Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie

III SA/Wa 2468/19

wyrok z dnia 2020-05-27

  • Pełna treść
  • 1 powołanych przepisów

To orzeczenie w Twojej sprawie

Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.

Częste pytania:

Sprawdź, co z tego orzeczenia wynika dla Twojego stanu faktycznego.

Zapytaj za darmo

Dane orzeczenia

SygnaturaIII SA/Wa 2468/19
Data orzeczenia2020-05-27
Rodzaj orzeczeniawyrok
SądWojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
WydziałWojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
SędziowieAgnieszka BaranMarta Waksmundzka-Karasińska (przewodniczący sprawozdawca), Waldemar Śledzik

Pełna treść orzeczenia

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Marta Waksmundzka-Karasińska (sprawozdawca), Sędziowie sędzia del. SO Agnieszka Baran, sędzia WSA Waldemar Śledzik, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 27 maja 2020 r. sprawy ze skargi R. S.A. z siedzibą w L. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] sierpnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę

Uzasadnienie

Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w W. (dalej jako "Naczelnik") wszczął postępowanie egzekucyjne wobec majątku Skarżącej R. S.A. na podstawie tytułu wykonawczego z dnia [...] stycznia 2019 r. nr [...], którym objęto należności z tytułu nieprzekazanej wierzytelności przez dłużnika zajętej wierzytelności w łącznej kwocie należności głównej 9.909.620,10 zł wraz z odsetkami.

Organ egzekucyjny zawiadomieniami z dnia 14 marca 2019 r. dokonał zajęcia wierzytelności z rachunków bankowych i wkładów oszczędnościowych (prowadzonych odpowiednio przez S. S.A., M. S.A., P. S.A., B. S.A. oraz B. S.A.).

Skarżąca, działając za pośrednictwem pełnomocnika, pismem z dnia 8 kwietnia 2019 r. złożyła zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego, na podstawie:

- art. 33 § 1 pkt 3 u.p.e.a. - poprzez określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, polegające na:

- nieprawidłowym określeniu wysokości należności głównej, poprzez nieuwzględnienie przez organ egzekucyjny z urzędu kwot podlegających zaliczeniu na poczet zaległości podatkowych, w szczególności nienależnie zatrzymanych kwot z tytułu kosztów postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec spółki w związku z określeniem zobowiązania podatkowego Spółki w podatku dochodowym za 2009 r., które winny zostać zaliczone na poczet zaległości i odpowiednio ją zmniejszyć;

- nieprawidłowym określeniu wysokości należnych odsetek, których kwota została ustalona niezgodnie z treścią art. 54 O.p. i art. 70 u.p.e.a.;

- art. 33 § 1 pkt 10 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ( Dz. U. z 2018 r. poz. 1314, ze zm., powoływaną dalej " u.p.e.a.), poprzez prowadzenie postępowania egzekucyjnego na podstawie tytułu wykonawczego, którego treść nie spełnia wymogów określonych w:

- art. 27 § 1 pkt 7 u.p.e.a. poprzez niewskazanie imienia i nazwiska osoby upoważnionej do działania w imieniu wierzyciela

- art. 27 § 1 pkt 3 u.p.e.a.

- art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a. poprzez wydanie tytułu wykonawczego i prowadzenie egzekucji pomimo nieistnienia obowiązku po stronie Spółki - względem Spółki bowiem nigdy nie określono wysokości nieprzekazanej wierzytelności przysługującej dłużnikowi - P. Sp. z o.o. (określenie tej wierzytelności nastąpiło wobec P. Sp. z o.o.).

