołujący wskazał, że w Formularzu Cenowym
pozycji trzeciej (3) Dostawa i montaż aparatu RTG stacjonarnego, dla całości pozycji
zastosowano stawkę 7% VAT, pomimo że pozycja ta, zgodnie z zakresem opisanym
w zał. Nr 3 do siwz, obejmuje „fartuchy ochronne (Mini Aprons set of 4 sizes with wall
support -2E00028/E11071AN) lub podobne - 2 komplety - kolor niebieski", niebędące
wyrobem medycznym, ani elementem kompletu aparatu. Podobnie w pozycji czwartej
(4) Dostawa i montaż aparatu RTG cyfrowego pantomograficznego stawkę 7% VAT
zastosowano do elementu „fartuch do zdjęć pantomograficznych", w pozycji piątej (5)
Dostawa aparatów RTG przyłóżkowych stawkę 7% VAT zastosowano do elementu
„odzież ochronna", w pozycji szóstej (6) Dostawa aparatów RTG z ramieniem C stawkę
7% VAT zastosowano do elementów „akcesoria - fartuchy ochronne chirurgiczne 8 szt.,
wieszaki na fartuchy (drewniane) 8 szt., okulary ochronne 4 szt., rękawice 4 pary,
osłony na tarczycę 8 szt., osłony na gonady - komplet". Są to produkty niebędące
wyrobami medycznymi, które nie stanowią elementów aparatu i nie są elementem
kompletu. Oferta OK Medical Systems nie zawiera dokumentów, certyfikatów
potwierdzających, że są to wyroby medyczne, co skutkuje niemożliwością
zastosowania 7% stawki podatku VAT dla tych przedmiotów (zgodnie z ustawą
o podatku od towarów i usług), a powinna być zastosowana stawka 22% VAT. Wynika
to z klasyfikacji ww. produktów. Załączone do oferty foldery również nie wskazują, iż do
tych wyrobów mają zastosowanie przepisy dyrektywy o wyrobach medycznych nr
93/42/WE. Brak jest także potwierdzenia ich zgłoszenia bądź rejestracji w Urzędzie
Rejestracji Wyrobów Medycznych. Zgodnie z pkt VIIIg4 siwz wykonawca powinien do
oferty dołączyć dokumenty dopuszczające wyroby do obrotu – deklaracje zgodności
produktu z dyrektywą 89/686/WE. Zdaniem odwołującego zastosowana stawka 7% dla
wskazanych wyrobów stanowi błąd w obliczeniu ceny, który powoduje konieczność
odrzucenia oferty. Odwołujący przywołał wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia
13 czerwca 2003 roku (sygn. akt V Ca 222/03) oraz orzecznictwo KIO. Wskazał, iż
oferta OK Medical Systems zawiera zaniżoną cenę ze względu na zastosowaną
preferencyjną stawkę podatku VAT, co powoduje brak możliwości prawidłowego
porównania tej oferty z pozostałymi. Zaniechanie odrzucenia oferty przez
zamawiającego stanowi działanie, które wyczerpuje przesłanki czynu nieuczciwej
konkurencji w rozumieniu art. 3 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji.
2. W ofercie OK Medical Systems dokonano wyceny jednego ze składników oferty,
wskazanego w poz. 11 Formularza Cenowego, tj. „Rozbudowa systemu
radiologicznego” na kwotę 10 000,00 zł brutto, podczas gdy oferta odwołującego
w tej pozycji wyceniona została na kwotę 113 386,34 zł brutto. Wskazuje to,
iż podana w wybranej ofercie kwota jest nierealna - niemożliwe jest wykonanie
rozbudowy systemu radiologicznego za tę kwotę. Twierdzenie powyższe odwołujący
oparł na doświadczeniu i wiedzy, wynikającej z kontaktów handlowych. Wskazane
okoliczności wyczerpują w ocenie odwołującego przesłanki odrzucenia oferty określone
w art. 89 ust. 1 pkt 3 i 4 Pzp. Odwołujący przywołał orzeczenie Sądu Okręgowego
w Warszawie (sygn. akt V CA 1020/02) wskazujące, iż zaniżenie ceny elementu oferty
stanowi czyn nieuczciwej konkurencji, bowiem utrudnia dostęp do rynku przez
sprzedaż usług poniżej kosztów ich świadczenia, a także orzecznictwo KIO.
