III CZ 263/24
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Grzegorz Misiurek
9 lipca 2025 r.
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym 9 lipca 2025 r. w Warszawie
zażalenia A. W.
na postanowienie Sądu Okręgowego w Częstochowie
z 21 marca 2024 r., VI Ca 284/23 (WSC 2/24),
w sprawie z powództwa J. G. i H. M.
przeciwko A. W.
o zapłatę,
oddala zażalenie.
(A.T.)
UZASADNIENIE
Sąd Okręgowy w Częstochowie wyrokiem z 9 listopada 2023 r. w sprawie
z powództwa J. G. i H. M. przeciwko A. W. o zapłatę, na skutek apelacji pozwanej
od wyroku Sądu Rejonowego w Myszkowie z 12 stycznia 2023 r., uchylił w całości
zaskarżony apelacją wyrok Sądu pierwszej instancji, zniósł postępowanie
przeprowadzone od 30 grudnia 2019 r. jako dotknięte nieważnością i przekazał
sprawę do ponownego rozpoznania.
Postanowieniem z 21 marca 2024 r. Sąd Okręgowy w Częstochowie odrzucił
skargę kasacyjną pozwanej od powyższego wyroku uznając, że jest ona
niedopuszczalna. Skargę kasacyjną można bowiem wnieść od wydanego przez sąd
drugiej instancji prawomocnego wyroku kończącego postępowanie w sprawie, zaś
III CZ 263/24
2
treść art. 3981 § 1 k.p.c. nie pozostawia wątpliwości, iż skarga kasacyjna nie
przysługuje od wyroku sądu drugiej instancji, którym uchylono zaskarżony wyrok
i przekazano sprawę sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. Tego
rodzaju wyroki (kasatoryjne) podlegają zaskarżeniu w drodze zażalenia do Sądu
Najwyższego na podstawie art. 3941 § 11 k.p.c.
Pozwana w zażaleniu na to postanowienie wniosła o jego uchylenie,
przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania oraz zasądzenie od powodów na rzecz
pozwanej kosztów postępowania zażaleniowego według norm przepisanych.
Wskazała, że wniesiona przez nią skarga kasacyjna nie została skierowana
przeciwko zaskarżonemu wyrokowi w całości, lecz jedynie jego części dotyczącej
braku zniesienia postępowania przeprowadzonego przed Sądem pierwszej instancji
- jako dotkniętego nieważnością - w szerszym zakresie, tj. do 30 grudnia 2019 r.
oraz rozstrzygnięcia o kosztów postępowania apelacyjnego.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem odwoławczym
przysługującym od prawomocnych wyroków lub postanowień w przedmiocie
odrzucenia pozwu albo umorzenia postępowania kończących postępowanie
w sprawie (art. 3981 § 1 k.p.c.). Zaskarżeniu skargą kasacyjną podlegają zatem
tylko te prawomocne wyroki sądu drugiej instancji i postanowienia w przedmiocie
odrzucenia pozwu albo umorzenia postępowania, które kończą postępowanie
w sprawie. Nie ulega wątpliwości, że waloru tego nie ma wyrok, którym sąd drugiej
instancji uchyla zaskarżone apelacją orzeczenie sądu pierwszej instancji
i przekazuje sprawę temu sądowi do ponownego rozpoznania (art. 386 § 2 i § 4
k.p.c.); nie kończy on bowiem postępowania w sprawie, lecz skutkuje
koniecznością ponownego jej rozpoznania. Takie orzeczenie podlega zaskarżeniu
zażaleniem na podstawie art. 3941 § 11 k.p.c. (zob. postanowienie SN z dnia
27 września 2024 r., I CSK 2804/23, nie publ. oraz orzecznictwo powołane w jego
uzasadnieniu).
Tym samym błędne jest przekonanie skarżącej, że zawarte w orzeczeniu
kasatoryjnym - wydanym na podstawie art. 386 § 2 k.p.c. - określenie zakresu
III CZ 263/24
3
zniesienia postepowania dotkniętego nieważnością stanowi niejako samodzielne
rozstrzygnięcie podlegające zaskarżeniu skarga kasacyjną.
Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 3941 § 3 w związku z art.
39814 k.p.c. orzekł, jak w sentencji.
(A.T.)
[R.G.]