IV KK 288/24
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 21 lutego 2025 r.
SSN Adam Roch
w sprawie M.P.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 21 lutego 2025 r.
na posiedzeniu bez udziału stron
wniosku obrońcy
o wyłączenie od udziału w sprawie kasacyjnej SSN Pawła Kołodziejskiego
na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. a contrario
p o s t a n o w i ł:
wniosek obrońcy o wyłączenie SSN Pawła Kołodziejskiego od
udziału w sprawie kasacyjnej o sygn. IV KK 288/24 pozostawić
bez rozpoznania.
UZASADNIENIE
Do Sądu Najwyższego wpłynęła kasacja obrońcy skazanego M.P., którą
przydzielono do rozpoznania SSN Małgorzacie Bednarek Sąd Najwyższy
postanowieniem z dnia 10 sierpnia 2023 r., sygn. IV KK 64/23, oddalił tę kasację
jako oczywiście bezzasadną. Po sygnalizacji obrońcy skazanego, Sąd Najwyższy
postanowieniem z dnia 27 czerwca 2024 r., sygn. IV KO 48/24, na podstawie art.
542 § 3 k.p.k. w zw. z art. 439 § 1 pkt 1 i 2 k.p.k., wznowił postępowanie kasacyjne i
uchylił postanowienie z dnia 10 sierpnia 2023 r., sygn. akt IV KK 64/23, a sprawę
przekazał Sądowi Najwyższemu do ponownego rozpoznania.
IV KK 288/24
2
W dniu 2 lipca 2024 r. sprawa, celem ponownego rozpoznania kasacji
obrońcy skazanego, została przydzielona sędziemu Sądu Najwyższego Pawłowi
Kołodziejskiemu. W dniu 26 lipca 2024 roku wpłynął wniosek o jego wyłączenie od
rozpoznania sprawy, przy czym jako w ramach jego argumentacji obrońca odwołał
się wyłącznie do kwestii powołania SSN Pawła Kołodziejskiego na urząd sędziego
Sądu Najwyższego.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Wniosek w aktualnym stanie procesowym należy uznać za niedopuszczalny
z mocy ustawy, co skutkować musi pozostawieniem go bez rozpoznania.
Na wstępie należy podkreślić, że przedstawione przez obrońcę okoliczności
nie mogły zostać rozpoznane w trybie 41 § 1 k.p.k. Powyższe stanowisko wynika z
wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 4 marca 2020 r., sygn. akt P 22/19, gdzie
wskazano, iż art. 41 § 1 w związku z art. 42 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. –
Kodeks postępowania karnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 30), w zakresie, w jakim
dopuszcza rozpoznanie wniosku o wyłączenie sędziego z powodu wadliwości
powołania sędziego przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej na wniosek
Krajowej Rady Sądownictwa, w skład której wchodzą sędziowie wybrani na
podstawie art. 9a ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o Krajowej Radzie Sądownictwa
(Dz. U. z 2019 r. poz. 84, 609, 730 i 914 oraz z 2020 r. poz. 190), jest niezgodny z
art. 179 w związku z art. 144 ust. 3 pkt 17 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.
Niezależnie od powyższego, w orzecznictwie Sądu Najwyższego słusznie
podkreśla się również, że wątpliwość co do bezstronności sędziego nie może być
wywodzona z samych kwestii ustrojowych związanych z jego powołaniem i to
niezależnie od tego w jakim okresie i z jakimi ułomnościami w procedurze
nominacyjnej doszło to tego powołania (zob. m. in. postanowienie SN z dnia 21
czerwca 2023 r., IV KK 460/19, LEX nr 3598209; postanowienie SN z dnia 31
października 2023 r., V KK 358/23, LEX nr 3621120). Podnoszone zarzuty nie
mogą mieć bowiem charakteru abstrakcyjnego i odnosić się do całych grup
powołanych sędziów (postanowienie SN z dnia 10 sierpnia 2023 r., V KK 162/22,
LEX nr 3600648).
IV KK 288/24
3
Także z brzmienia art. 29 § 4 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie
Najwyższym (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 622; dalej ustawa o SN), dodanego ustawą z
dnia 9 czerwca 2022 r. o zmianie ustawy o Sądzie Najwyższym oraz niektórych
innych ustaw (Dz.U. z 2022 r., poz. 1259) wynika, że okoliczności towarzyszące
powołaniu sędziego Sądu Najwyższego nie mogą stanowić wyłącznej podstawy do
podważenia orzeczenia wydanego z udziałem tego sędziego lub kwestionowania
jego niezawisłości i bezstronności. Zresztą, skoro ustawa o SN w sposób
szczególny reguluje badanie kwestii bezstronności sędziego w kontekście
okoliczności towarzyszących powołaniu sędziego oraz jego postępowania po
powołaniu (vide art. 29 ustawy o SN), to w tym zakresie stanowi ona lex specialis w
stosunku do art. 41 § 1 k.p.k., wyłączając możliwość badania określonych w niej
przesłanek w ogólnej procedurze (por. postanowienie SN z dnia 26 stycznia 2023
r., V KK 485/21, LEX nr 3519734, zbiory SN).
Konsekwencją tego stanu rzeczy jest konieczność uznania, iż
niedopuszczalne jest zastosowanie art. 41 § 1 k.p.k. w sytuacji, gdy z treści
wniosku o wyłączenie sędziego wynika, że dotyczy on wyłącznie kwestii
przewidzianych w art. 29 § 5 ustawy o Sądzie Najwyższym, a tak właśnie jest w
niniejszej sprawie. Podstawę wniosku stanowiły tu bowiem wyłącznie okoliczności
dotyczące powołania SSN P.K., de facto związane li tylko z organem o to
wnioskującym, a więc Krajową Radą Sądownictwa, w składzie ukształtowanym
zgodnie z ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. (Dz. U. poz. 3).
Z powyższych względów, jako że wniosek obrońcy był niedopuszczalny do
procedowania w trybie przewidzianym przez art. 41 § 1 k.p.k., Sąd Najwyższy
pozostawił go bez rozpoznania.
[WB]
r.g.
IV KK 288/24
4