Odwołujący zgłosił żądanie ewentualne unieważnienia postępowania o udzielenie
zamówienia publicznego na podstawie art. 93 ust. 1 pkt 7 Pzp, z uwagi na naruszenie art. 32
ust. 1 w zw. z art. 6 ust. 1 i art. 35 ust. 1 i 2 Pzp, co prowadzi do wypełnienia przesłanek
z art. 3 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji oraz naruszenie art. 25 ust. 1 i art. 29
ust. 2 i 3 Pzp. Podkreślił, iż zamawiający jest zobowiązany badać w ofertach prawidłowość
zastosowanej przez wykonawców stawki podatku od towarów i usług (VAT).
Wykonawca OK Medical Systems Sp. z o.o. Spółka komandytowa przyłączył się do
postępowania wszczętego na skutek wniesienia protestu, wnosząc o jego oddalenie.
Zamawiający oddalił protest. Wyjaśnił, że nie wskazano w siwz wymaganej stawki
podatku VAT, więc po stronie wykonawcy leżało ustalenie jej wysokości w stosunku do
przedmiotu zamówienia. Zamawiający nie ma prawa oceniać zastosowania właściwej stawki
podatku VAT, gdyż nie jest organem podatkowym. Stwierdził, iż wykonawca OK Medical
Systems potraktował elementy ochrony osobistej, jako wchodzące w skład danego aparatu,
co jest zgodne z definicją wyrobu medycznego w rozumieniu przepisów ustawy o wyrobach
medycznych, przywołał przepisy art. 3 ust. 1 pkt. 17, art. 3 ust. 3 oraz art. 3 ust. 1 pkt 15 ww.
ustawy. Wyjaśnił, iż użytkowanie aparatury rentgenowskiej, zgodnie z obowiązującymi
normami i standardami, wymaga stosowania odzieży, fartuchów i osłon ochraniających
pewne elementy ciała (tarczyca, gonady). Zamawiający ma obowiązek zabezpieczenia
personelu w tego typu środki ochronne. Są to elementy, bez których nie jest możliwe
wykonywanie badań. Stanowią więc w tym sensie element składowy aparatu, konieczny do
jego prawidłowego funkcjonowania. Zamawiający poinformował, iż w siwz w pkt VIII 3g4
określono wymóg dołączenia świadectw dopuszczenia do obrotu produktów
niepodlegających ustawie o wyrobach medycznych, które ww. wykonawca dołączył do oferty.
Zamawiający wskazał, że cena środków ochrony osobistej jest znikoma w stosunku
do całości oferty wynoszącej ponad 5 mln zł. Ponadto, gdyby nawet zastosować stawkę VAT
22% na tych środków, to oferta OK Medical Systems i tak byłaby tańsza od oferty
odwołującego.
Zarzut dotyczący wyceny świadczenia rozbudowy systemu radiologicznego
zamawiający uznał także za niezasadny. Stwierdził, iż wymagał dołączenia do oferty
oświadczenia firmy ESAPROJEKT Sp. z o.o. w zakresie zgody na integrację systemu
funkcjonującego w Szpitalu im. Jana Pawła II w Krakowie z oferowanym w przetargu
oprogramowaniem do diagnostyki obrazowej oraz że taka integracja jest możliwa pod
względem technicznym (siwz pkt VIII/3k). Obaj wykonawcy złożyli wymagane oświadczenie.
W ocenie zamawiającego uzyskanie zgody wymaga współpracy z firmą ESAPROJEKT Sp.
z o.o., a w związku z tym cena świadczenia także musi być wynikiem stosownych
porozumień.
Wykonawca CONSULTRONIX S.A. wniósł odwołanie od rozstrzygnięcia protestu.
Zarzucił naruszenie art. 7 ust. 1, 3 Pzp, art. 89 ust. 1 pkt 3, 4 i 6, art. 2 pkt 5 w zw. z art. 91
ust. 1 w zw. z art. 3 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, jak również art. 32 ust. 1
w zw. z art. 6 ust. 1 i art. 35 ust. 1 i 2 Pzp w zw. z art. 3 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej
konkurencji oraz art. 5 k.c. Odwołujący wniósł o nakazanie odrzucenia oferty OK Medical
Systems oraz powtórzenia czynności oceny ofert i wyboru oferty najkorzystniejszej.
