III KK 304/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 17 września 2025 r.
SSN Michał Laskowski
w sprawie T. K.
uniewinnionego od zarzutu popełnienia czynu z art. 231 § 3 k.k.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 17 września 2025 r.,
na posiedzeniu bez udziału stron,
wniosków obrońcy i pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego
o wyłączenie sędziego od udziału w sprawie kasacyjnej
oznaczonej sygn. akt III KK 304/25
p o s t a n o w i ł:
na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. w zw. z art. 42 § 1 i 4 k.p.k.
wyłączyć sędziego SN Igora Zgolińskiego od orzekania w sprawie
o sygn. akt III KK 304/25.
UZASADNIENIE
Do referatu sędziego SN Igora Zgolińskiego wpłynęła sprawa III KK 304/25.
Obrońca oraz pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego wskazał, że pozostawienie
sprawy w referacie tego sędziego SN będzie wiązało się z wystąpieniem
bezwzględnej przyczyny odwoławczej, o której mowa w art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.,
albowiem został on nominowany do urzędu na wniosek Krajowej Rady
Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym w ustawie z 8 grudnia 2017 r. i
nie spełnia wymaganej instytucjonalnej bezstronności a jego udział w rozpoznaniu
kasacji będzie prowadził do naruszenia standardu niezawisłości rozumieniu art. 45
III KK 304/25
2
ust. 1 Konstytucji RP, art. 47 Karty Praw Podstawowych, art. 6 EKPCz oraz art. 19
ust. 1 TUE.
Wnioski okazały się zasadne.
Jest bezsporne, że pan Igor Zgoliński został powołany na stanowisko
sędziego Sądu Najwyższego Izby Karnej na podstawie postanowienia Prezydenta
RP z 4 maja 2020 r. poprzedzonego rekomendacją Krajowej Rady Sądownictwa w
postaci uchwały z 21 listopada 2019 r. (nr 1020/2019), w składzie określonym
ustawą z 8 grudnia 2017 r. Wadliwość tej procedury omówiona została w uchwale
składu połączonych Izb: Cywilnej, Karnej oraz Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sądu Najwyższego z 23 stycznia 2020 r., BSA I-4110-1/20 i w uchwale składu
siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z 2 czerwca 2022 r., I KZP 2/22, wynika też z
normatywnej treści art. 41 § 1 k.p.k., art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, art. 6 ust. EKPC i
art. 47 Karty Praw Podstawowych. Rolą powołanych przepisów jest
zagwarantowanie stronie prawa do bezstronnego, niezależnego i niezawisłego
sądu, a takim może być wyłącznie sąd ustanowiony ustawą. W omawianej sprawie
złożenie przedmiotowego wniosku o wyłączenie wskazuje w sposób oczywisty, że
strona dostrzegła wady w procedurze powołania na stanowisko sędziego SN Igora
Zgolińskiego, które będą prowadzić do naruszenia standardu z art. 6 ust. 1 EKPC,
gdyby orzekał co do wniesione przez obrońcę kasacji. Badanie zasadności wniosku
należało poprzedzić dywagacją, że każdy polski sąd jest związany dokonaną przez
ETPC wykładnią standardu z art. 6 ust. 1 EKPC (zob. post. SN: z 16 września 2021
r., I KZ 29/21; z 22 marca 2022 r., I KZP 13/21; z 15 września 2022 r., I KO 75/21),
a to skutkuje przyjęciem, że rozstrzyganie w sprawie przez osobę powołaną do
Sądu Najwyższego na stanowisko sędziego w wadliwej procedurze, wiąże się z
istotnym i bardzo prawdopodobnym naruszeniem prawa strony do rozpoznania
sprawy przez bezstronny i niezależny sąd ustanowiony ustawą w rozumieniu art. 6
ust. 1 EKPC, ale także standardu konstytucyjnego (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP).
Takie stanowisko miało miejsce w wyrokach EKPC przeciwko Polsce: z 22 lipca
2021 r., nr 43447/19 w sprawie Reczkowicz, z 8 listopada 2021 r., nr 49868/19 i nr
57511/19 w sprawie Dolińskiej-Ficek oraz Ozimka oraz z 3 lutego 2022 r., nr
1469/20 w sprawie Advance Pharma sp. z o.o. a punkt widzenia Sądu
Najwyższego wyrażony w postanowieniu z 16 września 2022 r., III KK 339/22
III KK 304/25
3
głoszący, że wejście w życie przepisów art. 29 § 4 – 25 ustawy o Sądzie
Najwyższym nie może prowadzić do obniżenia standardu dopuszczalności badania
bezstronności (…) sędziowskiej oraz określenia skutków ich braku, wypracowanego
w orzecznictwie TSUE i ETPCz” – ostatecznie dopełniło zasadności twierdzenia, że
realizacja standardów wynikających z przepisów art. 41 § 1 k.p.k., art. 45 ust. 1
Konstytucji RP, art. 6 ust. EKPC i art. 47 Karty Praw Podstawowych wymagało
wyłączenia od rozpoznania sprawy III KK 304/25 pana Igora Zgolińskiego.
Z tych powodów, kierując się zagwarantowaniem stronie prawa do
bezstronnego i niezależnego sądu zapewnionego ustawą (art. 6 ust. 1 EKPC), a
także biorąc pod uwagę konieczność wyeliminowania niepożądanych skutków
prawnych w postaci żądania wznowienia postępowania na podstawie art. 540 § 3
k.p.k. oraz w celu ochrony Skarbu Państwa przed odpowiedzialnością
odszkodowawczą, orzeczono jak w części dyspozytywnej postanowienia.
Dlatego orzeczono jak wyżej.
[J.J.]
[r.g.]
