III FSK 865/22

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Dominik Gajewski po rozpoznaniu w dniu 2 listopada 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej R. sp. z o.o. z siedzibą w L. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 2 listopada 2021 r. sygn. akt I SA/Po 593/21 w przedmiocie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia w sprawie ze skargi R. sp. z o.o. z siedzibą w L. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu z dnia 28 kwietnia 2021 r. nr 3001-IEE.711.128.2021 w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych postanawia: oddalić wniosek.

W skardze kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 2 listopada 2021 r., którym oddalono skargę R.Sp. z o.o. w L. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu z dnia 28 kwietnia 2021 roku nr 3001-IEE.711.128.2021 w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego, strona skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania tej decyzji.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Wniosek podlega oddaleniu.

Wniesienie skargi do sądu z uwagi na art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.; dalej "p.p.s.a.") nie wstrzymuje wykonania zaskarżonej decyzji. Również wniesienie skargi kasacyjnej nie wywiera takiego skutku. Na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd administracyjny może, ale nie musi, na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności. W świetle tego przepisu przesłanką wstrzymania zaskarżonego aktu jest zajście niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.

W piśmiennictwie oraz orzecznictwie wskazuje się, że przedmiotem wstrzymania mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania (vide Z. Kmieciak, glosa do postanowienia NSA z dnia 23 stycznia 1997 r., SA/Rz 1382/96, OSP 1998, z. 3, poz. 54, teza 1). Innymi słowy, problem wykonania aktu administracyjnego dotyczy aktów zobowiązujących, ustalających dla ich adresatów nakazy właściwego zachowania lub zakazy określonego zachowania, aktów, na podstawie których określony podmiot uzyskuje równocześnie uprawnienie i na mocy których zostają na niego nałożone określone obowiązki, oraz aktów, na podstawie których jeden podmiot jest do czegoś zobowiązany, a drugi wyłącznie uprawniony (vide postanowienie NSA z 10 maja 2012 r., sygn. akt II FZ 358/12, wszystkie powołane orzeczenia dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Co do zasady przymiotu wykonalności nie będą więc miały decyzje odmawiające stwierdzenia lub przyznania określonych praw lub obowiązków albo decyzje, które nie wywołują określonych skutków materialnoprawnych (vide Dauter B., Kabat A., Niezgódka-Medek M., Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LEX 2016). Przedmiotem udzielenia ochrony tymczasowej przewidzianej w art. 61 § 3 p.p.s.a. mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania, a takiej cechy nie mają decyzje odmowne (vide postanowienie NSA z 27 czerwca 2013 r., sygn. akt I FZ 306/13). W orzecznictwie podkreślono, że m.in. decyzja odmawiająca umorzenia zaległości podatkowej nie nakłada żadnych obowiązków materialnoprawnych, a więc nie podlega wykonaniu w trybie egzekucji administracyjnej (vide postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 24 marca 2014 r., sygn. akt II FZ 1578/13).

W sytuacji zatem gdy wniosek strony skarżącej dotyczy wstrzymania wykonania decyzji odmawiającej umorzenia postępowania egzekucyjnego, wskazać należy, że jest to niedopuszczalne. Decyzja ta nie podlega bowiem wykonaniu w drodze egzekucji administracyjnej.

Wobec braku podstaw do uwzględnienia wniosku Naczelny Sąd Administracyjny stosownie do art. 61 § 3 i § 5 w zw. z art. 193 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.