II SA/Po 303/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Świstak Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Asesor WSA Arkadiusz Skomra (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Mariola Kaczmarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 lipca 2022 r. sprawy ze skargi D. sp. z o.o. sp. k. z siedzibą w P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Pile z dnia 20 grudnia 2021 r., nr [...] w przedmiocie odmowy ustalenia warunków zabudowy I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy K. z dnia [...] października 2021 r., nr [...], II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Pile na rzecz skarżącej kwotę 500,- (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów sądowych.

Decyzją z dnia 20 grudnia 2021 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej jako "Samorządowe Kolegium Odwoławcze" lub "organ"), po rozpoznaniu odwołania D. sp. z o.o. sp.k. z siedzibą w P. (dalej jako "Spółka", "Inwestor" lub "Skarżąca"), utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy K. nr [...] z dnia 25 października 2021 r. odmawiającej ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie biogazowni rolniczej wraz z infrastrukturą towarzyszącą o mocy do 499 kW, na działce o numerze ewidencyjnym [...] - obręb Ś., gmina K..

W uzasadnieniu decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze przytoczyło następujące ustalenia faktyczne sprawy.

Wójt Gminy K., po rozpatrzeniu wniosku D. sp. z o.o. sp.k. z siedzibą w P. , decyzją nr [...] z dnia 25 października 2021 r. odmówił ustalenia warunków zabudowy dla ww. inwestycji wskazując, iż z przeprowadzonej analizy funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu wynika, że nie jest spełniony warunek określony w art. 61 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2021 r., poz. 741 – zwanej dalej "u.p.z.p."), gdyż nie uzyskano wymaganej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla planowanego przedsięwzięcia.

Spółka złożyła z zachowaniem terminu ustawowego odwołanie od powyższej decyzji, uzupełnione pismem z dnia 7 grudnia 2021 r. podnosząc, że zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 47 oraz § 3 ust. 1 pkt 82 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. nr 2019 poz. 1839 – dalej jako "rozporządzenie"), instalacje do wytwarzania biogazu rolniczego o mocy elektrycznej nie większej niż 0,5MW lub wytwarzających ekwiwalentną ilość biogazu rolniczego do celów innych niż produkcja energii elektrycznej nie są zaklasyfikowane jako inwestycje mogące zawsze lub mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Wobec powyższego, w myśl art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (zwanej dalej także "ustawą środowiskową"), dla przedmiotowej inwestycji nie jest wymagane (ani możliwe) uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

W dalszej części uzasadnienie Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po przytoczeniu treści przepisów prawa wskazało, że planowana biogazownia ma służyć do wytwarzania energii elektrycznej, przeznaczonej do sprzedaży, przekazywanej do sieci na podstawie uzgodnienia energetycznego oraz do wytwarzania ciepła, które będzie wykorzystane m.in. do ogrzewania obiektów biogazowni. W orzecznictwie przyjmuje się, iż inwestycja obejmująca budowę biogazowni jest działalnością przemysłową w rozumieniu art. 3 pkt 12 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne. Zamierzenie inwestycyjne obejmujące budowę budynków i budowli do składowania i przetwarzania biomasy pochodzenia rolniczego w celu wytwarzania biogazu, a następnie energii elektrycznej i ciepła świadczy o zamiarze podjęcia działalności przemysłowej. Tego typu zamierzenie jest zaliczane do obiektów produkcyjnych, odpowiadających charakterowi zabudowy produkcyjnej, w rozumieniu § 2 pkt 1 lit d rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie oznaczeń i nazewnictwa stosowanych w decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego oraz w decyzji o warunkach zabudowy (Dz. U. nr 164 poz. 1589).

W ocenie Kolegium organ pierwszej instancji prawidłowo ustalił, że planowana inwestycja zalicza się do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, w rozumieniu art. 71 ust. 2 pkt. 2 ustawy środowiskowej. Zgodnie bowiem z § 3 pkt 54 rozporządzenia do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko należy zakwalifikować zabudowę przemysłową, w tym zabudowę systemami fotowoltaicznymi, lub magazynową, wraz z towarzyszącą jej infrastrukturą, o powierzchni zabudowy nie mniejszej niż:

a) 0,5 ha na obszarach objętych formami ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1-5, 8 i 9 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, lub w otulinach form ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1 -3 tej ustawy,

b) 1 ha na obszarach innych niż wymienione w lit. a.

