II SAB/Rz 242/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Piotr Godlewski Sędziowie WSA Marcin Kamiński /spr./ AWSA Maria Mikolik po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 28 lutego 2023 r. sprawy ze skargi S. S. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] w przedmiocie działań zmierzających do sprawdzenia czy budowa strzelnicy realizowana jest zgodnie z prawem - postanawia - I. odrzucić skargę; II. zarządzić zwrot na rzecz skarżącego S. S. kwoty 100 zł /słownie: sto złotych/ tytułem uiszczonego wpisu sądowego.

Przedmiotem skargi S. S. (skarżący) jest bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] (organ lub organ powiatowy) w sprawie dotyczącej legalności budowy obiektu budowlanego (strzelnica), usytułowanego na działce ew. nr [...] położonej w miejscowości [...], gm. [...].

Stan faktyczny i prawny sprawy ze skargi na bezczynność organu przedstawia się następująco.

W dniu 30 stycznia 2022 r. na adres elektroniczny organu wpłynęło pismo skarżącego, w którym zwrócił się o podjęcie działań zmierzających do ustalenia, czy budowana na działce ew. nr [...] położonej w miejscowości [...], gm. [...] strzelnica, realizowana jest zgodnie z przepisami Prawa budowlanego i innych obowiązujących przepisów prawa.

Pismem z dnia 28 lutego 2022 r. organ poinformował skarżącego, że prowadzi czynności wyjaśniające w związku z pismem z dnia 30 stycznia 2022 r., o wynikach których zostanie poinformowany w późniejszym terminie z uwagi na konieczność przeprowadzenia stosownych kontroli i uzyskania niezbędnych informacji.

W dniu 11 marca 2022 r. organ przeprowadził kontrolę dotyczącą legalności budowy obiektu budowlanego na działce nr [...], o wynikach której skarżący został poinformowany pismem z dnia [...] marca 2022 r. nr [...], w którym organ stwierdził ponadto, że brak jest przesłanek wskazujących na naruszenie przepisów Prawa budowlanego, w związku z czym odstąpił od prowadzenia dalszych czynności wyjaśniających w sprawie.

W dniu 12 kwietnia 2022 r. do organu wpłynęło pismo skarżącego zatytułowane jako "odwołanie", które organ przesłał Podkarpackiemu Wojewódzkiemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego wraz z pismem z dnia 14 kwietnia 2022 r. oraz z aktami sprawy.

Postanowieniem z dnia 16 maja 2022 r. nr OA.7721.5.1.2022 Podkarpacki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że odwołanie skarżącego od pisma organu powiatowego z dnia [...] marca 2022 r. nr [...] jest niedopuszczalne.

W dniu 31 maja 2022 r. do organu powiatowego wpłynęła skarga skarżącego na działania tego organu w sprawie strzelnicy zrealizowanej na działce nr [...], którą organ przesłał Podkarpackiemu Wojewódzkiemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego wraz z pismem z dnia 2 czerwca 2022 r.

Pismem z dnia 21 czerwca 2022 r. nr OA.7641.51.2022 Podkarpacki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego poinformował skarżącego, że uznał jego skargę za niezasadną.

W dniu 1 lipca 2022 r. akta sprawy zostały zwrócone przez Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego do organu powiatowego.

W dniu 8 lipca 2022 r. na adres elektroniczny organu wpłynęło podanie skarżącego, o sprawdzenie, czy funkcjonująca na działce ew. nr [...] strzelnica, zlokalizowana, zbudowana i zorganizowana jest w sposób nienaruszający wymogów związanych z ochroną środowiska oraz wyklucza możliwość wydostania się poza jej obręb pocisku wystrzelonego z broni ze stanowiska strzeleckiego w sposób zgodny z regulaminem strzelnicy (art. 46 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji) oraz posiada stosowne pozwolenia związane z prowadzeniem strzelnicy określone w przepisach powszechnie obowiązujących, do uzyskania których Wójt Gminy [...] zobowiązał inwestora w decyzji z dnia [...] grudnia 2020 r.