Odwołujący wskazał te same, jak w proteście, okoliczności faktyczne na poparcie naruszenia
przepisów prawa. W ocenie odwołującego, zamawiający nie chce lub nie ma wiedzy, aby
poprawnie zinterpretować przepisy ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o wyrobach
medycznych. Podkreślił, iż wskazane przedmioty nie są wyrobami medycznymi i nie są
niezbędne do używania wyrobów medycznych. Nie stanowią one wyposażenia aparatu lecz
są wymagane przepisami i normami związanymi z ochroną pracowników i pacjentów
lub stanowią normalne logistyczne wyposażenie pracowni. Zdaniem odwołującego fakt,
iż cena oferty pozostałaby na tej samej pozycji przy naliczeniu wyższej stawki VAT nie ma
wpływu na ocenę oferty, w której zastosowano nieprawidłową stawkę VAT. Zdaniem
odwołującego powyższe potwierdza, iż zamawiający wybrał ofertę OK Medical Systems
z rażącym naruszeniem przepisów ustawy Pzp. Ponadto, zamawiający wbrew swemu
obowiązkowi nie zbadał kwestii zaniżenia przez tego wykonawcę ceny elementu oferty
w zakresie rozbudowy systemu radiologicznego.
Wykonawca OK Medical Systems Sp. z o.o. Spółka komandytowa zgłosił
przystąpienie do postępowania odwoławczego po stronie zamawiającego, wnosząc
o oddalenie odwołania.
Krajowa Izba Odwoławcza, w wyniku analizy dokumentów przedłożonych do akt sprawy,
dokumentacji postępowania oraz wyjaśnień stron i uczestnika postępowania odwoławczego
złożonych na rozprawie, ustaliła i zważyła, co następuje:
Odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie.
KIO stwierdziła, że odwołujący legitymuje się interesem prawnym w rozumieniu
art. 179 ust. 1 Pzp. W przypadku potwierdzenia się zarzutów dotyczących naruszenia
przepisów ustawy Pzp przez zamawiającego poprzez zaniechanie odrzucenia oferty złożonej
przez OK Medical Systems Sp. z o.o. Sp. komandytowa, interes prawny odwołującego
w uzyskaniu zamówienia mógłby doznać uszczerbku.
Odnosząc się do podniesionego przez odwołującego zarzutu dotyczącego naruszenia
przepisu art. 89 ust. 1 pkt 6 Pzp poprzez zaniechanie przez zamawiającego odrzucenia
oferty złożonej przez OK Medical Systems jako zawierającej błąd w obliczeniu ceny, Izba
uznała, zarzut powyższy za niezasadny. W konsekwencji, w ocenie Izby, nie ma podstaw do
stwierdzenia, iż w postępowaniu doszło do naruszenia zasady uczciwej konkurencji
i równego traktowania wykonawców, konkurencyjności ofert i możliwości prawidłowego
porównania ofert oraz wyboru oferty najkorzystniejszej zgodnie z kryterium ustalonym
w postępowaniu.
Izba podziela w zupełności pogląd, iż zastosowanie błędnej stawki podatku od
towarów i usług VAT stanowi błąd w obliczeniu ceny, tj. przesłankę odrzucenia oferty
w oparciu o przepis art. 89 ust. 1 pkt 6 Pzp. W związku z powyższym, badanie ofert w tym
zakresie stanowi obowiązek zamawiającego.
Zgodnie z postanowieniami zawartymi w pkt XV siwz wykonawcy zobowiązani byli do
przygotowania formularza cenowego zgodnie z tabelą, której wzór zamawiający wskazał
w specyfikacji. Ponadto zamawiający wskazał, iż:
- podana w ofercie cena musi uwzględniać wszystkie wymagania określone w siwz
oraz obejmować wszelkie koszty, jakie poniesie wykonawca z tytułu należnej oraz
zgodnej z obowiązującymi przepisami realizacji przedmiotu zamówienia, tj.: cena
musi zawierać wszystkie składowe związane z dostawą do siedziby zamawiającego,
w miejscu przez niego wskazanym, cena netto musi zawierać: koszty montażu
i uruchomienia aparatów, koszty instalacji oprogramowania, dostosowania
pomieszczeń, transportu, ubezpieczenia, opakowania oraz wszelkie inne składowe
za wyjątkiem podatku VAT, stawka podatku VAT musi być wyszczególniona
w osobnej rubryce,
- cena oferty powinna zawierać w sobie upusty oferowane przez danego wykonawcę
oraz wszystkie dodatkowe koszty (np. wymagane podatki, ewentualne opłaty
dodatkowe, itp),
- cenę oferty należało określić z dokładnością do dwóch miejsc po przecinku,
stosownie do przepisu § 9 ust. 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 25 maja
2005 r. w sprawie zwrotu podatku niektórym podatnikom (...), Dz. U Nr 95, poz. 798.