Kolegium podniosło, iż stosownie do § 1 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia, przez powierzchnię zabudowy rozumie się powierzchnię terenu zajętą przez obiekty budowlane oraz pozostałą powierzchnię przeznaczoną do przekształcenia, w tym tymczasowego w celu realizacji przedsięwzięcia. Uwzględniając powyższe organ pierwszej instancji słusznie uznał, że za powierzchnię przeznaczoną do przekształcenia należy uznać tę powierzchnię, która ulegnie zmianie w związku z realizacją przedsięwzięcia. Oprócz budowli należy tu zaliczyć m.in. powierzchnię parkingów, dróg dojazdowych, chodników, placów budowy, placów składowych, pojazdów, inne powierzchnie utwardzone czy płaty roślinności, które zostaną usunięte, a teren urządzony zgodnie z wolą inwestora (np. usunięcie zakrzewień, zadrzewień czy zbiorowisk murawo wy ch czy łąkowych, niwelacja terenu poprzez zasypanie zbiorników wodnych, drenaż terenów podmokłych lub zabagnionych).

Organ zaznaczył, iż istotną okolicznością jest również, że planowana biogazownia nie jest przeznaczona do samodzielnego funkcjonowania, lecz jej podstawową funkcją ma być utylizacja kiszonki kukurydzy i gnojowicy trzody chlewnej powstającej w gospodarstwie należącym do Przedsiębiorstwa Produkcji Rolnej "A. " Spółka z o.o. z siedzibą w [...]. Jednocześnie biogazownia planowana jest do realizacji w sąsiedztwie już istniejących zakładów produkcyjnych. Planowana inwestycja łącznie z innymi inwestycjami zlokalizowanymi na działkach sąsiednich obejmuje obszar zdecydowanie powyżej 1 ha. Zgodnie z § 3 ust. 2 pkt 2 przywołanego wyżej rozporządzenia do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się również przedsięwzięcia polegające na rozbudowie, przebudowie lub montażu realizowanego lub zrealizowanego przedsięwzięcia wymienionego w ust. 1. Powołany przepis ma zapobiegać praktyce tworzenia pozornie odrębnych od siebie pod względem technologicznym przedsięwzięć przez ten sam, lub inny podmiot - zamiast rozbudowy istniejącego już przedsięwzięcia, które wymagałoby uzyskania decyzji środowiskowej.

Dla wykładni powołanych przepisów rozporządzenia kluczowe znaczenie ma ustawowa definicja pojęcia "przedsięwzięcie" w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 13 ustawy środowiskowej. W myśl tego przepisu, przez "przedsięwzięcie" rozumie się zamierzenie budowlane lub inną ingerencję w środowisko polegającą na przekształceniu lub zmianie sposobu wykorzystania terenu, w tym również na wydobywaniu kopalin; przedsięwzięcia powiązane technologicznie kwalifikuje się jako jedno przedsięwzięcie, także jeżeli są one realizowane przez różne podmioty. W orzecznictwie wskazuje się, że cechy przedsięwzięcia należy ocenić w szczególności w kontekście skumulowanych skutków wywieranych łącznie z innymi przedsięwzięciami, w sytuacji w której brak uwzględnienia skutków skumulowanych mógłby w praktyce prowadzić do ominięcia obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko (tak: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 lutego 2018 r. sygn.akt II OSK 1847/17).

Kolegium podzieliło również wątpliwości organu pierwszej instancji dotyczące podanej we wniosku mocy planowanej biogazowni, która wynosi 499 kW. Organ zauważył, że w przypadku realizacji instalacji do wytwarzania biogazu rolniczego o mocy elektrycznej równej lub większej niż 0,5 MW lub wytwarzających ekwiwalentną ilość biogazu rolniczego do celów innych niż produkcja energii elektrycznej, konieczne jest uzyskanie decyzji środowiskowej. Określenie projektowanej mocy biogazowni rolniczej jako 499 kW, a zatem niższej o 1 kW od mocy biogazowni, której realizacja stanowi przedsięwzięcie mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, może w ocenie Kolegium wskazywać na próbę obejścia przepisów ustawy środowiskowej.

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wniosła D. sp. z o.o. sp.k. z siedzibą w P. zarzucając jej:

1. brak jakichkolwiek merytorycznych podstaw prawnych do wydania ww. decyzji.

2. inwestycja - biogazownia rolnicza, planowana jest na działce o powierzchni poniżej 1 hektara. Powierzchnia zabudowy działki obiektami i drogami dojazdowymi została w jasny sposób określona we wniosku o warunki zabudowy. Położenie inwestycji zostało również przedstawione w załączniku graficznym, co dokładnie obrazuje powierzchnie zabudowy - obiektami ok [...] m2 drogami ok [...] m2, co łącznie nie przekracza 1 hektara.

3. planowana biogazownia rolnicza jest o mocy poniżej 0,5 MW.

Zgodnie z rozporządzeniem, na mocy § 3 ust. 1 pkt. 47 oraz § 3 ust. 1 pkt. 82 instalacje do wytwarzania biogazu rolniczego o mocy elektrycznej nie większej niż 0,5MW lub wytwarzających ekwiwalentną ilość biogazu rolniczego do celów innych niż produkcja energii elektrycznej nie są zaklasyfikowane jako inwestycje mogące zawsze lub mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Wobec powyższego, w myśl art. 71 ust. 2 ustawy środowiskowej dla przedmiotowej inwestycji nie jest wymagane (ani możliwe) uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

4. D. Sp. z o.o. Sp. k .jest niezależnym inwestorem i nie ma żadnych technicznych powiązań z istniejącą infrastrukturą przemysłową w Ś. .

5. planowana inwestycja biogazownia rolnicza produkuje odnawialną energię elektryczną oraz ciepło i nie jest to działalność przemysłowa.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie powtarzając argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 329, dalej P.p.s.a.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd obowiązany jest zatem dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji także wtedy, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze.

Przedmiotem tak rozumianej kontroli w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego o utrzymaniu w mocy decyzji Wójta Gminy odmawiającej ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie biogazowni rolniczej wraz z infrastrukturą towarzyszącą o mocy do 499 kW.

Podstawą prawną działań organów w niniejszej sprawie były przepisy ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2021 r., poz. 741 – zwanej dalej "u.p.z.p."). Stosownie do treści art. 4 ust. 2 pkt 1 u.p.z.p., w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego określenie sposobów zagospodarowania i warunków zabudowy terenu następuje w drodze decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, przy czym lokalizację inwestycji celu publicznego ustala się w drodze decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego.

Zgodnie z art. 56 w związku z art. 64 ust.1 u.p.z.p. nie można odmówić ustalenia warunków zabudowy, jeżeli zamierzenie inwestycyjne jest zgodne z przepisami u.p.z.p., jak i przepisami odrębnymi.

Oznacza to, że organ nie działa na podstawie uznania administracyjnego, lecz jest związany w tym znaczeniu, że jeżeli nie stwierdzi niezgodności zamierzenia inwestycyjnego objętego wnioskiem z przepisami prawa powszechnie obowiązującego, to obowiązany jest wydać decyzję zgodną z żądaniem inwestora, natomiast może odmówić ustalenia warunków zabudowy tylko wówczas, gdy wnioskowana inwestycja nie spełnia chociażby jednej ustawowej przesłanki wynikającej ze skonkretyzowanej normy prawnomaterialnej.

Organ prowadzący postępowanie w sprawie warunków zabudowy ma więc obowiązek dokonania konkretyzacji warunków wynikających z przepisów prawa powszechnie obowiązującego w stosunku do planowanej inwestycji, która ma być zrealizowana na wskazanym przez inwestora terenie. Wynika to z art. 53 ust. 3 pkt 1 w związku z art. 64 ust.1 u.p.z.p., który stanowi, że właściwy organ w postępowaniu związanym z wydaniem decyzji o warunkach zabudowy dokonuje analizy warunków i zasad zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy, wynikających z przepisów odrębnych. Jednocześnie pod pojęciem "przepisów odrębnych" należy rozumieć zarówno przepisy innych ustaw, jak i przepisy u.p.z.p., o ile nakładają one w sposób wyraźny określone ograniczenia. Dotyczy to także obowiązku uprzedniego uzyskania decyzji środowiskowej, jeżeli ta wymagana jest dla planowanego przedsięwzięcia.

Zauważyć przy tym należy, że stosownie do art. 71 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz1029 – dalej: ustawa środowiskowa) uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane dla planowanych przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko oraz przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.

Wydanie decyzji środowiskowej następuje przed uzyskaniem decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu - wydawanej na podstawie u.p.z.p. – art. 72 ust. 1 pkt 3 ustawy środowiskowej. Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach wiąże organ wydający decyzję o warunkach zabudowy.