W dniu 14 lipca 2022 r. organ przeprowadził kontrolę na działce nr [...], o wynikach której skarżący został poinformowany pismem z dnia [...] lipca 2022 r. nr [...], w którym organ stwierdził ponadto, że brak jest przesłanek wskazujących na naruszenie przepisów Prawa budowlanego, w związku z czym odstąpił od prowadzenia dalszych czynności wyjaśniających w sprawie.

W dniu 4 sierpnia 2022 r. do na adres elektroniczny organu wpłynęło pismo z Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie wraz ze skargą skarżącego na bezczynność organu, wniesioną bezpośrednio do Sądu, z naruszeniem art. 54 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.).

Organ w dniu 23 sierpnia 2022 r. przesłał do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie akta sprawy wraz z odpowiedzią na skargę. Następnie w dniu 29 sierpnia 2022 r. na wezwanie Sądu organ przesłał skargę wraz z załącznikami we właściwej formie.

Postanowieniem z dnia 21 października 2022 r., sygn. akt II SAB/Rz 179/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie odrzucił skargę jako niedopuszczalną, z uwagi na to, że skarżący przed wniesieniem skargi nie wyczerpał przysługujących mu środków zaskarżenia.

W dniu 8 listopada 2022 r. do organu wpłynęło ponaglenie skarżącego w związku z niezałatwieniem sprawy w terminie.

W dniu 10 listopada 2022 r. organ przesłał ponaglenie wraz z aktami sprawy Podkarpackiemu Wojewódzkiemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego.

Postanowieniem z dnia 17 listopada 2022 r. nr OA.7641.95.2022 Podkarpacki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uznał ponaglenie za nieuzasadnione.

W dniu 9 grudnia 2022 r. do tut. Sądu wpłynęła skarga skarżącego na bezczynność organu w związku z brakiem działań zmierzających do sprawdzenia, czy działająca na terenie działki nr [...] w [...] strzelnica spełnia wymagania obowiązujących przepisów prawa, w tym czy zlokalizowana, zbudowana i zorganizowana jest w sposób nienaruszający wymogów związanych z ochroną środowiska oraz wyklucza możliwość wydostania się poza jej obręb pocisku wystrzelonego z broni ze stanowiska strzeleckiego w sposób zgodny z regulaminem strzelnicy (art. 46 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji) oraz posiada stosowane pozwolenia związane z prowadzeniem strzelnicy określone w przepisach powszechnie obowiązujących, do uzyskania których Wójt Gminy [...] zobowiązał inwestora w decyzji z dnia [...] grudnia 2020 r.

W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że przedstawione przez organ stanowisko, że prace niwelacyjne wykonane w celu zorganizowania strzelnicy, nie podlegają regulacji Prawa budowlanego, jest sprzeczne z stanowiskiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie wyrażonym w uzasadnieniu prawomocnego wyroku z dnia 27 marca 2018 r., sygn. akt II SA/Rz 66/18.

Skarżący wskazał, że strzelnica na działce [...] w [...] została otwarta w dniu [...] 2021 r. i od tego czasu funkcjonuje. Jeżeli na działce, zgodnie z informacją organu, wykonano jedynie prace niwelacyjne i nie ma na niej elementów o których mowa w rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 15 marca 2000 r. w sprawie wzorcowego regulaminu strzelnic oraz miejsca gromadzenia odpadów, o którym mowa w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 4 kwietnia 2000 r. w sprawie wymagań w zakresie ochrony środowiska dotyczących budowy i użytkowania strzelnic, to może to oznaczać, że strzelnica nie spełnia stawianych przez przepisy prawa wymagań. W takiej sytuacji organ powinien podjąć kroki zmierzające do doprowadzenia strzelnicy do zgodności z obowiązującymi przepisami. W odpowiedziach organów nadzoru budowlanego nie odniesiono się do faktu, czy na działce nr [...] funkcjonuje strzelnica, dla której Wójt Gminy zatwierdził regulamin bezpiecznego jej funkcjonowania. Tym bardziej brak w tych odpowiedziach stwierdzenia (sprawdzenia), czy strzelnica spełnia obowiązujące przepisy prawa.

