III CZ 9/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Mariusz Załucki
3 czerwca 2025 r.
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym 3 czerwca 2025 r. w Warszawie
zażalenia K. B. i M. B.
na wyrok Sądu Okręgowego w Katowicach
z 23 października 2024 r., IV Ca 304/23,
w sprawie z powództwa J. N.
przeciwko K. B. i M. B.
o zapłatę,
oddala zażalenie i pozostawia rozstrzygnięcie o kosztach
postępowania zażaleniowego w orzeczeniu kończącym
postępowanie w sprawie.
UZASADNIENIE
Wyrokiem z 23 października 2024 r. Sąd Okręgowy w Katowicach uchylił
wyrok Sądu Rejonowego w Bytomiu z 2 lutego 2023 r., wydany w sprawie
z powództwa J. N. przeciwko K. B. i M. B. o zapłatę.
Sąd odwoławczy zauważył, że nie doszło do rozpoznannia istoty sprawy (art.
386 § 4 k.p.c.), ponieważ Sąd I instancji nie doprowadził do sprecyzowania
rozpoznawanego przed nim roszczenia.
Od wyroku Sądu Okręgowego zażalenie wywiedli pozwani, powołujac zarzut
naruszenia art. 386 § 4 oraz art. 2053 § 2 k.p.c.
III CZ 9/25
2
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
W postępowaniu przed Sądem Rejonowym doszło do nierozpoznania istoty
sprawy. Lektura uzasadnienia wyroku tego Sądu nie pozwala na przesądzenie, czy
rozpoznał on roszczenie o zapłatę za bezumowne korzystanie z nieruchomości, czy
też roszczenie odszkodowawcze związane z korzystaniem z rzeczy bez zgody
powoda. Zważywszy, że do rozpoznania każdego z tych rodzajów roszczeń
niezbędne jest ustalenie szeregu odmiennych przesłanek, tak skonstruowane
orzeczenie nie nadawało się do kontroli odwoławczej, do przeprowadzenia której
niezbędne jest sprecyzowanie badanego przez sąd roszczenia. Sama ta
okoliczność sprawia, że wyrok kasatoryjny Sądu Okręgowego odpowiada prawu,
zatem rozpoznanie dalszych zarzutów jest pozbawione znaczenia.
W utrwalonej linii orzeczniczej Sądu Najwyższego przyjmuje się, że
nierozpoznanie istoty roszczenia w rozumieniu art. 386 § 4 k.p.c. zachodzi
wówczas, gdy sąd nie odniesie się do meritum sprawy, czyli nie rozstrzygnie
w zakresie wskazanego żądania, wynikających z niego okoliczności faktycznych
oraz podstaw prawnych (zob. postanowienia SN z 31 stycznia 2025 r.,
III CZ 278/24 oraz z 14 stycznia 2025 r., III CZ 98/24). Brak identyfikacji
rozpoznawanego roszczenia niewątpliwie odpowiada tym okolicznościom.
Z tej przyczyny Sąd Najwyższy na podstawie art. 39814 w zw. z art. 3941 § 3
k.p.c. oddalił zażalenie, orzeczenie o kosztach postępowania zażaleniowego
pozostawiając, zgodnie z art. 108 § 2 w zw. z art. 39821 i art. 3941 § 3 k.p.c., sądowi
który wyda orzeczenie kończące postępowanie w sprawie.
[a.ł]
Mariusz Załucki
III CZ 9/25
3
