IV CSK 688/13

Sygn. akt IV CSK 688/13

POSTANOWIENIE

Dnia 29 kwietnia 2014 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Agnieszka Piotrowska

w sprawie z powództwa J. K.
‎przeciwko M. K. i Z. K.
‎o usunięcie niezgodności w treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym,
‎na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej

w dniu 29 kwietnia 2014 r.,
‎na skutek skargi kasacyjnej powódki

od wyroku Sądu Okręgowego w O.
‎z dnia 22 marca 2013 r., sygn. akt I Ca […],

odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

UZASADNIENIE

W związku ze skargą kasacyjną powódki J. K. wniesioną od wyroku Sądu Okręgowego w O., zważyć należy, co następuje:

Skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, przysługującym od prawomocnych orzeczeń sądu drugiej instancji, silnie nacechowanym pierwiastkiem publicznoprawnym, a jej rolą nie jest korygowanie wszelkich orzeczeń sądowych zawierających ewentualne uchybienia, ponieważ tę funkcję realizują zwyczajne środki zaskarżenia i skarga o wznowienie postępowania. Skarga kasacyjna służy ochronie interesu publicznego przez zapewnienie jednolitości wykładni i stosowania prawa oraz wkład Sądu Najwyższego w rozwój jurysprudencji i prawa pozytywnego. Taka konstrukcja i rola  skargi kasacyjnej, powoduje konieczność poddania jej kontroli wstępnej, pod kątem spełniania kryteriów, kwalifikujących do przedstawienia skargi Sądowi Najwyższemu w celu merytorycznego rozpoznania.

Stosownie do 398⁹ § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania w razie wykazania przez stronę, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych, budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.

We wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, skarżąca powołała się na przesłankę wskazaną w art. 398⁹ § 1 punkt 4 k.p.c., a więc oczywistą zasadność skargi. Oparcie wniosku na tej przesłance wymaga wykazania przez wnoszącego skargę niewątpliwej, widocznej na pierwszy rzut oka (prima facie), bez konieczności pogłębionej analizy, sprzeczności wykładni lub zastosowania prawa materialnego lub procesowego z brzmieniem przepisów lub powszechnie przyjętymi regułami interpretacji (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 22 stycznia 2008 r., I UK 218/07, niepubl., z dnia 26 lutego 2008 r., II UK 317/07, niepubl., z dnia 9 maja 2008 r., II PK 11/08, niepubl., z dnia 21 maja 2008 r., I UK 11/08, niepubl., z dnia 9 czerwca 2008 r., II UK 38/08, niepubl.). Skarżący powinien zawrzeć w skardze wyodrębniony wywód prawny wskazujący, w czym przejawia się „oczywistość” naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 5 września 2008 roku, I CZ 64/08, niepubl., z dnia 19 grudnia 2001 roku, IV CZ 200/01 niepubl., z dnia 9 czerwca 2008 roku, II UK 37/08, niepubl.).

Wywody skarżącej koncentrują się wokół oczywistego, jej zdaniem, naruszenia przez Sąd Okręgowy art. 31 i 32 § 1 k.r.o. w brzmieniu sprzed nowelizacji tej ustawy dokonanej z dniem 20 stycznia 2005 roku przez ustawę z dnia 17 czerwca 2004 roku o zmianie k.r.o. oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. nr 162, poz. 1691) oraz art. 6 ustawy o księgach wieczystych i hipotece (Dz.U.2013.707 j.t.). Tymczasem przytaczając orzecznictwo Sądu Najwyższego dotyczące istnienia „swoistego” domniemania faktycznego, że nabyte przez małżonków lub jednego z nich przedmioty majątkowe w czasie trwania wspólności wchodzą do majątku wspólnego, skarżąca pomija, że orzeczenia te wskazują jednocześnie, iż nabycie rzeczy do majątku odrębnego małżonka może wynikać z okoliczności faktycznych każdego indywidualnie rozpatrywanego przypadku. W niniejszej sprawie Sąd Okręgowy wskazał na przesłanki uzasadniające jego ocenę, że nieruchomość nabyta przez M. K. weszła do jego majątku odrębnego. Skarżąca pominęła także okoliczność o kardynalnym znaczeniu dla losów jej powództwa, a mianowicie to, że w sprawie o usunięcie niezgodności między stanem prawnym nieruchomości ujawnionym w księdze wieczystej a rzeczywistym stanem prawnym sąd jest związany żądaniem pozwu (por. uchwała składu 7 sędziów Sądu Najwyższego z dnia 18 maja 2010 roku, III CZP 134/09, OSNC 2010, nr 10, poz.131). Z akt sprawy jednoznacznie wynika, że powódka, reprezentowana w sprawie przez profesjonalnego pełnomocnika procesowego, żądała wykreślenia z działu II księgi wieczystej pozwanej Z. K. i wpisanie w jej miejsce powódki oraz jej byłego męża M. K. jako właścicieli nieruchomości na prawach ustawowej wspólności małżeńskiej. Tymczasem sama powódka nie kwestionowała, że wspólność ta ustała z dniem prawomocności wyroku Sądu Okręgowego w O. z dnia 25 sierpnia 2008 roku orzekającego rozwód ich małżeństwa, a więc z dniem 31 października 2008 roku (k. 85 akt I C […]). W dacie orzekania o żądaniu powódki powódka i M. K. nie pozostawali więc już w ustroju wspólności ustawowej małżeńskiej, co uniemożliwiało uwzględnienie roszczenia powódki w zgłoszonym przez nią w pozwie kształcie. Do tej kwestii, wyraźnie wskazanej w uzasadnieniu Sądu Okręgowego (s. 4) jako przyczynę oddalenia powództwa skarżąca w żadnej mierze się nie odniosła. Trudno więc podzielić pogląd skarżącej o oczywistej zasadności skargi kasacyjnej, co prowadziło do odmowy przyjęcia jej do rozpoznania (art. 398⁹ § 2 k.p.c.).

[aw]

jw