Uchwała SN z 31 maja 1989 r., III PZP 52/88 - jak powołują ją inne sądy

„Oprawa emerytalna, o której stanowi art. 28 “ma charakter świadczenia socjalnego związanego z przejściem na emeryturę lub rentę i ma na celu ułatwienie pracownikowi przystosowania się do nowych warunków” (tak SN w uzasadnieniu uchwały 7 sędziów z 31 maja 1989 r., III PZP 52/88, OSNC 1989, nr 12, poz. 190, tak samo wyrok SN z 30 marca 1994 r., I PRN 10/94, OSNAP 1994, nr 1, poz. 12).”

„… na biorcę świadczeń długoterminowych z ubezpieczenia społecznego, nierównoważących się z pobieranym wcześniej wynagrodzeniem za pracę (uzasadnienie uchwały Sądu Najwyższego z dnia 31 maja 1989 r., III PZP 52/88; z dnia 2 marca 1994 r., I PZP 4/94, OSNAPiUS 1994 Nr 2, poz. 24; z dnia 18 marca 2010 r., II PZP 1/10).”

„W tym czasie w pełni aktualna pozostawała uchwała SN z 31 maja 1989r. III PZP 52/88, zgodnie, z którą:" (…) warunek przejścia z urzędu państwowego na emeryturę lub rentę inwalidzką zostanie spełniony jedynie wówczas, gdy urzędnik państwowy przejdzie na emeryturę lub rentę inwalidzką na podstawie przepisów ustawy z dnia 14 grudnia 1982r. o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin.”

„Sfery Budżetowej został zawarty w dniu 8 czerwca 1998 r. W tym czasie w pełni aktualna pozostawała uchwała składu 7 sędziów Sądu Najwyższego z dnia 31 maja 1989 r. wydana w sprawie o sygn. akt III PZP 52/88, zgodnie z którą: „(...) warunek przejścia z urzędu państwowego na emeryturę lub rentę inwalidzką zostanie spełniony jedynie wówczas, gdy urzędnik państwowy przejdzie na emeryturę lub rentę …”

„Pozwany wskazywał na uchwały Sądu Najwyższego z dnia 31.05.1989 r., sygn. akt III PZP 52/88, (OSNC 1989/12/190), oraz z dnia 4.06.1991 r., sygn. akt I PZP 17/91, (OSNC 1992/3/27), z których wynika, iż warunek przejścia na emeryturę lub rentę nie jest spełniony, gdy następuje tylko samo zaprzestanie pracy, a nie wiążą się z tym skutki w sferze zaopatrzenia emerytalno-rentowego.”

„Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 31.05.1989 r. sygn. akt III PZP 52/88 wskazał, iż jednorazowa odprawa emerytalna przysługuje wyłącznie pracownikowi przechodzącemu na emeryturę lub rentę inwalidzką na podstawie przepisów o powszechnym systemie emerytalnym.”

„Pogląd ten stanowi odejście od wcześniejszej linii orzeczniczej, której przykładem jest uchwała 7 sędziów Sądu Najwyższego z dnia 31 maja 1989r. III PZP 52/88, OSN 1989/2/190 (wydana zresztą w odpowiedzi na pytanie dotyczące innej kwestii).”

„Pozwany przywołał treść uzasadnienia Sądu Najwyższego zawartego w uchwale 7 sędziów z dnia 31.05.1989 roku sygn. akt III PZP 52/88, w którym wskazano, że warunek przejścia na emeryturę emeryta wojskowego, który podjął pracę w urzędzie państwowym nie jest spełniony, gdyż samo zaprzestanie pracy w urzędzie nie powoduje żadnych skutków prawnych w sferze zaopatrzenia emerytalno-rentowego.”

„Powołany pogląd powtarza w zasadzie wcześniejszą tezę, wyrażoną w uchwale Sądu Najwyższego z dnia 31 maja 1989 roku (III PZP 52/88) zgodnie z którą urzędnikowi państwowemu przechodzącemu na emeryturę lub rentę inwalidzką na podstawie przepisów ustawy z dnia 14 grudnia 1982 r. o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin (Dz.”