Naczelnik postanowieniem z dnia [...] czerwca 2019 r. nr [...] uznał zarzuty wniesione na podstawie art. 33 § 1 pkt 1. 3 i 10 u.p.e.a. za nieuzasadnione. Odnosząc się do zarzutu z art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a. tj. nieistnienie obowiązku z uwagi na doręczenie R. S.A. postanowienia w przedmiocie określenia wysokości nieprzekazanej wierzytelności przez dłużnika zajętej wierzytelności, którego rozstrzygnięcie skierowane jest do innego podmiotu prawa, tj. Spółki P. Sp. z o.o., jak również, że podmiotem w stosunku do którego określa się wysokość nieprzekazanej wierzytelności jest P. Sp. z o.o., Naczelnik wyjaśnił, że oczywiste omyłki zostały sprostowane w wydanym postanowieniu z dnia [...] kwietnia 2018 r. Organ egzekucyjny wskazał, że zaległość objęta tytułem wykonawczym z dnia [...] stycznia 2019 r. wystawionym w oparciu o postanowienie Dyrektora z dnia [...] listopada 2018 r. obejmującym należności z tytułu nieprzekazanej kwoty zajętej wierzytelności przez dłużnika zajętej wierzytelności w kwocie 9.909.620,10 zł (należność główna) jest wymagalna i została ona określona w wyniku prawomocnego postanowienia. Na dzień doręczenia zajęcia wierzytelności tj. 6 czerwca 2016 r. dłużnik zajętej wierzytelności miał do zapłaty na rzecz P. sp. z o.o. wierzytelności, jednak od dnia otrzymania zawiadomienia nie zrealizował żadnych przelewów. Dokonano zajęcia wymagalnej wierzytelności i została ona uznana przez dłużnika zajętej wierzytelności. Odsetki zostały wyliczone na dzień wystawienia tytułu wykonawczego tj. [...] stycznia 2019 r. w kwocie 2.182.831,40 zł.

Organ egzekucyjny wyjaśnił, że tytuł wykonawczy powinien zawierać treść określoną w art. 27 u.p.e.a., który określa niezbędne wymogi tytułu wykonawczego, zaś doprecyzowaniem przepisu art. 27 jest Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 8 sierpnia 2016 r. w sprawie wzoru tytułów wykonawczych stosowanych w postępowaniu egzekucyjnym. W bloku F tytułu wykonawczego wyraźnie wskazano dane wierzyciela - w punkcie 7 widnieje imię, nazwisko, stanowisko służbowe i podpis osoby upoważnionej do działania w imieniu wierzyciela. Tytuł wykonawczy spełnia wymogi określone w u.p.e.a., zawiera dane dotyczące należności i odsetek, podstawę prawną należności i informację, że zobowiązania są wymagalne i podlegają egzekucji.

Skarżąca w zażaleniu zarzuciła postanowieniu naruszenie:

- art. 27 § 1 pkt 7 u.p.e.a. w zw. z § 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 8 sierpnia 2016 r. w sprawie wzorów tytułów wykonawczych stosowanych w egzekucji administracyjnej, poprzez niewskazanie imienia i nazwiska osoby upoważnionej do działania w imieniu wierzyciela w tytule wykonawczym;

- art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a. oraz art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 113 § 1 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez wydanie tytułu wykonawczego na podstawie postanowień bezwzględnie nieważnych, a zatem nieistniejących tj. postanowienia z dnia [...] kwietnia 2018 r. dotyczącego określenia wysokości nieprzekazanej wierzytelności, które zostało skierowane do Spółki, natomiast nakładało obowiązek na P. Sp. z o.o. oraz postanowienia z dnia [...] maja 2018 r. wydane w przedmiocie sprostowania rzekomej "oczywistej omyłki" w postanowieniu z dnia [...] kwietnia 2018 r., które stanowi niedopuszczalną próbę rektyfikacji błędu istotnego poprzez uznanie za omyłkę pisarską błędu, który prowadzi do merytorycznej następczej zmiany postanowienia, co jest niedopuszczalne;

- art. 59 § 1 pkt 4 w zw. z art. 72 § 1 O.p. oraz art. 27 § 1 pkt 3 w zw. z art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a. poprzez brak uwzględnienia, iż część zobowiązania podatkowego w niniejszej sprawie wygasła, wskutek dokonania przez Spółkę nadpłaty, co zostało pominięte;

- art. 54 O.p. w zw. z art. 70 § 1 oraz art. 27 § 1 pkt 3 w zw. z art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a. poprzez brak uwzględnienia okoliczności, iż za okres od dnia 14 grudnia 2017 r. do 31 sierpnia 2018 r. odsetki od należności głównej nie powinny być naliczane; wadliwe ustalenie stawki odsetek podatkowych, poprzez brak zastosowania stawki umownej lub też ewentualnie ustawowej; błędne wskazanie okresu, za który powinny być naliczane odsetki i przyjęcie, że odsetki były należne od dnia 26 kwietnia 2016 r., a nie od 06 czerwca 2016 r.; błędne obliczenie kwoty należnych odsetek;

- art. 124 § 2 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez brak sporządzenia uzasadnienia faktycznego zgodnego z przepisami prawa, co powoduje, że Spółka nie możne poznać motywów działania organu egzekucyjnego, a w konsekwencji nie jest możliwe podjęcie rzeczowej polemiki, ponadto ze stanowiska organu egzekucyjnego nie wynika, z jakiego powodu pominął twierdzenia Spółki;

- art. 7 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego sprawy.