Cenę oferty zaokrągla się do pełnych groszy, przy czym końcówki poniżej 0,5 gr
pomija się, a końcówki 0,5 grosza i wyższe zaokrągla się do 1 grosza.
Zamawiający nie podał w specyfikacji stawki podatku VAT, którą należy zastosować
do przedmiotu zamówienia, lecz wskazał, że kwotę podatku VAT należy obliczyć zgodnie
z zasadami ustawy o podatku od towaru i usług z 11 marca 2004 r. (Dz. U. nr 54, poz. 535
z późniejszymi zmianami).
Zgodnie z punktem VIII g siwz oferta musiała zawierać świadectwa dopuszczenia do obrotu:
- deklarację zgodności CE producenta w odniesieniu do wszystkich klas wyrobu
medycznego,
- certyfikat jednostki notyfikującej w odniesieniu do klasy wyrobu medycznego:
I sterylna, I z funkcją pomiarową; II a, II b, III),
- wpis/zgłoszenie do Rejestru Wyrobów Medycznych i podmiotów odpowiedzialnych za
ich wprowadzenie do obrotu i używania (nie dotyczy klasy wyrobu medycznego l i IIa
pod warunkiem, że pierwsze jego wprowadzenie nastąpiło w innym niż Polska kraju
Unii Europejskiej, zgodnie z przepisami ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o wyrobach
medycznych (w takim przypadku należało złożyć stosowne wyjaśnienie);
W przypadku produktów, które nie podlegają przepisom ww. ustawy o wyrobach
medycznych, wykonawcy zobowiązany byli dołączyć do oferty inne niż wyżej wymienione,
odpowiednie dokumenty dopuszczające te produkty do obrotu i stosowania oraz
szczegółowy opis przedmiotu zamówienia (np. ulotkę informacyjną, aktualny katalog
zawierający dokładny opis).
Zamawiający wymagał złożenia w ofercie formularza cenowego w formie tabeli,
w której należało „oddzielnie wycenić wszystkie elementy wchodzące w skład oferty tj. roboty
budowlane, aparaturę medyczną (poszczególne aparaty), oprogramowanie komputerowe
oraz integrację systemu informatycznego”, dla których szczegółowy zakres przedmiotu
zamówienia opisano w poszczególnych załącznikach do siwz.
Przedmiot zamówienia w badanym postępowaniu obejmuje dostawę i montaż m.in.
wyrobów medycznych takich jak: aparat RTG stacjonarny – zakres szczegółowy przedmiotu
został opisany w załączniku nr 3 do siwz, aparat RTG cyfrowy pantomograficzny, aparaty
RTG przyłóżkowe, aparaty RTG z ramieniem C, które objęte są stawką 7 % podatku VAT,
co nie było sporne pomiędzy stronami. W ofercie OK Medical Systems wyżej wymienione
wyroby zostały wskazane w formularzu cenowym, odpowiednio w pozycjach nr 3, 4, 5 i 6.
Dla tych pozycji wykonawca zastosował stawkę podatku VAT w wysokości tj. 7%. W ramach
ww. pozycji wykonawca uwzględnił również koszty dostawy środków ochrony osobistej tj.
fartuchów ochronnych, fartucha do zdjęć pantomograficznych, odzieży ochronnej,
akcesoriów - fartuchy ochronne chirurgiczne, wieszaki na fartuchy, okulary ochronne,
rękawice, osłony na tarczycę, osłony na gonady.
W świetle obowiązujących przepisów zamawiający nie ma obowiązku wskazania
w specyfikacji stawki podatku VAT, którą należy zastosować do przedmiotu zamówienia.