„Wojskowych Jednostek Organizacyjnych Sfery Budżetowej, na podstawie którego powód dochodzi odprawy, został zawarty, gdy aktualną pozostawała uchwała 7 sędziów Sądu Najwyższego z dnia 31 maja 1989r. III PZP 52/88 utożsamiająca przejście z urzędu państwowego na emeryturę lub rentę inwalidzką wyłącznie z uzyskaniem prawa do tych świadczeń i ich pobieraniem z powszechnego systemu ubezpieczeń, co oznacza, iż zapisy …”

„Z kolei w omawianej kwestii zapatrywania sądów pracy ewoluowały od 1989 r., gdy podjęta została uchwała Sądu Najwyższego w sprawie III PZP 52/88.”

„Pozwany podnosił, że Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 31.05.1989 r. sygn. akt III PZP 52/88 wskazał, iż: „Warunek przejścia na emeryturę nie zostaje spełniony, gdy następuje samo zaprzestanie pracy w urzędzie państwowym i z faktem tym nie wiążą się żadne skutki prawne w sferze zaopatrzenia emerytalno- rentowego.”

„Wbrew stanowisku pozwanego, nie przeczy temu pogląd wyrażony przez Sąd Najwyższy w uchwale 7 sędziów z dnia 31 maja 1989 r. (III PZP 52/88, OSNC 1989/12/190), od którego to sam Sąd Najwyższy już wielokrotnie później odstępował.”

„Tezę taką sformułował już Sąd Najwyższy w kontekście regulacji układowych i branżowych, przewidujących prawo do odprawy emerytalnej (por. uchwały Sądu Najwyższego z 02.03.1994 r., I PZP 4/94, z 31.05.1989 r., III PZP 52/88).”

„… niejednoznaczne i kontrowersyjne, zaś podstawą, która pozwala stronie pozwanej domagać się oddalenia niniejszego powództwa jest treść uchwały 7 sędziów Sądu Najwyższego z dnia 31 maja 1989r., sygn. akt III PZP 52/88.”

„Przywołał pozwany wyrok Sądu najwyższego z dnia 31 maja 1989r. sygn.. akt III PZP 52/88, w myśl którego jednorazowa odprawa emerytalna przysługuje wyłącznie pracownikowi przechodzącemu na emeryturę lub rentę inwalidzką na podstawie przepisów o powszechnym systemie emerytalnym.”

„Strona pozwana dodatkowo powołała się na uchwałę z 31 maja 1989 roku wydaną w sprawie III PZP 52/88, zgodnie z którą odprawa przysługuje wyłącznie pracownikowi przechodzącemu na emeryturę z systemu powszechnego emerytalnego.”

„W odpowiedzi strona pozwana odmówiła powodowi wypłaty odprawy emerytalnej powołując się na istniejące w tym zakresie zasadnicze rozbieżności w wykładni prawa i wskazując na wyrok Sądu Najwyższego z dnia 09.12.2015 r. w sprawie I PK 1/15 oraz odmienny pogląd zaprezentowany w uchwale składu siedmiu sędziów Izby Pracy i (...) Sądu Najwyższego z dnia 31.05.1989 r. w sprawie III PZP 52/88.”

„Dlatego też należy zgodzić się z poglądem wyrażonym przez Sąd Najwyższy w uchwale z 31.05.1989 r., III PZP 52/88, że warunek przejścia na emeryturę lub rentę nie jest spełniony, gdy następuje tylko samo zaprzestanie pracy, a nie wiążą się z tym skutki w sferze zaopatrzenia emerytalno-rentowego.”

„… z tytułu zwolnienia ze służby wojskowej nie wyłączało prawa do odprawy emerytalnej na podstawie art. 92 1 § 2 k.p. W tym zakresie, Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 31 maja 1989r., sygn. akt III PZP 52/88 wskazał, że odprawa pieniężna przysługuje zwolnionemu ze służby żołnierzowi zawodowemu z różnych przyczyn bez względu na to, czy przechodzi na emeryturę lub rentę inwalidzką.”

„Nie przeczy temu też pogląd wyrażony przez Sąd Najwyższy w uchwale 7 sędziów z dnia 31 maja 1989 r. (III PZP 52/88, OSNC 1989/12/190), od którego to sam Sąd Najwyższy już wielokrotnie później odstępował.”