Tym samym nie ulega wątpliwości, że na organie planistycznym ciąży obowiązek zbadania sprawy pod kątem wymogu uzyskania przez inwestora decyzji środowiskowej, w tym rozważenia, czy dla danego przedsięwzięcia nie zachodzi potrzeba jej wydania.

Oznacza to, że organ właściwy do wydania decyzji o warunkach zabudowy obowiązany jest uzależnić wydanie zgody na lokalizację inwestycji od przedłożenia przez inwestora decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach tylko w przypadkach, gdy taka inwestycja spełnia cechy przedsięwzięcia mogącego znacząco oddziaływać na środowisko bądź mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.

Katalog przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko zawierają przepisy obowiązującego w sprawie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2019r., poz. 1839, dalej "rozporządzenie"). W świetle przytoczonych przepisów ustawy środowiskowej oraz obowiązującego rozporządzenia, przyjmując za kryterium podziału istnienie i charakter (obligatoryjny bądź fakultatywny) obowiązku uzyskania decyzji środowiskowej oraz przeprowadzenia oceny oddziaływania, można wyróżnić trzy kategorie planowanych przedsięwzięć:

- przedsięwzięcia mogące zawsze znacząco oddziaływać na środowisko – wyszczególnione w § 2 rozporządzenia – dla których w każdym przypadku obligatoryjne jest zarówno uzyskanie decyzji środowiskowej, jak i przeprowadzenie oceny oddziaływania;

- przedsięwzięcia mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko – wyszczególnione w § 3 rozporządzenia– dla których w każdym przypadku obligatoryjne jest tylko uzyskanie decyzji środowiskowej, natomiast obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania może zostać nałożony w konkretnym przypadku przez właściwy organ;

- tzw. przedsięwzięcia podprogowe – tj. przedsięwzięcia rodzajowo tożsame z przedsięwzięciami mogącymi potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, ale nie osiągające wartości progowych (dolnego progu) określonych w § 3 rozporządzenia – dla których nie jest wymagane przeprowadzenie oceny oddziaływania, ani uzyskanie decyzji środowiskowej (por. G. Dobrowolski, Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach, Toruń 2011, s. 112).

W niniejszej sprawie organy obu instancji uznały, iż planowana inwestycja polegająca na budowie biogazowi rolniczej o mocy do 499 kW stanowi inwestycję zaliczającą się do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko i z tego względu inwestor winien przez wystąpienie z wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy uzyskać stosowne decyzje o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację inwestycji.

W tym miejscu wskazać należy, iż stanowisko organu uznać należy za co najmniej przedwczesne.

Organ dokonując kwalifikacji przedmiotowego przedsięwzięcie odwołał się m.in. do § 3 ust. 1 pkt 54 rozporządzenia.

Zgodnie z tym przepisem do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się następujące rodzaje przedsięwzięć: zabudowa przemysłowa, w tym zabudowa systemami fotowoltaicznymi, lub magazynowa, wraz z towarzyszącą jej infrastrukturą, o powierzchni zabudowy nie mniejszej niż: a) 0,5 ha na obszarach objętych formami ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1-5, 8 i 9 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, lub w otulinach form ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1-3 tej ustawy, b) 1 ha na obszarach innych niż wymienione w lit a.

W pierwszej kolejności wskazać należy, iż organy zasadnie uznały, że w niniejszej sprawie mamy do czynienia z zabudowa przemysłową.

W tym miejscu wskazać należy, iż działalnością przemysłową w rozumieniu ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych ( t.j. Dz.U.2021, poz.1326 ze zm.) jest działalność nierolnicza i nieleśna, powodująca utratę albo ograniczenie wartości użytkowej gruntów. Ponadto w myśl art. 3 pkt 12 lit. a ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne ( t.j. Dz.U. z 2022 r., poz. 1385 ) - podmiot prowadzący działalność gospodarczą w zakresie wytwarzania, przetwarzania, magazynowania, przesyłania, dystrybucji paliw albo energii lub obrotu nimi jest przedsiębiorstwem energetyczny

Sąd rozpoznając niniejszą sprawę miał przy tym na uwadze, iż w sytuacji, gdy biogazownia ma stanowić składnik gospodarstwa rolnego, służący prowadzeniu działalności (produkcji) rolniczej to biogazowni takiej nie można traktować jako działalności przemysłowej ( zob. wyrok NSA z dnia 28 stycznia 2015 r., sygn. akt II OSK 1557/13, CBOSA).