Skarżący stwierdził, że na podstawie pisma organu z dnia 17 marca 2022 r. można wnioskować, że strzelnica nie posiada również decyzji o dopuszczeniu strzelnicy do użytkowania skoro inwestor nie uzyskał decyzji pozwolenia na budowę. Pomimo tego Wójt Gminy wydał dla strzelnicy decyzję zatwierdzającą regulamin bezpiecznego funkcjonowania strzelnicy. Taki tok zdarzeń nie gwarantuje prawidłowego funkcjonowania strzelnicy, na co zwrócił uwagę Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach z dnia 24 stycznia 2018 r., sygn. akt II OSK 1462/17, z dnia 30 kwietnia 2020 r., sygn. akt II OSK 2131/19, z dnia 22 czerwca 2020 r., sygn. akt II OSK 162/20.

Skarżący wskazał, że strzelnica to obiekt budowlany zlokalizowany i zbudowany w sposób nienaruszający wymogów związanych z ochroną środowiska oraz wykluczający możliwość wydostania się poza jego obręb pocisku wystrzelonego z broni ze stanowiska w sposób zgodny z regulaminem. Regulamin strzelnicy nie może być zatwierdzony w stosunku do obiektu, który nie jest strzelnicą w powyższym rozumieniu. Nie będzie bowiem w takim przypadku regulaminem "strzelnicy" w rozumieniu ustawowym, ale regulaminem "miejsca, które uznano za przydatne do używania broni palnej", a które sam inwestor nazwał strzelnicą. Taka sytuacja może się wiązać z naruszeniem art. 51 ust. 2 pkt 11 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji. Ponadto wypływająca z podstawy kulochwytu woda zasilająca ciek wodny, którego główny przebieg znajduje się na działce nr [...], stawia pod znakiem zapytania zgodność wysokość poziomu wód gruntowych na terenie strzelnicy z określonym minimalnym poziomem określonym w ww. rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 4 kwietnia 2020 r. Wysoki poziom wód gruntowych może skutkować przedostawaniem się ołowiu do wód gruntowych, co bezpośrednio może oddziaływać na zdrowie skarżącego i jego domowników, jako że mieszkają na terenie, na którym nie ma sieci wodociągowej, a wodę pitną czerpią ze studni.

Skarżący stwierdził, że skoro strzelnica powstała w odległości ok. 200 m od jego domu, pomiędzy którym a stanowiskami strzeleckimi (znajdującymi się na tym samym poziomie co dom) nie ma żadnych zabezpieczeń przed wydostaniem się pocisków jak i hałasu z terenu strzelnicy, odczuwa, w czasie wykonywania na strzelnicy strzelań, stały dyskomfort, obawę o zdrowie i życie, spowodowane według niego nieprawidłową lokalizacją i budową tej inwestycji. Stąd prośba, poparta stanowiskiem Departamentu Prawnego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych skierowania do organu o sprawdzenie, czy funkcjonująca strzelnica spełnia wymagania przepisów prawa. Organ takiego sprawdzenia nie dokonał, nie wskazał również organu który byłby właściwy do takich czynności (art. 65 k.p.a.).

Skarżący nadmienił, że w sprawie stwierdzenia zgodności lokalizacji strzelnicy z rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 4 kwietnia 2020 r. wystąpił również do organów odpowiedzialnych za ochronę środowiska, w tym do Wójta Gminy [...], Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska i Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska, jednakże żaden z tych organów nie podjął się sprawdzenia, czy lokalizacja strzelnicy jest zgodna z powyższym rozporządzeniem. Na zdjęciach wykonanych w trakcie kontroli w dniu 11 marca 2022 r. i dołączonych do dokumentacji organu widać m. in. stojaki dla tarcz, jak i inne przedmioty stanowiące cel, kulochwyt będący usypanym wałem ziemnym, ciek wodny wypływający z podstawy kulochwytu.

