Sygn. akt IV KO 2/19
POSTANOWIENIE
Dnia 29 stycznia 2019 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Rafał Malarski
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu bez udziału stron
w dniu 29 stycznia 2019r.,
w sprawie J. M.,
oskarżonego z art. 226 § 1 k.k.,
inicjatywy przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu,
wyrażonej w postanowieniu Sądu Rejonowego w O.
z dnia 19 grudnia 2018r., sygn. akt II K […],
na podstawie art. 37 k.p.k.
p o s t a n o w i ł
przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w X.
UZASADNIENIE
Do Sądu Rejonowego w O. wpłynął akt oskarżenia w sprawie J. M. o popełnienie czynu zabronionego z art. 226 § 1 k.k.
Postanowieniem z 19 grudnia 2018r. Sąd Rejonowy w O. zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu. W uzasadnieniu wskazał, że dobro wymiaru sprawiedliwości wymagało zastosowania delegacji z art. 37 k.p.k., gdyż pokrzywdzonym w sprawie jest sędzia zatrudniony w Sądzie miejscowo właściwym do rozpoznania sprawy i pełniący zarazem funkcję przewodniczącego w II Wydziale Karnym tegoż Sądu. Sąd Rejonowy w O. wyraził zapatrywanie, że występowanie relacji służbowych i prywatnych pokrzywdzonego zarówno z sędziami orzekającymi w Sądzie właściwym terytorialnie, a także z sędziami orzekającymi w całym okręgu […], miałoby wpływ na swobodę procedowania w sprawie, zaś u oskarżonego mogłoby wzbudzić subiektywne przekonanie o niemożności rozpoznania sprawy w sposób obiektywny. Wobec powyższego stanowiska Sąd Rejonowy w O. zgłosił postulat przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu, położonemu poza obszarem właściwości Sądu Okręgowego w K..
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Inicjatywa Sądu występującego zasługiwała na uwzględnienie.
Niejednokrotnie podnoszono w orzecznictwie Sądu Najwyższego, że przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu w trybie art. 37 k.p.k. jest możliwe tylko w zupełnie wyjątkowych przypadkach, kiedy silne względy związane z dobrem wymiaru sprawiedliwości przemawiają za odstępstwem od fundamentalnego prawa do rozpoznania sprawy przez sąd właściwy terytorialnie. Niewątpliwie do okoliczności uzasadniających zastosowanie właściwości delegacyjnej z art. 37 k.p.k. należało zaliczyć sytuację, na którą powołał się w wystąpieniu Sąd Rejonowy w O., a polegającą na takim układzie procesowym, gdzie Sąd właściwy miejscowo prowadziłby postępowanie, w którym pokrzywdzonym czynem zabronionym jest sędzia tegoż Sądu jednocześnie pełniący funkcję przewodniczącego wydziału właściwego rzeczowo do rozstrzygnięcia sprawy. Nie można stracić z pola widzenia, że do zadań przewodniczącego wydziału należy kierowaniem wydziałem, co czyni sędziów orzekających w danej jednostce w pewnym stopniu mu podporządkowanymi służbowo. Ta szczególna okoliczność sprawiła, że można domniemywać, iż procedowanie w przedmiotowej sprawie przez sędziów II Wydziału Karnego Sądu Rejonowego w O. mogłoby wywołać u postronnych osób przekonanie o braku warunków do rozpoznania sprawy w sposób bezstronny. Takie przypuszczenie wolno odnieść również do sytuacji, gdyby orzekanie w niniejszej sprawie powierzono sędziom z innych wydziałów.
Sąd Najwyższy nie uwzględnił żądania w zakresie przekazania sprawy poza obszar właściwości Sądu Okręgowego w K.. Stwierdzić należało, że podniesiony fakt znajomości sędziego pokrzywdzonego czynem zabronionym z innymi sędziami Sądów Rejonowych w okręgu […] nie uzasadniał przekazania sprawy w sposób oczekiwany przez występującego, ponieważ istnienie relacji służbowych i prywatnych samo w sobie nie wyklucza bezstronnego rozpoznania sprawy, tym bardziej że gdyby pojawiły się takie zastrzeżenia, to mogą być one rozwiązane w trybie art. 41 § 1 k.p.k. (zob. post. SN z 18 października 2017r., II KO 43/17). Wobec powyższego Sąd Najwyższy, przychylając się do wniosku Sądu Rejonowego w O., przekazał przedmiotową sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w X., terytorialnie podległemu Sądowi Okręgowemu w K., do którego dojazd z uwagi na połączenia komunikacyjne nie będzie kłopotliwy.
Dlatego Sąd Najwyższy orzekł jak w dyspozytywnej części postanowienia.