W niniejszej sprawie z taką sytuacja nie mamy jednak do czynienia. Jak wskazała Skarżąca Spółka we wniesionym odwołaniu wybudowała ona już [...] biogazowni, [...] jest na etapie realizacji, a ponadto uzyskała ponad [...] pozwoleń na realizację kolejnych.

Tym samym w ocenie Sądu celem planowanego zamierzenia inwestycyjnego nie jest produkcja rolna, lecz podjęcie działalności przemysłowej w postaci przedsiębiorstwa energetycznego. Powyższej oceny nie zmienia fakt, iż biogazownia będzie wykorzystywać gnojowicę z sąsiadującej fermy trzody chlewnej, a wytwarzana energia cieplna będzie służyła do ogrzewania budynków wchodzących w skład tego gospodarstwa.

Z powyższych względów zarzut skargi, iż w sprawie nie mamy do czynienia z działalnością przemysłową nie zasługiwał na uwzględnienie.

Wracając do istoty sprawy wskazać należy, iż nie jest kwestionowane przez organy, że nieruchomość gdzie planowana jest realizacja przedsięwzięcia nie jest zlokalizowana na obszarach objętych formami ochrony przyrody. Z tych też względów aby przedmiotową inwestycję zakwalifikować, na mocy § 3 ust. 1 pkt. 54 rozporządzenia, do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, powierzchnia zabudowy powinna przekraczać 1 ha.

Stosownie do § 1 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia, przez powierzchnię zabudowy rozumie się powierzchnię terenu zajętą przez obiekty budowlane oraz pozostałą powierzchnię przeznaczoną do przekształcenia, w tym tymczasowego w celu realizacji przedsięwzięcia.

W związku z powyższym słusznie uznały organy, iż do powierzchni zabudowy należy wliczyć nie tylko powierzchnię zabudowy budynków oraz powierzchnię dojść i dojazdów do budynków, ale także pozostałą powierzchnię, która w wyniku realizacji inwestycji zostanie przekształcona.

Jednakże w niniejszej sprawie organy dokonując prawidłowej interpretacji omawianych przepisów sposób bardzo lakoniczny uzasadniły dlaczego uznały, iż w niniejszej sprawie powierzchnia zabudowy przekracza 1 ha, pomimo że strona w złożonym wniosku jednoznacznie wskazała, że powierzchnię zabudowy stanowić będą obiekty ([...] m2) oraz nawierzchnie utwardzone ([...] m2). Tym samym w świetle wniosku powierzchnia zabudowy nie przekracza 1 ha. Natomiast z samego faktu, iż inwestycja ma być realizowana na działce o powierzchni [...] ha nie może prowadzić automatycznie do uznania, iż teren całej nieruchomości ulegnie przekształceniu.

Ponadto w ocenie Sądu organ co najmniej przedwcześnie uznał, iż powierzchnia 1 ha zostanie przekroczona z uwagi na fakt, iż planowania inwestycja zlokalizowana zostanie niedaleko istniejących już zakładów przemysłowych.

Sąd dochodząc do powyższych wniosków miał przy tym na uwadze, iż zgodnie § 3 ust. 2 rozporządzenia do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się również przedsięwzięcia:

1) polegające na rozbudowie, przebudowie lub montażu realizowanego lub zrealizowanego przedsięwzięcia wymienionego w § 2 ust. 1 i niespełniające kryteriów, o których mowa w § 2 ust. 2 pkt 1;

2) polegające na rozbudowie, przebudowie lub montażu realizowanego lub zrealizowanego przedsięwzięcia wymienionego w ust. 1, z wyłączeniem przypadków, w których ulegająca zmianie lub powstająca w wyniku rozbudowy, przebudowy lub montażu część realizowanego lub zrealizowanego przedsięwzięcia nie osiąga progów określonych w ust. 1, o ile zostały one określone; w przypadku gdy jest to druga lub kolejna rozbudowa, przebudowa lub montaż, sumowaniu podlegają parametry tej rozbudowy, przebudowy lub montażu z poprzednimi rozbudowami, przebudowami lub montażami, o ile nie zostały one objęte decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach;

3) nieosiągające progów określonych w ust. 1, jeżeli po zsumowaniu parametrów charakteryzujących przedsięwzięcie z parametrami planowanego, realizowanego lub zrealizowanego przedsięwzięcia tego samego rodzaju znajdującego się na terenie jednego zakładu lub obiektu osiągną progi określone w ust. 1.