Skarżący wniósł również o zasądzenie od organu zwrotu kosztów postępowania sądowego.

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko zajęte w piśmie z dnia 22 lipca 2022 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W pierwszej kolejności należy wskazać, że po złożeniu skargi sąd z urzędu bada jej dopuszczalność, ustalając, czy nie zachodzą przesłanki do odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.) lub przepisów szczególnych.

Z uzasadnienia prawomocnego postanowienia tut. Sądu z dnia 21 października 2022 r., sygn. akt II SAB/Rz 179/22, wynika, że Sąd odrzucając poprzednią skargę nie dokonał analizy, czy jest właściwy do rozpoznania skargi, ograniczając kontrolę formalnej dopuszczalności skargi jedynie do przesłanki wyczerpania środka zaskarżenia bezczynności w postaci ponaglenia (art. 52 § 2 p.p.s.a.). Ponieważ skarżący przesłanki tej nie zrealizował, Sąd – nie badając dalszych przesłanek dopuszczalności zaskarżenia – skargę odrzucił na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 52 § 1 p.p.s.a.

W związku z ponownym wniesieniem skargi Sąd dokonał oceny dopuszczalności jej wniesienia w świetle przesłanki zasadniczej, a więc zakresu dopuszczalności drogi prawnej przed sądem administracyjnym (właściwość sądów administracyjnych). Sąd odrzuca bowiem skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego (art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.).

Zgodnie z art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:

1) decyzje administracyjne;

2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;

3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie;

4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735, 1491 i 2052), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r. poz. 1540, 1598, 2076 i 2105), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2021 r. poz. 422, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;

4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;

5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;

6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;

7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;

8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;

9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.

Ponadto zgodnie z art. 3 § 2a p.p.s.a. sądy administracyjne orzekają w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, natomiast zgodnie z art. 3 § 3 p.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach.

Powołane wyżej przepisy prawne wyznaczają zakres kognicji sądów administracyjnych, określając jakie konkretnie działania lub zaniechania organów administracji publicznej mogą stać się przedmiotem środka zaskarżenia do sądu administracyjnego. Kontrola działalności administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne ma bowiem charakter ograniczony, co oznacza, że objęte nią są jedynie takie typy działań lub zaniechań administracyjnych, które ustawodawca kwalifikuje jako zaskarżalne. Należy podkreślić, że przedstawiony powyżej katalog zaskarżalnych form działalności administracyjnej (poza ustawami szczególnymi) ma charakter zamknięty, a więc wniesienie skargi, która czyni przedmiotem zaskarżenia inne formy działalności niż uznane przez ustawę za zaskarżalne, skutkuje jej bezskutecznością i odrzuceniem jako nienależącej do właściwości sądu administracyjnego (art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.).

Skarga na bezczynność (przewlekłe prowadzenie postępowania) organu jest pochodną skargi na określone formy działania organu, czyli jest ona dopuszczalna tylko w takich granicach, w jakich służy skarga do sądu administracyjnego na decyzje administracyjne, określone postanowienia oraz akty i czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczące przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (zob. np. postanowienie NSA z dnia 20 lutego 2014 r., sygn. akt I OSK 1283/13).

