Uchwała SN z 26 kwietnia 1995 r., III CZP 39/95 - jak powołują ją inne sądy

„… z wypowiedzi w literaturze i w orzecznictwie (por. uchwałę składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 30 czerwca 1964 r., PO 35/64, OSNC 1965, nr 6, poz. 90; uchwałę z dnia 26 kwietnia 1995 r., III CZP 39/95, OSNC 1995, nr 9, poz. 120; wyroki z dnia 15 listopada 2007 r., II CSK 347/07; z dnia 11 sierpnia 2011 r., I CSK 703/10, niepublikowane; z dnia 16 lutego 2012 r., III CSK 208/11, OSNC - ZD 2013, nr 3, …”

„W świetle powyższego nie miały istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia o skardze kasacyjnej podnoszone w niej kwestie znaczenia potwierdzenia salda dla bytu wierzytelności powoda, nie zachodzi zatem potrzeba odnoszenia się do tego zagadnienia, zresztą omówionego już w orzecznictwie (por. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 26 kwietnia 1995 r. III CZP 39/95, OSNC z 1995 r., z.”

„Ma ono charakter kauzalny, co oznacza, że 10 ważność umowy jest uzależniona od podstawy prawnej uznanego roszczenia (por. uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 26 kwietnia 1995 r., III CZP 39/95 (OSNC 1995 nr 9, poz. 120;”

„Skarżący powołuje się w tej mierze na stanowisko Sądu Najwyższego zawarte w wyroku z dnia 23 sierpnia 2001 r., II CKN 103/99 (niepubl.) oraz w uchwale z dnia 26 kwietnia 1995 r., III CZP 39/95 (OSNC 1995, nr 9, poz. 120).”

„Zakres posiłkowania się analogią budzi spory, co ujawnia się np. w rozbieżnych poglądach co do odpowiedniego odniesienia do oświadczeń wiedzy przepisów o reprezentacji osoby prawnej (por. np. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 26 listopada 2004 r., I CK 279/04, niepubl., a także uchwałę z dnia 26 kwietnia 1995 r., III CZP 39/95, OSP/7-8/136 oraz wyrok z dnia 28 stycznia 2005 r., V CK 380/04 nie publ.).”

„Zagadnienie stosowania w wypadku oświadczeń wiedzy przepisów o reprezentacji osoby prawnej budzi spory (por. np. wyroki z dnia 26 listopada 2004 r., I CK 279/04, niepubl., a także uchwałę z dnia 26 kwietnia 1995 r., III CZP 39/95, OSP/7- 8/136 oraz wyrok z dnia 28 stycznia 2005 r., V CK 380/04 nie publ.).”

„… 10/97, z dnia 19 września 2002 r. II CKN 1312/00 OSNC 12/03, z dnia 22 czerwca 2004 r. IV CK 444/03 niepubl., z dnia 26 listopada 2004 r. I CK 279/04 niepubl., a także uchwałę z dnia 26 kwietnia 1995 r. III CZP 39/95 OSP/7-8/136).”

„… po stronie powoda wierzytelności obejmującej zadłużenie powstałe wskutek nie płacenia przez nią określonych należności w wysokości przez powoda żądanej (por. uchwałę SN z dnia 26 kwietnia 1995 r. III CZP 39/95 – OSNC 1995 nr 9, poz. 120, wyrok SN z dnia 23 sierpnia 2001 r. II CKN 103/99 – nie publ. LEX nr 52371, wyrok SN z dnia 26 listopada 2004 r. I CK 279/04 – nie publ., wyrok SN z dnia 25 listopada 2005 r.”

„Potwierdzenie salda przez księgową stanowiło czynność faktyczną, a nie uznanie długu, zwłaszcza, że może ono nastąpić tylko przez podmiot upoważniony (uchwała Sądu Najwyższego z dnia 26 kwietnia 1995 r., III CZP 39/95, OSNC 1995, nr 9, poz. 120).”