W ocenie Izby, zamawiający wskazał jednoznacznie w siwz, iż kwotę podatku VAT należy
obliczyć zgodnie z zasadami obowiązującej ustawy o podatku od towaru i usług. Wyłącznie
oferty spełniające ten wymóg mogą być porównywane w toku oceny ofert. Zgodzić się należy
w tym zakresie z odwołującym, iż w przeciwnym razie nastąpiłoby naruszenie
w postępowaniu uczciwej konkurencji i równego traktowania wykonawców. Wskazać przy
tym należy, iż to na wykonawcy spoczywa ustawowy obowiązek zastosowania podatku
w wysokości zgodnej z obowiązującymi przepisami, a w związku z tym obliczenia
i wskazania w ofercie ceny uwzględniającej stawkę podatku VAT wynikającą
z obowiązujących przepisów prawa. Zgodnie z treścią art. 2 pkt 1 Pzp cenę należy rozumieć
stosownie do brzmienia art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 5 lipca 2001 r. o cenach (Dz. U. Nr
97, poz. 1050 z późn. zm.).
Wymagania siwz w zakresie złożenia dokumentów odnoszących się do wyrobów
medycznych oraz rodzaj złożonych w ofercie wykonawcy OK Medical Systems dokumentów
dla środków ochrony osobistej nie przesądza o obowiązującej dla tych produktów stawki
podatku VAT. Na marginesie tylko należy wskazać, że zgodnie z wymogiem pokreślonym
w pkt VIII 3g4 siwz wykonawca OK Medical Systems dołączył do oferty wymagane przez
zamawiającego certyfikaty dopuszczające środki ochrony osobistej do używania, zgodnie
z wymaganiami bezpieczeństwa i ochrony zdrowia oraz deklaracje zgodności. Fakt złożenia
wymaganych dokumentów nie był kwestionowany przez odwołującego.
Zagadnieniem o istotnym znaczeniu dla rozstrzygnięcia zarzutu, jest: czy
kwestionowane przez odwołującego elementy przedmiotu zamówienia mogą być
zakwalifikowane jako wyroby dla których stawka podatku VAT w wysokości 7% jest
prawidłowa biorąc pod uwagę zakres przedmiotu zamówienia.
Zastrzegając, iż w kompetencji Izby nie leży wydawanie interpretacji przepisów prawa
podatkowego oraz dokonywanie oceny czy wyroby kwestionowane przez odwołującego
stanowią wyroby medyczne w rozumieniu ustawy z dnia 29 kwietnia 2004 r. o wyrobach
medycznych, Izba zważyła co następuje.
Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt. 17 ustawy o wyrobach medycznych pod pojęciem wyrobu
medycznego należy rozumieć: narzędzie, przyrząd, aparat, sprzęt, materiał lub inny artykuł,
stosowany samodzielnie lub w połączeniu, włączając oprogramowanie niezbędne do
właściwego stosowania wyrobu, przeznaczone przez wytwórcę do stosowania u ludzi w celu:
diagnozowania, monitorowania, leczenia lub łagodzenia przebiegu chorób, diagnozowania,
monitorowania, leczenia, łagodzenia lub kompensowania urazów lub upośledzeń, badania,
zastępowania lub modyfikowania budowy anatomicznej. Niewątpliwie oferowana w ramach
niniejszego postępowania o zamówienie publiczne aparatura medyczna - aparaty
rentgenowskie (stacjonarne i przewoźne) oraz specjalistyczny aparat USG spełnia definicję
wyrobu medycznego określoną w ustawie z dnia 20 kwietnia 2004 r. o wyrobach
medycznych (Dz. U. Nr 93, poz. 896) i stosownie do art. 41 ust. 2 ustawy z dnia 11 marca
2004 r. o podatku od towarów i sług (Dz. U. Nr 54, poz. 535), oraz zgodnie z treścią
załącznika nr 3 (pozycja 106) do ww. ustawy, podlega opodatkowaniu stawką 7%.
