III KK 208/26
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Paweł Kołodziejski
Dnia 1 lipca 2026 r.
w sprawie A.Z.
skazanego z art. 286 § 1 k.k. i in.
po rozważeniu w Izbie Karnej na posiedzeniu
w dniu 1 lipca 2026 r.,
wstrzymania z urzędu wykonania zaskarżonego kasacją
wyroku Sądu Apelacyjnego w Szczecinie
z dnia 18 grudnia 2025 r., sygn. akt II AKa 148/25,
zmieniającego wyrok Sądu Okręgowego w Gorzowie Wielkopolskim
z dnia 4 kwietnia 2025 r., sygn. akt II K 11/25,
na podstawie art. 532 § 1 k.p.k.
p o s t a n o w i ł:
wstrzymać wobec A.Z. wykonanie wyroku Sądu Apelacyjnego
w Szczecinie z dnia 18 grudnia 2025 r., sygn. akt II AKa 148/25,
zmieniającego wyrok Sądu Okręgowego w Gorzowie
Wielkopolskim z dnia 4 kwietnia 2025 r., sygn. akt II K 11/25 – do
czasu rozpoznania kasacji.
UZASADNIENIE
Sąd Okręgowy w Gorzowie Wielkopolskim wyrokiem z dnia 4 kwietnia 2025
r., sygn. akt II K 11/25 uznał A.Z. za winnego popełnienia przestępstw z art. 286 § 1
k.k. in. popełnionych w ramach ciągu przestępstw, za co wymierzył mu karę 2 lat
III KK 208/26
2
pozbawienia wolności (pkt I) oraz orzekł obowiązek naprawienia szkody (pkt II), a
także rozstrzygnął w przedmiocie kosztów sądowych (pkt III).
Apelację od powyższego wyroku, wywiódł zarówno prokurator – w części
dotyczącej orzeczenia o karze, na niekorzyść A.Z. – zarzucając jej rażącą
niewspółmierność, jak i obrońca oskarżonego, który pod adresem orzeczenia sądu
pierwszej instancji podniósł zarzuty obrazy prawa materialnego w postaci art. 286 §
1 k.k. oraz rażącej surowości wymierzonej kary.
Po rozpoznaniu powyższych środków zaskarżenia, Sąd Apelacyjny w
Szczecinie, wyrokiem z dnia 18 grudnia 2025 r., sygn. akt II AKa 148/25 zmienił
zaskarżony wyrok w ten sposób, że jako podstawę zawartych w nim rozstrzygnięć
wskazał przepisy kodeksu karnego w brzmieniu obowiązującym do dnia 23 czerwca
2020 r. oraz podwyższył orzeczoną wobec A.Z. karę pozbawienia wolności do
trzech lat (pkt I), zaś w pozostałym zakresie zaskarżony wyrok utrzymał w mocy
(pkt II). Wyrok zawierał także rozstrzygnięcie w przedmiocie kosztów postępowania
odwoławczego (pkt III-IV).
Od powyższego orzeczenia kasację wniósł obrońca skazanego, który
podniósł zarzut „rażącego naruszenia prawa w postaci obrazy przepisu art. 286 par.
1 k.k. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie do karnoprawnej oceny zachowania
oskarżonego, konsekwencją czego było przyjęcie, że oskarżony za pomocą
wprowadzenia organów Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
doprowadził tę Agencję do niekorzystnego rozporządzenia mieniem, pomimo że
środki przeznaczone na dopłaty – płatności w ramach bezpośredniego wsparcia
rolników należne były z samego tylko faktu istnienia nieruchomości rolnej oraz
odpowiedniego rolniczego zagospodarowania nieruchomości rolnej, a tym samym
ich wypłata nie stanowiła niekorzystnego rozporządzenia mieniem, zaś zachowanie
oskarżonego wyczerpywało wyłącznie znamiona czynów zabronionych z art. 297
par. 1 k.k.”. W efekcie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie
sprawy Sądowi Apelacyjnemu w Szczecinie do ponownego rozpoznania w
postępowaniu odwoławczym.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
III KK 208/26
3
Na wstępie zauważyć należy, że ustawodawca przewidując w art. 532 § 1
k.p.k. możliwość wstrzymania w postępowaniu kasacyjnym wykonania
zaskarżonego orzeczenia, jak i innego orzeczenia, którego wykonanie zależy od
rozstrzygnięcia tego nadzwyczajnego środka zaskarżenia, nie wskazał przesłanek
podjęcia takiej decyzji. Nie budzi jednak wątpliwości, że decyzja taka będzie
uzasadniona wówczas, gdy wykonanie kary przed rozpoznaniem kasacji
spowodowałoby dla skazanego zbyt poważne i w zasadzie nieodwracalne
następstwa (zob. m.in. postanowienie SN z dnia 5 stycznia 2024 r., V KK 396/23;
postanowienie SN z dnia 22 stycznia 2020 r. III KK 5/20; postanowienie SN z dnia
18 listopada 2003 r. IV KK 347/03, OSNwSK 2003, nr 1, poz. 2465). Tego rodzaju
skutek może mieć miejsce zarówno w sytuacji oczywistej zasadności
podniesionych zarzutów kasacyjnych, jak i stwierdzenia przez Sąd Najwyższy z
urzędu – i to jeszcze przed merytorycznym rozpoznaniem sprawy – jednej z tzw.
bezwzględnych przyczyn odwoławczych wskazanych w art. 439 § 1 k.p.k., które w
świetle art. 536 k.p.k. winny skutkować uchyleniem zaskarżonego wyroku poza
granicami zaskarżenia i podniesionych zarzutów.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy zauważyć
należy, że zgodnie z art. 449 § 2 k.p.k., jeżeli postępowanie przygotowawcze
zakończyło się w formie dochodzenia, sąd odwoławczy orzeka na rozprawie
jednoosobowo, chyba że zaskarżone orzeczenie sąd pierwszej instancji wydał w
innym składzie niż w składzie jednego sędziego. Tymczasem jak wynika z akt
sprawy, Sąd Apelacyjny w Szczecinie procedował w składzie kolegialnym, mimo że
sąd a quo orzekał jednoosobowo, zaś postępowanie przygotowawcze zakończyło
się w formie dochodzenia, a przyjęta w wyroku pierwszonstancyjnym kwalifikacja
prawna przypisanych czynów nie uzasadniałaby prowadzenia tego postępowania w
formie śledztwa. Powyższa okoliczność może wskazywać na zaistnienie
bezwzględnej przyczyny odwoławczej, o której mowa w art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k., co
w razie jej potwierdzenia winno skutkować uchyleniem wyroku Sądu Apelacyjnego
w Szczecinie i przekazaniem sprawy temu sądowi do ponownego rozpoznania.
Oczywiście nie przesądzając ostatecznego rozstrzygnięcia, które zapadnie w
składzie kolegialnym, po szczegółowej analizie akt sprawy, postąpienie takie rysuje
się jako realne.
III KK 208/26
4
Z tych też względów, orzeczono jak w części dyspozytywnej postanowienia.
[WB]
[r.g.]