„… 90.000 zł do 15.X.1998 r., II – 80.000 zł do 15.XI.1998 r., III – 70.000 zł do 15.XII.1998 r. i IV rata – 30.000 zł do 30.I.1999 r. Z powołaniem się na uchw. Sądu Najwyższego z dnia 26 kwietnia 1995 r. III CZP 39/95 (OSNC 1995, nr 9, poz. 120) Sąd Apelacyjny wskazał, że potwierdzenie salda nie podpisane przez osoby upoważnione do reprezentowania dłużnika, nie stanowi uznania roszczenia przerywającego przedawnienia …”

„… czy w przypadku osób prawnych uznanie roszczenia w postaci oświadczenia wiedzy musi być dokonane przez organ lub przedstawiciela, jak przyjęto w uchwale Sądu Najwyższego z dnia 26 kwietnia 1995 r., III CZP 39/95 (OSNC 1995, nr 9, poz. 120), czy też nie jest to konieczne, jak się przyjmuje w najnowszej literaturze przedmiotu.”

„Zgodnie z pierwszym, bardziej restrykcyjnym, do złożenia oświadczenia wiedzy konieczne jest działanie osoby prawnej zgodnie z zasadami reprezentacji (uchwała Sądu Najwyższego z dnia 26 kwietnia 1995 r., III CZP 39/95, OSNC 1995, nr 9, poz. 120, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 23 sierpnia 2001 r., II CKN 103/99, nie publ.).”

„Tradycyjny pogląd judykatury wskazuje na niedopuszczalność przyjęcia, że oświadczenie wiedzy pochodzące od podmiotu nieumocowanego do działania imieniem dłużnika przerywa bieg przedawnienia [vide uchwała Sądu Najwyższego z dnia 26 kwietnia 1995 roku, III CZP 39/95, LEX nr 4217].”

„Także w uzasadnieniu uchwały z dnia 26 kwietnia 1995 r., III CZP 39/95 (OSNC 1995, nr 9, poz. 120) Sąd Najwyższy wyjaśnił, że sam zapis długu w księgowości danego podmiotu czy też wezwanie do potwierdzenia salda nie przesądza jeszcze o uznaniu określonej wierzytelności, …”

„… (1) tłumaczył jedynie trudnościami finansowymi, wynikającymi z braku płatności ze strony kontrahentów i co więcej – potwierdził zobowiązanie pozwanej wobec powódki w oświadczeniu ze stycznia 2014 r., zatytułowanym potwierdzenie salda, które w świetle orzecznictwa Sądu Najwyższego należy traktować jako uznanie długu (uchwała SN z 26 kwietnia 1995 r., III CZP 39/95, wyrok SN z 26 listopada 2004 r., I CK 279/04).”

„… stwierdził, że roszczenia objęte pozwem uległy przedawnieniu najpóźniej w 2012 r., a zatem zanim został złożony pozew w dniu 8 marca 2013 r. Sąd powołał się na orzecznictwo (uchwała SN z 26.04.1995 r., III CZP 39/95, OSNC 1995/9/120), zgodnie z którym przesłane przez dłużnika wierzycielowi wezwanie do zawarcia ugody, czy uznania długu, niepodpisane przez osoby upoważnione do reprezentowania dłużnika, nie stanowi …”

„… tzw. uznanie niewłaściwe tego długu, przerywające każdorazowo bieg przedawnienia na podstawie art. 123 § 1 pkt. 2) kc (por. uzasadnienie do uchwały Sądu Najwyższego z dnia 26 kwietnia 1995r w spr. III CZP 39/95, opubl. w: OSNC, z.”

„II PR 320/68, Lex nr 13978, uzasadnienie uchwały Sądu Najwyższego z dnia 26 kwietnia 1995r w spr. III CZP 39/95, OSNC, z.”

„W tej kwestii Sąd Apelacyjny w pełni aprobuje i przyjmuje za własny pogląd Sądu Najwyższego wyrażony w uchwale z dnia 26 kwietnia 1995 r., sygn. III CZP 39/95, Lexpolonica nr 303689, wedle którego: …”

„Pyziak – Szafranicka glosa do uchwały SN z 26 kwietnia 1995 r., III CZP 39/95, OSP 1996, zeszyt 7 – 8, poz. 136).”

