II SAB/Lu 146/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Grymuza (sprawozdawca) Asesor sądowy Maciej Gapski po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 24 października 2023 r. sprawy ze skargi S. P. na bezczynność Zarządu Okręgowego w Lublinie Polskiego Związku Łowieckiego w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. stwierdza, że Zarząd Okręgowy w Lublinie Polskiego Związku Łowieckiego dopuścił się bezczynności w załatwieniu wniosku skarżącego z dnia 12 lipca 2023 r. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej; II. stwierdza, że bezczynność Zarządu Okręgowego w Lublinie Polskiego Związku Łowieckiego nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. zobowiązuje Zarząd Okręgowy w Lublinie Polskiego Związku Łowieckiego do rozpoznania wniosku skarżącego o udostępnienie informacji publicznej z dnia 12 lipca 2023 r. - w terminie czternastu dni od dnia zwrotu akt sprawy po uprawomocnieniu się wyroku; IV. zasądza od Zarządu Okręgowego w Lublinie Polskiego Związku Łowieckiego na rzecz S. P. 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

W dniu 29 sierpnia 2023 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie wpłynęła skarga S. P. (dalej także jako: "wnioskodawca" lub "skarżący") na bezczynność organu - Zarządu Okręgowego Polskiego Związku Łowieckiego w Lublinie

W skardze zarzucono:

I. naruszenie zapisów art. 21 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej,

II. naruszenie przepisów ustawy poprzez niezachowanie wymaganego terminu jakie powinna spełniać odmowa udzielenia informacji publicznej w postaci wskazania powodów odmowy i zwłokę w jej udzieleniu (art. 13 pkt. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej),

III. Naruszenie zapisu zawartego w art. 13 przywołanej ustawy poprzez niedotrzymanie 14 dniowego terminu na udzielenie informacji publicznej

Wskazując na takie zarzuty w skardze wniesiono o nakazanie rozpatrzenia złożonego wniosku i udzielenia informacji publicznej oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przypisanych.

W uzasadnieniu skargi wyjaśniono, że dnia 12 lipca 2023 r. skarżący złożył pismo zawierające wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczącym funkcjonowania podmiotów realizujących zadania na majątku skarbu państwa dla zapewnienia czego władze państwowe naznaczają kierownictwo tych podmiotów. Do dnia złożenia tej skargi organ administracji nie udostępnił żądanej informacji ani też nie wydał decyzji odmownej zgodnej z art. 16 pkt. ustawy o dostępie do informacji publicznej. Wprawdzie Organ przysłał pismo w którym zawarł własne przemyślenia na temat interpretacji utrwalonej wyrokami Sądów Administracyjnych procedury udzielania informacji jednak pismo to nie spełnia wymogów odmowy udzielenia informacji. Wnioskodawca w sposób jednoznaczny określił jakiego rodzaje dokumenty stanowią przedmiot wniosku o udzielenie informacji publicznej to Organ żąda doprecyzowania precyzyjnie postawionych pytań wskazując, jakie konkretnie dokumenty stanowią przedmiot wniosku.

Jak wskazano organ skarżony bez wątpienia należy do podmiotów zobowiązanych do udzielania informacji publicznej, posiada osobowość prawną a więc i zdolność sądową. Jako organ działający w oparciu o ustawę Prawo Łowieckie gospodaruje na majątku skarbu państwa wykonując zadania z zakresu ochrony zwierzyny dzikiej, która na mocy ustawy Prawo Łowieckie stanowi własność ogólnonarodową czyli jest własnością skarbu państwa. Suweren jakim w tym przypadku jest Naród a więc i poszczególni obywatele mają prawo wiedzieć w jaki sposób Koło Łowieckie wypełnia funkcje ochronne nad ich własnością. Zadane pytania (kopia pisma w załączeniu) zmierzały do posiadania informacji ściśle związanych z realizacją zadań stawianych ustawą Prawo Łowieckie. Treść tych pytań niemalże literalnie powielił NSA w swoim wyroku z dnia 03.03.2017 r. sygnatura I OSK 3516/15 potwierdzając zasadność treści pytań rozpatrywanych także przez WSA w Szczecinie sygn. akt II SAB/Sz 94/15. Treść postawionych pytań w trybie dostępu do informacji publicznej była niemalże w całości powielona przez skarżącego. Należy zauważyć, że już po zapadnięciu wymienionych wyroków WSA i NSA Polski Związek Łowiecki został niemalże całkowicie podporządkowany władzy rządowej od roku 2018 nadającej bez żadnego uzgadniania władzę w Polskim Związku Łowieckim do szczebla okręgów włącznie. Od roku 2018 PZŁ stał się agenda rządową co w sposób szczególny zobowiązuje go do jawności swoich działań.