Ustawa o wyrobach medycznych zawiera w art. 3 ust. 3 definicję wyrobu medycznego
w szerokim rozumieniu. Ww. przepis wskazuje, że "ilekroć w ustawie jest mowa o wyrobie
medycznym, bez bliższego określenia, należy przez to rozumieć wyrób medyczny do
różnego przeznaczenia (...) oraz wyposażenie wyrobu medycznego do różnego
przeznaczenia (...). Zgodnie z brzmieniem art. 3 ust. 1 pkt. 15 ww. ustawy o wyrobach
medycznych przez "wyposażenie wyrobu medycznego do różnego przeznaczenia” - należy
rozumieć „przedmioty, które nie będąc wyrobami medycznymi, są przeznaczone do
stosowania z tymi wyrobami, umożliwiając ich używanie zgodnie z zastosowaniem
przewidzianym przez wytwórcę wyrobu medycznego". Biorąc pod uwagę powyższe oraz fakt,
iż kwestionowane przez odwołującego wyroby (środki ochrony osobistej) które, zgodnie
z treścią art. 2 pkt 5 ww. ustawy o wyrobach medycznych zostały wyłączone spod
stosowania ww. ustawy, a zatem nie są wyrobami medycznymi, są przeznaczone do
stosowania z aparatami medycznymi stanowiącymi przedmiot zamówienia, umożliwiając ich
używanie zgodnie z zastosowaniem przewidzianym przez wytwórcę oraz wymogami
w zakresie bezpieczeństwa i ochrony zdrowia. Izba, opierając się na interpretacji
indywidualnej Ministra Finansów z dnia 21 grudnia 2009 r., złożonej przez OK Medical
Systems na rozprawie, uznała, że przedmioty zaoferowane wraz z aparatami rtg - fartuchy
ochronne, fartuch do zdjęć pantomograficznych, odzież ochronna, akcesoria - fartuchy
ochronne chirurgiczne, wieszaki na fartuchy, okulary ochronne, rękawice, osłony na
tarczycę, osłony na gonady, jeżeli są przeznaczone do używania łącznie z ww. aparatami
medycznymi i są niezbędne w celu prawidłowego użytkowania tych wyrobów medycznych, to
podlegają opodatkowaniu stawką 7%. Taką interpretację potwierdza również art. 1 ust. 1
Dyrektywy z dnia 27 października 1998 r. w sprawie wyrobów medycznych (...) (98/79/WE),
którą implementuje ustawa o wyrobach medycznych, zgodnie z którym „[...] wyposażenie
dodatkowe jako takie będzie traktowane jako wyroby medyczne [...]” Za przyjęciem
powyższej stawki podatku VAT jako prawidłowej dla wskazanych powyżej elementów
przedmiotu zamówienia przemawiają dodatkowo okoliczności, iż:
Po pierwsze – zamówienie obejmuje dostawę i montaż aparatury medycznej wraz
z przedmiotami towarzyszącymi umożliwiającymi prawidłowe użytkowanie tej aparatury.
Należy zatem uznać, iż jest to złożony przedmiot zamówienia, w którym podstawowym
przedmiotem są wyroby medyczne, objęte preferencyjną stawką VAT. Jak wskazał ETS
w orzeczeniu w sprawie Card Protection Plan (CPP) C-349/96, świadczenia, które
z ekonomicznego punktu widzenia stanowią całość, nie powinny być sztucznie dzielone.
Różne czynności powinny być zatem postrzegane jako jedno świadczenie, w sytuacji gdy
jeden lub więcej elementów stanowi usługę zasadniczą a inne elementy – usługę poboczną.
O usłudze pomocniczej możemy mówić wówczas, gdy dana czynność nie jest dla nabywcy
celem samym w sobie, ale służy lepszemu wykorzystaniu usługi zasadniczej. W takiej
sytuacji świadczenie pomocnicze dzieli podatkowy los świadczenia głównego. Koncepcja ta
była rozwijana i częściowo modyfikowana w kolejnych orzeczeniach Trybunału, m.in.
w sprawach C-41/04 Levob Verzekeringen BV C-572/07, RLRE Tellmer Property Sro, czy
też C-251/05 Talacre Beach Caravan Sales Ltd. Powyższe orzeczenia ETS, jako element
prawa wspólnotowego, stały się podstawą wyroków polskich sądów administracyjnych.
Podobnie wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny, który w wyroku z dnia 5 listopada
2006 r., sygn. akt I FSK 945/05 wskazał, iż w przypadku takiego rodzaju czynności
o kompleksowym charakterze, na które składa się czynność podstawowa, której wykonanie
było celem umowy zawartej przez podatnika z klientem, a także czynności pomocnicze
niezbędne do wykonania czynności podstawowej, ustalając właściwą stawkę podatku od
towarów i usług należy przyjmować jednolitą stawkę dla całego kompleksu czynności, biorąc
pod uwagę charakter czynności podstawowej.
