III SA/Wa 281/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Asesor WSA Konrad Aromiński, , po rozpoznaniu w dniu 21 kwietnia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S. Sp. z o.o. Sp. k. w likwidacji na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] listopada 2019 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne okresy rozliczeniowe od stycznia do grudnia 2014 r. postanawia: 1) odrzucić skargę, 2) po uprawomocnieniu się postanowienia, zwrócić Skarżącej ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie kwotę 10000 (dziesięć tysięcy) złotych uiszczoną tytułem wpisu od skargi.

S. Sp. z o.o. Sp. k. w likwidacji ("Skarżąca", "Strona") wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] listopada 2019 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne okresy rozliczeniowe od stycznia do grudnia 2014 r.

Na podstawie zarządzenia Przewodniczącej Wydziału III z dnia 13 lutego 2020 r., pismem z dnia 14 lutego 2020 r. wezwano Skarżącą do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 100 000 zł.

Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy z dnia 6 marca 2020 r. w zakresie częściowym, tj. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w zakresie wpisu od skargi.

Postanowieniem z dnia 9 czerwca 2020 r. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie (III SPP/Wa 147/20).

Tutejszy Sąd utrzymał w mocy ww. postanowienie, postanowieniem z dnia 23 lipca 2020 r.

Referendarz sądowy postanowieniem z dnia 29 października 2020 r. (III SPP/Wa 418/20) na posiedzeniu niejawnym po raz kolejny odmówił przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.

Tutejszy Sąd postanowieniem z dnia 9 grudnia 2020 r. utrzymał w mocy ww. postanowienie.

Skarżąca w dniu 16 lutego 2021 r. uiściła tytułem wpisu od skargi kwotę 10000 zł.

Referendarz Sądowy postanowieniem z dnia 1 marca 2021 r. odmówił zmiany postanowienia z dnia 29 października 2020 r., a tutejszy Sąd utrzymał w mocy ww. postanowienie (III SPP/Wa 53/21).

Na podstawie zarządzenia Przewodniczącej Wydziału III z dnia 28 sierpnia 2020 r., pismem z dnia 31 sierpnia 2020 r. Przewodnicząca Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wezwała Skarżącą do wykonania prawomocnego zarządzenia Przewodniczącej Wydziału z dnia 13 lutego 2020 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 100 000 zł – w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania – pod rygorem odrzucenia skargi.

Powyższe wezwanie został uznane za doręczone pełnomocnikowi Skarżącej w dniu 15 września 2020 r.

Ze znajdującej się aktach sprawy notatki służbowej wynika, iż do dnia 19 kwietnia 2021 r. Skarżąca nie uiściła należnego wpisu od skargi w pełnej wysokości.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 230 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, dalej "p.p.s.a.") od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Pismem takim jest skarga. Sąd, w myśl art. 220 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 220 § 3 p.p.s.a., nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. Jeśli należny wpis nie zostanie uiszczony, wzywa się wnoszącego skargę do jego uiszczenia. W myśl natomiast art. 220 § 3 p.p.s.a. skarga, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu przez sąd.

W niniejszej sprawie zarządzenie Przewodniczącej Wydziału z dnia 13 lutego 2020 r. stało się prawomocne w wyniku braku zaskarżenia, a Skarżącej odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Podkreślenia wymaga, że wezwanie z dnia 31 sierpnia 2020 r. wystosowane zostało na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 28 sierpnia 2020 r., które nakazywało wezwanie Skarżącej do wykonania prawomocnego zarządzenia do uiszczenia wpisu od skargi. Należy zaznaczyć, że zarządzenie z dnia 28 sierpnia 2020 r. stanowiło jedynie czynność materialno-techniczną w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Wezwanie z dnia 31 sierpnia 2020 r. miało charakter porządkowy i stanowiło informację o obowiązku uiszczenia wpisu i skutkach prawnych jego niewykonania w zakreślonym terminie. Wezwanie z dnia 31 sierpnia 2020 r., jak również zarządzenie Przewodniczącego Wydziału z dnia 28 sierpnia 2020 r. do wykonania prawomocnego zarządzenia Przewodniczącej Wydziału z dnia 13 lutego 2020 r. nie miały charakteru zarządzenia merytorycznego, o którym mowa w art. 227 § 1 p.p.s.a., ponadto nie mieściło się w zakresie przedmiotów wymienionych w art. 194 § 1 p.p.s.a. Zatem zarówno na wezwanie z dnia 31 sierpnia 2020 r., jak również na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału z dnia 28 sierpnia 2020 r. i zarządzenie Przewodniczącej Wydziału z dnia 13 lutego 2020 r. nie przysługuje żaden środek zaskarżenia (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 lutego 2011 r., sygn. akt II FZ 4/11, LEX nr 783828).