W uzasadnieniu skargi podkreślono także, że publicznoprawny charakter działalności Polskiego Związku Łowieckiego przesądza również o tym, że ten sam charakter mają koła łowieckie i pozostałe komórki organizacyjne PZŁ stąd żądane w niniejszej sprawie informacje od organu stanowią informację publiczną. Skarżący domagał się bowiem informacji o działalności kolegialnego gremium jakim jest zarząd koła. Zatem będący przedmiotem niniejszej sprawy wniosek z dnia 26 czerwca 2023 r., jako dotyczący udzielenia informacji o charakterze publicznym i skierowany do podmiotu wykonującego zadania publiczne, podlegał rozpatrzeniu przez koło w trybie przewidzianym w u.d.i.p.

W odpowiedzi na skargę Zarząd Okręgowy Polskiego Związku Łowieckiego w Lublinie (dalej także jako "organ") wniósł o odrzucenia skargi w całości i obciążenie kosztami postępowania skarżącego.

W odpowiedzi na zarzuty skarżącego organ stwierdził, że:

I. skarżony Zarząd Okręgowy Polskiego Związku Łowieckiego w Lublinie nie naruszył art. 21 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej,

II. skarżony Zarząd Okręgowy Polskiego Związku Łowieckiego w Lublinie nie naruszył art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej,

III. skarżony Zarząd Okręgowy Polskiego Związku Łowieckiego w Lublinie nie naruszył art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 roku o dostępie do informacji publicznej.

W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę podniesiono, że Polski Związek Łowiecki /PZŁ/ działa na podstawie ustawy Prawo łowieckie. Zgodnie z art. 32 ust. 2 przywołanej ustawy, PZŁ posiada osobowość prawną i jest zrzeszeniem osób fizycznych i prawnych - kół łowieckich (art. 32 ust. 1 Pł). Koła łowieckie zrzeszają osoby fizyczne (art. 33 ust. 1 Pł) oraz posiadają osobowość prawną (art. 33 ust. 2 Pł), tym samym są odrębnym podmiotom w obrocie prawnym, na co ewidentnie wskazuje zapis art. 33 ust. 2 Pł "ponoszą odpowiedzialność za swoje zobowiązania.". Tym samym przywołanie przez skarżącego rozstrzygnięcia NSA I OSK 3516/15, WSA w Szczecinie II SAB/Sz 94/15 odnoszą się do kół łowieckich, odrębnych podmiotów w bycie prawnym, powiązanych z Polskim Związkiem Łowieckim tylko uregulowaniami wewnętrznymi, które nie mają wpływu na ich (kół łowieckich) działalność prowadzoną w powszechnym obrocie prawnym i gospodarczym.

Zarząd Okręgowy PZŁ w Lublinie /ZO PZŁ/ otrzymał listem poleconym o numerze nadawczym ([...]) skargę skarżącego S. P. w dniu 07 sierpnia 2023 r., (jeden egzemplarz w formie kopii) i zarejestrował (skargę) w tym samym dniu z w dzienniku korespondencji przychodzącej i wychodzącej pod pozycją [...]. Tym samym brak jest podstaw do zarzutu I poprzez naruszenie zapisów art. 21 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej.

