IV KK 12/11

Sygn. akt IV KK 12/11 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 15 lutego 2011 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dorota Rysińska (przewodniczący i sprawozdawca) SSN Krzysztof Cesarz SSN Roman Sądej Protokolant: Dorota Szczerbiak w sprawie S. R. i W. R. skazanego z art. 158 § 1 i in. k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu, w trybie art. 535 § 5 k.p.k., w dniu 15 lutego 2011 r. kasacji, wniesionej przez Prokuratora Generalnego od wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia 9 września 2010 r., utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego z dnia 7 czerwca 2010 r., uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Sądowi Okręgowemu w K. do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym. U Z A S A D N I E N I E Prokurator Generalny, w trybie art. 521 k.p.k., wniósł na korzyść S. R. i W. R. kasację od wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia 9 września 2010 r., którym to orzeczeniem utrzymano w mocy wyrok Sądu Rejonowego z dnia 7 czerwca 2010 r., skazujący S. R. za przestępstwo z art. 158 § 1 k.k. w zb. z art. 157 § k.k., a W. R. za czyn z art. 158 § 1 k.k. na kary po 5 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem wykonania na okres próby 5 lat oraz i po 40 stawek dziennych grzywny, licząc po 10 zł za stawkę. Zarzucił temu wyrokowi rażące naruszenie przepisów prawa procesowego – art. 29 § 1 k.p.k. w zw. z art. 476 § 2 k.p.k. polegające na rozpoznaniu sprawy przez sąd odwoławczy w składzie jednego sędziego, podczas gdy sąd ten powinien był orzekać na zasadach ogólnych, tj. w składzie trzech sędziów – co stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą wskazaną w art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Podnosząc ten zarzut skarżący wniósł o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniesiona na korzyść oskarżonych kasacja jest zasadna w stopniu oczywistym, co pozwala na jej uwzględnienie w trybie określonym w art. 535 § 5 k.p.k. Sprawa S. i W. R. została skierowana do rozpoznania przez Sąd Rejonowy w postępowaniu uproszczonym. W takim też trybie Sąd Rejonowy przystąpił do rozpoznania sprawy w dniu 26 kwietnia 2010r. Jednakże – czego nie dostrzeżono w postępowaniu odwoławczym zainicjowanym apelacją obrońcy oskarżonych – na kolejnej rozprawie, przeprowadzonej w dniu 18 maja 2010 r., Sąd pierwszej instancji wydał postanowienie odwołujące się do przepisu art. 484 § 2 k.p.k., którym zmienił tryb postępowania na zwyczajny – z uwagi na niedochowanie określonego tym przepisem terminu odroczenia rozprawy, który przekroczył 21 dni. Dalsze postępowanie odbywało się więc w tym samym składzie, w postępowaniu zwyczajnym, a zatem i wyrok skazujący zapadł nie w postępowaniu uproszczonym, lecz w postępowaniu zwyczajnym. W powyższym świetle, skoro zaskarżony apelacją wyrok został wydany w postępowaniu zwyczajnym, to nie było podstaw do skorzystania z dyspozycji art. 476 § 2 k.p.k., a więc do zarządzenia rozpoznania sprawy w postępowaniu odwoławczym w składzie jednego sędziego, do jakiej to sytuacji doszło w niniejszej sprawie. Z treści art. 476 § 1 i 2 k.p.k. jasno wynika – co Prokurator Generalny obszernie wywodzi w kasacji – że możliwość wydania takiego zarządzenia dotyczy wyłącznie spraw, w których postępowanie w pierwszej instancji przeprowadzono w trybie uproszczonym, a nie w trybie zwyczajnym, przy czym poza sporem należy pozostawić stwierdzenie, że zupełnie bez znaczenia pozostaje fakt samego rozpoczęcia rozpoznania sprawy w postępowaniu uproszczonym, o ile doszło do zmiany tego trybu i ostatecznie do wydania orzeczenia kończącego postępowanie pierwszoinstancyjne w trybie zwyczajnym. Przepisem zaś normującym skład sądu na rozprawie apelacyjnej w sprawach rozpoznanych w pierwszej instancji przez sąd rejonowy w postępowaniu zwyczajnym jest art. 29 § 1 k.p.k. Unormowanie to przewiduje orzekanie sądu odwoławczego w składzie trzech sędziów. W tym stanie rzeczy, przytoczony na wstępie zarzut kasacji, podnoszący uchybienie stanowiące bezwzględną przyczynę odwoławczą określoną w art. 439 § 1 pkt. 2 k.p.k., należy uznać za oczywiście trafny. Sąd Okręgowy w K., rozpoznając apelację w składzie jednego sędziego, był bowiem nienależycie obsadzony, co – bez badania wpływu tego uchybienia na treść zaskarżonego wyroku – przesądza o konieczności jego uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym.