„… 5 Czynność prawna ma charakter odpłatny, jeżeli strony jej dokonujące otrzymują lub mają otrzymać w zamian korzyść majątkową rozumianą – zarówno obiektywnie jak i subiektywnie – jako przysporzenie majątkowe (porównaj między innymi wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 czerwca 2002 r. III CKN 1312/00).”
„Sąd Najwyższy przyjął w wyroku z dnia 12 czerwca 2002 r., III CKN 1312/00 (niepubl.), że w doktrynie wskazuje się, iż podział czynności prawnych na czynności odpłatne i nieodpłatne może być dokonywany w dwojaki sposób.”
„… do odpowiedzi na pytanie, jak należy rozumieć pojęcie „odpłatność” użyte w art. 530 k.c., zasadne jest odwołanie się do powołanego w kasacji wyroku Sądu Najwyższego z dnia 12 czerwca 2002 r., sygn. akt III CKN 1312/00 (nie publ.), w którego uzasadnieniu wskazano, że w doktrynie zauważa się, iż podział czynności prawnych na czynności odpłatne i nieodpłatne może być dokonywany w dwojaki sposób.”
„Jak wskazał Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 16 września 2011 r., sygn. akt IV CSK 624/10, we wszystkich wypadkach, gdy ochrona pewnych praw czy interesów jest uzależniona od nieodpłatnego charakteru dokonanej czynności, przyjęcie formalnego kryterium odpłatności czyniłoby tę ochronę czysto iluzoryczną (por. także wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 czerwca 2002 r., III CKN 1312/00).”
„W orzecznictwie podnosi się, że podział czynności prawnych na czynności odpłatne i nieodpłatne może być dokonywany w dwojaki sposób (vide: Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 czerwca 2002 r., III CKN 1312/00, niepubl.).”
„… w ramach tego samego lub innego stosunku prawnego – ocena tego przeprowadzona musi być z punktu widzenia obiektywnego, nie zaś z punktu widzenia samych stron (por. wyrok SN z 12 czerwca 2002 roku, III CKN 1312/00, nie publ.).”
„IV CSK 624/10, Lex nr 1102545, z dnia 12 czerwca 2002 r., III CKN 1312/00, Lex nr 55503, z dnia 12 maja 2005 r., V CK 559/04, lex nr 311327).”
I ACa 374/19Sąd apelacyjny · wyrok · 2019-11-07
„W wyroku z dnia 12 czerwca 2002 r., III CKN 1312/00 (niepubl.) Sąd Najwyższy wyjaśnił, że podział czynności prawnych na czynności odpłatne i nieodpłatne może być dokonywany w dwojaki sposób.”
„Oceny, czy ewentualne inne świadczenie stanowi odpowiednią odpłatę za korzyść uzyskaną wskutek zaskarżonej czynności należy dokonywać z punktu widzenia obiektywnego (wyroki Sądu Najwyższego z 12.6.2002 r., III CKN 1312/00, z 16.9.2011 r., IV CSK 624/10).”
I ACa 172/16Sąd apelacyjny · wyrok · 2016-08-18
„Występuje on wtedy, gdy strony dokonujące czynności prawnej otrzymują lub mają otrzymać w zamian korzyść majątkową rozumianą - zarówno obiektywnie jak i subiektywnie - jako przysporzenie majątkowe (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 24 maja 2012 r., sygn. akt II CSK 546/11, Biul.SN 2012/9/7-8, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 czerwca 2002 r., sygn. akt III CKN 1312/00, niepubl.).”
„Korzyścią majątkową uzyskaną bezpłatnie (nieodpłatnie) jest bowiem taka korzyść, za którą osoba trzecia nie spełniła ani nie zobowiązała się spełnić ekwiwalentnego świadczenia w ramach tego samego lub innego stosunku prawnego (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 czerwca 2002 r., III CKN 1312/00; zob. także P.Machnikowski w: K.c.”
„Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 12 czerwca 2002 r. (sygn. akt III CKN 1312/00, LEX nr 55503), na które z resztą powołuje się także skarżący, wskazał jako świadczenie, które nie jest ekwiwalentne, nabycie nieruchomości o wartości rynkowej przekraczającej znacznie kwotę 400.000 złotych dokonane za kwotę 22.500 złotych, a więc za kwotę, jak określił to Sąd Najwyższy, stanowiącą niewielki ułamek tej wartości.”