Dyrektor, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 t.j., dalej jako "k.p.a.") oraz art. 18, art. 33 § 1 pkt 1, 3 i 10 oraz art. 34 § 5 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2018 r., poz. 1314 t.j., dalej jako "u.p.e.a.") zaskarżonym postanowieniem z dnia 16 sierpnia 2019 r. nr 1401-IEE3.711.1.189.2019.KZ utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika z dnia [...] czerwca 2019 r.

Dyrektor wyjaśnił, że Naczelnik postanowieniem z dnia [...] maja 2018 r. nr sprostował oczywiste omyłki w wydanym postanowieniu z dnia [...] kwietnia 2018 r., a następnie Dyrektor postanowieniem z dnia [...] listopada 2018 r., uchylił zaskarżone postanowienie organu I instancji, orzekł co do istoty i sprostował wszystkie omyłki pisarskie w postanowieniu z dnia [...] kwietnia 2018 r. Co więcej, z całości postanowienia z dnia [...] kwietnia 2018 r. jednoznacznie wynika do kogo skierowane jest postanowienie., a jako adresat ww. postanowienia została wskazana Spółka R. S.A. (ul. [...], [...]). W konsekwencji, w ocenie Dyrektora niezasadny jest również zarzut naruszenia art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a. oraz art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 113 § 1 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez wydanie tytułu wykonawczego na podstawie postanowień bezwzględnie nieważnych, a zatem nieistniejących tj. postanowienia z dnia 18 kwietnia 2018 r. dotyczącego określenia wysokości nieprzekazanej wierzytelności, które zostało skierowane do Spółki, natomiast nakładało obowiązek na P. Sp. z o.o. oraz postanowienia z dnia [...] maja 2018 r. wydanego w przedmiocie sprostowania rzekomej "oczywistej omyłki" w postanowieniu z dnia [...] kwietnia 2018 r.

W ocenie Dyrektora, wskazany w tytule wykonawczym numer orzeczenia, pozwala na jednoznaczną identyfikację postanowienia, którym określono dochodzoną w drodze egzekucji należność i nie ma rozbieżności między treścią obowiązku opisanego w tytule wykonawczym, a treścią obowiązku określonego orzeczeniem będącym podstawą do wystawienia tytułu wykonawczego. Zdaniem Dyrektora, obowiązek wskazany w tytule wykonawczym z dnia [...] stycznia 2019 r. wynika z postanowienia Dyrektora z dnia [...] listopada 2018 r. nr [...], którym utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika z dnia [...] kwietnia 2018 r. w przedmiocie określenia wysokości nieprzekazanej wierzytelności przez R. S.A. Co więcej, w sprawie nie wystąpiła żadna z okoliczności wymienionych w art. 54 O.p., które powodują wyłączenie możliwości naliczania odsetek za zwłokę. Sytuacją taką nie jest fakt, że w okresie od dnia 14 grudnia 2017 r. do 31 sierpnia 2018 r. postępowanie egzekucyjne wobec P. Sp. z o.o. było umorzone. W szczególności, postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2018 r. nr [...] Naczelnik (a następnie Dyrektor postanowieniem z dnia [...] listopada 2018 r) stwierdził z urzędu nieważność postanowienia Naczelnika z dnia [...] grudnia 2017 r. w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec P. Sp. z o.o.

Zdaniem Dyrektora, organ egzekucyjny zastosował prawidłową stawkę odsetek za zwłokę tj. 8 %, ponieważ odsetki naliczane w przedmiotowym postępowaniu dotyczą de facto należności dochodzonej w postępowaniu głównym tj. przeciwko P. Sp. z o.o. Egzekucja prowadzona do majątki dłużnika zajętej wierzytelności nieprzekazanej kwoty, jest elementem postępowania prowadzonego do pierwotnego zobowiązanego. Nie doszło do powstania nowego obowiązku, gdyż powstał on wcześniej - wynika ze stosunku zobowiązaniowego oraz zajęcia egzekucyjnego. Zobowiązanie R. S.A. nie jest zobowiązaniem czysto samoistnym, lecz związanym z zobowiązaniem P. Sp. z o.o. i powstało na podstawie postanowienia o którym mowa w art. 71 a § 9 u.p.e.a.