„Stwierdzenie bowiem nawet, że oświadczenie z dnia 26 lutego 2010 r. stanowi uznanie niewłaściwe, nie wystarcza do osiągnięcia postulowanego przez powódkę rezultatu, gdyż uznanie musi pochodzić od osoby do tego upoważnionej przez pozwanego (zob. np. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 26 kwietnia 1995 r., III CZP 39/95, OSNC 1995/9/120).”

„… dokonane przez dłużnika w trybie przepisów regulujących zasady prowadzenia rachunkowości, nie stanowi uznania roszczenia przerywającego bieg przedawnienia (tak SN w uchwale z dnia 26 kwietnia 1995 r., III CZP 39/95, OSNC 1995, nr 9, poz. 120, wyrok z dnia 23 sierpnia 2001 r., II CKN 103/99, Lex, nr 52371) wyjaśnił, że pozwana w odpowiedzi na pozew podniosła, że podpisywała salda jedynie dla celów księgowych.”

„Skarżący powołuje się w tej mierze na stanowisko Sądu Najwyższego zawarte w uchwale z dnia 26 kwietnia 1995r., III CZP 39/95 (OSNC 1995, nr 9, poz. 120), zgodnie z którym „ potwierdzenie salda przez dłużnika lub przesłanie przez niego wierzycielowi wezwania do potwierdzenia salda, niepodpisane przez osoby upoważnione …”

„… roszczenia (stanowisko takie zajął także Sąd Najwyższy w uzasadnieniu wyroku z dnia 19 marca 1997 roku, II CKN 46/97, OSNC 1997, nr 10, poz. 143 oraz w uzasadnieniu uchwały z dnia 26 kwietnia 1995 roku, III CZP 39/95, OSNC 1995, nr 9, poz. 120).”

„Uznaniem roszczenia, które przerywa bieg przedawnienia w rozumieniu przepisu art. 123 § 1 pkt 2 k.c., jest każde stwierdzenie długu, skierowane do wierzyciela, niezależnie od tego, jaki charakter prawny mu nadać: czy uznania właściwego czy uznania niewłaściwego (por. uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 26 kwietnia 1995 r., III CZP 39/95).”

„Potwierdzenie salda przez pracownika d 3 u¿nika-osoby prawnej, który nie jest osob 1 uprawnion 1 do reprezentacji d 3 u¿nika, nie stanowi uznania (por. uchwa 3 a SN z dnia 26 kwietnia 1995r., III CZP 39/95, OSNC 1995, Nr 9, poz. 120; wyrok SN z dnia 23 sierpnia 2001r., II CKN 103/99, L., wyrok SN z dnia 26 listopada 2004r., I CK 279/04, L.).”

„Machnikowski, Komentarz KC, 2021, art. 123, Nb 15, w orzecznictwie zob. uchwałę SN z dnia 26 kwietnia 1995 r., III CZP 39/95, OSNC 1995, nr 9, poz. 120, współcześnie wyrok SN z 10 listopada 2020 r., V CSK 628/18).”

„Ma ono charakter kauzalny, co oznacza, że ważność umowy jest uzależniona od podstawy prawnej uznanego roszczenia (por. uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 26 kwietnia 1995 r., III CZP 39/95 (OSNC 1995 nr 9, poz. 120;”

„Następują one niezależnie od woli stwierdzającego" (uzasadnienie uchw. SN z 26.4.1995 r., III CZP 39/95, OSNC 1995, Nr 9, poz. 120).”

„Skuteczność takiego uznania jest warunkowane przesłanką działania zobowiązanego dobrowolnie i z dostatecznym rozeznaniem; nie jest przy tym wymagana jego świadomość co do skutków czynności kwalifikowanej jako uznanie niewłaściwe (zob. uchwała Sądu Najwyższego z 26.4.1995 r., III CZP 39/95, OSNC 1995, Nr 9, poz. 120).”

„Przy kwalifikowaniu natomiast oświadczeń pracowników jako oświadczeń wiedzy dłużnika, wymagane jest bowiem, aby osoba składająca oświadczenie wiedzy była uprawniona do reprezentowania dłużnika (tak Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 23. sierpnia 2001 r., II CKN 103/99; uchwała Sądu Najwyższego z dnia 26. kwietnia 1995 r., III CZP 39/95, OSP 1996, Nr 7-8, poz. 136).”