I ACa 515/14Sąd apelacyjny · wyrok · 2014-11-21
„W takim bowiem wypadku czynności nieodpłatne zastąpione zostałyby czynnościami, w których świadczeniu jednej strony odpowiadałoby świadczenie drugiej, tyle że o wartości niewspółmiernie niższej (tak wyrok Sądu Najwyższego z 12 czerwca 2002 r. sygn. III CKN 1312/00).”
„Sąd podzielił przy tym argumentację prawną przytoczoną w wyroku Sądu Najwyższego z 12 czerwca 2002 roku w sprawie III CKN 1312/00 (LEX 55503) dotyczącą interpretacji zawartego tamże pojęcia: nieodpłatnego charakteru czynności.”
I ACa 326/14Sąd apelacyjny · wyrok · 2014-08-21
„Czynność prawna ma charakter odpłatny, jeżeli strony jej dokonujące otrzymują lub mają otrzymać w zamian korzyść majątkową rozumianą - zarówno obiektywnie, jak i subiektywnie - jako przysporzenie majątkowe (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 czerwca 2002 r., sygn. akt III CKN 1312/00, niepubl.).”
I ACa 279/13Sąd apelacyjny · wyrok · 2013-08-14
„Jednakże w sprawie zakończonej wyrokiem Sądu Najwyższego z dnia 12 czerwca 2002 r., (o sygn.. akt III CKN 1312/00), nabycie nieruchomości o wartości rynkowej przekraczającej znacznie kwotę 400.000 zł dokonane zostało za kwotę 22.500 zł, a więc za kwotę, jak określił to Sąd Najwyższy, stanowiącą niewielki ułamek tej wartości.”
„W takim bowiem wypadku czynności nieodpłatne zastąpione zostałyby czynnościami, w których świadczeniu jednej strony odpowiadałoby świadczenie drugiej, tyle że o wartości niewspółmiernie niższej (tak wyrok SN z 12 czerwca 2002 r., III CKN 1312/00).”
„Dodać trzeba, że korzyść uzyskana bezpłatnie to korzyść, za którą osoba trzecia nie spełniła, ani nie zobowiązała się spełnić ekwiwalentnego świadczenia w ramach tego samego lub innego stosunku prawnego (nie chodzi zatem o nieodpłatność rozumianą czysto formalnie – por. wyroki Sądu Najwyższego z 12 czerwca 2002 r., III CKN 1312/00, z dnia 16 września 2011 r., IV CSK 624/10).”
„Przez pojęcie nieodpłatności w rozumieniu przepisów kodeksu cywilnego regulujących roszczenie pauliańskie należy rozumieć w zasadzie pełny ekwiwalent korzyści majątkowej (por. wyrok SN z 12 czerwca 2002 r., III CKN 1312/00, Lex 55503).”
„Odmienna interpretacja mogłaby czynić ochronę iluzoryczną; czynność nieodpłatna zostałaby zastąpiona czynnością, w której świadczeniu jednej strony odpowiadałoby świadczenie drugiej, tyle, że o wartości niewspółmiernie niższej (por. wyroki Sądu Najwyższego z 16.09.2011 r. IV CSK 624/10, Lex nr 1102545, z 12.06.2002 r., III CKN 1312/00, Lex nr 55503, z 12.05.2005 r., V CK 559/04, Lex nr 311327).”
II C 1141/22Sąd powszechny · 2025-05-13
„Wobec powyższego należy uznać, iż artykuł 528 k.c. jako dalej idący wyłącza stosowanie art. 527 § 3 k.c. Korzyścią majątkową uzyskaną bezpłatnie jest korzyść, za którą osoba trzecia nie spełniła ani nie zobowiązała się spełnić ekwiwalentnego świadczenia w ramach tego samego lub innego stosunku prawnego (wyrok SN z 12 czerwca 2002 r., III CKN 1312/00, LEX nr 55503).”
