II ZOW 9/22
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 23 września 2025 r.
Prezes SN Wiesław Kozielewicz (przewodniczący)
SSN Marek Motuk (sprawozdawca)
Ławnik SN Radosław Jeż
Protokolant Kamila Zacharz
w sprawie obwinionej sędzi Sądu Rejonowego w G. X. Y.
po rozpoznaniu w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej
na rozprawie w dniu 23 września 2025 r.
odwołań Rzecznika Dyscyplinarnego Sędziów Sądów Powszechnych i Krajowej
Rady Sądownictwa
od postanowienia Sądu Dyscyplinarnego przy Sądzie Apelacyjnym w [...] z dnia 14
stycznia 2020 r., sygn. akt [...]
o umorzeniu postępowania dyscyplinarnego
na podstawie art. 437 § 1 k.p.k.
p o s t a n o w i ł:
1. utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie;
2. zażalenie Rzecznika Dyscyplinarnego Sędziów Sądów
Powszechnych z dnia 29 stycznia 2020 r., pozostawić bez
rozpoznania;
3. kosztami postępowania odwoławczego obciążyć Skarb
Państwa.
Radosław Jeż
Wiesław Kozielewicz
Marek Motuk
UZASADNIENIE
II ZOW 9/22
2
Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego Sędziów Sądów Powszechnych
wnioskiem z dnia 15 listopada 2019 r. zwrócił się o rozpoznanie sprawy
dyscyplinarnej sędzi Sądu Rejonowego w G. X. Y., obwinionej o to, że:
1. w dniu 9 sierpnia 2019 r. nie zachowując powściągliwości w korzystaniu
z mediów społecznościowych, pomówiła X.1 Y.1, prokuratora Prokuratury
Krajowej o takie postępowanie, które mogło poniżyć go w opinii publicznej i
narazić na utratę zaufania potrzebnego do wykonywania zawodu prokuratora
i sędziego w ten sposób, że na serwisie społecznościowym „T.", jako
użytkownik „X. Y. @[…]”, komentując zgłoszenie przez wyżej wymienionego
kandydatury na wolne stanowisko sędziowskie w Izbie Dyscyplinarnej Sądu
Najwyższego, określiła go jako osobę, „która nie ma stażu i łamał prawa
człowieka”, przez co uchybiła godności urzędu oraz zasadom etyki
zawodowej, określonym w § 2, § 4, § 5 ust. 2, § 10, § 16 i § 23 uchwały
Krajowej Rady Sądownictwa z 19 lutego 2003 r. w sprawie uchwalenia
zbioru zasad etyki zawodowej sędziów w zakresie nakazu przestrzegania
dobrych obyczajów, dbania o autorytet swojego urzędu i nie stwarzania
swoim zachowaniem nawet pozorów nieprzestrzegania porządku prawnego,
unikania zachowań, które mogłyby podważyć zaufanie do jej niezawisłości i
bezstronności, unikania zachowań mogących przynieść ujmę godności
sędziego oraz powściągliwego korzystania z mediów społecznościowych, tj.
o przewinienie dyscyplinarne z art. 107 § 1 u.s.p.;
2. w dniu 25 sierpnia 2019 r. nie zachowując powściągliwości w korzystaniu
z mediów społecznościowych pomówiła Ministra Sprawiedliwości o takie
postępowanie, które mogło poniżyć go w opinii publicznej i narazić na utratę
zaufania potrzebnego do-wykonywania funkcji publicznych, w tym
sprawowania urzędu Ministra Sprawiedliwości w ten sposób, że na serwisie
społecznościowym „T.”, jako użytkownik „X. Y. @[…]” określiła go jako
ministra, który „wyprodukował aferę” i jest „odpowiedzialny za stworzenie
systemu korumpującego w sądach i prokuraturze uzależniającego wymiar
spr. od woli politycznej”, przez co uchybiła godności urzędu oraz zasadom
etyki zawodowej, określonym w § 2, § 4, § 5 ust. 2, § 10, § 16 i § 23 uchwały
II ZOW 9/22
3
Krajowej Rady Sądownictwa z 19 lutego 2003 r. w sprawie uchwalenia
zbioru zasad etyki zawodowej sędziów w zakresie nakazu przestrzegania
dobrych obyczajów, dbania o autorytet swojego urzędu i nie stwarzania
swoim zachowaniem nawet pozorów nieprzestrzegania porządku prawnego,
unikania zachowań, które mogłyby podważyć zaufanie do jej niezawisłości i
bezstronności, unikania zachowań mogących przynieść ujmę godności
sędziego oraz powściągliwego korzystania z mediów społecznościowych, tj.
o przewinienie dyscyplinarne z art. 107 § 1 u.s.p.
Sąd Dyscyplinarny przy Sądzie Apelacyjnym w [...] postanowieniem z dnia 14
stycznia 2020 r., sygn. akt [...], działając na podstawie art. 17 § 1 pkt 9 k.p.k. w zw.
z art. 128 u.s.p., umorzył postępowanie dyscyplinarne prowadzone przeciwko sędzi
Sądu Rejonowego w G. X. Y., kosztami postępowania obciążając Skarb Państwa.
Zażalenie na to postanowienie wniósł Rzecznik Dyscyplinarny Sędziów
Sądów Powszechnych, zaskarżając je w całości na niekorzyść obwinionej.
Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił mającą wpływ na treść zaskarżonego
postanowienia obrazę przepisów postępowania, tj. art. 128 u.s.p. w zw. z art. 17 § 1
pkt. 9 k.p.k., polegającą na przyjęciu przez Sąd Dyscyplinarny przy Sądzie
Apelacyjnym w [...], wbrew przepisom prawa i regułom ich wykładni, że Rzecznik
Dyscyplinarny Sędziów Sądów Powszechnych i jego Zastępcy nie są uprawnieni do
prowadzenia sprawy sędziego sądu rejonowego, a w konsekwencji na przyjęciu, że
organom tym nie służy przymiot uprawnionego oskarżyciela przed sądem
dyscyplinarnym, co skutkowało nieuzasadnionym przyjęciem negatywnej podstawy
procesu w postaci braku skargi uprawnionego oskarżyciela i umorzeniem
postępowania przeciwko obwinionej sędzi sądu rejonowego.
W konkluzji Rzecznik Dyscyplinarny Sędziów Sądów Powszechnych wniósł
o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy Sądowi
Dyscyplinarnemu przy Sądzie Apelacyjnym w [...] do merytorycznego rozpoznania.
Odwołanie od powołanego wyżej postanowienia wniosła również Krajowa
Rada Sądownictwa, zaskarżając je całości na niekorzyść obwinionej.
II ZOW 9/22
4
Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła:
1. obrazę przepisów postępowania mającą wpływ na jego treść, tj. art. 17 § 1
pkt 9 k.p.k., przez przyjęcie przez sąd dyscyplinarny pierwszej instancji –
niezgodnie z przepisami prawa i regułami ich wykładni – że Rzecznik
Dyscyplinarny Sędziów Sądów Powszechnych i jego Zastępcy nie są
podmiotami uprawnionymi do prowadzenia sprawy dyscyplinarnej sędziego
sądu rejonowego i w konsekwencji przyjęciu, że organy te pozbawione są
przymiotu uprawnionego oskarżyciela przed sądem dyscyplinarnym, co w
konsekwencji skutkowało pozbawionym uzasadnienia przyjęciem, że w
niniejszej sprawie zachodzi negatywna przesłanka procesowa określona w
art. 17 § 1 pkt 9 k.p.k., tj. brak skargi uprawnionego oskarżyciela, skutkująca
umorzeniem postępowania.
Powołując się na powyższy zarzut, Krajowa Rada Sądownictwa wniosła
o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz o przekazanie sprawy
do rozpoznania Sądowi Dyscyplinarnemu przy Sądzie Apelacyjnym w [...].
W dniu 14 marca 2024 r. do Sądu Najwyższego wpłynęła informacja o tym,
że postanowieniem z dnia 1 marca 2024 r. do sprawy wstąpił Rzecznik
Dyscyplinarny Ministra Sprawiedliwości Tomasz Szymański.
Zarządzeniem z dnia 21 maja 2024 r. Minister Sprawiedliwości w miejsce
sędziego Sądu Apelacyjnego w Krakowie Tomasza Szymańskiego pełniącego
funkcję Rzecznika Dyscyplinarnego Ministra Sprawiedliwości powołał sędziego
Sądu Apelacyjnego w Gdańsku Włodzimierza Brazewicza. Rzecznik Dyscyplinarny
Ministra Sprawiedliwości Włodzimierz Brazewicz postanowieniem z dnia 14
czerwca 2024 r. wstąpił do niniejszej sprawy i pismem z dnia 13 czerwca 2024 r.
cofnął zażalenie wniesione przez Rzecznika Dyscyplinarnego Sędziów Sądów
Powszechnych, zaś na rozprawie odwoławczej cofnął także wniosek o rozpoznanie
sprawy dyscyplinarnej.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Sąd Najwyższy podziela swoje wcześniejsze zapatrywania zawarte
w postanowieniach: z dnia 18 października 2022 r., sygn. akt II ZOW 42/22 oraz
II ZOW 9/22
5
z dnia 8 lutego 2023 r., sygn. akt II ZOW 44/22, które zostały wyrażone przy
rozważaniu tożsamego problemu prawnego. W ich świetle niewątpliwie rację ma
Krajowa Rada Sądownictwa, podnosząc w swoim środku zaskarżenia iż Sąd
Dyscyplinarny przy Sądzie Apelacyjnym w [...] rażąco naruszył art. 17 § 1 pkt 9
k.p.k., poprzez ustalenie – niezgodnie z przepisami prawa i regułami ich wykładni -
że Rzecznik Dyscyplinarny Sędziów Sądów Powszechnych i jego Zastępcy nie są
podmiotami uprawnionymi do prowadzenia sprawy dyscyplinarnej sędziego sądu
rejonowego, jednakże z uwagi na ustanowienie w dniu 1 marca 2024 r. w niniejszej
sprawie Rzecznika Dyscyplinarnego Ministra Sprawiedliwości i stanowisko tego
Rzecznika co do zażalenia Rzecznika Dyscyplinarnego Sędziów Sądów
Powszechnych a także jego wniosku o rozpoznanie sprawy dyscyplinarnej wobec
SSR X. Y., postępowanie w tej sprawie musiało zostać umorzone z uwagi na brak
skargi uprawnionego oskarżyciela. W tej sytuacji rozstrzygnięcie Sądu
Dyscyplinarnego przy Sądzie Apelacyjnym w [...] należało utrzymać w mocy z
uwzględnieniem nowej sytuacji procesowej.
Mając powyższe na względzie Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie.
[M. T.]
[r.g.]
Radosław Jeż
Wiesław Kozielewicz
Marek Motuk