Według Dyrektora, z tytułu wykonawczego z dnia [...] stycznia 2019 r. jednoznacznie można odczytać imię i nazwisko osoby upoważnionej do działania w imieniu wierzyciela. Na pieczątce widnieje napis "Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w W. P. K.". Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w W. jest zarówno wierzycielem i organem egzekucyjnym i wystawia on tytuł wykonawczy oraz kieruje go do egzekucji. Stąd zarzut naruszenia art. 33 § 1 pkt 10 u.p.e.a. jest bezskuteczny.

Spółka, skargą z dnia 4 października 2019 r. zakwestionowała postanowienie Dyrektora z 16 sierpnia 2019 r. i wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania.

Uzasadniając skargę Spółka zarzuciła naruszenie art. 27 § 1 pkt 7 u.p.e.a. w zw. z § 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 8 sierpnia 2016 r. w sprawie wzorów tytułów wykonawczych stosowanych w egzekucji administracyjnej (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 850); art. 59 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 900 ze zm., dalej jako "O.p.") w zw. z art. 72 § 1 O.p. oraz art. 27 § 1 pkt 3 w zw. z art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a.; art. 7 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego sprawy; art. 124 § 2 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. oraz w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez wydanie postanowienia niezawierającego uzasadnienia faktycznego.

Zdaniem Spółki, wadliwe było zaakceptowanie sporządzenia przez Naczelnika tytułu wykonawczego niezgodnie z ustawowym wzorem, poprzez niewskazanie imienia i nazwiska osoby upoważnionej do działania w imieniu wierzyciela w tytule wykonawczym. Nadto błędem było pominięcie przez Dyrektora okoliczności, iż część zobowiązania podatkowego w niniejszej sprawie wygasła, wskutek dokonania przez Spółkę nadpłaty w kwocie ok. 442 000 zł. z tytułu kosztów postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec Spółki, w związku z określeniem zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym za 2009 r. Nadto z tytułu wykonawczego nie wynika imię i nazwisko osoby, która podpisała się pod tytułem. Wzmiankowany brak uzasadnienia powoduje, że Skarżąca nie może poznać motywów działania Dyrektora, a w konsekwencji nie jest możliwe podjęcie rzeczowej polemiki, w szczególności w zakresie braku oznaczenia na tytule wykonawczym, w pozycji F7, imienia i nazwiska osoby odpowiedzialnej za sporządzenie tytułu wykonawczego w imieniu wierzyciela i w kwestii braku zaliczenia nadpłaty na poczet należności dochodzonej przez organ egzekucyjny.

Dyrektor, w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skargę należało oddalić.

Na wstępie należy zauważyć, że zgodnie z treścią art. 119 pkt 3 ustawy dnia z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302), dalej "p.p.s.a.", sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę, co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W świetle treści wskazanego przepisu oraz przedmiotu zaskarżenia w niniejszej sprawie należy stwierdzić, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie korzystając z dyspozycji art. 119 pkt 3 p.p.s.a. mógł z urzędu rozpoznać przedmiotową sprawę w trybie uproszczonym.

W myśl art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Orzekanie - w myśl art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Z istoty bowiem kontroli wynika, że zasadność zaskarżonej decyzji (postanowienia) podlega ocenie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie podejmowania zaskarżonego rozstrzygnięcia. Niezwiązanie zarzutami i wnioskami skargi oznacza, że sąd administracyjny bada w pełnym zakresie zgodność z prawem zaskarżonego aktu, czynności, czy bezczynności organu administracji publicznej.