I C 345/22Sąd powszechny · wyrok · 2023-10-30
„Korzyść uzyskana bezpłatnie to korzyść, za którą osoba trzecia nie spełniła ani nie zobowiązała się spełnić ekwiwalentnego świadczenia w ramach tego samego lub innego stosunku prawnego (zob. wyrok SN z 12 czerwca 2002r., III CKN 1312/00, L.; wyrok SN z 16 września 2011r., IV CSK 624/10, L.).”
„III CKN 1312/00, Legalis, oraz z 16.9.2011 r., …”
I C 490/20Sąd powszechny · wyrok · 2021-05-19
„Korzyść uzyskana bezpłatnie to korzyść, za którą osoba trzecia nie spełniła ani nie zobowiązała się spełnić ekwiwalentnego świadczenia w ramach tego samego lub innego stosunku prawnego (por. wyrok SN z 12 czerwca 2002r., III CKN 1312/00, L.; wyrok SN z 16 września 2011r., IV CSK 624/10, L.).”
I C 1284/17Sąd powszechny · wyrok · 2020-01-16
„W rozumieniu powołanego przepisu korzyść uzyskana bezpłatnie to korzyść, za którą osoba trzecia nie spełniła ani nie zobowiązała się spełnić ekwiwalentnego świadczenia w ramach tego samego lub innego stosunku prawnego (por. wyrok SN z 12 czerwca 2002r., III CKN 1312/00, L.; wyrok SN z 16 września 2011r., IV CSK 624/10, L.).”
I C 673/16Sąd powszechny · wyrok · 2019-12-18
„Korzyść uzyskana bezpłatnie to korzyść, za którą osoba trzecia nie spełniła ani nie zobowiązała się spełnić ekwiwalentnego świadczenia w ramach tego samego lub innego stosunku prawnego (nie chodzi zatem o nieodpłatność rozumianą czysto formalnie; tak trafnie wyr. SN z 12.6.2002 r., III CKN 1312/00, L.; wyr. SN z 16.9.2011 r., IV CSK 624/10, L.).”
I C 3/16Sąd powszechny · 2019-06-12
„Haładyj, w: Osajda, Komentarz KC 2017, art. 528, Nt 3 i por. wyroki SN: z 12.6.2002 r., III CKN 1312/00, Legalis; z 16.9.2011 r., IV CSK 624/10, Legalis; z 1.6.2011 r., II CSK 513/10, Legalis; z 15.11.2012 r., V CSK 542/11, Legalis; z 4.7.2012 r., I CSK 519/11, Legalis; wyr. SA w Krakowie z 6.12.2012 r., …”
I C 1086/17Sąd powszechny · wyrok · 2019-04-16
„Korzyść uzyskana bezpłatnie to korzyść, za którą osoba trzecia nie spełniła ani nie zobowiązała się spełnić ekwiwalentnego świadczenia w ramach tego samego lub innego stosunku prawnego (por. wyrok SN z 12 czerwca 2002 r., III CKN 1312/00, L.; wyrok SN z 16 września 2011 r., IV CSK 624/10, L.).”
I C 1118/17Sąd powszechny · wyrok · 2018-10-11
„Jak stwierdził SN, przyjęcie jedynie formalnego kryterium odpłatności, czyniłoby ochronę pauliańską czysto iluzoryczną (wyr. SN z 12.6.2002 r., III CKN 1312/00, Legalis).”
„W wyroku z dnia 12 czerwca 2002 r., III CKN 1312/00 (niepublikowany), Sąd Najwyższy podniósł, iż w doktrynie wskazuje się, iż podział czynności prawnych na czynności odpłatne i nieodpłatne może być dokonywany w dwojaki sposób.”
I C 152/16Sąd powszechny · wyrok · 2017-09-28
„Nieodpłatność należy interpretować nie według formalnego kryterium, gdyż byłoby to iluzoryczne (zob. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12.06.2002 r., III CKN 1312/00, Lex nr 55503).”
„Korzyścią majątkową uzyskaną bezpłatnie (nieodpłatnie) jest korzyść, za którą osoba trzecia nie spełniła ani nie zobowiązała się spełnić ekwiwalentnego świadczenia w ramach tego samego lub innego stosunku prawnego (wyrok SN z dnia 12 czerwca 2002 r., III CKN 1312/00, LEX nr 55503).”