„Zachowanie dłużnika musi zatem stwarzać po stronie wierzyciela uzasadnione oczekiwanie, iż dłużnik spełni świadczenie dobrowolnie (por. glosa do uchwały Sądu Najwyższego z dnia 26 kwietnia 1995 roku, III CZP 39/95, M.”

„Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 26 kwietnia 1995 r. (III CZP 39/95, opubl. w OSNC 1995/9/120) przyjął, że wezwanie do potwierdzenia salda (potwierdzenie salda) spełnia warunki uznania niewłaściwego.”

„Następują one niezależnie od woli stwierdzającego (uzasadnieniu uchw. SN z 26.4.1995 r., III CZP 39/95, OSN 1995, Nr 9, poz. 120).”

„… (uchwała Sądu Najwyższego z dnia 26.04.1995r. sygn. akt III CZP 39/95 publ. OSNC z 1995r. nr 9 poz. 120).”

„Przyjęcie iż potwierdzenie salda stanowi każdorazowo uznanie długu, eliminowałoby w praktyce przedawnienie z obrotu gospodarczego (zob. postanowienie Sądu Najwyższego - Izba Cywilna z dnia 20 czerwca 1996 r. I CRN 85/96, Uchwała Sądu Najwyższego - Izba Cywilna z dnia 26 kwietnia 1995 r. III CZP 39/95 OSNC 1995 nr 9, poz. 120, Wokanda 1995 nr 6, str. 2, Wokanda 1995 nr 6, str. 2, Legalis, Wyrok …”

„… (...)"(Uchwała Sądu Najwyższego z dnia 26 kwietnia 1995 r., III CZP 39/95, LEX nr 4217).”

„Jako uznanie niewłaściwe roszczenia można kwalifikować tylko zachowanie zobowiązanego lub osób posiadających kompetencję do reprezentowania zobowiązanego w czynnościach prawnych (tak wyr. SN z 23.8.2001 r., II CKN 103/99, Legalis; uchw. SN z 26.4.1995 r., III CZP 39/95, OSP 1996, Nr 7–8, poz. 136).”

„W tej kwestii Sąd Okręgowy w pełni aprobuje i przyjmuje za własny pogląd Sądu Najwyższego wyrażony w uchwale z dnia 26 kwietnia 1995 r., sygn. III CZP 39/95 (publ. OSNC 1995/9/120), wedle którego okoliczność, że dłużnik nie miał woli uznania roszczenia, jest obojętna, jak też jest rzeczą obojętną, czy zdawał sobie sprawę z tych skutków.”

„Istotne jest wyłącznie to czy zachowanie dłużnika dowodzi jego świadomości istnienia długu (zob. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 26 kwietnia 1995 r., sygn. III CZP 39/95).”

„… judykatury potwierdzenie salda to tzw. uznanie niewłaściwe, rozumiane jako przyznanie przez dłużnika wobec wierzyciela istnienia długu (tak Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 26 kwietnia 2004r., III CZP 39/95, OSNC nr 9 z 1995 r., poz. 120, Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 16 lutego 2005r., IV CK 492/05, niepubl. oraz Sąd Apelacyjny w Szczecinie w wyroku z dnia 17 lutego 2005r., I ACa 13/05, OSA 2006, z.”

„… długu, skierowane do wierzyciela, niezależnie od tego, jaki charakter prawny mu nadać: czy uznania właściwego czy uznania niewłaściwego (zob. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 26 kwietnia 1995 r., III CZP 39/95).”

„Sąd powołał się na uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 26 kwietnia 1995 r., III CZP 39/95, OSNC 1995/9/120, zgodnie z którą przesłane przez dłużnika wierzycielowi wezwanie do potwierdzenia salda, nie stanowi uznania roszczenia przerywającego bieg przedawnienia (art. 123 § 1 pkt 2 k.c.).”

„… (III CZP 39/95, OSNC 9/95).”