W dniu 14 lipca 2023 r. do ZO PZŁ wpłynęło pismo S. P. z prośbą o udzielenie informacji publicznej i zostało ono (pismo) zarejestrowane w dzienniku korespondencji przychodzącej i wychodzącej pod pozycją [...]. W dniu 26 lipca 2023 r. została przez ZO PZŁ przesłana do skarżącego ([...]) odpowiedź (decyzja) o odmowie udzielenia informacji publicznej wraz z uzasadnieniem odmowy udzielenia odpowiedzi. Decyzja (odpowiedź) została doręczona przez Pocztę Polską pod wskazany w piśmie S.. P. w dniu 28.07.2023 r. o godz. 10:14. Zarzut II i III skargi tym samym jest bezpodstawny.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie należy wyjaśnić, że przedmiotowa skarga została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, stosownie do art. 119 pkt 4 p.p.s.a., zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.

Podkreślenia wymaga, że w przypadku skargi na bezczynność, decyzja o rozpoznaniu sprawy w tym trybie pozostawiona jest sądowi i nie jest zależna ani od złożenia przez którąkolwiek ze stron wniosku w tym przedmiocie, ani też od ewentualnego żądania przez którąkolwiek ze stron przeprowadzenia rozprawy. Stąd też wniosek organu o przeprowadzenie w niniejszej sprawie rozprawy, nie był dla Sądu wiążący. Wprawdzie zgodnie z art. 122 p.p.s.a. sąd – również w przypadku spraw kwalifikujących się do rozpoznania w trybie uproszczonym - może przekazać sprawę do rozpoznania na rozprawie, jednak w niniejszej sprawie Sąd uznał, że brak jest ku temu podstaw. Istotne dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności nie budzą bowiem wątpliwości, dla wyeliminowania których niezbędne byłoby przeprowadzenie rozprawy. Za rozpoznaniem sprawy w trybie uproszczonym przemawiały natomiast względy ekonomiki procesowej, mające tym większe znaczenie w sprawach z zakresu informacji publicznej, które z mocy art. 21 pkt 2 u.d.i.p. w zw. z § 32 ust. 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 5 sierpnia 2015 r. Regulamin wewnętrznego urzędowania wojewódzkich sądów administracyjnych (Dz. U. z 2015 r. poz. 1177 ze zm.), rozpoznawane są poza kolejnością.

Zakreślając ramy rozważań części merytorycznej, Sąd w pierwszej kolejności wyjaśnia, że w myśl art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a.

Dla stwierdzenia bezczynności nie ma znaczenia okoliczność, z jakich powodów określony akt nie został podjęty lub czynność nie została dokonana, a w szczególności, czy bezczynność spowodowana została zawinioną lub niezawinioną opieszałością w ich podjęciu lub dokonaniu, czy też wiąże się z przeświadczeniem, że nie istnieje obowiązek wydania stosowanego aktu lub podjęcia określonej czynności. Sąd ocenia skargę na bezczynność na moment jej wniesienia, niemniej zobowiązany jest również uwzględnić wszelkie okoliczności zaistniałe od tego zdarzenia prawnego do chwili orzekania. Skarga na bezczynność organu ma bowiem na celu przede wszystkim wymuszenie na organie administracji załatwienie sprawy (por. wyrok WSA w Białymstoku z dnia 28 stycznia 2022 r., sygn. akt II SAB/Bk 3/22, CBOSA).

Przedmiotem postępowania w sprawie była bezczynność Zarządu Okręgowego Polskiego Związku Łowieckiego w Lublinie w załatwieniu wniosku S. P. z dnia 12 lipca 2023 r. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej.

Zgodnie z treścią art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tekst jednolity Dz.U. z 2022 r., poz. 902 - dalej jako: "ustawa o dostępie do informacji publicznej" lub "u.d.i.p."). zobowiązane do udostępnienia informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności organy władzy publicznej.

