IV CSK 192/18

Sygn. akt IV CSK 192/18

POSTANOWIENIE

Dnia 18 października 2018 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Bogumiła Ustjanicz

w sprawie z wniosku […] Niestandaryzowanego Sekurytyzacyjnego Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego z siedzibą we W.
‎przy uczestnictwie T. S., K. S. i […] Bank Spółki Akcyjnej z siedzibą w W.
‎o wpis w księdze wieczystej numer […],
‎na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej

w dniu 18 października 2018 r.,
‎na skutek skargi kasacyjnej uczestników postępowania T. S. i K. S.

od postanowienia Sądu Okręgowego w E.
‎z dnia 29 września 2017 r., sygn. akt I Ca […],

1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;

2) przyznaje adwokatowi P. S. od Skarbu Państwa – Sądu Okręgowego w E. kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści), podlegającą podwyższeniu o podatek od towarów i usług (VAT), tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej T. S. i K. S. w postępowaniu kasacyjnym;

3) nie obciąża skarżących kosztami postępowania kasacyjnego.

UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem Sąd Okręgowy w E. oddalił apelację uczestników T. S. i K. S. od postanowienia Sądu Rejonowego w I. z dnia 26 maja 2017 r., którym został utrzymany w mocy wpis referendarza sądowego w oznaczonej księdze wieczystej zmiany wierzyciela hipotecznego co do hipoteki umownej zwyklej kwocie 21 685 franków szwajcarskich przez wpisanie w miejsce […] Niestandaryzowanego Sekurytyzacyjnego Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego w W. […] Banku S. A. w W..

Uczestnicy T. S. i K. S. w skardze kasacyjnej powołali obie podstawy przewidziane w art. 398³ § 1 k.p.c., a we wniosku o przyjęcie tej skargi wskazali przyczynę objętą art. 398⁹ § 1 pkt 4 k.p.c. Na oczywistą zasadność  skargi kasacyjnej, w ich ocenie, wskazuje rażące naruszenie przepisów przedstawionych w jej podstawach. Złożony przez wnioskodawcę wraz z wnioskiem wyciąg z ksiąg rachunkowych funduszu nie zawierał wymagań formalnych przewidzianych w art. 195 ust. 1 ustawy z dnia 27 maja 2004 r. o funduszach inwestycyjnych i zarządzaniu alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi (jedn. tekst: Dz. U. z 2018 r., poz. 1355).

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna ukształtowana została w przepisach kodeksu postępowania cywilnego jako środek zaskarżenia o szczególnym charakterze, skierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa i jednolitości wykładni oraz eliminację orzeczeń oczywiście wadliwych, bądź dotkniętych nieważnością postępowania, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżania orzeczeń niesatysfakcjonujących stron. Realizacji tego celu służy instytucja tzw. przesądu, ustanowionego w art. 398⁹ k.p.c., w ramach którego Sąd Najwyższy dokonuje wstępnej oceny sprawy przedstawionej mu ze skargą kasacyjną. Zakres przeprowadzanego badania jest ograniczony do kontroli, czy w sprawie występuje istotne zagadnienie, zachodzi potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, a zatem okoliczności przewidziane w art. 398⁹ § 1 pkt 1 do 4 k.p.c. Nie podlegają natomiast badaniu podstawy kasacyjne i ich uzasadnienie. Założenie wymagania objętego art. 398⁴ § 2 k.p.c. zostanie spełnione, jeżeli zostaną przedstawione w skardze kasacyjnej i uzasadnione przesłanki o charakterze publicznoprawnym, stanowiące podstawę wstępnej, merytorycznej oceny przyczyn określonych w art. 398⁹ § 1 k.p.c.

Oczywista zasadność skargi kasacyjnej objęta art. 398⁹ § 1 pkt 4 k.p.c. wymaga od skarżącego wykazania, że zaskarżone orzeczenie zapadło z oczywistym, rażącym naruszeniem przepisów prawa lub podstawowych zasad  prawa, widocznym od razu, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej, bez potrzeby głębszej analizy i dłuższych dociekań. Naruszenie prawa powinno mieć charakter szczególny i kwalifikowany (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 10 stycznia 2003 r., V CZ 187/02, OSNC 2004, nr 3, poz. 49; z dnia 8 marca 2002 r., I PKN 341/01, OSNP 2004, nr 6, poz. 100; z dnia 11 stycznia 2008 r., I UK 285/07, niepubl.; z dnia 23 listopada 2010 r., III UK 10/11, niepubl.). Szczegółowa analiza uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie pozwala na stwierdzenie, że skarga jest oczywiście uzasadniona. Brak w nim przekonywującego wywodu prawnego o zaistnieniu takiego stanu rzeczy w stosunku do zaskarżonego orzeczenia. Zarzut skarżących stanowi wynik błędnej oceny okoliczności faktycznych sprawy i przydania znaczenia przepisowi, który nie miał zastosowania dla oceny żądania złożonego przez wnioskodawcę, skoro był on wpisany jako wierzyciel hipoteczny w księdze wieczystej. Nie doszło zatem do wykazania we właściwy sposób przesłanek do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

W postępowaniu przed Sądem drugiej instancji nie doszło do nieważności postępowania, której podstawy Sąd Najwyższy bierze pod rozwagę z urzędu, stosownie do art. 398¹³ § 1 k.p.c.

Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 398⁹ § 2 k.p.c. orzekł, jak w sentencji.

aj