Zgodnie z art. 27 § 1 pkt 3 i 7 u.p.e.a. tytuł wykonawczy zawiera oznaczenie wierzyciela oraz datę wystawienia tytułu, podpis, imię i nazwisko oraz stanowisko służbowe osoby upoważnionej do działania w imieniu wierzyciela. Na mocy art. 29 § 1 u.p.e.a. organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej; organ ten nie jest natomiast uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Zgodnie z art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a., podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku. Na mocy art. 18 u.p.e.a. jeżeli przepisy niniejszej ustawy nie stanowią inaczej, w postępowaniu egzekucyjnym mają odpowiednie zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Z art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. wynika, że w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Zgodnie z art. 124 § 2 k.p.a., postanowienie powinno zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne, jeżeli służy na nie zażalenie lub skarga do sądu administracyjnego oraz gdy wydane zostało na skutek zażalenia na postanowienie. Z art. 59 § 1 pkt 4 O.p. wynika, że zobowiązanie podatkowe wygasa w całości lub w części wskutek zaliczenia nadpłaty lub zaliczenia zwrotu podatku, zaś nadpłaty wraz z ich oprocentowaniem podlegają zaliczeniu z urzędu na poczet zaległości podatkowych wraz z odsetkami za zwłokę, odsetek za zwłokę od nieuregulowanych w terminie zaliczek na podatek, kosztów upomnienia oraz bieżących zobowiązań podatkowych, a w razie ich braku podlegają zwrotowi z urzędu, chyba że podatnik złoży wniosek o zaliczenie nadpłaty w całości lub w części na poczet przyszłych zobowiązań podatkowych (art. 76 § 1 O.p.).

Sąd wskazuje, że sprawy Skarżącej oraz sprawy ze skargi wierzyciela Skarżącej (P. Sp. z o.o.) były już badane, choć nieprawomocnie, przez Sąd (zob. w szczególności wyroki z dnia 20 listopada 2019 r., sygn. III SA/WA 357/19; 9 lipca 2019 r., sygn. III SA/WA 358/19; 23 października 2019 r., sygn. III SA/WA 356/19 i 23 października 2019 r., sygn. III SA/WA 341/19 oraz z 23 października 2019 r., sygn. III SA/WA 341/19, CBOSA). Poglądy wyrażone w tych orzeczeniach Sąd podziela i uwzględnia przy rozpoznaniu niniejszej sprawy. .

W szczególności, w wyroku z dnia 20 listopada 2019 r., sygn. III SA/WA 357/19 ze skargi R. na postanowienie z dnia [...] listopada 2018 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości nieprzekazanej wierzytelności przez dłużnika (t.j. R. sp. z o.o.) Sąd wskazał, że Skarżąca nie przekazując zajętej wierzytelności uchyliła się od jej przekazania bezpodstawnie w rozumieniu art. 71a § 9 u.p.e.a. Tym samym dopuściła się takiego bezpodstawnego uchylenia się od wykonania obowiązku trzeciodłużnika. Należy bowiem uwzględnić, że z chwilą dokonania zajęcia u dłużnika zajętej wierzytelności organ egzekucyjny może z mocy prawa wykonywać wszelkie prawa zobowiązanego. (art. 67a § 1 ustawy). Przyjmuje się (trafnie) w orzecznictwie i literaturze przedmiotu (vide np. wyroki NSA o sygn. I FSK 984/06, II FSK 1031/13, II FSK 91/16, a także w komentarzach do art. 67a § 1 u.p.e.a.), że organ egzekucyjny zajmując wierzytelność wstępuje w prawa i obowiązki zobowiązanego. Sąd wskazał także, że przywołanym postanowieniem z [...] listopada 2018 r. Dyrektor sprostował liczne, oczywiste omyłki pisarskie, jakie - w ocenie tego Organu - wystąpiły w postanowieniu Naczelnika z [...] kwietnia 2018 r. Zatem w dacie, kiedy Dyrektor wydawał swoje postanowienie z [...] listopada 2018 r. w obrocie prawnym istniało już ww. ostateczne postanowienie Dyrektora prostujące oczywiste omyłki. Ani organ administracji, ani Sąd nie mogą zatem dokonać oceny tego postanowienia z [...] listopada 2018 r. ani ponawiać oceny, czy w postanowieniu z [...] kwietnia 2018 r. rzeczywiście wystąpiły tylko oczywiste omyłki pisarskie, czy też skala, liczba i ciężar gatunkowy błędów tego postanowienia dyskwalifikują je z powodu wystąpienia kwalifikowanej wady. Nadto Sądowi z urzędu wiadomym jest, że w dniu 9 lipca 2019 r. WSA w Warszawie, w sprawie o sygn. III SA/Wa 358/19, oddalił skargę na postanowienie z [...] listopada 2018 r. (wyrok nieprawomocny) w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej.