I C 693/16Sąd powszechny · wyrok · 2017-03-03
„Korzyścią majątkową uzyskaną bezpłatnie jest korzyść, za którą osoba trzecia nie spełniła ani nie zobowiązała się spełnić ekwiwalentnego świadczenia w ramach tego samego lub innego stosunku prawnego (por. wyrok SN z 12 czerwca 2002 r., III CKN 1312/00, LEX nr 55503;”
I C 1306/15Sąd powszechny · wyrok · 2017-02-27
„Korzyść uzyskana bezpłatnie to korzyść, za którą osoba trzecia nie spełniła ani nie zobowiązała się spełnić ekwiwalentnego świadczenia w ramach tego samego lub innego stosunku prawnego (por. wyrok SN z 12.6.2002 r., III CKN 1312/00, L.; wyrok SN z 16.9.2011 r., IV CSK 624/10, L.).”
„Wobec braku zatrudnienia, a co za tym idzie dochodów pozwana w istocie nie dokonała jakichkolwiek nakładów, które mogłyby stanowić ekwiwalent względem przeniesionej na jej własność nieruchomości, której wartość wynosiła ponad 1 300 000,00 zł (por. wyrok SN z dnia 12 czerwca 2002 r., III CKN 1312/00, LEX nr 55503).”
„Nie wydaje się, aby było to zgodne z intencją ustawodawcy (wyrok SN z dnia 12 czerwca 2002 r., III CKN 1312/00, (...) Prawnej LEX nr 55503; wyrok SN z dnia 16 września 2011 r., IV CSK 624/10, LEX nr 1102545).”
II C 262/15Sąd powszechny · 2016-09-02
„Korzyścią majątkową uzyskaną bezpłatnie (nieodpłatnie) jest korzyść, za którą osoba trzecia nie spełniła ani nie zobowiązała się spełnić ekwiwalentnego świadczenia w ramach tego samego lub innego stosunku prawnego (wyrok SN z dnia 12 czerwca 2002 r., III CKN 1312/00, LEX nr 55503;”
„Takie stanowisko zajął m.in. Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 19 września 2002 roku III CKN 1312/00, czy też Sąd Apelacyjny w Białymstoku z wyroku z dnia 4 grudnia 2013 roku w sprawie I ACa 544/13.”
„Nie wydaje się, aby było to zgodne z intencją ustawodawcy (wyrok SN z dnia 12 czerwca 2002 r., III CKN 1312/00, LEX nr 55503; wyrok SN z dnia 16 września 2011 r., IV CSK 624/10, LEX nr 1102545).”
„Korzyścią majątkową uzyskaną bezpłatnie (nieodpłatnie) jest korzyść, za którą osoba trzecia nie spełniła ani nie zobowiązała się spełnić ekwiwalentnego świadczenia w ramach tego samego lub innego stosunku prawnego (wyrok SN z dnia 12 czerwca 2002 r., III CKN 1312/00, …”
III Ca 358/15Sąd powszechny · 2015-07-27
„Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 12 czerwca 2002 roku (sygn. akt III CKN 1312/00, LEX nr 55503), wskazał jako świadczenie, które nie jest ekwiwalentne, nabycie nieruchomości za kwotę, jak określił to Sąd Najwyższy, stanowiącą niewielki ułamek tej wartości.”
I C 151/13Sąd powszechny · 2014-12-10
„Sychowicz (w:) Komentarz..., s. 618, wyrok SN z 12 czerwca 2002 r., III CKN 1312/00, LEX nr 55503).”
„Korzyścią majątkową uzyskaną bezpłatnie jest korzyść, za którą osoba trzecia nie spełniła ani nie zobowiązała się spełnić ekwiwalentnego świadczenia w ramach tego samego lub innego stosunku prawnego (wyrok SN z 12 czerwca 2002 r., III CKN 1312/00, LEX nr 55503).”
„Przez pojęcie korzyści uzyskanej bezpłatnie rozumieć należy korzyść, za którą osoba trzecia nie spełniła, ani nie zobowiązała się spełnić ekwiwalentnego świadczenia w ramach tego samego lub innego stosunku prawnego (tak: wyrok SN z dnia 12.06.2002 r. w sprawie III CKN 1312/00, niepublikowane).”