Po drugie – zgodnie z zasadami określonymi w specyfikacji istotnych warunków zamówienia
przedstawienie w formularzu cenowym oferty elementów oferty wskazanych przez
zamawiającego jako główne elementy przedmiotu zamówienia, których szczegółowy zakres
został opisany w załącznikach do siwz, spełnia wymagania określone w specyfikacji.
Stosownie do zalecenia zamawiającego należało wycenić, a zatem przyjąć też stawkę
podatku VAT, określone pozycje obejmujące podstawowe elementy przedmiotu zamówienia,
co zapewniało porównywalność ofert w celu dokonania ich oceny wg ustalonego
w postępowaniu kryterium (cena 100%). W ten sposób wycena przedmiotu zamówienia
została dokonana w ofercie OK Medical Systems.
W świetle powyższego, nieuprawnione jest twierdzenie, że oferta OK Medical System
zawiera błąd w obliczeniu ceny ze względu na zastosowaną niewłaściwą stawkę podatku
VAT.
Izba uznała za niezasadny zarzut naruszenia przepisu art. 89 ust. 1 pkt 3 i 4 Pzp,
poprzez zaniechanie przez zamawiającego odrzucenia oferty złożonej przez OK Medical
Systems z uwagi na rażąco niską cenę oferty w stosunku do przedmiotu zamówienia
oraz z uwagi na fakt, że złożenie tej oferty stanowi czyn nieuczciwej konkurencji
w rozumieniu ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji
(t.j. Dz. U. z 2003 r. Nr 153, poz.1503 z poźn. zm.) polegający na utrudnieniu odwołującemu
dostępu do rynku, poprzez zaoferowanie zaniżonej ceny za usługę stanowiącą jeden
z elementów zaoferowanego przedmiotu zamówienia.
Zamawiający w siwz w pkt III.2 określił zakres i harmonogram modernizacji systemu
diagnostyki obrazowej w Szpitalu im. L. Rydygiera w Krakowie, gdzie wskazał integrację
danych elektronicznych z systemem informatycznym Szpitala im. Jana. Pawła II w Krakowie,
zgodnie z wymaganiami zawartymi w załączniku nr 11 do specyfikacji. W ofercie OK Medical
System dokonano wyceny tego elementu oferty (pozycja 11 formularza cenowego)
„Rozbudowa systemu radiologicznego” na kwotę 10 000 zł brutto. Izba uznała, że odwołujący
nie udowodnił w postępowaniu, iż powyższa cena elementu przedmiotu zamówienia
przesądza o możliwości uznania, iż oferta zawiera rażąco niską cenę w stosunku do
przedmiotu zamówienia tj. przesłankę odrzucenia oferty na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 4
Pzp. W świetle dotychczasowego orzecznictwa KIO nie budzi wątpliwości konieczność
wykazania, w przypadku zarzutu rażąco niskiej ceny, iż cena oferty, w stosunku do
przedmiotu zamówienia, jest nierealna tj. nie umożliwia należytego wykonania przedmiotu
zamówienia. W tym postępowaniu odwołujący nie odnosił zarzutu do ceny oferty za cały
przedmiot zamówienia. Oparł swoje twierdzenia wyłącznie na porównaniu ceny jednego
elementu oferty tj. wykonania rozbudowy systemu radiologicznego, do wyceny tej pozycji we
własnej ofercie (113 386.34 zł). W ocenie Izby, powyższy fakt, choć bezsporny, nie dowodzi
nierealności ceny oferty złożonej przez OK Medical Systems w postępowaniu. Izba ustaliła,
iż cena tej oferty jest wyższa o około 250 000,00 zł w stosunku do wartości przedmiotu
zamówienia ustalonej przez zamawiającego i powiększonej o podatek VAT. Ponadto, ceny
obu ofert złożonych w postępowaniu stanowią kwoty przekraczające 5 mln złotych, a różnica
w cenach wynosi około 8 %. Obaj wykonawcy, w tym OK Medical System złożył w ofercie
wymagane oświadczenie firmy ESAPROJEKT Sp. z o.o. z siedzibą w Katowicach w sprawie
wyrażenia zgody na integrację systemu opracowanego przez tę firmę z oferowanym w tym
postępowaniu oprogramowaniem do diagnostyki obrazowej oraz że taka integracja jest
możliwa pod względem technicznym. Wykonawca OK Medical Systems złożył również
zobowiązanie ESAPROJEKT Sp. z o.o. do udostępnienia mu potencjału technicznego i
kadrowego w celu realizacji zamówienia, co uprawdopodabnia możliwość należytego
wykonania zamówienia w omawianym zakresie. W ocenie Izby, ustalone okoliczności
przeczą zasadności zarzutu rażąco niskiej ceny oferty złożonej przez OK Medical Systems
w stosunku do przedmiotu zamówienia. Izba zważyła, iż odwołujący nie przedstawił
dowodów na potwierdzenie powyższego zarzutu, a stosownie do wyrażonej w art. 6 k.c.