Odnosząc się do zarzutów skargi, nie jest zdaniem Sądu trafny zarzut naruszenia art. 59 § 1 pkt 4 w zw. z art. 72 § 1 O.p. oraz art. 27 § 1 pkt 3 w zw. z art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a. poprzez pominięcie przez Dyrektora okoliczności, iż część zobowiązania podatkowego w niniejszej sprawie wygasła, wskutek dokonania przez Spółkę nadpłaty w kwocie 442000,- zł (s. 2 skargi, k. 3 akt sądowych). Trafne jest spostrzeżenie Dyrektora, zgodnie z którym obowiązek wskazany w tytule wykonawczym z dnia [...] stycznia 2019 r. wynika z postanowienia Dyrektora z dnia [...] listopada 2018 r. (k.76 i n akt administracyjnych), którym – o czym wyżej - utrzymano w mocy postanowienie Naczelnika z dnia [...] kwietnia 2018 r. w przedmiocie określenia wysokości nieprzekazanej wierzytelności przez R. S.A. Zdaniem Sądu, to w tym postępowaniu o określenie wysokości nieprzekazanej wierzytelności przez dłużnika zajętej wierzytelności (a nie na etapie zarzutów do postępowania egzekucyjnego) Skarżąca (dysponująca profesjonalną pomocą prawną) mogła skutecznie kwestionować wysokość tego obowiązku, co wynika bezpośrednio z pouczenia zawartego na s 8 postanowienia z dnia [...] listopada 2018 r.(k. 73 akt administracyjnych). Tymczasem, jak wskazano, Sąd, wyrokiem z dnia 20 listopada 2020 r., III SA/Wa 357/19 uznał rozstrzygnięcie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] listopada 2018 r. nr [...] względem R. S.A. (dłużnika P. Sp. z o.o.) w przedmiocie określenia wysokości nieprzekazanej wierzytelności, za prawidłowe.

Sąd zwraca uwagę na fakt, że procedura egzekucyjna przewidziana ustawie z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji co do zasady nie służy ustaleniu bądź określaniu obowiązków zobowiązanego, czy też warunków jego wykonania, a jedynie wykonaniu obowiązków w drodze egzekucji administracyjnej, których zobowiązany nie wykonał dobrowolnie, co stanowi podstawę do przymusowego egzekwowania tego obowiązku według reguł przewidzianych powołaną wyżej ustawą u.p.e.a. Postępowanie egzekucyjne jest szczególnym rodzajem postępowania administracyjnego, mającego własne instytucje procesowe i środki zaskarżenia. W postępowaniu egzekucyjnym organ egzekucyjny nie jest uprawniony do merytorycznego badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym (art. 29 § 1 in fine u.p.e.a.), a dopuszczalny ustawą zakres badania przez organ egzekucyjny tytułu wykonawczego wskazuje, że badanie to ma tylko charakter formalny. W szczególności organ egzekucyjny nie może uwzględnić z urzędu tego rodzaju okoliczności uzasadniających umorzenie egzekucji, które mogą być zgłoszone wyłącznie w zarzutach zobowiązanego (art. 33 pkt 1 u.p.e.a.) lub też wynikać z żądania wierzyciela (art. 59 § 1 pkt 2 lub 9 w związku z § 4 u.p.e.a. - por. wyrok NSA z dnia 13 grudnia 2012 r., II FSK 945/11; wyrok NSA z dnia 2 października 2009 r., II FSK 689/08, CBOSA). Wobec niewzruszenia przywołanego postanowienia z dnia [...] listopada 2018 r. organy administracji są zobowiązane do poszanowania zawartych w nim uwag, w tym do poszanowania kwalifikacji zmiany terminu spłat pożyczek pomiędzy R. S.A. a P. Sp. z o.o.(s. 8 postanowienia z dnia [...] listopada 2018).