„… prawa do odprawy emerytalnej przewidzianej w przepisach prawa pracy to jednak w uchwale składu siedmiu sędziów Izby Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Sądu Najwyższego z dnia 31.05.1989r., w sprawie III PZP 52/88, powiązał nabycie uprawnień do odprawy emerytalnej „pracowniczej” z nabyciem uprawnień emerytalno-rentowych z systemu powszechnego.”

„Wbrew stanowisku pozwanego wyrażonemu w piśmie stanowiącym odpowiedź na wezwanie do zapłaty, nie przeczy temu pogląd wyrażony przez Sąd Najwyższy w uchwale 7 sędziów z dnia 31 maja 1989 r. (III PZP 52/88, OSNC 1989/12/190), od którego to sam Sąd Najwyższy już wielokrotnie później odstępował.”

„Wbrew stanowisku pozwanego, nie przeczy temu pogląd wyrażony przez Sąd Najwyższy w uchwale 7 sędziów z dnia 31 maja 1989 r. (III PZP 52/88), od którego to sam Sąd Najwyższy już wielokrotnie później odstępował.”

„Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 31 maja 1989 r., sygn. akt III PZP 52/88 wskazał, że odprawa pieniężna przysługuje zwolnionemu ze służby żołnierzowi zawodowemu z różnych przyczyn bez względu na to, czy przechodzi na emeryturę lub rentę inwalidzką.”

„Odmienne, bowiem stanowisko prezentowane jest w uchwale składu siedmiu sędziów Izby Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Sądu Najwyższego z dnia 31 maja 1989 r., sygn. akt III PZP 52/88 rozstrzygającej kwestię prawa do odprawy emerytalnej pracownika – byłego żołnierza zawodowego: jednorazowa odprawa emerytalna przysługuje wyłącznie pracownikowi przechodzącemu na emeryturę lub rentę …”

„… zawodowy nabywał uprawnienia emerytalne i z nich korzystał.” Powołany pogląd ten jest ugruntowany, wcześniejszą został wyrażony w uchwale Sądu Najwyższego z dnia 31 maja 1989 roku (w sprawie o sygn. III PZP 52/88), zgodnie z którą urzędnikowi państwowemu przechodzącemu na emeryturę lub rentę inwalidzką na podstawie przepisów ustawy z dnia 14 grudnia 1982r. o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin …”

„Zgodnie bowiem z poglądem wyrażonym w wyroku Sądu Najwyższego z dnia 31 maja 189r. wydanym w sprawie III PZP 52/88, warunek przejścia na emeryturę lub rentę nie jest spełniony gdy następuje tylko samo zaprzestanie pracy a nie wiążą się z tym skutki w sferze zaopatrzenia emerytalno – rentowego.”

„Dotychczasowa praktyka wypłacania odprawy emerytalnej opierała się na Uchwale Sądu Najwyższego z 31.05.1989 roku III PZP 52/88, zgodnie z którą prawo do odprawy emerytalnej dla żołnierza zawodowego uzależniono od od nabycia świadczeń emerytalno-rentowych z systemu ubezpieczeń.”

„Przykładowo, Sąd Najwyższy w uchwale 7 sędziów z dnia 31 maja 1989 r. w sprawie III PZP 52/88 dotyczącej prawa do odprawy emerytalnej pracownika urzędu państwowego, który wcześniej otrzymał odprawę w związku ze zwolnieniem z zawodowej służby wojskowej wskazał: „Odprawa emerytalna, o której …”

„Jak wskazano w uchwale Sądu Najwyższego z dnia 31.05.1989r. III PZP 52/88 „odprawa pieniężna przysługuje zwolnionemu ze służby żołnierzowi zawodowemu z różnych przyczyn bez względu na to, czy przechodzi na emeryturę lub rentę inwalidzką (art. 57 ustawy z dnia 30 czerwca 1970 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych - Dz.”

„… (III PZP 52/88).”

„W tej kwestii wypowiadał się Sąd Najwyższy w uchwale 7 sędziów z dnia 21 maja 1989 r. (III PZP 52/88), w sprawie o analogicznym stanie faktycznym.”

„Pogląd ten, który Sąd Rejonowy w całości podziela, stanowi odejście od wcześniejszej linii orzeczniczej, której przykładem jest powołana w sprzeciwie uchwała 7 sędziów Sądu Najwyższego z dnia 31 maja 1989r. III PZP 52/88, OSN 1989/2/190.”