W przedmiotowej sprawie skarżący wniósł 9 grudnia 2022 r. skargę na bezczynność organu nadzoru budowlanego pierwszej instancji "w związku z brakiem działań zmierzających do sprawdzenia czy działająca na terenie działki [...] w [...] strzelnica spełnia wymagania obowiązujących przepisów prawa, w tym czy jest zlokalizowana, zbudowana i zorganizowana w sposób nienaruszający wymogów związanych z ochroną środowiska oraz wyklucza możliwość wydostania się poza jej obręb pocisku wystrzelonego z broni ze stanowiska strzeleckiego w sposób zgodny z regulaminem strzelnicy (art. 46 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji) oraz posiada stosowne pozwolenia związane z prowadzeniem strzelnicy, określone w przepisach powszechnie obowiązujących, do uzyskania których Wójt Gminy [...] zobowiązał Inwestora w wydanej decyzji z dnia [...].12.2020 r.". Z uzasadnienia skargi wynika, że strona skarżąca domaga się, aby właściwy miejscowo powiatowy organ nadzoru budowlanego podjął odpowiednie czynności kontrolne lub nadzorcze względem obiektu określonego jako "strzelnica" w związku z rozpoczęciem funkcjonowania tego rodzaju "obiektu" na podstawie decyzji Wójta Gminy [...] z dnia [...] grudnia 2020 r. o zatwierdzeniu regulaminu strzelnicy (art. 47 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji).

Z akt sprawy wynika, że skarżący pismem z dnia 30 stycznia 2022 r. zwrócił się do skarżonego organu o podjęcie czynności kontrolnych w zakresie opisanym powyżej. Organ powiatowy pismem z dnia 28 lutego 2022 r. poinformował skarżącego o prowadzeniu czynności wyjaśniających, a następnie w piśmie z dnia [...] marca 2022 r. zawiadomił go przeprowadzeniu w dniu 11 marca 2022 r. kontroli na działce nr [...] (miejsca lokalizacji spornej strzelnicy). Z ustaleń protokolarnych organu oraz załączonej dokumentacji fotograficznej wynika, że na ww. działce dokonano jedynie w pewnym zakresie prac niwelacyjnych, które w ocenie organu nie stanowią robót budowlanych. Skarżący w odpowiedzi na powyższe pismo wniósł "odwołanie" do wojewódzkiego organu nadzoru budowlanego, który postanowieniem z dnia 16 maja 2022 r. stwierdził jego niedopuszczalność. Następnie strona skarżąca wniosła do ww. organu wojewódzkiego skargę na "brak działań" organu powiatowego. Skarga ta pismem z dnia 21 czerwca 2022 r. została uznana za nieuzasadnioną. W związku z powyższym skarżący pismem z dnia 7 lipca 2022 r. złożył do organu wojewódzkiego kolejne pismo, wnosząc ponownie o kontrolę strzelnicy. Pismo to zostało przekazane do organu powiatowego, który w dniu 14 lipca 2022 r. przeprowadził kolejną kontrolę na działce nr [...]. Z protokołu czynności kontrolnych wynika, że na terenie ww. działki wykonano częściowe ogrodzenie. Organ powiatowy ponownie stwierdził jednak, że brak jest podstaw do podejmowania czynności nadzorczych. O sposobie rozpatrzenia pisma z dnia 7 lipca 2022 r. skarżący został zawiadomiony pismem z dnia [...] lipca 2022 r. Skarżący złożył następnie do tut. Sądu skargę na bezczynność organu powiatowego w zakresie wyżej opisanym, która – jak już wskazano – została prawomocnie odrzucona postanowieniem z dnia 21 października 2022 r. ze względu na brak wniesienia ponaglenia. Skarżący pismem z dnia 8 listopada 2022 r. złożył ponaglenie do organu wojewódzkiego, który postanowieniem z dnia 17 listopada 2022 r. uznał ponaglenie za nieuzasadnione, wskazując jednocześnie w podstawie prawnej i uzasadnieniu postanowienia, że ponaglenie to dotyczy w istocie bezczynności (przewlekłości) w załatwieniu skargi, o której mowa w art. 227 k.p.a., a nie wniosku o wszczęcie postępowania w indywidualnej sprawie administracyjnej.