Zdaniem Sądu, nie są także trafne zarzuty naruszenia art. 27 § 1 pkt 7 u.p.e.a. w zw. z § 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 8 sierpnia 2016 r. w sprawie wzorów tytułów wykonawczych stosowanych w egzekucji administracyjnej. Sąd wskazuje, że oryginał tytułu wykonawczego w sprawie (o numerze [...]), pozostaje w aktach i zawiera, zgodnie z art. 27 § 1 pkt 7 u.p.e.a. datę wystawienia tytułu wykonawczego – [...] stycznia 2019 r., a nadto imię i nazwisko oraz stanowisko służbowe osoby upoważnionej do działania w imieniu wierzyciela ("Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w W. P. K.") oraz podpis. Chociaż na odpisie doręczonym Zobowiązanej Spółce wyraźnie oznaczono datę wystawienia tytułu wykonawczego ("[...].01.2019 r."), natomiast niewyraźnie wskazano imię i nazwisko osoby upoważnionej do działania w imieniu wierzyciela (widnieje tylko jej nieczytelny podpis), to jednak porównanie podpisów na oryginale i odpisie tytułu wykonawczego nie budzi wątpliwości, że złożone zostały przez tę samą osobę. W konsekwencji prawidłowe jest stwierdzenie, że odpis tytułu wykonawczego został podpisany przez P. K. - Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w W.. W ocenie Sądu, wadliwość doręczonego Stronie odpisu tytułu wykonawczego z dnia [...] stycznia 2019 r. nr [...], nie stanowi podstawy - z uwagi na jednoznaczną treść art. 33 § 1 pkt 10 u.p.e.a. i z art. 27 § 1 pkt 7 u.p.e.a. - do umorzenia postępowania egzekucyjnego. W związku z tym za prawidłowe należy uznać stanowisko organu odwoławczego wyrażone w zaskarżonym postanowieniu, mające również oparcie w dotychczasowym orzecznictwie sądów administracyjnych (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 stycznia 2007r., sygn. akt II OSK 146/06 oraz wyroki Wojewódzkich Sądów Administracyjnych w: Warszawie z dnia 12 lipca 2012 r., sygn. akt. II SA/Wa 2632/11, Lublinie z dnia 22 marca 2011 r., sygn. akt II SA/Lu 307/10, Gliwicach z dnia 15 września 2009 r., sygn. akt I SA/Gl 360/09, CBOSA), że tytułem wykonawczym jest tylko jego oryginał, a nie jego odpis. Doręczenie zatem wadliwego odpisu tytułu wykonawczego, w sytuacji, gdy sam tytuł wykonawczy, na podstawie którego przystąpiono do egzekucji jest prawidłowy, nie może stanowić skutecznego zgłoszenia zarzutu na podstawie ww. przepisów: art. 33 § 1 pkt 10 u.p.e.a. w zw. z art. 27 § 1 pkt 7 u.p.e.a.

W ocenie Sądu, z tego też powodu organy nie naruszyły w sprawie art. 7, art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. W szczególności, działania organu oparte były na zasadzie wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz dokładnej analizie zgromadzonego materiału dowodowego, który znajdował się w aktach sprawy, a poczynione ustalenia zawarto w uzasadnieniu postanowienia. Zgromadzony materiał w aktach nie daje podstaw do uznania za trafne argumentów Skarżącej o wygaśnięciu należności i o brakach w zakresie wskazania imienia i nazwiska osoby wystawiającej tytuł wykonawczy. Niezgodność treści zakwestionowanego postanowienia z oczekiwaniami Skarżącej nie jest wyrazem wadliwości postępowania, ponieważ organy administracji są zobowiązane działać na podstawie prawa. Sąd sygnalizuje – o czym więcej niżej - że naliczenie kwoty zobowiązania ze względu na dokonanie nadpłaty mogło być kwestionowane w postępowaniu w przedmiocie określenia wysokości nieprzekazanej wierzytelności, o czym było wyżej. W konsekwencji należy stwierdzić, że uzasadnienie stanowi integralną część zaskarżonego rozstrzygnięcia i jest elementem umożliwiającym skuteczną sądową kontrolę w zakresie oceny prawidłowości przeprowadzenia postępowania administracyjnego z poszanowaniem reguł wynikających z art. 7, 77 § 1 k.p.a. W uzasadnieniu tym znalazła odzwierciedlenie ocena zebranego materiału dowodowego oraz wyczerpujące wyjaśnienie przesłanek jakimi kierował się organ w procesie decyzyjnym.

Należy odnotować, że zaskarżone postanowienie Dyrektora z dnia [...] sierpnia 2019 r. zawiera prawidłowo skonstruowane i wyczerpujące uzasadnienie faktyczne, jak i prawne. Uzasadnienie faktyczne obejmowało wskazanie faktów oraz wyjaśnienie Stronie zasadności określonych przesłanek rozstrzygnięcia. Ponadto treść postanowienia zawierała uzasadnienie zastosowania danych przepisów do konkretnych ustaleń faktycznych. W konsekwencji należy uznać, że nie występuje w sprawie naruszenie art. 124 § 2 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. oraz w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez wydanie postanowienia niezawierającego uzasadnienia faktycznego.

Z tych powodów Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), orzekł jak w sentencji.

Powiązane przepisy

Zapytaj AI o to orzeczenie