Co do zasady nie budzi wątpliwości, że zarządy okręgowe Polskiego Związku Łowieckiego mogą zostać uznane za organy zobowiązane do udzielenia informacji publicznej, o ile w ich posiadaniu znajdują się informacje publiczne w rozumieniu przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej.

Odnosząc się do pojęcia bezczynności organu wyjaśnić należy, że bezczynność podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej ma miejsce wówczas, gdy organ, będąc w posiadaniu żądanej informacji publicznej, nie podejmuje stosownej czynności materialno-technicznej w postaci udzielenia tej informacji (art. 10 ust. 1 u.d.i.p.) lub nie wydaje decyzji o odmowie jej udostępnienia (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.), względnie nie informuje wnioskodawcy w drodze zwykłego pisma, że dana informacja nie jest informacją publiczną, organ lub podmiot zobowiązany informacją taką nie dysponuje ze wskazaniem przyczyn takiego stanu rzeczy lub że zachodzi sytuacja wskazana w art. 1 ust. 2 u.d.i.p., a więc, że informacja publiczna podlega udostępnieniu na podstawie innych ustaw, które ten tryb odmiennie regulują.

W tym zakresie przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak, w sytuacji gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie.

Co do zasady z bezczynnością mamy zatem do czynienia, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie, lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności.

Co istotne bezczynność nie oznacza wyłącznie braku jakichkolwiek aktywności organu, albowiem pod tym pojęciem należy rozumieć także sytuacje, w której organ podjął wprawdzie określone działania, ale były one nieadekwatne do zgłoszonego żądania i nie doprowadziły do załatwienia wniosku o udostępnienie informacji publicznej.

Trafnie więc w orzecznictwie sądowo administracyjnym wskazuje się, że na równi z niepodjęciem czynności traktuje się przedstawienie informacji innej niż ta, której oczekuje wnioskodawca, informacji niepełnej lub też nieadekwatnej do treści wniosku.

W konsekwencji też przedstawienie informacji innej niż ta, której oczekuje wnioskodawca, informacji niepełnej lub nieadekwatnej do treści wniosku, świadczy o bezczynności podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej, do którego skierowano wniosek o jej udostępnienie, co uchybia regulacji zawartej w art. 13 ust. 1 u.d.i.p.

Z taką sytuacją mamy do czynienia w przedmiotowej sprawie.

W sprawie skarżący wnioskiem z dnia 12 lipca 2023 r. wystąpił do organu o udzielenie informacji poprzez doręczenie niżej wymienionych kopii dokumentów:

1. Protokołów posiedzeń Zarządu Okręgowego PZŁ w Lublinie za okres od 1 kwietnia 2020 roku do chwili udzielenia informacji

2. Protokołów z kontroli jakie zostały w okresie jak pkt. 1 dokonane w Zarządzie Okręgowym w Lublinie

3. Sprawozdań rocznych rzecznika dyscyplinarnego przy Zarządzie Okręgowym w Lublinie

4. Sprawozdań rocznych sądu łowieckiego w okresie jak wyżej

5. Sprawozdań finansowych za lata 2020,2021,2022 i 2023

6. Dokumentów (uchwał, aktów odwołania i nominacji) członków zarządu okręgowego w okresie od 1 kwietnia 2019 do chwili obecnej

7. Rejestru wydanych pozwoleń na wykonywanie polowania indywidualnego w O. H. Z. w [...]

8. Planów łowiecko-hodowlanych za lata 2020/2021, 2021/2022, 2022/2023 zatwierdzonych przez właściwy organ.

W odpowiedzi na to żądanie organ pismem z dnia 26 lipca 2023 r. poinformował wnioskodawcę, że sposób i forma udzielenia informacji, jaką określił wnioskodawca w swoim wniosku nie może być zastosowana.