Jak wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 14 grudnia 2018 r., sygn. akt II OZ 1299/18 zarządzenie to nie dotyczy w istocie kosztów sądowych, bowiem nie wzywa do uiszczenia wpisu sądowego, ale jedynie przypomina o konieczności wykonania prawomocnego zarządzenia w tym przedmiocie. Omawiane zarządzenie stwierdza jedynie fakt, że zarządzenie wzywające do uiszczenia wpisu jest prawomocne, co implikuje konieczność jego wykonania, wskazując nowy termin na jego wykonanie i konsekwencje procesowe niedopełnienia tego obowiązku. Żaden przepis p.p.s.a. nie przewiduje możliwości wniesienia zażalenia na zarządzenie wzywające do wykonania prawomocnego zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu.

Prawomocne zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu, zawierające prawidłowe pouczenie o skutkach niezastosowania się do wezwania w wyznaczonym terminie, zostało uznane za doręczone pełnomocnikowi Skarżącej w dniu 15 września 2020 r. Siedmiodniowy termin do uiszczenia wpisu rozpoczął zatem bieg 16 września 2020 r. i upłynął 22 września 2020 r. (wtorek), zgodnie z zasadami obliczania terminów przewidzianymi w art. 83 § 1 p.p.s.a. Skarżąca do tego dnia nie uiściła należnego wpisu. Skarżąca w dniu 16 lutego 2021 r. jedynie częściowo uiściła tytułem wpisu od skargi kwotę 10000 zł.

W ocenie Sądu, po upływie wyznaczonego terminu do uiszczenia wpisu od skargi podlegała ona odrzuceniu na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a. Takiej konsekwencji nieuiszczenia wpisu w niniejszej sprawie nie niweczy kolejny wniosek Skarżącej o przyznanie prawa pomocy – złożony w kolejnym piśmie procesowym w niniejszej sprawie (por. postanowienie NSA z dnia 16 grudnia 2011 r. sygn. akt I OZ 1047/11, dostępne na stronie internetowej: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W tym miejscu jeszcze raz należy wskazać, że ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony w sytuacji, gdy Sąd wydał uprzednio prawomocne postanowienie w tym przedmiocie, nie przerywa biegu terminu do uiszczenia wpisu. Odmienne procedowanie mogłoby bowiem doprowadzić do uniemożliwienia prowadzenia postępowania wskutek rozpoznawania kolejnych wniosków Skarżącej o przyznanie prawa pomocy, a co za tym idzie - skutkować nieuzasadnionym wydłużeniem postępowania i trudnością w jego zakończeniu orzeczeniem rozstrzygającym sprawę co do istoty.

Podkreślenia wymaga, że "z przymiotu prawomocności postanowienia odmawiającego zwolnienia z kosztów sądowych wypływa obowiązek strony uiszczenia wymaganego wpisu, oraz nie przerywa biegu siedmiodniowego terminu do uiszczenia wpisu od skargi ponowne wniesienie przez stronę wniosku o przyznanie prawa pomocy" (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 21 kwietnia 1999 r. sygn. akt I CKN 1461/98, publik. OSNC z 1999 r. z. 11, poz. 96, czy postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 9 grudnia 2002 r., sygn. akt III RN 144/02).

Podsumowując, wobec nieuiszczenia należnego wpisu od skargi przez Skarżącą w rozpatrywanej sprawie, przedmiotowa skarga podlegała odrzuceniu na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a., o czym Sąd orzekł, jak w punkcie 1 sentencji postanowienia. Rozstrzygnięcia zawartego w pkt 2 dokonano w oparciu o art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.