Ponadto stosownie do art. 3 ust. 1 pkt 13 ustawy środowiskowej przez przedsięwzięcie rozumie się zamierzenie budowlane lub inną ingerencję w środowisko polegającą na przekształceniu lub zmianie sposobu wykorzystania terenu, w tym również na wydobywaniu kopalin; przedsięwzięcia powiązane technologicznie kwalifikuje się jako jedno przedsięwzięcie, także jeżeli są one realizowane przez różne podmioty.

Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 19 grudnia 2017 r., II OSK 713/16 (https://orzeczenia.nsa.gov.pl), wskazał, że z treści art. 3 ust. 1 pkt 13 ustawy środowiskowej jednoznacznie wynika, że z punktu widzenia obowiązku przeprowadzania ocen oddziaływania na środowisko pojęcie przedsięwzięcia ma szeroki zakres znaczeniowy, obejmując wszelkie "zamierzenia budowlane lub inne ingerencje w środowisko", polegające na przekształceniu lub zmianie sposobu wykorzystania terenu, przy czym przedsięwzięcia powiązane technologicznie kwalifikuje się jako jedno przedsięwzięcie, także jeżeli są one realizowane przez różne podmioty.

Powyższy przepis ustanawia zatem zasadę jedności przedsięwzięcia z punktu widzenia jego jednostkowych lub skumulowanych skutków środowiskowych. Nie jest więc dopuszczalne dzielenie przedsięwzięcia na części, etapy lub odcinki (w przypadku inwestycji liniowych), jeżeli mogłoby to doprowadzić do wyłączenia obowiązku przeprowadzenia jednej i kompleksowej oceny oddziaływania na środowisko całego przedsięwzięcia.

Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela powyższy pogląd, wskazując dodatkowo, iż takie rozumienie komentowanej regulacji znajduje również potwierdzenie w utrwalonym już orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

W orzeczeniach Trybunał wskazuje, że celu dyrektywy w sprawie oceny skutków wywieranych przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko "nie wolno omijać poprzez dzielenie przedsięwzięć, a nieuwzględnienie ich łącznego rezultatu nie może skutkować w praktyce wyłączeniem ich w całości z obowiązku poddania ocenie, podczas gdy rozpatrywane łącznie mogą wywierać znaczące skutki na środowisko naturalne" (zob. np. wyrok TS z dnia 10 grudnia 2009 r., C-205/08, Umweltanwalt von Kärnten v. Kärntner Landesregierung, ECLI:EU:C:2009:767, pkt 53-54, 58; wyrok TS z dnia 21 marca 2013 r., C-244/12, Salzburger Flughafen GmbH v. Umweltsenat, ECLI:EU:C:2013:203, pkt 37).

Jednakże w niniejszej sprawie podkreślenia wymagam, iż ustawodawca za kryterium kwalifikacji za jedno przedsięwzięcie uznaje istnienie pomiędzy co najmniej dwoma przedsięwzięciami powiązań technologicznych. Niewątpliwie, powiązaniem technologicznym jest taki związek pomiędzy inwestycjami, który powoduje że wspólnie tworzą one zorganizowaną całość w postaci jednej spójnej infrastruktury ukierunkowanej na ten sam cel gospodarczy. Powiązanie, o jakim mowa w tym przepisie, dotyczy również przedsięwzięć tego samego rodzaju i wykorzystujących tą samą technologię, choćby planowanych przez różne podmioty prawa.

Podkreślić należy, że art. 3 ust. 1 pkt 13 ustawy środowiskowej ma zapobiegać dzieleniu jednego przedsięwzięcia na kilka przedsięwzięć realizowanych w tym samym czasie, w celu ominięcia procedury oceny oddziaływania na środowisko i ominięcia obowiązku opracowania związanej z tą procedurą dokumentacji. Jeżeli więc na obszarach ze sobą sąsiadujących mają być realizowane tożsame pod względem rodzaju, a tym samym stosowanej technologii, inwestycje, to obowiązkiem organu jest potraktowanie tych inwestycji jako jedno przedsięwzięcie. W tych okolicznościach skumulowane oddziaływanie na środowisko planowanych w tym samym czasie inwestycji nie może być takie samo jak w przypadku każdego z przedsięwzięć z osobna (por. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 25 sierpnia 2016 r., II SA/Sz 530/15).