Jak wskazano w tym piśmie Polski Związek Łowiecki jest podmiotem wykonującym zadania publiczne, a przez to jest objęty regulacją art. 4 ust. 1 pkt 5) ustawy o odstępie do informacji publicznej. Choć Polski Związek Łowiecki podlega obowiązkom udostępniania informacji publicznej, to jednak nie każda informacja będąca w dyspozycji PZŁ, bądź odnosząca się do jego funkcjonowania, będzie informacją publiczną podlegającą udostępnieniu w trybie ustawy. Będzie nią tylko ta, która odnosi się do wykonywania zadań publicznych lub gospodarowania mieniem publicznym. Tylko te bowiem kwestie ustawodawca traktuje jako informacje o sprawie publicznej, co oznacza, że pozostałą materię, a contr ario uznać należy za dane niebędące informacją publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 ustawy. Potwierdza to szerokie orzecznictwo sadów administracyjnych, które było przywoływane w rozlicznej korespondencji procesowej jaka była prowadzona na skutek kierowanych przez Pana skarg.

Zażądał Pan udzielenia informacji publicznej poprzez udostępnienie dokumentów. Udzielenie informacji publicznej poprzez udostępnienie dokumentów może mieć miejsce tylko wtedy, gdy dokumenty te zawierają jedynie informacje publiczne. W przypadku, gdy treścią dokumentów objęte są także inne informacje (nie podlegające udostępnieniu) wówczas udzielenie informacji poprzez udostępnienie dokumentu nie jest możliwe.

Zgodnie z przepisem art. 14 ust. 2 powołanej ustawy jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w sposób lub w formie określonych we wniosku, podmiot obowiązany do udostępnienia powiadamia pisemnie wnioskodawcę o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i wskazuje, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie. W takim przypadku, jeżeli w terminie 14 dni od powiadomienia wnioskodawca nie złoży wniosku o udostępnienie informacji w sposób lub w formie wskazanych w powiadomieniu, postępowanie o udostępnienie informacji umarza się.

Wobec powyższej regulacji informujemy, iż winien Pan określić interesujące Pana informacje w zakresie podlegającym udostępnieniu w trybie przepisów o dostępie do informacji publicznej. Wówczas informacje takie zostaną udzielone, lecz nie poprzez udostępnienie dokumentów, a poprzez podanie danych wynikających z tych dokumentów. Zwracamy przy tym uwagę na to, że w przypadku, gdyby żądane przez Pana informacje miały charakter informacji przetworzonej, wówczas winien Pan wykazać interes prawny w ich pozyskaniu.

Odpowiedź ta, czy ściślej rzecz biorąc zawarta w niej informacja nie była adekwatna do treści złożonego żądania udostępnienia informacji publicznej.

Wprawdzie treść pisma organu z dnia 26 lipca 2023 r. nie jest w pełni jasna to niemniej wynika z niego, że piśmie tym organ zastosował tryb z art. 14 ust. 2 u.d.i.p. powiadamiając wnioskodawcę, że jeżeli nie złoży wniosku o udostępnienie informacji w sposób lub w formie wskazany w powiadomieniu, postępowanie o udostępnienie informacji umarza się.

Powyższe czynności nie były adekwatne do treści wniosku i nie doprowadziły do załatwienia wniosku o udostępnienie informacji publicznej, tak z przyczyn formalnych, jak i materialnych.

Po pierwsze należy zauważyć, że samo wystosowanie przez organ powiadomienia, o którym mowa w art. 14 ust. 2 u.d.i.p. nie kończy postępowania w sprawie. O ile bowiem wnioskodawca nie odpowie na powiadomienie lub też ewentualnie podtrzyma pierwotnie wystosowane żądanie co do sposobu i formy realizacji wniosku o udostępnienie informacji publicznej, to koniecznym jest wydanie przez organ decyzji o umorzeniu postępowania, która dopiero kończy postępowanie w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej.

W sprawie organ poprzestał jedynie na powiadomieniu z art. 14 ust. 2 u.d.i.p., nie wydał decyzji o umorzeniu postępowania, co oznacza, że nie zakończył w postępowanie w sprawie i nadal pozostaje w bezczynności.

