III KZ 5/22

Sygn. akt III KZ 5/22

POSTANOWIENIE

Dnia 4 lutego 2022 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Andrzej Stępka

po rozpoznaniu w dniu 4 lutego 2022 r.,

na posiedzeniu bez udziału stron w trybie art. 534 § 1 k.p.k. w zw. z art. 126 § 3 k.p.k.,

w sprawie W. M.

zażalenia skazanego na zarządzenie Prezesa Sądu Okręgowego w K.

z dnia 22 listopada 2021 r., odmawiające przyjęcia osobistego wniosku skazanego W. M. o sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia 28 października 2021 r., sygn. akt IX Ka […],

na podstawie art. 437 § 1 k.p.k. w zw. z art. 422 § 3 k.p.k.

p o s t a n o w i ł

utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie.

UZASADNIENIE

W dniu 8 listopada 2021 r. skazany W. M. złożył wniosek o sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia 28 października 2021 r., sygn. akt IX Ka […]. Na mocy zarządzenia Prezesa Sądu Okręgowego w K. z dnia 22 listopada 2021 r., odmówiono przyjęcia wniosku skazanego, jako złożonego po terminie. Stwierdzono, że termin na wniesienie wniosku upłynął w dniu 4 listopada 2021 r., bowiem powinien być liczony od dnia ogłoszenia wyroku, tj. od dnia 28 października 2021 r.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Zażalenie skazanego W. M. nie zasługiwało na uwzględnienie. Należało się zgodzić w całości z argumentacją Prezesa Sądu Okręgowego w K., w której wykazywał, na jakiej podstawie uznano wniosek skazanego o sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia w/w wyroku Sądu Okręgowego za niezasługujący na uwzględnienie.

Jak wynika z treści środka odwoławczego, skarżący podstawy do złożenia zażalenia upatruje w tym, że nie został doprowadzony w dniu 28 października 2021 r. na termin rozprawy, na którym doszło do ogłoszenia wyroku. Skazany podniósł, że z tego powodu Sąd odwoławczy przysłał mu odpis wyroku, który otrzymał w dniu 5 listopada 2021 r. wraz z odrębnym pouczeniem sporządzonym przez sekretarza sądowego informującym, że od daty odbioru ma 7 dni na złożenie wniosku o uzasadnienie tegoż orzeczenia. Jego zdaniem nie jest możliwe, by przekroczył podany w pouczeniu termin, skoro złożył wniosek o sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w K. przed upływem tego terminu.

Należy zauważyć, iż zgodnie z treścią art. 457 § 1 i § 2 k.p.k. w zw. z art. 422 § 1 k.p.k., jeżeli sąd odwoławczy zmienia lub utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok, sąd sporządza uzasadnienie wyroku na wniosek strony złożony w terminie 7 dni od daty ogłoszenia wyroku. Zgodnie z art. 422 § 2a k.p.k., jedynie dla oskarżonego pozbawionego wolności, który nie ma obrońcy i – pomimo złożenia wniosku o doprowadzenie go na termin rozprawy, na którym ogłoszono wyrok – nie był obecny podczas ogłoszenia wyroku, termin wymieniony w § 1 biegnie od daty doręczenia mu wyroku, a nie daty ogłoszenia. Termin do złożenia wniosku o sporządzenie pisemnego uzasadnienia wyroku sądu odwoławczego i jego doręczenie stronie jest terminem zawitym, co oznacza, że dokonanie czynności procesowej po jego upływie nie wywołuje skutków prawnych.

Z akt sprawy wynika, że skazany został doprowadzony na rozprawę apelacyjną w dniu 21 października 2021 r. z Zakładu Karnego w P. (k. 955). Sąd drugiej instancji po przeprowadzeniu postępowania apelacyjnego odroczył na podstawie art. 411 § 1 k.p.k. wydanie wyroku na dzień 28 października 2021 r., o czym oskarżony wówczas został poinformowany. Jest faktem, że nie został doprowadzony na ten termin, na którym został wydany wyrok Sądu odwoławczego, lecz Sąd takiego obowiązku wówczas nie miał (k. 959). W aktach sprawy znajduje się także potwierdzenie doręczenia odpisu w/w wyroku skazanemu, które zawiera pouczenie, że w terminie 7 dni od ogłoszenia wyroku (a nie doręczenia, jak utrzymuje skazany) może złożyć wniosek o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku (k. 962). Na karcie 976 znajduje się pokwitowanie obioru odpisu wyroku przez skazanego W. M. w dniu 3 listopada 2021 r. Tego samego dnia wniosek o sporządzenie uzasadnienia złożył obrońca skazanego – adw. D. W. (k. 977). Natomiast sam skazany złożył w administracji Zakładu Karnego w P. osobisty wniosek o sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w dniu 8 listopada 2021 r. (k. 981-982).

W niniejszym przypadku skazany otrzymał więc odpis wyroku wraz z pouczeniem, że 7-dniowy termin należy liczyć od dnia ogłoszenia wyroku, a nie jego doręczenia. Błędnie odczytał to pouczenie przyjmując, że chodzi o liczenie terminu 7-dniowego na złożenie wniosku od dnia doręczenia odpisu wyroku, a nie – jak brzmi treść pouczenia – od dnia jego ogłoszenia. Co więcej, nie mógł znaleźć zastosowania art. 422 § 2a k.p.k., skoro skazany miał obrońcę z wyboru, który skutecznie złożył wiosek o uzasadnienie. W tej sprawie istotne jest bowiem to, że skuteczny wniosek o sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w K. złożył obrońca skazanego.

Decydujące dla oceny prawnej okazała się przyjmowana interpretacja art. 422 § 2a k.p.k. Z utrwalonej linii orzeczniczej Sądu Najwyższego wynika, że nieobecność oskarżonego na ogłoszeniu wyroku nie rodzi po stronie sądu obowiązku doręczenia mu czy to orzeczenia, czy też odrębnego pouczenia o treści art. 100 § 3 k.p.k. w zw. z art. 422 § 1 k.p.k. (zob. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 28 października 2020 r., III KZ 63/20, LEX nr 3146818; z dnia 12 maja 2020 r., III KZ 14/20, LEX nr 3169197). Inną kwestią jest to, że doręczenie odpisu wyroku w istocie mogło wprowadzać w błąd co do sposobu liczenia początku terminu siedmiodniowego.

Mając te okoliczności na uwadze Sąd Najwyższy uznał, iż zażalenie nie jest zasadne i orzekł o utrzymaniu w mocy zaskarżonego zarządzenia.