zasady - ciężar udowodnienia faktu spoczywa na twierdzącym.
W ocenie Izby, zaniżona cena elementu oferty – jeśli nie budzi wątpliwości fakt
sprzedaży usługi lub produktu poniżej kosztów ich wytworzenia lub świadczenia - może
stanowić czyn nieuczciwej konkurencji polegający na utrudnianiu innym przedsiębiorcom
dostępu do rynku, wówczas, gdy działanie to jest podejmowane w celu eliminacji innych
przedsiębiorców. W przedmiotowym postępowaniu odwołujący nie wykazał, że zachodzą
przesłanki do uznania, iż zaoferowanie elementu przedmiotu zamówienia za cenę 10 000,00
zł stanowi zarzucany przez odwołującego czyn nieuczciwej konkurencji. Z przedstawionych
względów Izba uznała, iż nie potwierdził się zarzut naruszenia art. 89 ust 1 pkt 3 Pzp.
Izba nie badała naruszenia przez zamawiającego przepisu art. 32 ust. 1 w zw. z art. 6
ust. 1 i art. 35 ust. 1 i 2 Pzp w zw. z art. 3 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji oraz
art. 5 k.c. Odwołujący nie przedstawił żadnej argumentacji na poparcie naruszenia
powyższych przepisów. Okoliczności dotyczące podstaw, sposobu oraz terminu ustalenia
przez zamawiającego wartości przedmiotowego zamówienia nie były podnoszone przez
odwołującego jako przedmiot sporu w toku postępowania. Ponadto w toku rozprawy
odwołujący odstąpił od popierania odwołania w tym zakresie.
Wobec dokonanych ustaleń Izba uznała, że oferta złożona przez OK Medical
Systems Sp. z o.o. Sp. komandytowa nie podlega odrzuceniu. W konsekwencji, Izba nie
znalazła podstaw do stwierdzenia naruszenia przez zamawiającego przepisu art. 2 pkt 5
w zw. z art. 91 ust 1 Pzp w zw. z art. 3 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji oraz
art. 7 ust. 1 i 3 Pzp poprzez dokonanie wyboru oferty złożonej przez OK Medical Systems
Sp. z o.o. Sp. komandytowa jako najkorzystniejszej.
Biorąc za podstawę ustalony w toku postępowania stan rzeczy, uzasadniający
oddalenie odwołania, Izba orzekła jak w sentencji na podstawie art.191 ust.1 Pzp.
O kosztach postępowania odwoławczego orzeczono na podstawie art. 191 ust. 6 i 7
ustawy Prawo zamówień publicznych stosownie do wyniku postępowania. Izba uwzględniła
koszty wynagrodzenia pełnomocnika zamawiającego w wysokości 2 760,01 zł oraz koszty
dojazdu pełnomocnika zamawiającego na posiedzenie Izby w wysokości 214,00 zł, na
podstawie faktur złożonych do akt sprawy, stosownie do brzmienia § 4 ust. 1 pkt 2 lit. a i b
rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 9 lipca 2007r. w sprawie wysokości oraz
sposobu pobierania wpisu od odwołania oraz rodzajów kosztów w postępowaniu
odwoławczym i sposobu ich rozliczania (Dz. U. Nr 128, poz. 886 z poźn. zm.).
Stosownie do art. 194 i 195 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. - Prawo zamówień publicznych
(Dz. U. z 2007 r. Nr 223, poz. 1655 ze zmianami) na niniejszy wyrok - w terminie 7 dni od
dnia jego doręczenia - przysługuje skarga za pośrednictwem Prezesa Urzędu Zamówień
Publicznych do Sądu Okręgowego w Krakowie.
Przewodniczący:
………………………………
Członkowie:
………………………………
………………………………