Jednakże w niniejszej sprawie organ poza przytoczeniem omawianych regulacji i wskazaniem, że biogazownia planowana jest do realizacji w sąsiedztwie już istniejących zakładów produkcyjnych nie wskazał dokładnie jakie to są zakłady. Tym samym Sąd rozpoznając niniejszą sprawę nie jest w stanie dokonać oceny czy istniejące już zakłady są tożsame pod względem rodzaju, a tym samym stosowanej technologii, co planowana inwestycja, a co za tym idzie czy są powiązane technologicznie.

Ponadto należy wskazać, iż powyższej oceny nie zmienia fakt, że planowana biogazownia ma głównie utylizować gnojowicę z sąsiadującej trzody chlewnej, na skutek czego produkowana będzie energia elektryczna oraz cieplna. Powyższego nie zmienia również okoliczność, iż produkowana energia cieplna wykorzystywana będzie do ogrzewania sąsiadującej fermy.

Fakt takich powiązań istniejącej fermy z planowaną biogazownia wskazuje na związek funkcjonalny, a nie na związek technologiczny. Organy w żadnym stopniu nie wykazały, iż ferma trzody chlewnej korzysta z tej samej technologii co planowana biogazownie. Fakt realizowania biogazowni w pobliżu istniejącej fermy trzody chlewnej wynika z racjonalności działania z punku konieczności pozyskania materiału do przeróbki.

Ponadto organ nie wskazał, iż istniejąca ferma trzody chlewnej oraz planowana biogazownia są ukierunkowane na ten sam cel gospodarczy.

Z tych też względów w niniejszej sprawie uznać należy, iż organy nie wykazały powiązań technologicznych z innymi zakładami istniejącymi w sąsiedztwie planowanej inwestycji.

Ponadto za uznaniem planowanej inwestycji za przedsięwzięcie mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko nie mogą przemawiać obawy organu, że określenie projektowanej mocy biogazowni rolniczej jako 499 kW, a zatem niższej o 1 kW od mocy biogazowni, której realizacja stanowi przedsięwzięcie mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, prowadzić może do obejścia przepisów ustawy środowiskowej.

Odnosząc się do powyższego wskazać należy, iż w razie uzyskania stosownych decyzji na realizację biogazowni o mocy do 499 kW obowiązkiem inwestora jest realizacja inwestycji o takich parametrach. Natomiast realizacja inwestycji o większych parametrach skutkować będzie wdrożeniem określonych procedur przewidzianych prawem.

Tym samym skoro projektowane przedsięwzięcie nie przekracza progów określonych w § 3 ust. 1 pkt. 47 i pkt 82 rozporządzenia, to nie może być mowy, że stanowi ono, z punktu widzenia tych przepisów, przedsięwzięcie mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.

Ponadto za uznaniem omawianej inwestycji za przedsięwzięcie mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko nie mogą przemawiać okoliczności wskazywane przez organ I instancji o możliwych konfliktach społecznych.

Z powyższych względów Sąd rozpoznając niniejszą sprawę uznał, iż organy przedwcześnie i bez dokładnej analizy przyjęły, że inwestor przed wystąpieniem z wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy winien uzyskać decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji inwestycji. W tym miejscu podkreślić należy, iż niniejszy wyrok w żadnym stopniu nie przesądza o braku konieczności uzyskania takiej decyzji, a jedynie kwestionuje argumentację organu, która miała służyć uzasadnieniu takiej potrzeby. W ocenie Sądu stanowisko organu jest przedwczesne i nie zostało poparte przekonywującą argumentacją, iż mamy do czynienia z przedsięwzięciem mogącym potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.

Rozpoznając sprawę ponownie organ, mając na względzie uwagi poczynione w niniejszym uzasadnieniu, dokona ponownej oceny złożonego wniosku pamiętając przy tym, że w razie uznania po raz kolejny, iż inwestycja wymaga uzyskania decyzji środowiskowej, to powyższe powinno zostać poparte stosownym uzasadnieniem, w tym wykazaniu związku technologicznego, a nie tylko funkcjonalnego z sąsiednimi zakładami.

Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 135 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a. uwzględniając koszt uiszczonego przez skarżącą wpisu od skargi.