Po drugie i co bardziej istotne stwierdzić należy, że do zgłoszonego żądania z dnia 12 lipca 2023 r. w ogóle nie powinien być stosowany tryb z art. 14 u.d.i.p.

Wprawdzie faktycznie w ust. 2 art. 14 u.d.i.p. mowa jest o niemożności udostępnienia informacji w formie wskazanej we wniosku, jednakże normę tą należy odczytywać w ścisłym związkiem z hipotezą określoną w ustępie 1 tego artykułu.

Z art. 14 ust. 1 u.d.i.p. wynika zaś, że dotyczy on sytuacji, w której środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku.

Przepis art. 14 u.d.i.p. ma więc zastosowanie wyłącznie w sytuacji, gdy środki techniczne, którymi dysponuje organ nie umożliwiają mu udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem, tj. w zakreślony przez wnioskodawcę sposób i w określonej przez niego formie.

Powyższy tryb może więc być zastosowany jedynie wtedy, gdy organ nie dysponuje środkami technicznymi, które pozwalałyby mu na udostępnienie informacji w sposób i w formie określonych we wniosku.

We wniosku z dnia 12 lipca 2023 r. skarżący domagał się udzielenia informacji poprzez doręczenie kopii dokumentów i przesłanie ich pocztą.

Wykonanie kopii dokumentu i przesłanie go pocztą jest jednym z najprostszych i najłatwiejszych do realizacji sposobów udostępnienia informacji publicznej w związku z czym brak jest podstaw do uznania, że organ nie posiadał środków technicznych, które nie pozwalałyby mu na udostępnienie informacji w taki sposób. Nadto należy podkreślić, że organ nie wykazał takiej okoliczności, ani też nawet na nią się nie powoływał.

W takiej sytuacji należy uznać, że wobec braku spełnienia hipotezy art. 14 ust. 1 u.d.i.p. w przedmiotowej sprawie tryb załatwienia wniosku z art. 14 u.d.i.p. w ogóle nie miał zastosowania.

Odpowiedź z dnia 26 lipca 2023 r. była nieadekwatna do treści złożonego żądania udostępnienia informacji publicznej, co oznacza, że organ nie zakończył postępowanie w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej i pozostaje nadal w bezczynności.

W sprawie okolicznością kluczową jest to, że skarżący we wniosku z dnia 12 lipca 2023 r. domagał się doręczenie kopii wymienionych tam dokumentów, a więc – jak należy wnioskować z treści żądania – udostępnienia mu także postaci tych dokumentów.

Z art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a) u.d.i.p. wynika, że udostępnieniu podlega informacja publiczna o danych publicznych, w tym treść i postać dokumentów urzędowych.

Niewątpliwie więc dokumenty urzędowe podlegają udostępnieniu nie tylko co do treści, lecz także postaci, co oznacza, że można żądać udostępnienia ich kopii.

Z regulacji tej wywieść należy jednocześnie, że dokumenty inne niż dokumenty urzędowe nie podlegają udostępnieniu co do swej postaci, a więc, że nie można udostępniać ich kopii (kserokopii).

W sprawie organ powinien zatem w pierwszej kolejności ocenić, czy objęte żądaniem wnioskodawcy dokumenty są dokumentami urzędowymi w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej. W razie pozytywnej odpowiedzi na takie pytanie organ powinien udostępnić wnioskodawcy te dokumenty co do ich postaci i treści, a więc w istocie sporządzić ich kopie i przesłać je skarżącemu. Wyjaśnić przy tym należy, że przeszkody w udostępnieniu dokumentu urzędowego nie stanowi to, że dokument ten będzie zwierał także informację nie mające charakteru informacji publicznej. W szczególności bowiem dane takie mogą zostać zanimizowane, tj. "zamazane". W razie ustalenia, że żądane dokumenty nie są dokumentami urzędowymi organ powinien poinformować o tym wnioskodawcę w drodze czynności materialno-technicznej. Jak wskazuje się bowiem w orzecznictwie sądowym informację publiczną, jeżeli chodzi o postać (nośnik) dokumentu, stanowią wyłącznie dokumenty urzędowe. Postać dokumentu innego niż dokument urzędowy nie stanowi informacji publicznej w rozumieniu przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej.

