II SA/Po 600/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący asesor WSA Arkadiusz Skomra po rozpoznaniu w dniu 22 września 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w sprawie ze skargi B. F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 21 czerwca 2022 r., nr [...] w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego postanawia 1. odrzucić skargę, 2. odmówić Skarżącemu przyznania prawa pomocy.

B. F. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 21 czerwca 2022 r., nr [...] w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego składając jednocześnie wniosek o przyznanie prawa pomocy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Badanie merytorycznej zasadności skargi zawsze poprzedza sprawdzenie wszystkich jej wymagań formalnych, a w tym ustalenie, czy została wniesiona w terminie wskazanym przez ustawę z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2022 r., poz. 329 - dalej p.p.s.a.).

Zgodnie z treścią art. 53 § 1 i art. 54 § 1 p.p.s.a. skargę wnosi się do sądu administracyjnego w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia stronie skarżącej rozstrzygnięcia w sprawie za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi.

Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru, znajdującego się w aktach administracyjnych sprawy, Skarżącemu osobiście doręczono zaskarżoną decyzję w dniu 7 lipca 2022 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru k. [...] akt administracyjnych), a zatem od dnia 8 lipca 2022 r. zaczął biec 30 – dniowy termin na wniesienie skargi, który zasadniczo upływałby w dniu 6 sierpnia 2022 r. Jednak wobec faktu, że 6 sierpnia 2022 r. przypadał w sobotę, termin na wniesienie skargi upływał w dniu 8 sierpnia 2022 r., tj. w poniedziałek. Zgodnie bowiem z art. 83 § 2 p.p.s.a. jeżeli ostatni dzień terminu przypada na sobotę lub dzień ustawowo wolny od pracy, za ostatni dzień terminu uważa się następny dzień po dniu lub dniach wolnych od pracy.

Skarżący złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w dniu 5 sierpnia 2022 r. (data prezentaty na skardze k. [...] akt sądowych) w siedzibie organu I instancji, tj. w siedzibie Poznańskiego Centrum Świadczeń, a więc organu niewłaściwego do nadania jej dalszego biegu. Organ ten przekazał skargę do organu właściwego, czyli do Samorządowego Kolegium Odwoławczego – za pośrednictwem poczty – w dniu 9 sierpnia 2022 r., co wynika z kserokopii zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki nr [...] oraz z wydruku z systemu śledzenia przesyłek Poczty Polskiej ww. przesyłki (k. [...] akt sądowych).

Zgodnie ze stanowiskiem prezentowanym w orzecznictwie sądów administracyjnych dla oceny zachowania terminu do wniesienia skargi nie można przyjąć daty nadania (złożenia) skargi do niewłaściwego organu w rozumieniu art. 54 § 1 p.p.s.a. Natomiast skarga wniesiona do organu niewłaściwego powinna być przez ten organ odesłana organowi właściwemu, a o zachowaniu terminu do wniesienia skargi, określonego w art. 53 § 1 p.p.s.a., decyduje data nadania skargi przez ten organ na adres właściwego organu (por. postanowienie NSA z dnia 7 października 2010 r., sygn. akt II FSK 1418/10, Lex nr 742282; postanowienie NSA z dnia 26 stycznia 2011 r., sygn. akt II FSK 2405/10, Lex nr 742355).

Wobec powyższego wskazać należy, iż organ I instancji przekazał skargę do organu właściwego już po upływie zakreślonego przez ustawę trzydziestodniowego terminu do wniesienia skargi.

Z tych względów, na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 i § 3 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.

W konsekwencji, w zaistniałych okolicznościach sprawy nie było także podstaw do merytorycznego rozpatrzenia przez Sąd wniosku Skarżącego o przyznanie prawa pomocy. Zgodnie bowiem z art. 247 p.p.s.a. prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi.

W doktrynie i orzecznictwie ugruntowany jest zaś pogląd, że o oczywistej bezzasadności skargi można mówić wtedy, gdy bez potrzeby głębszej analizy prawnej nie ulega najmniejszej wątpliwości, iż nie może ona zostać uwzględniona. Chodzi więc o taką sytuację, w której obowiązujące prawo jasno i jednoznacznie wyklucza możliwość uwzględnienia żądania skarżącego (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011, uw. 1 do art. 247). Potrzeba zastosowania art. 247 p.p.s.a. będzie zachodziła przede wszystkim w sytuacjach, gdy skarga kwalifikuje się do odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 p.p.s.a. (zob. M. Niezgódka-Medek [w:] B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LEX/el. 2019, uw. 2 do art. 247, i tam przywołane dalsze wypowiedzi doktryny i judykatury).

Wobec powyższego Sąd na podstawie art. 247 p.p.s.a. w pkt 2 odmówił Skarżącemu przyznania prawa pomocy.