Dokonując kwalifikacji prawnej przedmiotu skargi, Sąd stwierdza, że jest nim "bezczynność" organu powiatowego w zakresie właściwego – w ocenie skarżącego – sposobu załatwienia tzw. skargi powszechnej z art. 227 k.p.a. Skarga tego rodzaju powinna być załatwiona przez właściwy organ co do zasady bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie miesiąca (art. 237 § 1, za zastrzeżeniem art. 237 § 2 k.p.a.). W razie niezałatwienia skargi w terminie określonym w art. 237 § 1 k.p.a. podmiot wnoszący skargę może złożyć ponaglenie zgodnie z art. 237 § 4 w zw. z art. 37 k.p.a. Należy jednak wyraźnie stwierdzić, że zawiadomienie o sposobie załatwienia skargi (art. 237 § 3 k.p.a.) nie przyjmuje formy decyzji, postanowienia lub niejurysdykcyjnych aktów (czynności) publicznoprawnych dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Czynność ta nie jest więc formą działania organu administracji publicznej, która podlega zaskarżeniu na podstawie art. 3 § 2 pkt 1-4 p.p.s.a. W związku z powyższym również bezczynność (przewlekłość) w zakresie jej podjęcia nie podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 8-9 p.p.s.a., pomimo iż na drodze administracyjnej można tego rodzaju stan kwestionować za pomocą ponaglenia. Nie mogą być również przedmiotem skargi do sądu administracyjnego zawiadomienia organu przełożonego o sposobie rozpatrzenia skargi na zawiadomienie o rozpatrzeniu skargi przez organ podległy, jak również bezczynność (przewlekłość) w tym zakresie.

W ostatniej kolejności należy stwierdzić, że skarga powszechna skarżącego nie mogła również doprowadzić do wszczęcia postępowania w indywidualnej sprawie administracyjnej. Zgodnie z art. 233 k.p.a. skarga w sprawie indywidualnej, która nie była i nie jest przedmiotem postępowania administracyjnego, powoduje wszczęcie postępowania, jeżeli została złożona przez stronę. Jeżeli skarga taka pochodzi od innej osoby, może spowodować wszczęcie postępowania administracyjnego z urzędu, chyba że przepisy wymagają do wszczęcia postępowania żądania strony. Z ustaleń faktycznych organu powiatowego bezspornie wynika, że na podstawie żądania skarżącego zawartego w piśmie z dnia 30 stycznia 2022 r. oraz urzędowych czynności wyjaśniających nie można stwierdzić choćby potencjalnego przedmiotu postępowania administracyjnego w sprawie indywidualnej. Stwierdzenie, że na spornej działce nr [...] nie doszło do realizacji samodzielnego obiektu budowlanego lub podjęcia innych robót budowlanych podlegających czynnościom nadzorczym powoduje, że skarżony organ nie miał podstaw do uznania, że przedmiotowa skarga wniesiona w trybie k.p.a. dotyczy indywidualnej sprawy administracyjnej należącej do właściwości organów nadzoru budowlanego. W szczególności brak było podstaw do wszczęcia postępowania na podstawie art. 48, 49f, 50-51 u.p.b. Dlatego załatwienie skargi powszechnej skarżącego w drodze zawiadomienia, o którym mowa w art. 237 § 3 k.p.a., było w przedmiotowej sprawie prawidłowe.

W tym stanie rzeczy należało stwierdzić, że wniesiona przez stronę skarżącą skarga na bezczynność w zakresie działań lub zaniechań podjętych w ramach postępowania skargowego, o którym mowa w art. 227-240 k.p.a., nie mieści się w zakresie przedmiotowym wyznaczonym w art. 3 § 2 pkt 8-9 w zw. z art. 3 § 2 pkt 1-4 p.p.s.a. oraz w przepisach szczególnych, a zatem jako dotycząca sprawy nienależącej do właściwości sądu administracyjnego podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 w zw. z art. 120 p.p.s.a., o czym orzeczono w punkcie pierwszym niniejszego postanowienia.

Jednocześnie Sąd, działając na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a., orzekł w punkcie drugim postanowienia o zwrocie na rzecz skarżącego wpisu sądowego uiszczonego od skargi, która podlegała odrzuceniu.