II ZO 27/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 1 lipca 2025 r.
Prezes SN Wiesław Kozielewicz (przewodniczący)
SSN Zbigniew Korzeniowski (sprawozdawca)
Ławnik SN Urszula Szrek-Adamska
Protokolant Karolina Majewska
po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 1 lipca 2025 r. w Izbie Odpowiedzialności
Zawodowej odwołania adwokat M. G. - obrońcy X. Y. - prokuratora Prokuratury
Regionalnej w P.
na postanowienie Sądu Dyscyplinarnego przy Prokuratorze Generalnym z dnia
3 marca 2025 r., sygn. akt [...],
postanowił:
utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie.
Zbigniew Korzeniowski
Wiesław Kozielewicz
Urszula Szrek-Adamska
UZASADNIENIE
Postanowieniem z 12 września 2023 r. Prokurator Regionalny w P.
na podstawie art. 150 § 1 i 2 w zw. z art. 174 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 28 stycznia
2016 r. - Prawo o prokuraturze, zawiesił X. Y. - prokuratora Prokuratury Regionalnej
w P. na okres 6 miesięcy, w pełnieniu czynności służbowych, w związku z
podejrzeniem uchybienia godności urzędu w związku z czynami objętymi
śledztwem w sprawie o sygn. […] - Prokuratury Okręgowej w S., które odpowiadają
znamionom przestępstwa z art. 230 § 1 k.k. i inne, tj. przewinienia dyscyplinarnego
określonego w art. 137 § 1 pkt 5 ustawy Prawo o prokuraturze.
II ZO 27/25
2
Sąd Dyscyplinarny przy Prokuratorze Generalnym, po rozpoznaniu zażalenia
prokuratora X. Y., utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
Postanowieniem z 7 marca 2024 r. Sąd Dyscyplinarny przy Prokuratorze
Generalnym przedłużył czas trwania zawieszenia w czynnościach służbowych X. Y.
– prokuratora Prokuratury Regionalnej w P. na dalszy, niezbędny okres
6 miesięcy, tj. do dnia 12 września 2024 r.
Na to postanowienie odwołanie złożył prokurator X. Y. Sąd Najwyższy
postanowieniem z 14 czerwca 2024 r., sygn. akt II ZO 35/24, utrzymał w mocy
zaskarżone postanowienie.
Następnie postanowieniem z 26 sierpnia 2024 r., sygn. akt […], Sąd
Dyscyplinarny przy Prokuratorze Generalnym, po rozpoznaniu na posiedzeniu
wniosku Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego dla [...] okręgu regionalnego z 26
czerwca 2024 r., w sprawie […], przedłużył na okres od 13 września 2024 r. do 12
marca 2025 r., zawieszenie w czynnościach służbowych X. Y. – prokuratora
Prokuratury Regionalnej w P.
Odwołanie od tego postanowienia wniosła pełnomocnik prokuratora X. Y. –
adw. M. G., w którym zaskarżyła postanowienie w całości na korzyść X. Y.
Postanowieniem Sądu Najwyższego z 10 czerwca 2025 r. utrzymano w
mocy zaskarżone postanowienie.
Kolejno postanowieniem Sądu Dyscyplinarnego przy Prokuratorze
Generalnym z 3 marca 2025 r., sygn. akt [...], przedłużono do 12 września 2025 r.
okres zawieszenia w czynnościach X. Y. – prokuratora Prokuratury Regionalnej w P.
Odwołanie od tego postanowienia, pismem z 7 marca 2025 r., wniosła
pełnomocnik prokuratora X. Y. – adw. M. G., w którym zaskarżyła postanowienie w
całości na korzyść X. Y.
Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła:
1. Naruszenie przepisu art. 17 § 1 pkt 9 k.p.k. w zw. z art. 171 pkt 1 Prawa
o prokuraturze polegające na zaniechaniu umorzenia postępowania w niniejszej
II ZO 27/25
3
sprawie pomimo braku wniosku o przedłużenie zawieszenia Prokuratora
Prokuratury Regionalnej w P. X. Y. w czynnościach służbowych na okres kolejnych
6 miesięcy pochodzącego od uprawnionego podmiotu tj. należycie powołanego
Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego dla [...] okręgu regionalnego;
2. Naruszenie przepisu art. 150 § 3 Prawa o prokuraturze polegające na
błędnym uznaniu, że w przedmiotowej sprawie zachodzi uzasadniony wypadek
uzasadniający dalsze przedłużenie zawieszenia w czynnościach służbowych
prokuratora X. Y. na okres dalszych 6 miesięcy tj. do dnia 12 września 2025 r.
pomimo, że w postępowaniu dyscyplinarnym nie przeprowadzono dotychczas
żadnych czynności procesowych z udziałem X. Y., w tym nie przedstawiono jemu
zarzutów;
3. Naruszenie przepisu art. 424 § 1 pkt 1 k.p.k. w zw. z art. 171 pkt 1 Prawa
o prokuraturze polegające na sporządzeniu uzasadnienia zaskarżonego
postanowienia w sposób nie pozwalający na przeprowadzenie kontroli instancyjnej
wskutek braku wskazania jakie fakty sąd dyscyplinarny uznał za udowodnione lub
nieudowodnione, na jakich w tej mierze oparł się dowodach i dlaczego nie uznał
dowodów przeciwnych, wyjaśnienie podstawy prawnej postanowienia, nie
wyjaśniono także, z czego wynika wysokie prawdopodobieństwo popełnienia
czynów, w stosunku do których toczy się postępowanie dyscyplinarne.
Podnosząc te zarzuty skarżąca wniosła o uwzględnienie odwołania i
uchylenie zaskarżonego postanowienia Sądu Dyscyplinarnego przy Prokuratorze
Generalnym z dnia 3 marca 2025 r. i umorzenie postępowania.
Jako wnioski ewentualne skarżąca wskazała:
- uwzględnienie odwołania i zmianę zaskarżonego orzeczenia poprzez
nieuwzględnienie wniosku Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego dla [...] okręgu
regionalnego o przedłużenie okresu zawieszenia w czynnościach służbowych w
całości;
II ZO 27/25
4
- uchylenie zaskarżonego postanowienia Sądu Dyscyplinarnego przy Prokuratorze
Generalnym z dnia 3 marca 2025 r. w całości i przekazanie sprawy temu Sądowi do
ponownego rozpoznania.
W piśmie z 23 czerwca 2025 r., Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego
Prokuratora Generalnego wniósł o rozpoznanie sprawy pod jego nieobecność.
Jednocześnie wniósł o nieuwzględnienie odwołania i utrzymanie w mocy
zaskarżonego postanowienia.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Odwołanie nie jest zasadne z następujących przyczyn.
Prokurator X. Y. pozostaje zawieszony w czynnościach służbowych od 12
września 2023 r. Wcześniej Sąd Najwyższy nie uwzględnił jego odwołań od
poprzednich zawieszeń w czynnościach służbowych do 12 września 2024 r.,
postanowieniem z 14 czerwca 2024 r., II ZO 35/24, a potem do 12 marca 2025 r.,
postanowieniem z 10 czerwca 2025 r., II ZO 93/24.
Obecna sprawa obejmuje dalsze zawieszenie w czynnościach na okres do
12 września 2025 r.
Odwołanie oparte jest na podobnych zarzutach, które zostały ocenione
w poprzednich sprawach.
I
Nie ma podstaw do umorzenia postępowania, gdyż nie jest zasadny zarzut
braku wniosku o przedłużenie zawieszenia w czynnościach służbowych, na okres
kolejnych 6 miesięcy, pochodzącego od uprawnionego podmiotu.
W aktach poprzedniej sprawy, rozpoznanej 10 czerwca 2015 r., II ZO 93/24,
znajduje się pismo prokuratora Krajowego Bogdana Święczkowskiego, z 31 marca
2021 r., […], wydane „w zastępstwie Prokuratora Generalnego” (k. 39 akt sprawy II
ZO 93/24), powołujące prokurator X.1 Y.1 do pełnienia funkcji Zastępcy Rzecznika
II ZO 27/25
5
Dyscyplinarnego Prokuratora Generalnego dla [...] okręgu regionalnego z dniem 30
kwietnia 2021 r. Oświadczenie o powołaniu ma za podstawę art. 153 § 1 ustawy
Prawo o prokuraturze, co uprawnia stwierdzenie, że jej kadencja trwała 4 lata,
zgodnie z art. 153 § 2 tej ustawy, czyli prokurator X.1 Y.1 była uprawniona do
złożenia wniosku o dalsze zawieszenie w czynnościach prokuratora X. Y.
Sąd Dyscyplinarny przy Prokuratorze Generalnym przedłużył zawieszenie
w czynnościach do 12 września 2025 r. postanowieniem z 3 marca 2025 r., a więc
przed upływem wskazanej czteroletniej kadencji prokurator X.1 Y.1
Postanowienie potwierdza, że Sąd Dyscyplinarny nie kwestionował
umocowania prokurator X.1 Y.1 do złożenia wniosku o dalsze zawieszenie w
czynnościach.
W aspekcie zarzutu naruszenia art. 17 § 1 pkt 9 k.p.k. w zw. z art. 171 pkt
1 ustawy Prawo o prokuraturze znaczenie ma umocowanie na chwilę wniosku i
jego uwzględnienia, czyli na dzień 3 marca 2015 r.
Nie jest zasadne twierdzenie, iż złożenie wniosku o zawieszenie
w czynnościach to wyłączna (osobista) prerogatywa Prokuratora Generalnego. Nie
wynika to z powołanego w odwołaniu art. 13 § 3 ustawy Prawo o prokuraturze.
Przeciwnie przepis ten wprost wskazuje na przekazanie kompetencji. Zgodnie z
jego treścią kompetencje i zadania Prokuratora Generalnego wynikające z ustaw
może również realizować upoważniony przez niego Prokurator Krajowy lub inny
zastępca Prokuratora Generalnego.
Sytuacja nie uległa zmianie także w zakresie zarzutu materialnego.
W poprzedniej sprawie, rozpoznanej 10 czerwca 2025 r., II ZO 93/24, Sąd
Najwyższy przedstawił podstawowe racje, które są aktualne również w ocenie
obecnego odwołania. Wskazano w szczególności, iż warunkiem przedłużenia
zawieszenia prokuratora w czynnościach (art. 150 ust. 3 ustawy Prawo o
prokuraturze) nie jest przeprowadzenie czynności procesowych w postępowaniu
dyscyplinarnym z udziałem prokuratora. Skoro ustawodawca kauzę przedłużenia
II ZO 27/25
6
zawieszenia prokuratora w czynnościach ujął w wyrażeniu „w uzasadnionych
przypadkach”, to tak ogólne (niedookreślone) sformułowanie pozostawia w
pierwszej kolejności decyzję sądowi dyscyplinarnemu. To wszak sąd dyscyplinarny
- „sąd braci” (składający się z prokuratorów) - najlepiej potrafi rozeznać i ocenić, czy
ze względu na materiał sprawy i charakter nieprawości konieczne jest dalsze
zawieszenie w czynnościach. Ocena ta może obejmować potrzebę zabezpieczenia
toku postępowania, ale również dbałości o właściwy wizerunek i prawidłowe
funkcjonowanie prokuratury.
W rozpoznawanej obecnie sprawie, Sąd Dyscyplinarny przy Prokuratorze
Generalnym wskazał, iż z akt sprawy wynika, że przedmiotem postępowania
dyscyplinarnego są czyny, których waga i charakter uzasadniają konieczność
dalszego odsunięcia prokuratora X. Y. od wykonywania obowiązków służbowych.
Czyny objęte postępowaniem dyscyplinarnym stanowią równolegle przedmiot
postępowania przygotowawczego prowadzonego przez Prokuratorię Regionalną w
S. Zachodzi uzasadnione podejrzenie, że prokurator przez swoje zachowanie
dopuścił się nie tylko uchybienia godności urzędu, ale również wypełnienia znamion
przestępstw określonych w art. 230 § 1 k.k. i inne. Sąd Dyscyplinarny ocenił, że
istnieje wysokie prawdopodobieństwo, iż odwołujący się dopuścił się czynów
objętych postępowaniem dyscyplinarnym, które ze względu na swój charakter
powodują konieczność uniemożliwiania prokuratorowi wykonywania obowiązków
służbowych.
Innymi słowy Sąd Dyscyplinarny uzasadniając zawieszenie prokuratora
w czynnościach nie musi wyprzedzać postępowania z wniosku o zezwolenie na
pociągniecie prokuratora do odpowiedzialności karnej, co oznacza, że
uwzględnienie wniosku o zawieszenie w czynności nie warunkuje przedstawienie
prokuratorowi popełnienia zarzutów popełnienia określnych czynów. W poprzedniej
sprawie wyjaśniono już przeszkodę procesową, z powodu której sprawa z wniosku
o uchylenie immunitetu pozostaje zawieszona. Niemniej odwołujący się może
zapoznać się z wnioskiem o uchylenie immunitetu. Jest to jednak odrębne
postępowanie. Skoro jednak zawieszenie w czynnościach ma też aspekt właściwy
dla pracowniczego zatrudnienia, to nie ma przeszkód, aby odwołujący odniósł się
II ZO 27/25
7
do faktów, którymi może kierować się prokuratora (a contrario art. 135 § 6 zdanie
drugie ustawy o Prawo o prokuraturze).
III
Nie jest zasadny także zarzut ostatni odwołania, gdyż warunkiem
zawieszenia w czynnościach nie jest wysokie prawdopodobieństwo popełnienia
czynów, w stosunku do których toczy się postępowanie dyscyplinarne.
Uzasadnienie zaskarżonego postanowienia jest wystarczająco jasne i
treściwe (art. 424 § 1 k.p.k.). Natomiast zarzut naruszenia art. 424 § 1 pkt 1 k.p.k. w
zw. z art. 171 pkt 1 ustawy Prawo o prokuraturze nie wystarcza do uwzględnienia
wniosku odwołania, albowiem nie można uchylić wyroku z tego powodu, że jego
uzasadnienie nie spełnia wymogów określonych w art. 424 k.p.k. (art. 455a k.p.k.),
a zatem również postanowienia wydanego w trybie art. 150 § 3 ustawy Prawo o
prokuraturze.
Kierując się powyższymi motywami, utrzymano w mocy zaskarżone
postanowienie.
[M. T.]
[r.g.]
Ławnik SN Urszula Szrek-Adamska
Prezes SN Wiesław Kozielewicz SSN Zbigniew Korzeniowski