W sprawie organ zaniechał dokonania takich czynności, co oznacza, że nie załatwił we właściwy sposób żądania udostępniania informacji publicznej i pozostaje nadal w bezczynności. W szczególności bowiem w piśmie z dnia 26 lipca 2023 r. zabrakło informacji co do tego, że nie jest możliwe udostepnienie kopii, a więc postaci żądanych dokumentów z uwagi na to, że dokumenty te nie są dokumentami urzędowymi w rozumieniu przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej.

Z tych też względów Sąd, na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a., stwierdził bezczynność organu - Zarządu Okręgowego Polskiego Związku Łowieckiego w Lublinie (punkt I wyroku).

W ocenie Sądu bezczynność ta nie miała znamion rażącego naruszenia prawa (punkt II wyroku).

W orzecznictwie akcentuje się, że kwalifikacja naruszenia prawa jako rażącego musi posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako zwykłe naruszenie. Rażące naruszenie prawa oznacza wadliwość o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym i ma miejsce w razie oczywistego lekceważenia wniosków skarżącego i jawnego natężenia braku woli w załatwieniu sprawy. Podkreśla się w związku z tym, że dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ terminu załatwienia sprawy. Wspomniane przekroczenie ma być oczywiście pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia (wyrok NSA z 21 czerwca 2012 r., I OSK 675/12, CBOSA). Jak wyżej podniesiono, zaistniała w sprawie bezczynność organu nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa.

Organ w przedmiotowej nie zignorował żądania udostępnienia informacji, lecz jedynie podjął działania nieadekwatne do treści wniosku. Działanie organu nie miało więc cech lekceważącego traktowania obowiązków nałożonych na ten podmiot przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej, a wynikało z błędnej interpretacji obowiązujących przepisów, których wykładnia i stosowanie nie są w pełni jednoznaczne.

Jednocześnie Sąd, działając na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a., zobowiązał organ do załatwienia wniosku skarżącego z dnia 12 lipca 2023 r. (pkt III wyroku).

W ponownie prowadzonym postępowaniu rzeczą podmiotu zobowiązanego będzie uwzględnienie powyższych uwag.

W tym celu organ, kierując się treścią żądania wniosku, powinien w pierwszej kolejności ocenić, czy żądane przez skarżącego dokumenty są dokumentami urzędowymi. Jak bowiem już wyżej wyjaśniono ta okoliczność determinować będzie sposób załatwienia wniosku. Dokonując oceny charakteru dokumentów jako dokumentów urzędowych organ powinien kierować się legalną definicją takich dokumentów z art. 6 ust. 2 u.d.i.p.

W zakończeniu należy także podkreślić, że jak trafnie podnosi się w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego zrzeszeniu jakim jest Polski Związek Łowiecki nie sposób stawiać analogicznych standard wymagań jak organom administracji, przy czym nie każda informacja będąca w dyspozycji Polskiego Związku Łowieckiego lub odnosząca się do jego funkcjonowania będzie informacją publiczną podlegającą udostępnieniu przez ten Związek w trybie u.d.i.p., lecz tylko ta, która odnosi się do wykonywania zadań publicznych lub gospodarowania mieniem publicznym (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 lutego 2018 r., sygn. akt I OSK 2029/17).

Rozstrzygnięcie o zwrocie stronie skarżącej kosztów postępowania, na które składał się wpis w wysokości 100 zł, zostało wydane na podstawie art. 200 p.p.s.a.

Mając na uwadze powyższe, Sąd orzekł, jak w sentencji.