III CZ 238/22

Sygn. akt III CZ 238/22

POSTANOWIENIE

Dnia 30 czerwca 2022 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

Prezes SN Joanna Misztal-Konecka (przewodniczący)
‎SSN Jacek Grela (sprawozdawca)
‎SSN Kamil Zaradkiewicz

w sprawie z wniosku P. S.
‎z udziałem A. S., Prokuratora Prokuratury Okręgowej w K.
‎o nakazanie powrotu dziecka,
‎po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej

w dniu 30 czerwca 2022 r.,
‎zażalenia uczestniczki A. S.

na postanowienie Sądu Apelacyjnego w […]
‎z dnia 1 kwietnia 2021 r., sygn. akt I ACa […],

oddala zażalenie.

UZASADNIENIE

Uczestniczka A. S. wniosła skargę kasacyjną na postanowienie Sądu Apelacyjnego w […] z 14 stycznia 2021 r. o nakazaniu powrotu małoletniego K. S. do Wielkiej Brytanii w trybie konwencji haskiej.

Postanowieniem z 1 kwietnia 2021 r. Sąd Apelacyjny w […] odrzucił skargę kasacyjną.

Powyższe orzeczenie zaskarżyła zażaleniem uczestniczka, zarzucając naruszenie prawa procesowego, tj. art. 519¹ § 2² k.p.c. przez mylne przyjęcie, że skargę kasacyjną w sprawach o odebranie osoby podlegającej władzy rodzicielskiej lub pozostającej pod opieką prowadzonych na podstawie konwencji haskiej z 1980 r. mogą wnieść wyłącznie Prokurator Generalny, Rzecznik Praw Dziecka lub Rzecznik Praw Obywatelskich.

We wnioskach skarżąca domagała się uchylenia postanowienia Sądu Apelacyjnego i przyjęcia jej skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zażalenie okazało się nieuzasadnione.

Zgodnie z art. 519¹ § 2¹ k.p.c. skarga kasacyjna przysługuje także w sprawach o odebranie osoby podlegającej władzy rodzicielskiej lub pozostającej pod opieką prowadzonych na podstawie konwencji haskiej z 1980 r. Z kolei w myśl art. 519¹ § 2² k.p.c. skargę kasacyjną w sprawach, o których mowa w § 2¹, mogą wnieść Prokurator Generalny, Rzecznik Praw Dziecka lub Rzecznik Praw Obywatelskich w terminie czterech miesięcy od dnia uprawomocnienia się postanowienia.

We wskazanych przepisach ustawodawca wprowadził szczególne rozwiązanie dotyczące skargi kasacyjnej w niektórych sprawach. Wbrew jednak zażaleniu obejmuje ono nie tylko problematykę przedmiotową, a więc kwestię dopuszczalności środka zaskarżenia w określonych sprawach, ale również jednoznacznie wskazuje podmioty, które mogą wnieść skargę kasacyjną w tych sprawach, jak również zakreśla termin na dokonanie tej czynności procesowej. Gdyby uznać za słuszne twierdzenie skarżącej, że w art. 519¹ § 2² k.p.c. ustawodawca wymienił oznaczone podmioty chroniące interes publiczny (Prokuratora Generalnego, Rzecznika Praw Obywatelskich lub Rzecznika Praw Dziecka) tylko po to, aby wskazać na szczególny termin do wniesienia skargi kasacyjnej, to zastosowałby technikę legislacyjną taką, jak w art. 398⁵ § 2 k.p.c., zgodnie z którym termin do wniesienia skargi kasacyjnej przez Prokuratora Generalnego, Rzecznika Praw Obywatelskich i Rzecznika Praw Dziecka wynosi sześć miesięcy od dnia uprawomocnienia się orzeczenia, a jeżeli strona zażądała doręczenia orzeczenia z uzasadnieniem - od chwili doręczenia orzeczenia stronie. Tymczasem, ustawodawca posłużył się techniką taką, jak w art. 398¹ § 1 k.p.c., wskazując podmioty uprawnione do wniesienia skargi kasacyjnej, jednocześnie wprowadzając szczególny termin na dokonanie tej czynności.

W rezultacie nie powinno być żadnych wątpliwości, że w sprawach wymienionych w art. 519¹ § 2¹ k.p.c. skargę kasacyjną mogą wnieść tylko i wyłącznie oznaczone podmioty chroniące interes publiczny, z pominięciem innych uczestników postępowania. Pogląd taki wyrażono także w literaturze przedmiotu, jak również w judykaturze (zob. postanowienie SN z 17 grudnia 2020 r., I CSK 183/20, OSNC 2021, Nr 6, poz. 45).

Z przedstawionych powodów orzeczono, jak w sentencji, na podstawie art. 398¹⁴ w związku z art. 394¹ § 1 i § 3 k.p.c.

[as]